WikiSaga - User contributions [en]

Njála, 148

2014-08-05T21:31:02Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 148==

'''KARI COMES TO BJORN'S HOUSE IN THE MARK.'''

Thorgeir Craggeir rode home from the peace meeting, and Kari asked whether the atonement had come about. Thorgeir said that they now fully atoned.

Then Kari took his horse and was for riding away.

"Thou hast no need to ride away," says Thorgeir, "for it was laid down in our atonement that thou shouldst be here as before if thou chosest."

"It shall not be so, cousin, for as soon as ever I slay a man they will be sure to say that thou wert in the plot with me, and I will not have that! But I wish this, that thou wouldst let me hand over in trust to thee my goods, and the estates of me and my wife Helga Njal's daughter, and my three daughters, and then they will not be seized by those adversaries of mine."

Thorgeir agreed to what Kari wished to ask of him, and then Thorgeir had Kari's goods handed over to him in trust.

After that Kari rode away. He had two horses and his weapons and outer clothing, and some ready money in gold and silver.

Now Kari rode west by Selialandsmull and up along Markfleet, and so on up into Thorsmark. There there are three farms all called "Mark." At the midmost farm dwelt that man whose name was Bjorn, and his surname was Bjorn the White; he was the son of Kadal, the son of Bjalfi. Bjalfi had been the freedman of Asgerda, the mother of Njal and Holt-Thorir; Bjorn had to wife Valgerda, she was the daughter of Thorbrand, the son of Asbrand. Her mother's name was Gudlauga, she was a sister of Hamond, the father of Gunnar of Lithend; she was given away to Bjorn for his money's sake, and she did not love him much, but yet they had children together, and they had enough and to spare in the house.

Bjorn was a man who was always boasting and praising himself, but his housewife thought that bad. He was sharpsighted and swift of foot.

Thither Kari turned in as a guest, and they took him by both hands, and he was there that night. But the next morning Kari said to Bjom, "I wish thou wouldst take me in, for I should think myself well housed here with thee. I would too that thou shouldst be with me in my journeyings, as thou art a sharpsighted, swiftfooted man, and besides I think thou wouldst be dauntless in an onslaught."

"I can't blame myself," says Bjorn, "for wanting either sharp sight, or dash, or any other bravery; but no doubt thou camest hither because all thy other earths are stopped. Still at thy prayer, Kari, I will not look on thee as an everyday man; I will surely help thee in all that thou askest."

"The trolls take thy boasting and bragging," said his housewife, "and thou shouldst not utter such stuff and silliness to any one than thyself. As for me, I will willingly give Kari meat and other good things, which I know will be useful to him; but on Bjom's hardihood, Kari, thou shalt not trust, for I am afraid that thou wilt find it quite otherwise than he says."

"Often hast thou thrown blame upon me," said Bjorn, "but for all that I put so much faith in myself that though I am put to the trial I will never give way to any man; and the best proof of it is this, that few try a tussle with me because none dare to do so."

Kari was there some while in hiding, and few men knew of it.

Now men think that Kari must have ridden to the north country to see Gudmund the Powerful, for Kari made Bjorn tell his neighbours that he had met Kari on the beaten track, and that he rode thence up into Godaland, and so north to Goose-sand, and then north to Gudmund the Powerful at Modruvale.

So that story was spread over all the country.

==References==

<references />

==Kafli 148==

Þorgeir skorargeir reið heim af sáttarfundinum. Kári spurði hvort saman gengi sættin. Þorgeir sagði að þeir voru sáttir að fullu. Kári tók hest sinn og vildi í braut ríða.

„Eigi þarftu í braut að ríða,“ segir Þorgeir, „fyrir því að það var skilið í sætt vora að þú skyldir hér vera jafnan er þú vildir.“

Kári mælti: „Ekki skal svo vera, mágur, því að þegar ef eg veg víg nokkurt þá munu þeir það mæla að þú sért í ráðum með mér og vil eg það eigi. En það vil eg að þú takir við handsölum á fé mínu og eignir ykkur Helgu Njálsdóttur konu minni og dætrum mínum. Mun það þá ekki upp tekið af þeim sökudólgum mínum.“

Þorgeir játaði því sem Kári vildi beitt hafa. Tók Þorgeir þá handsölum á fé Kára.

Síðan reið Kári í braut. Hann hafði hesta tvo og vopn sín og klæði og nokkurt lausafé í gulli og silfri. Kári reið nú vestur fyrir Seljalandsmúla og upp með Markarfljóti og svo upp í Þórsmörk. Þar eru þrír bæir er í Mörk heita allir. Á miðbænum bjó sá maður er Björn hét og var kallaður Björn hvíti. Hann var Kaðalsson, Bjálfasonar. Bjálfi hafði verið leysingi Ásgerðar móður Njáls og Holta-Þóris. Björn átti þá konu er Valgerður hét. Hún var Þorbrandsdóttir, Ásbrandssonar. Móðir hennar hét Guðlaug. Hún var systir Hámundar föður Gunnars frá Hlíðarenda. Hún var gefin til fjár Birni og unni hún honum ekki mikið en þau áttu gnótt í búi. Björn var maður sjálfhælinn en húsfreyju hans þótti það illt. Hann var skyggn og skjótur á fæti. Þangað kom Kári til gistingar og tóku þau við honum báðum höndum. Var hann þar um nóttina.

En um morguninn mælti Kári til Bjarnar: „Það vildi eg að þú tækir við mér. Þykist eg hér vel kominn með þér. Vildi eg að þú værir í ferðum með mér er þú ert maður skyggn og frár enda ætla eg að þú munir öruggur til áræðis.“

„Hvorki frý eg mér,“ segir Björn, „skyggnleiks né áræðis eða nokkurrar karlmennsku. En því munt þú hingað kominn að nú mun fokið í öll skjól. En við áskorun þína, Kári,“ segir Björn, „þá skal ekki gera þig líkan hversdagsmönnum. Skal eg víst verða þér að liði öllu því sem þú beiðir.“

Húsfreyja hans mælti: „Tröll hafi þitt hól,“ sagði hún, „og skrum og skyldir þú eigi mæla ykkur tál báðum og hégóma í þessu. En gjarna vil eg veita Kára mat og aðra góða hluti þá er eg veit að honum má gagn að verða. En á harðræði Bjarnar skaltu ekki treysta því að eg uggi að þér verði að öðru en hann segir.“

Björn mælti: „Oft hefir þú veitt mér ámæli en eg treysti mér svo vel að eg mun fyrir engum á hæl hopa. Er hér raun til að því leita fáir á mig að engir þora.“

Þar var Kári nokkura stund á laun og var það á fárra manna viti. Ætla menn nú að Kári muni riðinn norður um land á fund Guðmundar hins ríka því að Kári lét Björn það segja nábúum sínum að hann hefði fundið Kára á förnum vegi og hann riði þaðan upp á Goðaland og síðan til Guðmundar hins ríka norður á Möðruvöllu. Spurðist það þá um allar sveitir.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 147

2014-08-05T21:30:29Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 147==

'''THE AWARD OF ATONEMENT WITH THORGEIR CRAGGEIR.'''

Hall of the Side and his son Kol, seven of them in all, rode west over Loomnip's Sand, and so west over Amstacksheath, and did not draw bridle till they came into Myrdale. There they asked whether Thorgeir would be at home at Holt, and they were told that they would find him at home.

The men asked whither Hall meant to go.

"Thither to Holt," he said.

They said they were sure he went on a good errand.

He stayed there some while and baited their horses, and after that they mounted their horses and rode to Solheim about even, and they were there that night, but the day after they rode to Holt.

Thorgeir was out of doors, and Kari too, and their men, for they had seen Hall's coming. He rode in a blue cape, and had a little axe studded with silver in his hand; but when they came into the "town," Thorgeir went to meet him, and helped him off his horse, and both he and Kari kissed him and led him in between them into the sittingroom, and sate him down in the high seat on the dais, and they asked him tidings about many things.

He was there that night. Next morning Hall raised the question of the atonement with Thorgeir, and told him what terms they offered him; and he spoke about them with many fair and kindly words.

"It may be well known to thee," answers Thorgeir, "that I said I would take no atonement from the burners."

"That was quite another matter then," says Hall; "ye were then wroth with fight, and, besides, ye have done great deeds in the way of manslaying since."

"I daresay ye think so," says Thorgeir, "but what atonement do ye offer to Kari?"

"A fitting atonement shall be offered him," says Hall, "if he will take it."

Then Kari said, "I pray this of thee, Thorgeir, that thou wilt be atoned, for thy lot cannot be better than good."

"Methinks," says Thorgeir, "it is ill done to take in atonement, and sunder myself from thee, unless thou takest the same atonement as I"

"I will not take any atonement," says Kari, "but yet I say that we have avenged the burning; but my son, I say, is still unavenged, and I mean to take that on myself alone, and see what I can get done."

But Thorgeir would take no atonement before Kari said that he would take it ill if he were not atoned. Then Thorgeir handselled a truce to Flosi and his men, as a step to a meeting for atonement; but Hall did the same on behalf of Flosi and the sons of Sigfus.

But ere they parted, Thorgeir gave Hall a gold ring and a scarlet cloak, but Kari gave him a silver brooch, and there were hung to it four crosses of gold. Hall thanked them kindly for their gifts, and rode away with the greatest honour. He did not draw bridle till he came to Swinefell, and Flosi gave him a hearty welcome. Hall told Flosi all about his errand and the talk he had with Thorgeir, and also that Thorgeir would not take the atonement till Kari told him he would quarrel with him if he did not take it; but that Kari would take no atonement.

"There are few men like Kari," said Flosi, "and I would that my mind were shapen altogether like his."

Hall and Kol stayed there some while, and afterwards they rode west at the time agreed on to the meeting for atonement, and met at Headbrink, as had been settled between them.

Then Thorgeir came to meet them from the west, and then they talked over their atonement, and all went off as Hall had said.

Before the atonement, Thorgeir said that Kari should still have the right to be at his house all the same if he chose.

"And neither side shall do the others any harm at my house; and I will not have the trouble of gathering in the fines from each of the burners; but my will is that Flosi alone shall be answerable for them to me, but he must get them in from his followers. My will also is that all that award which was made at the Thing about the burning shall be kept and held to; and my will also is, Flosi, that thou payest me up my third share in unclipped coin."

Flosi went quickly into all these terms.

Thorgeir neither gave up the banishment nor the outlawry.

Now Flosi and Hall rode home east, and then Hall said to Flosi, "Keep this atonement well, son-in-law, both as to going abroad and the pilgrimage to Rome (1), and the fines, and then thou wilt be thought a brave man, though thou hast stumbled into this misdeed, if thou fulfillest handsomely all that belongs to it."

Flosi said it should be so.

Now Hall rode home east, but Flosi rode home to Swinefell, and was at home afterwards.

ENDNOTES:

(1) "Pilgrimage to Rome." This condition had not been mentioned before.

==References==

<references />

==Kafli 147==

Hallur af Síðu og Kolur son hans og þeir sjö saman riðu vestur yfir Lómagnúpssand og svo vestur yfir Arnarstakksheiði og léttu eigi fyrr en þeir komu í Mýdal. Þar spurðu þeir að hvort Þorgeir mundi heima í Holti en þeim var sagt að hann mundi heima vera. Þeir spurðu hvert Hallur ætlaði að fara. „Þangað í Holt,“ sagði hann.

Þeir sögðu hann mundu hafa gott erindi. Dvaldist hann þar nokkura stund, og áðu. Eftir það tóku þeir hesta sína og riðu á Sólheima um kveldið og voru þar um nóttina.

En um daginn eftir riðu þeir í Holt. Þorgeir var úti og svo Kári og menn þeirra því að þeir kenndu ferð Halls. Hann reið í blárri kápu og hafði litla öxi silfurrekna í hendi. En er þeir komu í túnið gekk Þorgeir í móti honum og tók hann af baki og minntust þeir Kári báðir við hann og leiddu hann í milli sín í stofu inn og settu hann á pall í hásæti og spurðu hann margra tíðinda. Var hann þar um nóttina.

Um morguninn eftir vakti Hallur til við Þorgeir um sættina og sagði hverjar þeir buðu honum og talaði þar um mörgum fögrum orðum og góðgjarnlegum.

Þorgeir svarar: „Kunnigt má þér það vera að eg vildi engum sættum taka við brennumenn.“

„Allt var það annað mál,“ segir Hallur. „Þér voruð þá vígreiðir. Hafið þér nú og mikið að gert um manndráp síðan.“

„Svo mun yður þykja,“ segir Þorgeir, „en hverja sætt bjóðið þér Kára?“

„Boðin mun honum sættin sú er sæmileg er,“ segir Hallur, „ef hann vill sættast.“

Kári mælti: „Þess vil eg biðja þig, Þorgeir, að þú sættist því að þinn hlutur má ekki verða betri en góður.“

„Illt þykir mér að sættast og skiljast við þig nema þú takir slíka sætt sem eg,“ segir Þorgeir.

„Eigi vil eg það,“ segir Kári, „að sættast. En þó kalla eg að við höfum hefnt brennunnar. En sonar míns kalla eg vera óhefnt og ætla eg mér það einum slíkt sem eg fæ að gert.“

En Þorgeir vildi eigi fyrr sættast en Kári sagði á ósátt sína ef hann sættist eigi. Handsalaði Þorgeir þá Flosa grið og hans mönnum til sáttarfundarins en Hallur önnur í móti er hann hafði tekið af Flosa og Sigfússonum. En áður þeir skildust gaf Þorgeir Halli gullhring og skarlatsskikkju en Kári silfurmen og voru á gullkrossar þrír. Hallur þakkaði þeim vel gjafirnar og reið í braut með hinni mestu sæmd. Létti hann eigi fyrr en hann kom til Svínafells. Tók Flosi vel við honum.

Hallur sagði Flosa allt frá erindum sínum og svo frá viðræðum þeirra Þorgeirs og svo það að Þorgeir vildi eigi fyrr sættast en Kári sagði á ósátt sína ef hann sættist eigi en Kári vildi þó eigi sættast.

Flosi mælti: „Fám mönnum er Kári líkur og þann veg vildi eg helst skapfarinn vera sem hann er.“

Þeir Hallur dvöldust þar nokkura hríð. Síðan riðu þeir vestur að ákveðinni stundu til sáttarfundarins og fundust að Höfðabrekku sem mælt hafði verið með þeim. Töluðu þeir þá um sætt sína. Gekk þá allt eftir því sem Hallur hafði sagt.

Þorgeir sagði fyrir sættina að Kári skyldi þar vera jafnan ef hann vildi, „skulu hvorigir öðrum þar illt gera að heima mínu. Eg vil og ekki eiga að heimta að sérhverjum þeirra. Eg vil að Flosi einn varði við mig en hann heimti að sveitungum sínum og vil eg að sú gerð haldist öll er ger var á þingi um brennuna. Vil eg, Flosi, að þú gjaldir mér þriðjung minn óskerðan.“

Flosi gekk skjótt að þessu öllu. Þorgeir gaf hvorki upp utanferðir né héraðssektir.

Nú riðu þeir Flosi og Hallur austur heim.

Hallur mælti þá til Flosa: „Efndu vel, mágur, sætt þessa, bæði utanferð þína og suðurgönguna og fégjöld. Muntu þá þykja röskur maður þótt þú hafir ratað í stórvirki þetta ef þú innir rösklega af hendi alla hluti.“

Flosi kvað svo vera skyldu. Reið Hallur nú heim austur en Flosi reið heim til Svínafells og var heima síðan.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 146

2014-08-05T21:30:00Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 146==

'''OF KARI AND THORGEIR.'''

Those two, Kari Solmund's son and Thorgeir Craggeir, rode that day east across Markfleet, and so on east to Selialandsmull. They found there some women. The wives knew them, and said to them, "Ye two are less wanton than the sons of Sigfus yonder, but still ye fare unwarily."

"Why do ye talk thus of the sons of Sigfus, or what do ye know about them?"

"They were last night," they said, "at Raufarfell, and meant to get to Myrdale to-night, but still we thought they must have some fear of you, for they asked when ye would be likely to come home."

Then Kari and Thorgeir went on their way and spurred their horses.

"What shall we lay down for ourselves to do now," said Thorgeir, "or what is most to thy mind? Wilt thou that we ride on their track?"

"I will not hinder this," answers Kari, "nor will I say what ought to be done, for it may often be that those live long who are slain with words alone (1); but I well know what thou meanest to take on thyself, thou must mean to take on thy hands eight men, and after all that is less than it was when thou slewest those seven in the sea-crags (2), and let thyself down by a rope to get at them; but it is the way with all you kinsmen, that ye always wish to be doing some famous feat, and now I can do no less than stand by thee and have my share in the story. So now we two alone will ride after them, for I see that thou hast so made up thy mind."

After that they rode east by the upper way, and did not pass by Holt, for Thorgeir would not that any blame should be laid at his brother's door for what might be done.

Then they rode east to Myrdale, and there they met a man who had turf-panniers on his horse. He began to speak thus, "Too few men, messmate Thorgeir, hast thou now in thy company."

"How is that?" says Thorgeir.

"Why," said the other, "because the prey is now before thy hand. The sons of Sigfus rode by a while ago, and mean to sleep the whole day east in Carlinedale, for they mean to go no farther to-night than to Headbrink."

After that they rode on their way east on Arnstacks heath, and there is nothing to be told of their journey before they came to Carlinedale-water.

The stream was high, and now they rode up along the river, for they saw there horses with saddles. They rode now thitherward, and saw that there were men asleep in a dell and their spears were standing upright in the ground a little below them. They took the spears from them, and threw them into the river.

Then Thorgeir said, "Wilt thou that we wake them?"

"Thou hast not asked this," answers Kari, "because thou hast not already made up thy mind not to fall on sleeping men, and so to slay a shameful manslaughter."

After that they shouted to them, and then they all awoke and grasped at their arms.

They did not fall on them till they were armed.

Thorgeir Craggeir runs thither where Thorkell Sigfus' son stood, and just then a man ran behind his back, but before he could do Thorgeir any hurt, Thorgeir lifted the axe, "the ogress of war," with both hands, and dashed the hammer of the axe with a back- blow into the head of him that stood behind him, so that his skull was shattered to small bits.

"Slain is this one," said Thorgeir; and down the man fell at once, and was dead.

But when he dashed the axe forward, he smote Thorkell on the shoulder, and hewed it off, arm and all.

Against Kari came Mord Sigfus' son, and Sigmund Sigfus' son, and Lambi Sigurd's son; the last ran behind Kari's back, and thrust at him with a spear; Kari caught sight of him, and leapt up as the blow fell, and stretched his legs far apart, and so the blow spent itself on the ground, but Kari jumped down on the spear- shaft, and snapped it in sunder. He had a spear in one hand, and a sword in the other, but no shield. He thrust with the right hand at Sigmund Sigfus' son, and smote him on his breast, and the spear came out between his shoulders, and down he fell and was dead at once, With his left hand he made a cut at Mord, and smote him on the hip, and cut it asunder, and his backbone too; he fell flat on his face, and was dead at once.

After that he turned sharp round on his heel like a whipping-top, and made at Lambi Sigurd's son, but he took the only way to save himself, and that was by running away as hard as he could.

Now Thorgeir turns against Leidolf the Strong, and each hewed at the other at the same moment, and Leidolf's blow was so great that it shore off that part of the shield on which it fell.

Thorgeir had hewn with "the ogress of war," holding it with both hands, and the lower horn fell on the shield and clove it in twain, but the upper caught the collarbone and cut it in two and tore on down into the breast and trunk. Kari came up just then, and cut off Leidolf's leg at mid-thigh, and then Leidolf fell and died at once.

Kettle of the Mark said, "We will now run for our horses, for we cannot hold our own here, for the overbearing strength of these men."

Then they ran for their horses, and leapt on their backs; and Thorgeir said, "Wilt thou that we chase them? If so, we shall yet slay some of them."

"He rides last," says Kari, "whom I would not wish to slay, and that is Kettle of the Mark, for we have two sisters to wife; and besides, he has behaved best of all of them as yet in our quarrels."

Then they got on their horses, and rode till they came home to Holt. Then Thorgeir made his brothers fare away east to Skoga, for they had another farm there, and because Thorgeir would not that his brothers should be called truce-breakers.

Then Thorgeir kept many men there about him, so that there were never fewer than thirty fighting men there.

Then there was great joy there, and men thought Thorgeir had grown much greater, and pushed himself on; both he and Kari too. Men long kept in mind this hunting of theirs, how they rode upon fifteen men and slew those five, but put those ten to flight who got away.

Now it is to be told of Kettle, that they rode as they best might till they came home to Swinefell, and told how bad their journey had been.

Flosi said it was only what was to be looked for; "And this is a warning that ye should never do the like again."

Flosi was the merriest of men, and the best of hosts, and it is so said that he had most of the chieftain in him of all the men of his time.

He was at home that summer, and the winter too.

But that winter, after Yule, Hall of the Side came from the east, and Kol his son. Flosi was glad at his coming, and they often talked about the matter of the burning. Flosi said they had already paid a great fine, and Hall said it was pretty much what he had guessed would come of Flosi's and his friends' quarrel. Then he asked him what counsel he thought best to be taken, and Hall answers, "The counsel is, that thou beest atoned with Thorgeir if there be a choice, and yet he will be hard to bring to take any atonement."

"Thinkest thou that the manslaughters will then be brought to an end?" asks Flosi.

"I do not think so," says Hall; "but you will have to do with fewer foes if Kari be left alone; but if thou art not atoned with Thorgeir, then that will be thy bane."

"What atonement shall we offer him?" asks Flosi.

"You will all think that atonement hard," says Hall, "which he will take, for he will not hear of an atonement unless he be not called on to pay any fine for what he has just done, but he will have fines for Njal and his sons, so far as his third share goes."

"That is a hard atonement," says Flosi.

"For thee at least," says Hall, "that atonement is not hard, for thou hast not the blood-feud after the sons of Sigfus; their brothers have the blood-feud, and Hammond the Halt after his son; but thou shalt now get an atonement from Thorgeir, for I will now ride to his house with thee, and Thorgeir will in anywise receive me well: but no man of those who are in this quarrel will dare to sit in his house on Fleetlithe if they are out of the atonement, for that will be their bane; and, indeed, with Thorgeir's turn of mind, it is only what must be looked for."

Now the sons of Sigfus were sent for, and they brought this business before them; and the end of their speech was, on the persuasion of Hall, that they all thought what he said right, and were ready to be atoned.

Grani Gunnar's son and Gunnar Lambi's son, said, "It will be in our power, if Kari be left alone behind, to take care that he be not less afraid of us than we of him."

"Easier said than done," says Hall, "and ye will find it a dear bargain to deal with him. Ye will have to pay a heavy fine before you have done with him."

After that they ceased speaking about it.

ENDNOTES:

(1) "With words alone." The English proverb, "Threatened men live long."

(2) "Sea crags." Hence Thorgeir got his surname "Craggeir."

==References==

<references />

==Kafli 146==

Þeir Kári Sölmundarson og Þorgeir skorargeir riðu þenna dag austur yfir Markarfljót og svo austur til Seljalandsmúla. Þá fundu þeir konur nokkurar.

Þær kenndu þá og mæltu til þeirra: „Minna gemsið þið en þeir Sigfússynir en þó farið þið óvarlega.“

Þorgeir mælti: „Hví er ykkur svo statt til Sigfússona eða hvað vitið þið til þeirra?“

„Þeir voru í nótt að Raufarfelli,“ sögðu þær, „og ætluðu í kveld í Mýdal. Og þótti okkur gott er þeim var ótti að ykkur og spurðu nær þið munduð heim koma.“

Þá fóru þeir leið sína og keyrðu hestana.

Þorgeir mælti: „Hvað skulum við ætla okkur eða hvað er þér næst skapi? Vilt þú að við ríðum eftir þeim?“

Kári svarar: „Eigi mun eg þess letja en hitt mun eg ekki á kveða því að það kann oft að verða að þeir lifa langan aldur er með orðum eru vegnir. En veit eg hvað þú munt þér ætla. Þú munt ætla þér átta menn og er það þó minna en það er þú vannst þá sjö í sjö skorum og fórst í festi ofan til þeirra. En yður frændum er svo háttað að þér viljið yður allt til ágætis gera. Nú mun eg eigi minna að gera en vera hjá þér til frásagnar. Skulum við nú og tveir einir eftir ríða því að eg sé að þú hefir svo til ætlað.“

Síðan riðu þeir austur hið efra og komu ekki í Holt því að Þorgeir vildi ekki að bræðrum hans mætti um kenna hvað sem í gerðist. Þeir riðu þá austur til Mýdals. Þar mættu þeir manni nokkurum og hafði torfhrip á hrossi.

Hann tók til orða: „Of fámennur ert þú nú, Þorgeir félagi.“

„Hvað er nú í því?“ sagði Þorgeir.

„Því,“ sagði sjá, „að nú bæri veiði í hendur. Hér riðu um Sigfússynir og munu sofa í allan dag austur í Kerlingardal því að þeir ætluðu ekki lengra í kveld en til Höfðabrekku.“

Síðan riðu þeir leið sína austur á Arnarstakksheiði og er ekki að segja frá ferð þeirra fyrr en þeir komu til Kerlingardalsár. Áin var mikil. Riðu þeir nú upp með ánni því að þeir sáu þar hross með söðlum. Þeir riðu nú þangað til og sáu að þar sváfu menn í dæl nokkurri og stóðu spjót þeirra ofan frá þeim. Þeir tóku spjótin frá þeim og báru út á ána.

Þorgeir mælti: „Hvort viltu að við vekjum þá?“

Kári svarar: „Eigi spyrðu þessa af því að eigi hafir þú þetta áður ráðið með þér að vega eigi að liggjandi mönnum og vega skammarvíg.“

Síðan æptu þeir á þá. Vöknuðu þeir þá allir og þrifu til vopna sinna. Þeir réðu eigi á þá fyrr en þeir voru vopnaðir. Þorgeir skorargeir hleypur þar að sem fyrir var Þorkell Sigfússon. Í þessu hljóp maður að baki honum og fyrri en hann gæti unnið Þorgeiri nokkurn geig þá reiddi Þorgeir tveim höndum öxina Rimmugýgi og rak í höfuð þeim öxarhamarinn er að baki honum stóð svo að hausinn brotnaði í smán mola. Féll hann þegar og var dauður. En er hann reiddi fram öxina hjó hann á öxl Þorkatli og klauf frá ofan alla höndina.

Í móti Kára réð Mörður Sigfússon og Sigurður Lambason og Lambi Sigurðarson. Hann hljóp að baki Kára og lagði til hans spjóti. Kári fékk séð hann og hljóp upp við lagið og brá í sundur við fótunum. Kom þá lagið í völlinn en Kári hljóp á spjótskaftið og braut í sundur. Hann hafði spjót í annarri hendi en annarri sverð en engan skjöld. Hann lagði hinni hægri hendi til Sigurðar Lambasonar. Kom lagið í brjóstið og gekk spjótið út um herðarnar. Féll hann þá og var þegar dauður. Eftir snerist hann á hæli svo sem skaftkringla og að Lamba Sigurðarsyni en hann fékk það eitt fangaráðið að hann tók á rás undan.

Nú sneri Þorgeir í móti Leiðólfi sterka og hjó hvor til annars jafnsnemma og varð svo mikið högg Leiðólfs að af tók skildinum það er á kom. Þorgeir hafði höggvið tveim höndum með öxinni Rimmugýgi og kom hin eftri hyrnan í skjöldinn og klofnaði hann í sundur en hin fremri hyrnan tók viðbeinað og í sundur og reist ofan í brjóstið á hol. Kári kom að í því og rak undan Leiðólfi fótinn í miðju lærinu. Féll Leiðólfur þá og var þegar dauður.

Ketill úr Mörk mælti: „Renna munum vér til hesta vorra og megum vér ekki við haldast fyrir ofureflismönnum þessum.“

Þeir runnu þá til hesta sinna og hljópu á bak. Þorgeir mælti: „Viltu að við eltum þá og munum við enn geta drepið þá nokkura?“

„Sá ríður síðast,“ segir Kári, „að eg vil eigi drepa en það er Ketill úr Mörk því að við eigum systur tvær en honum hefir farið þó best í málum vorum áður.“

Stigu þeir þá á hesta sína og riðu þar til er þeir komu heim í Holt. Lét Þorgeir þá bræður sína fara austur í Skóga því að þeir áttu þar annað bú og því að Þorgeir vildi eigi að bræður hans mætti kalla griðníðinga. Hafði Þorgeir þar þá mannmargt svo að aldrei var þar færra vígra karla en þrír tigir. Var þar þá gleði mikil. Þótti mönnum Þorgeir mjög hafa vaxið og framið sig og báðir þeir Kári. Höfðu menn í minnum mjög eftirreið þeirra er þeir riðu tveir að fimmtán mönnum og drápu þá fimm en renndu þeim tíu er undan komust.

Nú er frá þeim Katli að segja að þeir riðu sem mest máttu þeir til þess er þeir komu heim til Svínafells og sögðu sínar farar eigi sléttar.

Flosi kvað slíks að von „og er þetta viðvörun,“ segir hann. „Skuluð þér nú aldrei svo fara síðan.“

Flosi var allra manna glaðastur og bestur heima að hitta. Og er svo sagt að honum hafi flestir hlutir höfðinglegast gefnir verið. Var hann heima um sumarið og svo um veturinn.

En um veturinn eftir jól kom Hallur af Síðu austan og Kolur son hans. Flosi varð feginn komu hans. Töluðu þeir oft um málaferlin. Sagði Flosi nú að þeir hefðu mikið afhroð goldið þegar. Hallur kvaðst nærgætur orðið hafa málum þeirra. Flosi spurði hann þá ráðs hvað honum þætti þá líkast.

Hallur svarar: „Það legg eg til ráðs að þú sættist við Þorgeir ef kostur er og mun hann þó vera vandur að allri sætt.“

„Ætlar þú þá lokið vígunum?“ segir Flosi.

„Eigi ætla eg það,“ segir Hallur, „en við færri er þá um að eiga ef Kári er einn. En ef þú sættist eigi við Þorgeir þá verður það þinn bani.“

„Hverja sætt skulum við bjóða honum?“ segir Flosi.

„Hörð mun yður sú þykja,“ segir Hallur, „er hann mun þiggja. Því að eins mun hann sættast vilja nema hann gjaldi ekki fyrir það er hann hefir af gert en taki bætur fyrir Njál og sonu hans að sínum þriðjungi.“

„Hörð sætt er það,“ segir Flosi.

„Ekki er þér sjá sætt hörð,“ segir Hallur, „því að þú átt ekki vígsmál eftir Sigfússonu og eiga bræður þeirra vígsmál eftir þá en Hámundur halti eftir son sinn. En þú munt nú ná sættum við Þorgeir því að eg mun ríða til með þér og mun Þorgeir mér nokkurnig vel taka. En engi þeirra, er mál þessi eiga, munu þora að sitja í búum sínum í Fljótshlíð ef þeir eru utan sætta því að það verður þeirra bani. Og er það að vonum við skaplyndi Þorgeirs.“

Var nú sent eftir Sigfússonum og báru þeir þetta mál upp við þá. Og lauk svo þeirra ræðum af fortölum Halls að þeim þótti svo allt sem hann talaði um fyrir þeim og vildu gjarna sættast.

Grani Gunnarsson mælti og Gunnar Lambason: „Sjálfrátt er oss ef Kári er einn eftir að hann sé eigi óhræddari við oss en vér við hann.“

„Ekki er svo að mæla,“ segir Hallur, „og mun yður verða sárkeypt við hann að eiga. Munuð þér mikið afhroð gjalda áður lýkur með yður.“

Síðan hættu þeir talinu.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 145

2014-08-05T21:29:32Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 145==

'''BATTLE AT THE ALTHING.'''

Now Snorri the Priest hears how the causes stood, and then he begins to draw up his men in arry below "the Great Rift," between it and Hadbooth, and laid down beforehand to his men how they were to behave.

Now the messenger comes to Thorhall Asgrim's son, and tells him how things stood, and how Mord Valgard's son and his friends would all be made outlaws, and the suits for manslaughter be brought to naught.

But when he heard that, he was so shocked at it that he could not utter a word. He jumped up then from his bed, and clutched with both hands his spear, Skarphedinn's gift, and drove it through his foot; then flesh clung to the spear, and the eye of the boil too, for he had cut it clean out of the foot, but a torrent of blood and matter poured out, so that it fell in a stream along the floor. Now he went out of the booth unhalting, and walked so hard that the messenger could not keep up with him, and so he goes until he came to the Fifth Court. There he met Grim the Red, Flosi's kinsman, and as soon as ever they met, Thorhall thrust at him with the spear, and smote him on the shield and clove it in twain, but the spear passed right through him, so that the point came out between his shoulders. Thorhall cast him off his spear.

Then Kari Solmund's son caught sight of that, and said to Asgrim, "Here, now, is come Thorhall thy son, and has straightway slain a man, and this is a great shame, if he alone shall have the heart to avenge the burning."

"That shall not be," says Asgrim, "but let us turn on them now."

Then there was a mighty cry all over the host, and then they shouted their war-cries.

Flosi and his friends then turned against their foes, and both sides egged on their men fast.

Kari Solmund's son turned now thither where Ami Kol's son and Hallbjorn the Strong were in front, and as soon as ever Hallbjorn saw Kari, he made a blow at him, and aimed at his leg, but Kari leapt up into the air, and Hallbjorn missed him. Kari turned on Arni Kol's son and cut at him, and smote him on the shoulder, and cut asunder the shoulder blade and collar-bone, and the blow went right down into his breast, and Ami fell down dead at once to earth.

After that he hewed at Hallbjorn and caught him on the shield, and the blow passed through the shield, and so down and cut off his great toe. Holmstein hurled a spear at Kari, but he caught it in the air, and sent it back, and it was a man's death in Flosi's band.

Thorgeir Craggeir came up to where Hallbjorn the Strong was in front, and Thorgeir made such a spear-thrust at him with his left hand that Hallbjorn fell before it, and had hard work to get on his feet again, and turned away from the fight there and then. Then Thorgeir met Thorwalld Kettle Rumble's son, and hewed at him at once with the axe, "the ogress of war," which Skarphedinn had owned. Thorwalld threw his shield before him, and Thorgeir hewed the shield and cleft it from top to bottom, but the upper horn of the axe made its way into his breast, and passed into his trunk, and Thorwalld fell and was dead at once.

Now it must be told how Asgrim Ellidagrim's son, and Thorhall his son, Hjallti Skeggi's son, and Gizur the White, made an onslaught where Flosi and the sons of Sigfus and the other burners were;--then there was a very hard fight, and the end of it was that they pressed on so hard, that Flosi and his men gave way before them. Gudmund the Powerful, and Mord Valgard's son, and Thorgeir Craggeir, made their onslaught where the Axefirthers and Eastfirthers, and the men of Reykdale stood, and there too there was a very hard fight.

Kari Solmund's son came up where Bjarni Broddhelgi's son had the lead. Kari caught up a spear and thrust at him, and the blow fell on his shield. Bjarni slipped the shield on one side of him, else it had gone straight through him. Then he cut at Kari and aimed at his leg, but Kari drew back his leg and turned short round on his heel, and Bjarni missed him. Kari cut at once at him, and then a man ran forward and threw his shield before Bjarni. Kari cleft the shield in twain, and the point of the sword caught his thigh, and ripped up the whole leg down to the ankle. That man fell there and then, and was ever after a cripple so long as he lived.

Then Kari clutched his spear with both hands, and turned on Bjarni and thrust at him; he saw he had no other chance but to throw himself down sidelong away from the blow, but as soon as ever Bjarni found his feet, away he fell back out of the fight.

Thorgeir Craggeir and Gizur the White fell on there where Holmstein the son of Bersi the Wise, and Thorkel Geiti's son were leaders, and the end of the struggle was, that Holmstein and Thorkel gave way, and then arose a mighty hooting after them from the men of Gudmund the Powerful.

Thorwalld Tjorfi's son of Lightwater got a great wound, he was shot in the forearm, and men thought that Halldor Gudmund the Powerful's son had hurled the spear, but he bore that wound about with him all his life long, and got no atonement for it.

Now there was a mighty throng. But though we here tell of some of the deeds that were done, still there are far many more of which men have handed down no stories.

Flosi had told them that they should make for the stronghold in the Great Rift if they were worsted, "For there," said he, "they will only be able to attack us on one side." But the band which Hall of the Side and his son Ljot led, had fallen away out of the fight before the onslaught of that father and son, Asgrim and Thorhall. They turned down east of Axewater, and Hall said, "This is a sad state of things when the whole host of men at the Thing fight, and I would, kinsman Ljot, that we begged us help even though that be brought against us by some men, and that we part them. Thou shalt wait for me at the foot of the bridge, and I will go to the booths and beg for help."

"If I see," said Ljot, "that Flosi and his men need help from our men, then I will at once run up and aid them."

"Thou wilt do in that as thou pleasest," says Hall, "but I pray thee to wait for me here."

Now flight breaks out in Flosi's band, and they all fly west across Axewater; but Asgrim and Gizur the White went after them and all their host. Flosi and his men turned down between the river and the Outwork booth. Snorri the Priest had drawn up his men there in array, so thick that they could not pass that way, and Snorri the Priest called out then to Flosi, "Why fare ye in such haste, or who chase you?"

"Thou askest not this," answered Flosi, "because thou dost not know it already; but whose fault is it that we cannot get to the stronghold in the Great Rift?"

"It is not my fault," says Snorri, "but it is quite true that I know whose fault it is, and I will tell thee if thou wilt; it is the fault of Thorwalld Cropbeard and Kol."

They were both then dead, but they had been the worst men in all Flosi's band.

Again Snorri said to his men, "Now do both, cut at them and thrust at them, and drive them away hence, they will then hold out but a short while here, if the others attack them from below; but then ye shall not go after them, but let both sides shift for themselves."

The son of Skapti Thorod's son was Thorstein gapemouth, as was written before, he was in the battle with Gudmund the Powerful, his father-in-law, and as soon as Skapti knew that, he went to the booth of Snorri the Priest, and meant to beg for help to part them; but just before he had got as far as the door of Snorri's booth, there the battle was hottest of all. Asgrim and his friends, and his men were just coming up thither, and then Thorhall said to his father Asgrim, "See there now is Skapti Thorod's son, father."

"I see him kinsman," said Asgrim, and then he shot a spear at Skapti, and struck him just below where the calf was fattest, and so through both his legs. Skapti fell at the blow, and could not get up again, and the only counsel they could take who were by, was to drag Skapti flat on his face into the booth of a turf- cutter.

Then Asgrim and his men came up so fast that Flosi and his men gave way before them south along the river to the booths of the men of Modruvale. There there was a man outside one booth whose name was Solvi; he was boiling broth in a great kettle, and had just then taken the meat out, and the broth was boiling as hotly as it could.

Solvi cast his eyes on the Eastfirthers as they fled, and they were then just over against him, and then he said, "Can all these cowards who fly here be Eastfirthers, and yet Thorkel Geiti's son, he ran by as fast as any one of them, and very great lies have been told about him when men say that he is all heart, but now no one ran faster than he."

Hallbjorn the Strong was near by then, and said, "Thou shalt not have it to say that we are all cowards."

And with that he caught hold of him, and lifted him up aloft, and thrust him head down into the broth-kettle. Solvi died at once; but then a rush was made at Hallbjorn himself, and he had to turn and fly.

Flosi threw a spear at Bruni Haflidi's son, and caught him at the waist, and that was his bane; he was one of Gudmund the Powerful's band.

Thorstein Hlenni's son took the spear out of the wound, and hurled it back at Flosi, and hit him on the leg, and he got a great wound and fell; he rose up again at once.

Then they passed on to the Waterfirthers' booth, and then Hall and Ljot came from the east across the river, with all their band; but just when they came to the lava, a spear was hurled out of the band of Gudmund the Powerful, and it struck Ljot in the middle, and he fell down dead at once; and it was never known surely who had done that manslaughter.

Flosi and his men turned up round the Waterfirther's booth, and then Thorgeir Craggeir said to Kari Solmund's son, "Look, yonder now is Eyjolf Bolverk's son, if thou hast a mind to pay him off for the ring."

"That I ween is not far from my mind," says Kari, and snatched a spear from a man, and hurled it at Eyjolf, and it struck him in the waist, and went through him, and Eyjolf then fell dead to earth.

Then there was a little lull in the battle, and then Snorri the Priest came up with his band, and Skapti was there in his company, and they ran in between them, and so they could not get at one another to fight.

Then Hall threw in his people with theirs, and was for parting them there and then, and so a truce was set, and was to be kept throughout the Thing, and then the bodies were laid out and borne to the church, and the wounds of those men were bound up who were hurt.

The day after men went to the Hill of Laws. Then Han of the Side stood up and asked for a hearing, and got it at once; and he spoke thus, "Here there have been hard happenings in lawsuits and loss of life at the Thing, and now I will show again that I am little-hearted, for I will now ask Asgrim and the others who take the lead in these suits, that they grant us an atonement on even terms;" and so he goes on with many fair words.

Kari Solmund's son said, "Though all others take an atonement in their quarrels, yet will I take no atonement in my quarrel; for ye will wish to weigh these manslayings against the burning, and we cannot bear that."

In the same way spoke Thorgeir Craggeir.

Then Skapti Thorod's son stood up and said, "Better had it been for thee, Kari, not to have run away from thy father-in-law and thy brothers-in-law, than now to sneak out of this atonement."

Then Kari sang these verses:

"Warrior wight that weapon wieldest
Spare thy speering why we fled,
Oft for less falls hail of battle,
Forth we fled to wreak revenge;
Who was he, fainthearted foeman,
Who, when tongues of steel sung high,
Stole beneath the booth for shelter,
While his beard blushed red for shame?

"Many fetters Skapti fettered
When the men, the Gods of fight,
From the fray fared all unwilling
Where the skald scarce held his shield;
Then the suttlers dragged the lawyer
Stout in scolding to their booth,
Laid him low amongst the riffraff,
How his heart then quaked for fear.

"Men who skim the main on sea stag
Well in this ye showed your sense
Making game about the Burning,
Mocking Helgi, Grim, and Njal;
Now the moor round rocky Swinestye (1),
As men run and shake their shields,
With another grunt shall rattle
When this Thing is past and gone."

Then there was great laughter. Snorri the Priest smiled and sang this between his teeth, but so that many heard:

"Skill hath Skapti us to tell
Whether Asgrim's shaft flew well;
Holmstein hurried swift to flight,
Thorstein turned him soon to fight."

Now men burst out in great fits of laughter.

Then Hall of the Side said, "All men know what a grief I have suffered in the loss of my son Ljot; many will think that he would be valued dearest of all those men who have fallen here; but I will do this for the sake of an atonement--I will put no price on my son, and yet will come forward and grant both pledges and peace to those who are my adversaries. I beg thee, Snorri the Priest, and other of the best men, to bring this about, that there may be an atonement between us."

Now he sits him down, and a great hum in his favour followed, and all praised his gentleness and goodwill.

Then Snorri the Priest stood up and made a long and clever speech, and begged Asgrim and the others who took the lead in the quarrel to look towards an atonement.

Then Asgrim said, "I made up my mind when Flosi made an inroad on my house that I would never be atoned with him; but now Snorri the Priest, I will take an atonement from him for thy word's sake and other of our friends."

In the same way spoke Thorleif Crow and Thorgrim the Big, that they were willing to be atoned, and they urged in every way their brother Thorgeir Craggeir to take an atonement also; but he hung back, and says he would never part from Kari.

Then Gizur the White said, "Now Flosi must see that he must make his choice, whether he will be atoned on the understanding that some will be out of the atonement."

Flosi says he will take that atonement; "And methinks it is so much the better," he says, "that I have fewer good men and true against me."

Then Gudmund the Powerful said, "I will offer to handsel peace on my behalf for the slayings that have happened here at the Thing, on the understanding that the suit for the burning is not to fall to the ground."

In the same way spoke Gizur the White and Hjallti Skeggi's son, Asgrim Ellidagrim's son and Mord Valgard's son.

In this way the atonement came about, and then hands were shaken on it, and twelve men were to utter the award; and Snorri the Priest was the chief man in the award, and others with him. Then the manslaughters were set off the one against the other, and those men who were over and above were paid for in fines. They also made an award in the suit about the burning.

Njal was to be atoned for with a triple fine, and Bergthora with two. The slaying of Skarphedinn was to be set off against that of Hauskuld the Whiteness Priest. Both Grim and Helgi were to be paid for with double fines; and one full man-fine should be paid for each of those who had been burnt in the house.

No atonement was taken for the slaying of Thord Kari's son.

It was also in the award that Flosi and all the burners should go abroad into banishment, and none of them was to sail the same summer unless he chose; but if he did not sail abroad by the time that three winters were spent, then he and all the burners were to become thorough outlaws. And it was also said that their outlawry might be proclaimed either at the Harvest-Thing or Spring-Thing, whichever men chose; and Flosi was to stay abroad three winters.

As for Gunnar Lambi's son, and Grani Gunnar's son, Glum Hilldir's son, and Kol Thorstein's son, they were never to be allowed to come back.

Then Flosi was asked if he would wish to have a price put upon his wound, but he said he would not take bribes for his hurt.

Eyjolf Bolverk's son had no fine awarded for him, for his unfairness and wrongfulness.

And now this settlement and atonement was handselled and was well kept afterwards.

Asgrim and his friends gave Snorri the priest good gifts, and he had great honour from these suits.

Skapti got a fine for his hurt.

Gizur the White, and Hjallti Skeggi's son, and Asgrim Ellidagrim's son, asked Gudmund the Powerful to come and see them at home. He accepted the bidding, and each of them gave him a gold ring.

Now Gudmund rides home north and had praise from every man for the part he had taken in these quarrels.

Thorgeir Craggeir asked Kari to go along with him, but yet first of all they rode with Gudmund right up to the fells north. Kari gave Gudmund a golden brooch, but Thorgeir gave him a silver belt, and each was the greatest treasure. So they parted with the utmost friendship, and Gudmund is out of this story.

Kari and Thorgeir rode south from the fell, and down to the Rapes (1), and so to Thurso-water.

Flosi, and the burners along with him, rode east to Fleetlithe, and he allowed the sons of Sigfus to settle their affairs at home. Then Flosi heard that Thorgeir and Kari had ridden north with Gudmund the Powerful, and so the burners thought that Kari and his friend must mean to stay in the north country; and then the sons of Sigfus asked leave to go east under Eyjafell to get in their money, for they had money out on call at Headbrink. Flosi gave them leave to do that, but still bade them be ware of themselves, and be as short a time about it as they could.

Then Flosi rode up by Godaland, and so north of Eyjafell Jokul, and did not draw bridle before he came home east to Swinefell.

Now it must be said that Hall of the Side had suffered his son to fall without a fine, and did that for the sake of an atonement, but then the whole host of men at the Thing agreed to pay a fine for him, and the money so paid was not less than eight hundred in silver, but that was four times the price of a man; but all the others who had been with Flosi got no fines paid for their hurts, and were very ill pleased at it.

The sons of Sigfus stayed at home two nights, but the third day they rode east to Raufarfell, and were there the night. They were fifteen together, and had not the least fear for themselves. They rode thence late, and meant to reach Headbrink about even. They baited their horses in Carlinedale, and then a great slumber came over them.

ENDNOTES:

(1) "Swinestye," ironically for Swinefell, where Flosi lived. (2) This is the English equivalent for the Icelandic Hrep, a district. It still lingers in "the Rape of Bramber," and other districts in Sussex and the southeast.

==References==

<references />

==Kafli 145==

Snorri goði spyr nú hvar komið er málunum. Tekur hann þá að fylkja liði sínu fyrir neðan Almannagjá millum og Hlaðbúðar og sagði fyrir áður sínum mönnum hvað þeir skyldu að gera.

Sendimaðurinn kemur nú til Þórhalls Ásgrímssonar og segir honum hvar þá var komið að þeir Mörður Valgarðsson mundu sekir gervir allir en eytt vígsmálunum. En er hann heyrði þetta brá honum svo við að hann mátti eigi orði upp koma. Hann spratt þá upp úr rúminu og þreif tveim höndum spjótið Skarphéðinsnaut og rak í gegnum fótinn á sér. Var þar á holdið og kveisunaglinn á spjótinu því að hann skar út úr fætinum en blóðfossinn fellur og vogföllin svo að lækur féll eftir gólfinu. Hann gekk nú út úr búðinni óhaltur og fór svo hart að sendimaðurinn fékk ekki fylgt honum. Fer hann nú þar til er hann kemur til fimmtardómsins. Þar mætti hann Grími hinum rauða frænda Flosa og jafnskjótt sem þeir fundust lagði Þórhallur til hans spjótinu og kom í skjöldinn og klofnaði hann í sundur en spjótið hljóp í gegnum hann svo að oddurinn kom út á milli herðanna. Þórhallur kastaði honum af spjótinu.

Kári Sölmundarson gat séð þetta og mælti við Ásgrím: „Hér er kominn Þórhallur son þinn og hefir þegar vegið víg og er þetta skömm mikil ef hann einn skal hug til hafa að hefna brennunnar.“

„Það skal og eigi vera,“ segir Ásgrímur, „og snúum vér nú að þeim.“

Var þá kall mikið um allan herinn og síðan var æpt heróp.

Þeir Flosi snerust þá við og eggjuðust nú fast hvorirtveggju.

Kári Sölmundarson sneri nú þar að sem fyrir var Árni Kolsson og Hallbjörn hinn sterki. Og þegar er hann sá Kára hjó hann til hans og stefndi á fótinn en Kári hljóp í loft upp og missti Hallbjörn hans. Kári sneri að Árna Kolssyni og hjó til hans og kom á öxlina og tók í sundur axlarbeinið og viðbeinað og hljóp allt ofan í brjóstið. Féll Árni þegar dauður til jarðar. Síðan hjó hann til Hallbjarnar og kom í skjöldinn og gekk í gegnum skjöldinn og svo ofan af honum þumaltána. Hólmsteinn skaut spjóti til Kára en hann tók á lofti spjótið og sendi aftur og varð það manns bani í liði Flosa.

Þorgeir skorargeir kom að þar er fyrir var Hallbjörn hinn sterki. Þorgeir lagði til hans svo fast með annarri hendi að Hallbjörn féll fyrir og komst nauðulega á fætur og sneri þegar undan. Þá mætti Þorgeir Þorvaldi Þrum-Ketilssyni og hjó þegar til hans með öxinni Rimmugýgi er átt hafði Skarphéðinn. Þorvaldur kom fyrir sig skildinum. Þorgeir hjó í skjöldinn og klauf allan en hyrnan sú hin fremri rann í brjóstið og gekk á hol og féll Þorvaldur þegar og var dauður.

Nú er að segja frá því að Ásgrímur Elliða-Grímsson og Þórhallur son hans, Hjalti Skeggjason og Gissur hvíti sóttu að þar sem fyrir var Flosi og Sigfússynir og aðrir brennumenn. Var þar allharður bardagi og laukst með því að þeir sóttu svo fast að að þeir Flosi hrukku undan.

Guðmundur hinn ríki og Mörður Valgarðsson og Þorgeir skorargeir sóttu þar að er voru Öxfirðingar og Austfirðingar og Reykdælir. Var þar allharður bardagi með öllu.

Kári Sölmundarson kom að þar er fyrir var Bjarni Brodd-Helgason. Kári þreif upp spjót og lagði til hans og kom í skjöldinn. Bjarni skaut hjá sér skildinum, ella hefði spjótið staðið í gegnum hann. Hann hjó þá til Kára og stefndi á fótinn. Kári kippti fætinum og snerist undan á hæli og missti Bjarni hans. Kári hjó þegar til hans. Þá hljóp maður fram og skaut skildi fyrir Bjarna. Kári klauf ofan allan skjöldinn og nam blóðrefillinn lærið og reist ofan allan fótinn. Sá maður féll þegar og varð aldrei örkumlalaus meðan hann lifði. Kári þreif þá tveim höndum spjótið og snerist að Bjarna og lagði til hans. Hann sá engan sinn kost annan en hann lét fallast undan laginu. En þegar Bjarni kemst á fætur hrökk hann undan. Þorgeir skorargeir og Gissur hvíti sóttu þá að þar er fyrir var Hólmsteinn Spak-Bersason og Þorkell Geitisson. Lauk svo með þeim að þeir Hólmsteinn hrukku undan. Varð þá óp mikið að þeim af mönnum Guðmundar ríka.

Þorvarður Tjörvason frá Ljósavatni fékk sár mikið. Hann var skotinn í handlegginn og ætluðu menn að skotið hefði Halldór son Guðmundar ríka og hafði hann þetta sár bótalaust alla ævi síðan.

Var þar nú þröng mikil. En þó að hér sé sagt frá nokkurum atburðum þá eru hinir þó miklu fleiri er menn hafa engar frásagnir af.

Flosi hafði það sagt sínum mönnum að þeir skyldu leita til vígis í Almannagjá ef þeir yrðu forviða því að þar mátti einum megin að sækja.

En flokkur sá er Síðu-Hallur hafði og Ljótur son hans höfðu hörfað frá í braut fyrir atgöngu þeirra feðga Ásgríms og Þórhalls. Sneru þeir ofan fyrir austan Öxará.

Hallur mælti: „Hér slær í allmikil óefni er allur þingheimur berst. Vildi eg, Ljótur frændi, að við bæðum okkur liðs þótt okkur sé það til orðs lagið af nokkurum mönnum og skildum þá. Skalt þú bíða við brúarsporðinn en eg mun ganga í búðir og biðja mér liðs.“

Ljótur mælti: „Ef eg sé að þeir Flosi þurfa liðs af mönnum vorum þá mun eg þegar hlaupa til með þeim.“

„Það muntu gera sem þér líkar,“ segir Hallur, „en biðja vil eg þig að þú bíðir mín.“

Nú brestur flótti í liði Flosa og flýja þeir allir austur yfir Öxará en þeir Ásgrímur og Gissur hvíti gengu eftir og allur herinn. Þeir Flosi hörfuðu ofan á milli árinnar og Virkisbúðar. Snorri goði hafði þar fylkt fyrir liði sínu svo þykkt að þeim gekk þar ekki að fara.

Snorri goði kallaði þá á Flosa: „Hví farið þér svo geystir eða hverjir elta yður?“

Flosi svarar: „Ekki spyrðu þessa af því er eigi vitir þú það áður. En hvort veldur þú því er vér megum eigi sækja til vígis í Almannagjá?“

„Eigi veld eg því,“ segir Snorri, „en hitt er satt að eg veit hverjir valda og mun eg segja þér ef þú vilt að þeir valda því Þorvaldur kroppinskeggi og Kolur.“

Þeir voru þá báðir dauðir og höfðu verið hin mestu illmenni í liði Flosa.

Í annan stað mælti Snorri til sinna manna: „Gerið þér nú hvorttveggja að þér höggvið og leggið til þeirra og keyrið þá í braut héðan. Munu þeir þá skamma stund hér við haldast er hinir sækja að neðan. Skuluð þér þá ekki eftir ganga og láta þá sjálfa á sjást.“

Son Skafta Þóroddssonar var Þorsteinn holmunnur sem fyrr var ritað. Hann var í bardaga með Guðmundi ríka mági sínum. Og þegar Skafti vissi þetta gekk hann til búðar Snorra goða og ætlaði að biðja sér liðs að skilja þá. En er hann var eigi allt kominn að búðardyrunum Snorra þá var bardaginn sem óðastur. Þeir Ásgrímur og hans menn gengu þar að neðan.

Þá mælti Þórhallur við Ásgrím föður sinn: „Þar er hann Skafti Þóroddsson nú, faðir.“

Ásgrímur mælti: „Sé eg það, frændi.“

Skaut hann þá spjóti til Skafta og kom neðan það er kálfi var digrastur og svo í gegnum báða fæturna. Skafti féll við skotið og fékk eigi upp staðið. Fengu þeir það eina ráðs tekið er hjá voru að þeir drógu Skafta inn í búð sverðskriða nokkurs flatan.

Þeir Ásgrímur gengu þá að svo fast að þeir Flosi hrukku undan og hans menn suður með ánni til Möðruvellingabúðar. Þar var maður úti hjá búð nokkurri er Sölvi hét. Hann sauð í katli miklum og hafði þá upp fært úr katlinum en vellan var sem áköfust. Sölvi gat að líta hvar þeir flýðu Austfirðingarnir og voru þá komnir mjög svo þar gegnt.

Hann mælti þá: „Hvort munu þessir allir ragir Austfirðingarnir er hér flýja? Og jafnvel rennur hann Þorkell Geitisson og er allmjög logið frá honum er margir segja hann hug einn en nú rennur engi harðara en hann.“

Hallbjörn sterki var þar nær staddur og mælti: „Eigi skaltu það eiga til að segja að vér séum allir ragir“ og þreif til hans og brá honum á loft og rak hann að höfði í ketilinn. Dó Sölvi þegar. Var þá og sótt að Hallbirni og varð hann þá undan að flýja.

Flosi skaut spjóti til Brúna Hafliðasonar og kom á hann miðjan og varð það hans bani. Hann var í liði Guðmundar ríka. Þorsteinn Hlennason tók spjótið úr sárinu og skaut aftur að Flosa og kom á fótinn og fékk hann sár mikið og féll við. Hann stóð upp þegar. Hörfuðu þeir þá til Vatnsfirðingabúðar.

Þeir Ljótur og Hallur gengu þá austan yfir á með flokk sinn allan. Og þá er þeir komu á hraunið var skotið spjóti úr liði Guðmundar ríka og kom það á Ljót miðjan. Féll hann þegar dauður niður og varð aldrei uppvíst hver þetta víg hafði vegið.

Þeir Flosi hörfuðu nú upp um Vatnsfirðingabúð.

Þorgeir skorargeir mælti þá við Kára Sölmundarson: „Þar er hann nú Eyjólfur Bölverksson ef þú vilt launa honum hringinn.“

„Eg ætla það nú eigi fjarri,“ segir Kári og þreif spjót af manni og skaut til Eyjólfs og kom það á hann miðjan og gekk í gegnum hann. Féll Eyjólfur þá dauður til jarðar.

Þá var hvíld nokkur á um bardagann. Snorri goði kom þá að með flokk sinn. Var þar þá Skafti í liði með honum og hljópu þeir í milli þeirra. Náðu þeir þá eigi að berjast. Hallur gekk þá í lið með þeim og vildi skilja þá. Voru þá sett grið og skyldu þau haldast um þingið. Var þá búið um lík og færð til kirkju og bundin sár þeirra manna er særðir voru.

Annan dag eftir gengu menn til Lögbergs. Hallur af Síðu stóð upp og kvaddi sér hljóðs og fékk þegar.

Hann mælti svo: „Hér hafa orðið harðir atburðir í mannalátum og málasóknum. Mun eg enn sýna það er eg er lítilmenni. Eg vil nú biðja Ásgrím og þá aðra er fyrir málum þessum eru að þeir unni oss jafnsættis.“

Fer hann þar um mörgum fögrum orðum.

Kári Sölmundarson mælti: „Þótt allir sættist aðrir á sín mál þá skal eg eigi sættast á mín mál því að þér munuð vilja virða víg þessi í móti brennunni en vér þolum það eigi.“

Slíkt hið sama mælti Þorgeir skorargeir.

Þá stóð upp Skafti Þóroddsson og mælti: „Betra hefði þér verið, Kári, að renna eigi frá mágum þínum og skerast nú eigi úr sættum.“

Kári kvað þá vísur þrjár:

43. Hvað skaltu, runnur, þótt rynnum,

rannlinns, of sök minni

hagl dreif skarpt á Sköglar

skýjum, oss að frýja,

hinn er hélt, þá er hjalta

hátungur mjög sungu,

brynju meiður til búðar

blauður með skeggið rauða.

44. Varði eg víga Njörðum

vilja þraut að skilja.

Lítt gekk skáld fyrir skjöldu,

Skafta, margt að hafti,

er matsjóðar Móða

málmrógs flatan drógu,

slíkt er allt af æðru,

inn í búð að trúðum.

45. Höfðu Gríms að gamni

græðis elgs og Helga,

rétt unnut þá runnar,

rennendur Níals brennu.

Nú mun börgs í björgum

baughnykkjöndum þykja

lyngs að loknu þingi

Ljóts annan veg þjóta.

Þá varð hlátur mikill.

Snorri goði brosti að og kvað þetta fyrir munni sér svo að margir heyrðu:

46. Vel kann Skafti skilja,

skaut Ásgrímur spjóti,

villat Hólmsteinn flýja,

vegur Þorketill nauðigur.

Hlógu menn nú allmjög.

Hallur af Síðu mælti: „Allir menn vita hvern harm eg hefi beðið um lát Ljóts sonar míns. Munu það margir ætla að hann muni dýrstur ger af þeim mönnum er hér hafa látist. En eg vil það vinna til sátta manna að leggja son minn ógildan og ganga þó til að veita þeim bæði tryggðir og grið er mínir mótstöðumenn eru. Bið eg þig, Snorri goði, og aðra hina bestu menn að þér komið því til leiðar að sættir verði með oss.“

Settist hann nú niður og var ger að hans máli mikill rómur og góður og lofuðu allir mjög hans góðgirnd.

Snorri goði stóð þá upp og talaði langt erindi og snjallt og bað Ásgrím og aðra þá menn er fyrir málum voru þaðan að, að þeir skyldu sættast.

Ásgrímur mælti: „Það ætlaði eg þá er Flosi reið heim að mér að eg mundi við hann aldrei sættast en nú vil eg, Snorri goði, sættast fyrir orð þín og annarra vina vorra.“

Slíkt hið sama mæltu þeir Þorleifur krákur og Þorgrímur hinn mikli að þeir mundu sættast og fýstu í öllu Þorgeir skorargeir bróður sinn að sættast en hann skarst undan og kvaðst aldrei við Kára skyldu skiljast.

Þá mælti Gissur hvíti: „Nú má Flosi sjá sinn kost hvort hann vill sættast til þess að sumir séu utan sætta.“

Flosi kvaðst sættast vilja „og þykir mér því betur,“ segir hann, „er eg hefi færri góða menn í móti mér.“

Guðmundur ríki mælti: „Það vil eg bjóða að handsala fyrir víg þau er hér hafa orðið á þinginu að mínum hluta til þess að ekki falli niður brennumálið.“

Slíkt hið sama mæltu þeir Gissur hvíti og Hjalti Skeggjason, Ásgrímur Elliða-Grímsson og Mörður Valgarðsson. Við þetta gekk saman sættin.

Var þá handsalað í tólf manna dóm og var Snorri goði fyrir gerðinni og aðrir gerðarmenn með honum. Var þá jafnað saman vígum en bættir þeir menn sem umfram voru. Þeir gerðu og um brennumálin. Skyldi Njál bæta þrennum manngjöldum en Bergþóru tvennum. Víg Skarphéðins skyldi jafnt og víg Höskulds Hvítanesgoða. Tveim manngjöldum skyldi bæta hvorn þeirra Gríms og Helga. Þá skyldu ein manngjöld fyrir hvern hinna er inni höfðu brunnið. Á vígið Þórðar Kárasonar var ekki sæst. Flosi var og ger utan og allir brennumenn og skyldu eigi fara samsumars nema hann vildi. En ef þeir færu eigi utan um það er þrír vetur væru liðnir þá skyldi hann og allir brennumenn vera sekir skógarmenn. Og var svo mælt að lýsa skyldi sekt þeirra á haustþingi eða vorþingi hvort sem heldur vildi. Flosi skyldi vera þó utan þrjá vetur. Gunnar Lambason og Grani Gunnarsson, Glúmur Hildisson, Kolur Þorsteinsson, þeir skyldu aldrei útkvæmt eiga. Þá er Flosi spurður ef hann vildi láta dæma fyrir sár sín en hann kvaðst ekki vilja taka fémútur á sér. Eyjólfur Bölverksson var lagður ógildur fyrir ójöfnuð sinn og rangindi og var þessi sætt nú handsöluð og efndist vel síðan.

Þeir Ásgrímur gáfu Snorra goða góðar gjafir. Hafði hann virðing mikla af málum þessum.

Skafta var bættur áverkinn.

Þeir Gissur hvíti og Hjalti Skeggjason og Ásgrímur Elliða-Grímsson buðu heim Guðmundi hinum ríka. Hann þá heimboðin og gaf sinn gullhring hver þeirra honum. Ríður Guðmundur nú norður heim og hafði almannalof hversu hann kom sér við í þessum málum.

Þorgeir skorargeir bauð Kára með sér að fara en þó riðu þeir fyrst með Guðmundi allt norður á fjall. Kári gaf Guðmundi gullsylgju en Þorgeir silfurbelti og var hvortveggja hinn besti gripur. Skildu þeir með hinni mestu vináttu og er hann úr sögu þessi. Þeir Kári riðu suður af fjallinu og ofan í Hreppa og svo til Þjórsár.

Flosi og brennumenn allir með honum riðu austur til Fljótshlíðar. Lét hann þá Sigfússonu skipa til búa sinna. Þá frétti Flosi að Þorgeir og Kári höfðu riðið norður með Guðmundi hinum ríka. Ætluðu þá brennumenn að þeir Kári mundu ætla að vera fyrir norðan land. Þá beiddu Sigfússynir að fara austur undir Eyjafjöll að fjárheimtum sínum því að þeir áttu fjárheimtur austur að Höfðabrekku. Flosi leyfði þeim það og bað þá þó vera vara um sig og vera sem skemmst. Flosi reið þá upp um Goðaland og svo á fjall og fyrir norðan Eyjafjallajökul og létti eigi fyrr en hann kom heim austur til Svínafells.

Nú verður að segja frá því að Hallur af Síðu hafði lagið ógildan son sinn og vann það til sætta. Þá bætti honum allur þingheimurinn og varð það eigi minna fé en átta hundruð silfurs en það voru fern manngjöld. En allir þeir aðrir er með Flosa höfðu verið fengu engar bætur fyrir vansa sína og undu við hið versta.

Sigfússynir dvöldust heima tvær nætur en hinn þriðja dag riðu þeir austur til Raufarfells og voru þar um nóttina. Þeir voru saman fimmtán og uggðu alls ekki að sér. Þeir riðu þaðan síð og ætluðu til Höfðabrekku um kveldið. Þeir áðu í Kerlingardal og tóku þar á sig svefn mikinn.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 144

2014-08-05T21:28:59Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 144==

'''THE COUNSEL OF THORHALL ASGRIM'S SON.'''

Now Asgrim and his friends sent a man to Thorhall, and let him be told in what a strait they had come.

"Too far off was I now," answers Thorhall, "for this cause might still not have taken this turn if I had been by. I now see their course that they must mean to summon you to the Fifth Court for contempt of the Thing. They must also mean to divide the Eastfirthers Court in the suit for the burning, so that no judgment may be given, for now they behave so as to show that they will stay at no ill. Now shaft thou go back to them as quickly as thou canst, and say that Mord must summon them both, both Flosi and Eyjolf, for having brought money into the Fifth Court, and make it a case of lesser outlawry. Then he shall summon them with a second summons for that they have brought forward that witness which had nothing to do with their cause, and so were guilty of contempt of the Thing; and tell them that I say this, that if two suits for lesser outlawry hang over one and the same man, that he shall be adjudged a thorough outlaw at once. And for this ye must set your suits on foot first, that then ye will first go to trial and judgment."

Now the messenger went his way back and told Mord and Asgrim.

After that they went to the Hill of Laws, and Mord Valgard's son took witness. "I take witness to this that I summon Flosi Thord's son, for that he gave money for his help here at the Thing to Eyjolf Bolverk's son. I say that he ought on this charge to be made a guilty outlaw, for this sake alone to be forwarded or to be allowed the right of frithstow (1), if his fine and bail are brought forward at the execution levied on his house and goods, but else to become a thorough outlaw. I say all his goods are forfeited, half to me and half to the men of the Quarter who have the right by law to take his goods after he has been outlawed. I summon this cause before the Fifth Court, whither the cause ought to come by law; I summon it to be pleaded now and to full outlawry. I summon with a lawful summons. I summon in the hearing of all men at the Hill of Laws."

With a like summons he summoned Eyjolf Bolverk's son, for that he had taken and received the money, and he summoned him for that sake to the Fifth Court.

Again a second time he summoned Flosi and Eyjolf, for that sake that they had brought forward that witness at the Thing which had nothing lawfully to do with the cause of the parties, and had so been guilty of contempt of the Thing; and he laid the penalty for that at lesser outlawry.

Then they went away to the Court of Laws, there the Fifth Court was then set.

Now when Mord and Asgrim had gone away, then the judges in the Eastfirthers' Court could not agree how they should give judgment, for some of them wished to give judgment for Flosi, but some for Mord and Asgrim. Then Flosi and Eyjolf tried to divide the court, and there they stayed, and lost time over that while the summoning at the Hill of Laws going on. A little while after Flosi and Eyjolf were told that they had been summoned at the Hill of Laws into the Fifth Court, each of them with two summons. Then Eyjolf said, "In an evil hour have we loitered here while they have been before us in quickness of summoning. Now hath come out Thorhall's cunning, and no man is his match in wit. Now they have the first right to plead their cause before the court, and that was everything for them; but still we will go to the Hill of Laws, and set our suit on foot against them, though that will now stand us in little stead."

Then they fared to the Hill of Laws, and Eyjolf summoned them for contempt of the Thing.

After that they went to the Fifth Court.

Now we must say that when Mord and Asgrim came to the Fifth Court, Mord took witness and bade them listen to his oath and the declaration of his suit, and to all those proofs and steps which he meant to bring forward against Flosi and Eyjolf. He bade them by a lawful bidding before the court, so that the judges could hear him across the court.

In the Fifth Court vouchers had to follow the oaths of the parties, and they had to take an oath after them.

Mord took witness. "I take witness," he said, "to this, that I take a Fifth Court oath. I pray God so to help me in this light and in the next, as I shall plead this suit as I know to be most truthful, and just, and lawful. I believe with all my heart that Flosi is truly guilty in this suit, if I may bring forward my proofs; and I have not brought money into this court in this suit, and I will not bring it. I have not taken money, and I will not take it, neither for a lawful nor for an unlawful end."

The men who were Mord's vouchers then went two of them before the court, and took witness to this--"We take witness that we take an oath on the book, a lawful oath; we pray God so to help us two in this light and in the next, as we lay it on our honour that we believe with all our hearts that Mord will so plead this suit as he knows to be most truthful, and most just, and most lawful, and that he hath not brought money into this court in this suit to help himself, and that he will not offer it, and that he hath not taken money, nor will he take it, either for a lawful or unlawful end."

Mord had summoned nine neighbours who lived next to the Thingfield on the inquest in the suit, and then Mord took witness, and declared those four suits which he had set on foot against Flosi and Eyjolf; and Mord used all those words in his declaration that he had used in his summons. He declared his suits for outlawry in the same shape before the Fifth Court as he had uttered them when he summoned the defendants.

Mord took witness, and bade those nine neighbours on the inquest to take their seats west on the river bank.

Mord took witness again, and bade Flosi and Eyjolf to challenge the inquest.

They went up to challenge the inquest, and looked narrowly at them, but could get none of them set aside; then they went away as things stood, and were very ill pleased with their case.

Then Mord took witness, and bade those nine neighbours whom he had before called on the inquest, to utter their finding, and to bring it in either for or against Flosi.

Then the neighbours on Mord's inquest came before the court, and one uttered the finding, but all the rest confirmed it by their consent. They had all taken the Fifth Court oath, and they brought in Flosi as truly guilty in the suit, and brought in their finding against him. They brought it in such a shape before the Fifth Court over the head of the same man over whose head Mord had already declared his suit. After that they brought in all those findings which they were bound to bring in all the other suits, and all was done in lawful form.

Eyjolf Bolverk's son and Flosi watched to find a flaw in the proceedings, but could get nothing done.

Then Mord Valgard's son took witness. "I take witness," said he, "to this, that these nine neighbours whom I called on these suits which I have had hanging over the heads of Flosi Thord's son, and Eyjolf Bolverk's son, have now uttered their finding, and have brought them in truly guilty in these suits."

He took this witness for his own part.

Again Mord took witness. "I take witness," he said, "to this, that I bid Flosi Thord's son, or that other man who has taken his lawful defence in hand, now to begin their defence; for now all the steps and proofs have been brought forward in the suit, summons to listen to oaths, oaths taken, suit declared, witness taken to the summons, neighbours called on to take their seats on the inquest, defendant called on to challenge the inquest, finding uttered, witness taken to the finding."

He took this witness to all the steps that had been taken in the suit.

Then that man stood up over whose head the suit had been declared and pleaded, and summed up the case. He summed up first how Mord had bade them listen to his oath, and to his declaration of the suit, and to all the steps and proofs in it; then he summed up next how Mord took his oath and his vouchers theirs; then he summed up how Mord pleaded his suit, and used the very words in his summing up that Mord had before used in declaring and pleading his suit, and which he had used in his summons, and he said that the suit came before the Fifth Court in the same shape as it was when he uttered it at the summoning. Then he summed up that men had borne witness to the summoning, and repeated all those words that Mord had used in his summons, and which they had used in bearing their witness, "and which I now," he said, "have used in my summing up, and they bore their witness in the same shape before the Fifth Court as he uttered them at the summoning." After that he summed up that Mord bade the neighbours on the inquest to take their seats, then he told next of all how he bade Flosi to challenge the inquest, or that man who had undertaken this lawful defence for him; then he told how the neighbours went to the court, and uttered their finding, and brought in Flosi truly guilty in the suit, and how they brought in the finding of an inquest of nine men in that shape before the Fifth Court. Then he summed up how Mord took witness to all the steps in the suit, and how he had bidden the defendant to begin his defence.

After that Mord Valgard's son took witness. "I take witness," he said, "to this, that I forbid Flosi Thord's son, or that other man who has undertaken the lawful defence for him, to set up his defence; for now are all the steps taken which belong to the suit, when the case has been summed up and the proofs repeated."

After that the foreman added these words of Mord to his summing up.

Then Mord took witness, and prayed the judges to give judgment in this suit.

Then Gizur the White said, "Thou wilt have to do more yet, Mord, for four twelves can have no right to pass judgment."

Now Flosi said to Eyjolf, "What counsel is to be taken now?"

Then Eyjolf said, "Now we must make the best of a bad business; but still we will bide our time, for now I guess that they will make a false step in their suit, for Mord prayed for judgment at once in the suit, but they ought to call and set aside six men out of the court, and after that they ought to offer us to call and set aside six other men, but we will not do that, for then they ought to call and set aside those six men, and they will perhaps overlook that; then all their case has come to naught if they do not do that, for three twelves have to judge in every cause."

"Thou art a wise man, Eyjolf," said Flosi, "so that few can come nigh thee."

Mord Valgard's son took witness. "I take witness," he said "to this, that I call and set aside these six men out of the court"--and named them all by name--"I do not allow you to sit in the court; I call you out and set you aside by the rightful custom of the Althing, and the law of the land."

After that he offered Eyjolf and Flosi, before witnesses, to call out by name and set aside other six men, but Flosi and Eyjolf would not call them out.

Then Mord made them pass judgment in the cause; but when the judgment was given, Eyjolf took witness, and said that all their judgment had come to naught, and also everything else that had been done, and his ground was that three twelves and one half had judged, when three only ought to have given judgment.

"And now we will follow up our suits before the Fifth Court," said Eyjolf, "and make them outlaws."

Then Gizur the White said to Mord Valgard's son, "Thou hast made a very great mistake in taking such a false step, and this is great ill-luck; but what counsel shall we now take, kinsman Asgrim?" says Gizur.

Then Asgrim said, "Now we will send a man to my son Thorhall, and know what counsel he will give us."

ENDNOTES:

(1) An old English law term for asylum or sanctuary.

==References==

<references />

==Kafli 144==

Nú sendu þeir Ásgrímur mann til Þórhalls og létu segja honum í hvert óefni komið var.

Þórhallur svarar: „Of fjarri var eg nú því að enn mundi þetta mál eigi þann veg farið hafa ef eg hefði við verið. Sé eg aðferð þeirra að þeir munu ætla að stefna yður í fimmtardóm fyrir þingsafglöpun. Þeir munu og ætla að vefengja brennumálið og láta eigi dæma mega því að nú er sú atför þeirra að þeir munu engis ills svífast. Skaltu nú ganga til þeirra sem skjótast og segja að Mörður stefni þeim báðum, Flosa og Eyjólfi, um það er þeir hafa fé borið í dóminn og láta varða fjörbaugsgarð. Þá skal hann stefna þeim annarri stefnu um það er þeir báru vætti þau er eigi áttu máli að skipta með þeim og gerðu í því þingsafglöpun. Seg þeim að eg segi svo ef tvær fjörbaugssakir eru á einum manni að þann skal dæma skógarmann. Skuluð þér því fyrri til búa yðvart mál að þér skuluð fyrri sækja og dæma.“

Nú fór sendimaðurinn í braut og sagði Merði og Ásgrími. Síðan gengu þeir til Lögbergs.

Mörður Valgarðsson nefndi sér votta, „nefni eg í það vætti að eg stefni Flosa Þórðarsyni um það er hann gaf fé til liðs sér hér á þinginu Eyjólfi Bölverkssyni. Tel eg hann eiga að verða um sök þá sekjan fjörbaugsmann, því aðeins ferjanda né festum helganda nema fjörbaugur eða aðalfestur komi fram að féránsdómi en alsekjan skógarmann ellegar. Tel eg sekt fé hans allt, hálft mér en hálft fjórðungsmönnum þeim sem sektarfé eiga að taka eftir hann að lögum. Stefni eg máli þessu til fimmtardóms sem málið á í að koma að lögum. Stefni eg nú til sóknar og til sektar fullrar. Stefni eg lögstefnu. Stefni eg í heyranda hljóði að Lögbergi.“

Slíkri stefnu stefndi hann Eyjólfi Bölverkssyni um það er hann hafði tekið féið og þegið og stefndi hann þeirri sök í fimmtardóm. Í annað sinn stefndi hann Flosa og Eyjólfi um þá sök er þeir báru vætti þau á þingi er eigi áttu máli að skipta með mönnum að lögum og gerðu í því þingsafglöpun. Lét hann fyrir það varða þeim fjörbaugsgarð. Gengu þeir þá í braut og til lögréttu. Þar var þá fimmtardómurinn settur.

Þá er þeir Ásgrímur og Mörður voru í braut gengnir þá urðu dómendur ekki ásáttir hversu dæma skyldi því að þeir vildu sumir dæma með Flosa en sumir með Merði og Ásgrími. Urðu þeir Flosi og Eyjólfur þá að vefengja dóminn. Dvaldist þeim þar að því meðan stefnurnar höfðu verið.

Litlu síðar var þeim sagt Flosa og Eyjólfi að þeim var stefnt að Lögbergi í fimmtardóm tveim stefnum hvorum þeirra.

Eyjólfur mælti þá: „Illu heilli höfum vér hér dvalist er þeir hafa fyrri orðið að bragði að stefna en vér. Hefir hér nú fram komið slægleikur Þórhalls og er hann engum manni líkur að viti sínu. Eiga þeir nú og fyrri að sækja í dóminn sín mál. Lá þeim þar og allt við. En þó skulum vér nú ganga til Lögbergs og búa mál til á hendur þeim þótt oss komi það fyrir lítið.“

Fóru þeir þá til Lögbergs og stefndi Eyjólfur þeim í þingsafglöpun. Síðan gengu þeir til fimmtardómsins.

Þá er þeir Mörður og Ásgrímur komu til fimmtardómsins nefndi Mörður sér votta og bauð að hlýða til eiðspjalls síns og til framsögu sakar sinnar og til sóknargagna þeirra allra er hann hugði fram að bera á hendur þeim Flosa og Eyjólfi. Bauð hann lögboði að dómi svo að dómendur heyrðu um dóm þveran. Í fimmtardómi skyldu og sönnunarmenn fylgja eiðum og skyldu þeir og eiða vinna.

Mörður nefndi sér votta, „nefni eg í það vætti,“ sagði hann, „að eg vinn fimmtardómseið. Bið eg svo guð hjálpa mér í þessu ljósi og í öðru að eg skal svo sök þessa sækja sem eg veit réttast og sannast og helst að lögum. Hygg eg og Flosa sannan að sök þessi vera ef efni eru á því og eg hef eigi fé borið í dóm þenna um sök þessa og eg munka bera. Eg hefka fé fundið og eg munka fé finna hvorki til laga né til ólaga.“

Sönnunarmenn Marðar gengu þá tveir að dómi og nefndu sér votta „í það vætti og við vinnum eið að bók, lögeið. Biðjum við svo guð hjálpa okkur í þessu ljósi og í öðru að við leggjum það undir þegnskap okkarn að við hyggjum að Mörður muni svo sækja sök þessa sem hann veit réttast og sannast og helst að lögum og hann hefurat fé borið í dóm þenna um sök þessa til liðs sér og hann munat bjóða og hann hefurat fé fundið og hann munat finna hvorki til laga né til ólaga.“

Mörður hafði kvadda Þingvallarbúa níu til sakarinnar. Síðan nefndi Mörður sér votta og sagði fram þær fjórar sakir er hann hafði til búnar á hendur þeim Flosa og Eyjólfi og hafði Mörður þau öll orð í framsögu sakar sinnar sem hann hafði í stefnu sinni. Sagði hann svo skapaðar fjörbaugssakir þessar fram í fimmtardóm sem hann kvað þá að er hann stefndi.

Mörður nefndi sér votta og bauð búum þeim níu vestur á árbakka. Mörður nefndi sér votta og bauð þeim Flosa og Eyjólfi að ryðja kviðinn. Þeir gengu til að ryðja kviðburðinn og hugðu að og gátu hvergi rengdan, gengu frá við svo búið og undu illa við. Mörður nefndi sér votta og beiddi búa þá níu framburðar um kviðburðinn er hann hafði áður kvadda, að bera annað tveggja af eða á. Búar Marðar gengu þá í dóm og taldi einn fram kviðinn en allir guldu samkvæði. Þeir höfðu allir fimmtardómseið og báru Flosa sannan að sökinni og báru á hann kviðinn. Báru þeir þá svo skapaðan fram kviðinn í fimmtardóm yfir höfði þeim manni er Mörður hafði sök sína fram sagt. Síðan báru þeir kviðu þessa alla er þeir voru skyldir að bera til allra saka og fór það löglega fram.

Eyjólfur Bölverksson og þeir Flosi sátu um að rengja og gátu ekki að gert.

Mörður Valgarðsson nefndi sér votta, „nefni eg í það vætti að búar þessir níu, er eg kvaddi til saka þessa er eg höfðaði á hendur Flosa Þórðarsyni og Eyjólfi Bölverkssyni, hafa borið á kviðinn og borið þá sanna að sökum.“

Nefndi hann sér þessa votta. Annað sinn nefndi hann sér votta, „nefni eg í það vætti,“ sagði hann, „að eg býð Flosa Þórðarsyni eða þeim manni öðrum er handselda lögvörn hefir hér að taka til varna því að nú eru fram komin sóknargögn öll, boðið til eiðspjalls, unninn eiður, sögð fram sök, borið stefnuvætti, boðið búum í setu, boðið til ruðningar um kviðinn, borinn kviður, nefndir vottar að kviðburði.“

Nefndi hann sér þessa votta að gögnum þeim sem fram voru komin.

Þá stóð sá upp er sökin hafði yfir höfði verið fram sögð og reifði málið. Hann reifði það fyrst er Mörður bauð að hlýða til eiðspjalls síns og til framsögu sakar og til sóknargagna allra. Þá reifði hann það því næst er Mörður vann eið og sönnunarmenn hans. Þá reifði hann það er Mörður sagði fram sök og kvað svo að orði að hann hafði þau orð öll í reifingu sinni er Mörður hafði áður í framsögu sakar sinnar og hann hafði í stefnu sinni „og hann sagði svo skapaða sökina fram í fimmtardóm sem hann kvað að þá er hann stefndi.“

Þá reifði hann það er þeir báru stefnuvætti og taldi þá öll orð þau er hann hafði áður í stefnu sinni og þeir höfðu í vættisburði sínum „og nú hefi eg,“ sagði hann, „í reifingu minni. Og þeir báru svo skapaðan kviðinn fram í fimmtardóm sem hann kvað þá að er hann stefndi.“

Síðan reifði hann það er Mörður bauð búum í setu. Þá taldi hann það því næst er hann bauð Flosa að ryðja kviðinn „eða þeim manni er handselda lögvörn hefir fyrir hann.“ Þá taldi hann það er búar gengu að dómi og báru á kviðinn og báru Flosa sannan að sökinni, „báru þeir svo skapaðan níu búa kvið þenna fram í fimmtardóm.“

Þá reifði hann það er Mörður nefndi votta að því er kviðurinn var á borinn. Þá reifði hann það er Mörður nefndi votta að gögnum og bauð til varnar.

Mörður Valgarðsson nefndi sér votta, „nefni í það vætti,“ sagði hann, „að eg banna Flosa Þórðarsyni eða þeim manni öðrum er handselda lögvörn hefir fyrir hann að taka til varna því að nú eru öll sóknargögn fram komin þau er sökinni eiga að fylgja að reifðu máli og svo bornum gögnum.“

Síðan reifði reifingarmaður þetta vottorð. Mörður nefndi sér votta og beiddi dómendur að dæma um mál þetta.

Þá mælti Gissur hvíti: „Fleira munt þú, Mörður, eiga að að gera því að eigi munu fernar tylftir dæma eiga.“

Flosi mælti nú við Eyjólf: „Hvað er nú til ráða?“

Eyjólfur mælti þá: „Nú er úr vöndu að ráða en skulum vér enn bíða því að nú get eg að þeir geri rangt í sókninni því að Mörður beiddi þegar dóms á málinu. En þeir eiga að nefna úr dóminum sex menn. Síðan eiga þeir við votta að bjóða okkur úr að nefna dóminum aðra sex menn en við skulum það eigi gera því að þá eiga þeir að nefna úr þá sex menn og mun þeim það yfir sjást. Er þá ónýtt allt mál þeirra ef þeir gera það eigi því að þrennar tylftir eiga að dæma málið.“

Flosi mælti: „Vitur maður ertu, Eyjólfur, svo að fáir munu standa á sporði þér.“

Mörður Valgarðsson nefndi sér votta, „nefni eg í það vætti,“ sagði hann, „að eg nefni þessa sex menn úr dóminum“ – og nefndi þá alla á nafn – „ann eg yður eigi að sitja í dóminum. Nefni eg yður úr að alþingismáli réttu og allsherjarlögum.“

Eftir það bauð hann þeim Eyjólfi og Flosa við votta að nefna úr dóminum aðra sex menn en þeir Flosi vildu eigi úr nefna. Mörður lét þá dæma málið.

Og er dæmt var málið nefndi Eyjólfur sér votta og kallaði ónýtan dóm þeirra og allt það er þeir höfðu að gert, fann það til að dæmt hafði hálf fjórða tylft þar sem þrennar áttu að dæma, „skulum vér nú sækja fimmtardómssakir vorar og gera þá sekja.“

Gissur hvíti mælti þá við Mörð Valgarðsson: „Allmjög hefir þér yfir sést er þú skyldir þetta rangt gera og er slíkt ógæfa mikil. Eða hvað skal nú til ráða taka, Ásgrímur frændi?“ segir Gissur.

Ásgrímur mælti: „Nú skulum vér senda mann Þórhalli syni mínum og vita hvað hann leggur til ráðs með oss.“

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 143

2014-08-05T21:28:27Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 143==

'''OF EYJOLF BOLVERK'S SON.'''

Then Eyjolf Bolverk's son went before the court, and took witness to this, "I take witness that this is a lawful defence in this cause, that ye have pleaded the suit in the Eastfirthers' Court, when ye ought to have pleaded it in the Northlanders' Court; for Flosi has declared himself one of the Thingmen of Askel the Priest and here now are those two witnesses who were by, and who will bear witness that Flosi handed over his priesthood to his brother Thorgeir, but afterwards declared himself one of Askel the Priest's Thingmen. I take witness to this for my own part, and for those who may need to make use of it."

Again Eyjolf took witness, "I take witness," he said, "to this, that I bid Mord who pleads this suit, or the next of kin, to listen to my oath, and to my declaration of the defence which I am about to bring forward; I bid him by a lawful bidding before the court, so that the judges may hear me."

Again Eyjolf took witness, "I take witness to this, that I swear an oath on the book, a lawful oath, and say it before God, that I will so defend this cause, in the most truthful, and most just, and most lawful way, so far as I know, and so fulfil all lawful duties which belong to me at this Thing."

Then Eyjolf said, "These two men I take to witness that I bring forward this lawful defence that this suit was pleaded in another Quarter Court, than that in which it ought to have been pleaded; and I say that for this sake their suit has come to naught; I utter this defence in this shape before the Eastfirthers' Court."

After that he let all the witness be brought forward which belonged to the defence, and then he took witness to all the steps in the defence to prove that they had all been duly taken.

After that Eyjolf again took witness and said, "I take witness to this, that I forbid the judges, by a lawful protest before the priest, to utter judgment in the suit of Mord and his friends, for now a lawful defence has been brought before the court. I forbid you by a protest made before a priest; by a full, fair, and binding protest; as I have a right to forbid you by the common custom of the Althing, and by the law of the land."

After that be called on the judges to pronounce for the defence.

Then Asgrim and his friends brought on the other suits for the burning, and those suits took their course.

==References==

<references />

==Kafli 143==

Eyjólfur Bölverksson gekk þá að dómi og nefndi sér votta að því „að sú er lögvörn máls þessa að þér hafið sótt málið í Austfirðingadóm því að Flosi hefir sagst í þing með Áskatli goða. Eru hér nú hvorirtveggju vottarnir þeir er við voru og það munu bera að Flosi seldi af hendi goðorð sitt Þorgísli bróður sínum en síðan sagðist hann í þing með Áskatli goða. Nefni eg mér þessa votta eða þeim er njóta þurfa þessa vættis.“

Í annað sinn nefndi Eyjólfur sér votta, „nefni í það vætti,“ sagði hann, „að eg býð Merði, er sök hefir að sækja, eða sakaraðila að hlýða til eiðspjalls míns og til framsögu varnar þeirrar er eg mun fram bera. Býð eg lögboði að dómi svo að dómendur heyra á.“

Eyjólfur nefndi sér enn votta, „nefni í það vætti að eg vinn eið að bók, lögeið, og segi það guði að eg skal svo mál þetta verja sem eg veit sannast og helst að lögum og öll lögmæt skil af hendi inna þau er undir mig koma á þessu þingi.“

Eyjólfur mælti: „Þessa tvo menn nefni eg í vætti að eg færi fram lögvörn þessa að mál þetta var sótt í annan fjórðungsdóm en vera átti. Tel eg fyrir það ónýta sök þeirra. Segi eg svo skapaða vörn þessa fram í Austfirðingadóm.“

Síðan lét hann bera fram vætti þau öll er vörninni áttu að fylgja. Síðan nefndi hann votta að öllum varnargögnum að nú voru öll fram komin.

Eyjólfur nefndi sér votta, „nefni í það vætti að ver goðalýriti dómöndum að dæma sök þeirra Marðar því að nú er lögvörn fram komin í dóminn. Ver eg lýriti, goðalýriti efalausu, lýriti fullu og föstu svo sem eg á að verja að alþingismáli réttu og allsherjarlögum.“

Síðan lét hann dæma vörnina. Þeir Ásgrímur létu sækja um brennumálin og gengu þau fram.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 142

2014-08-05T21:28:02Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 142==

'''NOW MEN GO TO THE COURTS.'''

Now the time passes away till the courts were to go out to try suits. Both sides then made them ready to go thither, and armed them. Each side put war-tokens on their helmets.

Then Thorhall Asgrim's son said, "Walk hastily in nothing father mine, and do everything as lawfully and rightly as ye can, but if ye fall into any strait let me know as quickly as ye can, and then I will give you counsel."

Asgrim and the others looked at him, and his face was as though it were all blood, but great teardrops gushed out of his eyes. He bade them bring him his spear, that had been a gift to him from Skarphedinn, and it was the greatest treasure.

Asgrim said as they went away, "Our kinsman Thorhall was not easy in his mind as we left him behind in the booth, and I know not what he will be at."

Then Asgrim said again, "Now we will go to Mord Valgard's son, and think of nought else but the suit, for there is more sport in Flosi than in very many other men."

Then Asgrim sent a man to Gizur the White, and Hjallti Skeggi's son, and Gudmund the Powerful. Now they all came together, and went straight to the court of Eastfirthers. They went to the court from the south, but Flosi and all the Eastfirthers with him went to it from the north. There were also the men of Reykdale and the Axefirthers with Flosi. There, too, was Eyjolf Bolverk's son. Flosi looked at Eyjolf, and said, "All now goes fairly, and may be that it will not be far off from thy guess."

"Keep thy peace about it," says Eyjolf, "and then we shall be sure to gain our point."

Now Mord took witness, and bade all those men who had suits of outlawry before the court to cast lots who should first plead or declare his suit, and who next, and who last; he bade them by a lawful bidding before the court, so that the judges heard it. Then lots were cast as to the declarations, and he, Mord, drew the lot to declare his suit first.

Now Mord Valgard's son took witness the second time, and said, "I take witness to this, that I except all mistakes in words in my pleading, whether they be too many or wrongly spoken, and I claim the right to amend all my words until I have put them into proper lawful shape. I take witness to myself of this."

Again Mord said, "I take witness to this, that I bid Flosi Thord's son, or any other man who has undertaken the defence made over to him by Flosi, to listen for him to my oath, and to my declaration of my suit, and to all the proofs and proceedings which I am about to bring forward against him; I bid him by a lawful bidding before the court, so that the judges may hear it across the court."

Again Mord Valgard's son said, "I take witness to this, that I take an oath on the book, a lawful oath, and I say it before God, that I will so plead this suit in the most truthful, and most just and most lawful way, so far as I know; and that I will bring forward all my proofs in due form, and utter them faithfully so long as I am in this suit."

After that he spoke in these words, "I have called Thorodd as my first witness, and Thorbjorn as my second; I have called them to bear witness that I gave notice of an assault laid down by law against Flosi Thord's son, on that spot where he, Flosi Thord's son, rushed with an assault laid down by law on Helgi Njal's son, when Flosi Thord's son wounded Helgi Njal's son with a brain, or a body, or a marrow wound, which proved a death-wound, and from which Helgi got his death. I said that he ought to be made in this suit a guilty man, an outlaw, not to be fed, not to be forwarded, not to be helped or harboured in any need; I said that all his goods were forfeited half to me and half to the men of the Quarter who have the right by law to take the goods which he has forfeited; I gave notice of the suit in the quarter Court into which the suit ought by law to come; I gave notice of that lawful notice; I gave notice in the hearing of all men at the Hill of Laws; I gave notice of this suit to be pleaded now this summer, and of full outlawry against Flosi Thord's son. I gave notice of a suit which Thorgeir Thorir's son had handed over to me; and I had all these words in my notice which I have now used in this declaration of my suit. I now declare this suit of outlawry in this shape before the court of the Eastfirthers over the head of John, as I uttered it when I gave notice of it."

Then Mord spoke again, "I have called Thorodd as my first witness, and Thorbjorn as my second. I have called them to bear witness that I gave notice of a suit against Flosi Thord's son for that he wounded Helgi Njal's son with a brain or a body, or a marrow wound, which proved a death-wound, and from which Helgi got his death. I said that he ought to be made in this suit a guilty man, an outlaw, not to be fed, not to be forwarded, not to be helped or harboured in any need; I said that all his goods were forfeited, half to me and half to the men of the Quarter who have the right by law to take the goods which he has forfeited; I gave notice of the suit in the Quarter Court into which the suit ought by law to come; I gave notice of that lawful notice; I gave notice in the hearing of all men at the Hill of Laws; I gave notice of this suit to be pleaded now this summer, and of full outlawry against Flosi Thord's son. I gave notice of a suit which Thorgeir Thorir's son had handed over to me; and I had all these words in my notice which I have now used in this declaration of my suit. I now declare this suit of outlawry in this shape before the court of the Eastfirthers over the head of John, as I uttered it when I gave notice of it."

Then Mord's witnesses to the notice came before the court, and spake so that one uttered their witness, but both confirmed it by their common consent in this form, "I bear witness that Mord called Thorodd as his first witness, and me as his second, and my name is Thorbjorn"--then he named his father's name--"Mord called us two as his witnesses that he gave notice of an assault laid down by law against Flosi Thord's son when he rushed on Helgi Njal's son, in that spot where Flosi Thord's son dealt Helgi Njal's son a brain, or a body, or a marrow wound, that proved a death-wound, and from which Helgi got his death. He said that Flosi ought to be made in this suit a guilty man, an outlaw, not to be fed, not to be forwarded, not to be helped or harboured by any man; he said that all his goods were forfeited, half to himself and half to the men of the Quarter who have the right by law to take the goods which he had forfeited; he gave notice of the suit in the Quarter Court into which the suit ought by law to come; he gave notice of that lawful notice; he gave notice in the hearing of all men at the Hill of Laws; he gave notice of this suit to be pleaded now this summer, and of full outlawry against Flosi Thord's son. He gave notice of a suit which Thorgeir Thorir's son had handed over to him. He used all those words in his notice which he used in the declaration of his suit, and which we have used in bearing witness; we have now borne our witness rightly and lawfully, and we are agreed in bearing it; we bear this witness in this shape before the Eastfirthers' Court over the head of John, as Mord uttered it when he gave his notice."

A second time they bore their witness of the notice before the court, and put the wounds first and the assault last, and used all the same words as before, and bore their witness in this shape before the Eastfirthers' Court just as Mord uttered them when he gave his notice.

Then Mord's witnesses to the handing over of the suit went before the court, and one uttered their witness, and both confirmed it by common consent, and spoke in these words, "That those two, Mord Valgard's son and Thorgeir Thorir's son, took them to witness that Thorgeir Thorir's son handed over a suit for manslaughter to Mord Valgard's son against Flosi Thord's son for the slaying of Helgi Njal's son; he handed over to him then this suit, with all the proofs and proceedings which belonged to the suit, he handed it over to him to plead and to settle, and to make use of all rights as though he were the rightful next of kin: Thorgeir handed it over lawfully, and Mord took it lawfully.

They bore witness of the handing over of the suit in this shape before the Eastfirther's Court over the head of John, just as Mord or Thorgeir had called them as witnesses to prove.

They made all these witnesses swear on oath ere they bore witness, and the judges too.

Again Mord Valgard's son took witness. "I take witness to this," said he, "that I bid those nine neighbours whom I summoned when I laid this suit against Flosi Thord's son, to take their seats west on the river-bank, and I call on the defendant to challenge this request, I call on him by a lawful bidding before the court so that the judges may hear."

Again Mord took witness. "I take witness to this, that I bid Flosi Thord's son, or that other man who has the defence handed over to him, to challenge the inquest which I have caused to, take their seats west on the river-bank. I bid thee by a lawful bidding before the court so that the judges may hear."

Again Mord took witness. "I take witness to this, that now are all the first steps and proofs brought forward which belong to the suit. Summons to bear my oath, oath taken, suit declared, witness borne to the notice, witness home to the handing over of the suit, the neighbours on the inquest bidden to take their seats, and the defendant bidden to challenge the inquest. I take this witness to these steps and proofs which are now brought forward, and also to this that I shall not be thought to have left the suit though I go away from the court to look up proofs, or on other business."

Now Flosi and his men went thither where the neighbours on the inquest sate.

Then Flosi said to his men, "The sons of Sigfus must know best whether these are the rightful neighbours to the spot who are here summoned."

Kettle of the Mark answered, "Here is that neighbour who held Mord at the font when he was baptized, but another is his second cousin by kinship.

Then they reckoned up his kinship, and proved it with an oath.

Then Eyjolf took witness that the inquest should do nothing till it was challenged.

A second time Eyjolf took witness, "I take witness to this," said he, "that I challenge both these men out of the inquest, and set them aside"--here he named them by name, and their fathers as well--"for this sake, that one of them is Mord's second cousin by kinship, but the other for gossipry (2), for which sake it is lawful to challenge a neighbour on the inquest; ye two are for a lawful reason incapable of uttering a finding, for now a lawful challenge has overtaken you, therefore I challenge and set you aside by the rightful custom of pleading at the Althing, and by the law of the land; I challenge you in the cause which Flosi Thord's son has handed over to me."

Now all the people spoke out, and said that Mord's suit had come to naught, and all were agreed in this that the defence was better than the prosecution.

Then Asgrim said to Mord, "The day is not yet their own, though they think now that they have gained a great step; but now some one shall go to see Thorhall my son, and know what advice he gives us."

Then a trusty messenger was sent to Thorhall, and told him as plainly as he could how far the suit had gone, and how Flosi and his men thought they had brought the finding of the inquest to a dead lock.

"I will so make it out," says Thorhall, "that this shall not cause you to lose the suit; and tell them not to believe it, though quirks and quibbles be brought against them, for that wiseacre Eyjolf has now overlooked something. But now thou shalt go back as quickly as thou canst, and say that Mord Valgard's son must go before the court, and take witness that their challenge has come to naught," and then he told him step by step how they must proceed.

The messenger came and told them Thorhall's advice.

Then Mord Valgard's son went to the court and took witness. "I take witness to this," said he, "that I make Eyjolf's challenge void and of none effect; and my ground is, that he challenged them not for their kinship to the true plaintiff, the next of kin, but for their kinship to him who pleaded the suit; I take this witness to myself, and to all those to whom this witness will be of use."

After that he brought that witness before the court.

Now he went whither the neighbours sate on the inquest, and bade those to sit down again who had risen up, and said they were rightly called on to share in the finding of the inquest.

Then all said that Thorhall had done great things, and all thought the prosecution better than the defence.

Then Flosi said to Eyjolf, "Thinkest thou that this is good law?"

"I think so, surely," he says, "and beyond a doubt we overlooked this; but still we will have another trial of strength with them."

Then Eyjolf took witness. "I take witness to this," said he, "that I challenge these two men out of the inquest"--here he named them both--"for that sake that they are lodgers, but not householders; I do not allow you two to sit on the inquest, for now a lawful challenge has overtaken you; I challenge you both and set you aside out of the inquest, by the rightful custom of the Althing and by the law of the land."

Now Eyjolf said he was much mistaken if that could be shaken; and then all said that the defence was better than the prosecution.

Now all men praised Eyjolf, and said there was never a man who could cope with him in lawcraft.

Mord Valgard's son and Asgrim Ellidagrim's son now sent a man to Thorhall to tell him how things stood; but when Thorhall heard that, he asked what goods they owned, or if they were paupers?

The messenger said that one gained his livelihood by keeping milch-kine, and "he has both cows and ewes at his abode; but the other has a third of the land which he and the freeholder farm, and finds his own food: and they have one hearth between them, he and the man who lets the land, and one shepherd."

Then Thorhall said, "They will fare now as before, for they must have made a mistake, and I will soon upset their challenge and this though Eyjolf had used such big words that it was law."

Now Thorhall told the messenger plainly, step by step, how they must proceed; and the messenger came back and told Mord and Asgrim all the counsel that Thorhall had given.

Then Mord went to the court and took witness. "I take witness to this, that I bring to naught Eyjolf Bolverk's son's challenges for that he has challenged those men out of the inquest who have a lawful right to be there; every man has a right to sit on an inquest of neighbours, who owns three hundreds in land or more, though he may have no dairystock; and he too has the same right who lives by dairystock worth the same sum, though he leases no land."

Then he brought this witness before the court, and then he went whither the neighbours on the inquest were, and bade them sit down, and said they were rightfully among the inquest.

Then there was a great shout and cry and then all men said that Flosi's and Eyjolf's cause was much shaken, and now men were of one mind as to this, that the prosecution was better than the defence.

Then Flosi said to Eyjolf, "Can this be law?"

Eyjolf said be had not wisdom enough to know that for a surety, and then they sent a man to Skapti, the Speaker of the Law, to ask whether it were good law, and he sent them back word that it was surely good law, though few knew it.

Then this was told to Flosi, and Eyjolf Bolverk's son asked the sons of Sigfus as to the other neighbours who were summoned thither.

They said there were four of them who were wrongly summoned; "for those sit now at home who were nearer neighbours to the spot."

Then Eyjolf took witness that he challenged all those four men out of the inquest, and that he did it with lawful form of challenge. After that he said to the neighbours, "Ye are bound to render lawful justice to both sides, and now ye shall go before the court when ye are called, and take witness that ye find that bar to uttering your finding; that ye are but five summoned to utter your finding, but that ye ought to be nine;. and now Thorhall may prove and carry his point in every suit, if he can cure this flaw in this suit."

And now it was plain in everything that Flosi and Eyjolf were very boastful; and there was a great cry that now the suit for the burning was quashed, and that again the defence was better than the prosecution.

Then Asgrim spoke to Mord, "They know not yet of what to boast ere we have seen my son Thorhall. Njal told me that he had so taught Thorhall law, that he would turn out the best lawyer in Iceland whenever it were put to the proof."

Then a man was sent to Thorhall to tell him how things stood, and of Flosi's and Eyjolf's boasting, and the cry of the people that the suit for the burning was quashed in Mord's hands.

"It will be well for them," says Thorhall, "if they get not disgrace from this. Thou shalt go and tell Mord to take witness and swear an oath, that the greater part of the inquest is rightly summoned, and then he shall bring that witness before the court, and then he may set the prosecution on its feet again; but he will have to pay a fine of three marks for every man that he has wrongly summoned; but he may not be prosecuted for that at this Thing; and now thou shalt go back."

He does so, and told Mord and Asgrim all, word for word, that Thorhall had said.

Then Mord went to the court, and took witness, and swore an oath that the greater part of the inquest was rightly summoned, and said then that he had set the prosecution on its feet again, and then he went on, "And so our foes shall have honour from something else than from this, that we have here taken a great false step."

Then there was a great roar that Mord handled the suit well; but it was said that Flosi and his men betook them only to quibbling and wrong.

Flosi asked Eyjolf if this could be good law, but he said he could not surely tell, but said the Lawman must settle this knotty point.

Then Thorkel Geiti's son went on their behalf to tell the Lawman how things stood, and asked whether this were good law that Mord had said.

"More men are great lawyers now," says Skapti, "than I thought. I must tell thee, then, that this is such good law in all points, that there is not a word to say against it; but still I thought that I alone would know this, now that Njal was dead, for he was the only man I ever knew who knew it."

Then Thorkell went back to Flosi and Eyjolf, and said that this was good law.

Then Mord Valgard's son went to the court and took witness. "I take witness to this," he said, "that I bid those neighbours on the inquest in the suit which I set on foot against Flosi Thord's son now to utter their finding, and to find it either against him or for him; I bid them by a lawful bidding before the court, so that the judges may hear it across the court."

Then the neighbours on Mord's inquest went to the court, and one uttered their finding, but all confirmed it by their consent; and they spoke thus, word for word, "Mord Valgard's son summoned nine of us thanes on this inquest, but here we stand five of us, but four have been challenged and set aside, and now witness has been home as to the absence of the four who ought to have uttered this finding along with us, and now we are bound by law to utter our finding. We were summoned to bear this witness, whether Flosi Thord's son rushed with an assault laid down by law on Helgi Njal's son, on that spot where Flosi Thord's son wounded Helgi Njal's son with a brain, or a body, or a marrow wound, which proved a death-wound, and from which Helgi got his death. He summoned us to utter all those words which it was lawful for us to utter, and which he should call on us to answer before the court, and which belong to this suit; he summoned us, so that we heard what he said; he summoned us in a suit which Thorgeir Thorir's son had handed over to him, and now we have all sworn an oath, and found our lawful finding, and are all agreed, and we utter our finding against Flosi, and we say that he is truly guilty in this suit. We nine men on this inquest of neighbours so shapen, utter this our finding before the Eastfirthers' Court over the head of John, as Mord summoned us to do; but this is the finding of all of us."

Again a second time they uttered their finding against Flosi, and uttered it first about the wounds, and last about the assault, but all their other words they uttered just as they had before uttered their finding against Flosi, and brought him in truly guilty in the suit.

Then Mord Valgard's son went before the court, and took witness that those neighbours whom he had summoned in the suit which he had set on foot against Flosi Thord's son had now uttered their finding, and brought him in truly guilty in the suit; he took witness to this for his own part, or for those who might wish to make use of this witness.

Again a second time Mord took witness and said, "I take witness to this that I call on Flosi, or that man who has to undertake the lawful defence which he has handed over to him, to begin his defence to this suit which I have set on foot against him, for now all the steps and proofs have been brought forward which belong by law to this suit; all witness home, the finding of the inquest uttered and brought in, witness taken to the finding, and to all the steps which have gone before; but if any such thing arises in their lawful defence which I need to turn into a suit against them, then I claim the right to set that suit on foot against them. I bid this my lawful bidding before the court, so that the judges may hear."

"It gladdens me now, Eyjolf," said Flosi, "in my heart to think what a wry face they will make, and how their pates will tingle when thou bringest forward our defence."

ENDNOTES:

(1) John for a man, and Gudruna for a woman, were standing names in the Formularies of the Icelandic code, answering to the "M or N" in our Liturgy, or to those famous fictions of English law, "John Doe and Richard Roe."

(2) "Gossipry," that is, because they were gossips, "God's sib", relations by baptism.

==References==

<references />

==Kafli 142==

Nú líður þar til er dómar skulu út fara. Bjuggu þeir sig þá til hvorirtveggju og vopnuðust. Þeir gerðu hvorirtveggju herkuml á hjálmum sínum.

Þórhallur Ásgrímsson mælti: „Farið þér nú, faðir minn, að engu allæstir og gerið nú allt sem réttast. En ef nokkuð vandast í fyrir yður látið mig vita sem skjótast og skal eg þá gefa ráð til með yður.“

Þeir Ásgrímur litu til hans og var andlit hans sem í blóð sæi en stórt hagl hraut úr augum honum. Hann bað færa sér spjót sitt. Það hafði Skarphéðinn gefið honum og var hin mesta gersemi.

Ásgrímur mælti er þeir gengu í braut: „Eigi var Þórhalli frænda gott í hug er hann var eftir í búðinni og eigi veit eg hvað hann tekur til. Nú skulum vér ganga til Marðar Valgarðssonar og láta sem ekki sé annað því að meiri er veiður í Flosa en mörgum öðrum.“

Ásgrímur sendi þá mann til Gissurar hvíta og Hjalta Skeggjasonar og Guðmundar ríka. Þeir komu nú allir saman og gengu þegar að Austfirðingadómi. Þeir gengu sunnan að dóminum en Flosi og allir Austfirðingar með honum gengu norðan að dóminum. Þar voru og Reykdælir og Öxfirðingar með Flosa. Þar var og Eyjólfur Bölverksson.

Flosi laut að Eyjólfi og mælti: „Hér fer vænt að og kann vera að eigi fari fjarri því sem þú gast til.“

„Láttu hljótt yfir því,“ segir Eyjólfur. „Koma mun þar að vér munum þurfa þess að neyta.“

Mörður nefndi sér votta og bauð til hlutfalla öllum þeim mönnum er skóggangssakir áttu að sækja í dóminn, hver sína sök skyldi fyrst sækja eða fram segja eða hver þar næst eða hver síðast. Bauð hann lögboði að dómi svo að dómendur heyrðu. Þá voru hlutaðar framsögur og hlaut hann fyrst fram að segja sína sök.

Mörður Valgarðsson nefndi sér votta í annað sinn: „Nefni eg í það vætti að eg tek miskviðu alla úr málinu hvort sem mér verður ofmælt eða vanmælt. Vil eg eiga rétting allra orða minna uns eg kem máli mínu til réttra laga. Nefni eg mér þessa votta.“

Mörður mælti: „Nefni eg í það vætti að eg býð Flosa Þórðarsyni eða þeim manni öðrum er handselda lögvörn hefir fyrir hann að hlýða til eiðspjalls míns og til framsögu sakar minnar og til sóknargagna þeirra allra er eg hygg fram að færa á hendur honum. Býð eg lögboði að dómi svo að dómendur heyra um dóm þveran.“

Mörður Valgarðsson mælti: „Nefni eg í það vætti að eg vinn eið að bók, lögeið, og segi eg það guði að eg skal svo sök þessa sækja sem eg veit sannast og réttast og helst að lögum og öll lögmælt skil af hendi inna meðan eg er að þessu máli.“

Síðan kvað hann svo að orði: „Þórodd nefndi eg í vætti, annan Þorbjörn nefndi eg í það vætti að eg lýsti lögmætu frumhlaupi á hönd Flosa Þórðarsyni á því vættfangi er Flosi Þórðarson hljóp lögmætu frumhlaupi til Helga Njálssonar þá er Flosi Þórðarson særði Helga Njálsson holundarsári eða mergundar því er að ben gerðist en Helgi fékk bana af. Taldi eg hann eiga að verða um sök þá mann sekjan, skógarmann óalanda, óferjanda, óráðanda öllum bjargráðum. Taldi eg sekt fé hans allt, hálft mér en hálft fjórðungsmönnum þeim sem sektarfé áttu að taka eftir hann að lögum. Lýsti eg til fjórðungsdóms þess er sökin á í að koma að lögum. Lýsti eg löglýsing. Lýsti eg í heyranda hljóði að Lögbergi. Lýsti eg nú til sóknar í sumar og til fullrar sektar á hönd Flosa Þórðarsyni. Lýsti eg handseldri sök Þorgeirs Þórissonar. Hafði eg þau orð öll í lýsingu minni sem nú hafði eg í framsögu sakar minnar. Segi eg svo skapaða skóggangssök þessa fram í Austfirðingadóm yfir höfði Jóni sem eg kvað þá að eg lýsti.“

Mörður mælti: „Þórodd nefndi eg í vætti, annan Þorbjörn nefndi eg í það vætti að eg lýsti sök á hönd Flosa Þórðarsyni um það er hann særði Helga Njálsson holundarsári eða mergundar, því sári er að ben gerðist en Helgi fékk bana af á því vættfangi er Flosi Þórðarson hljóp til Helga Njálssonar áður lögmætu frumhlaupi. Taldi eg hann eiga að verða um sök þá mann sekjan, skógarmann óalanda, óferjanda, óráðanda öllum bjargráðum. Taldi eg sekt fé hans allt, hálft mér en hálft fjórðungsmönnum þeim sem sektarfé eiga að taka eftir hann að lögum. Lýsti eg til fjórðungsdóms þess er sökin átti í að koma að lögum. Lýsti eg löglýsing. Lýsti eg í heyranda hljóði að Lögbergi. Lýsti eg nú til sóknar í sumar og til sektar fullrar á hönd Flosa Þórðarsyni. Lýsti eg handseldri sök Þorgeirs Þórissonar. Hafði eg þau orð öll í framsögu lýsingar minnar sem nú hefi eg í framsögu sakar minnar. Segi eg svo skapaða skóggangssök þessa fram í Austfirðingadóm yfir höfði Jóni sem eg kvað að þá að eg lýsti.“

Lýsingarvottar Marðar gengu þá að dómi og kváðu svo að orði að annar taldi vætti fram en báðir guldu samkvæði „að Mörður nefndi sér Þórodd í vætti en annan mig en eg heiti Þorbjörn“ – síðan nefndi hann föður sinn – „Mörður nefndi okkur í það vætti að hann lýsti lögmætu frumhlaupi á hönd Flosa Þórðarsyni er hann hljóp að Helga Njálssyni á því vættfangi er Flosi Þórðarson veitti Helga Njálssyni holundarsár eða mergundar, það er að ben gerðist en Helgi fékk bana af. Taldi hann Flosa eiga að verða um sök þá mann sekjan, skógarmann óalandi, óferjandi, óráðandi öllum bjargráðum. Taldi hann sekt fé hans allt, hálft sér en hálft fjórðungsmönnum þeim sem sektarfé áttu að taka eftir hann að lögum. Lýsti hann til fjórðungsdóms þess er sökin átti í að koma að lögum. Lýsti hann löglýsing. Lýsti hann í heyranda hljóði að Lögbergi. Lýsti hann nú til sóknar í sumar og til sektar fullrar á hönd Flosa Þórðarsyni. Lýsti hann handseldri sök Þorgeirs Þórissonar, hafði þau orð öll í lýsingu sinni sem hann hafði í framsögu sakar sinnar og við höfum í vættisburð okkrum. Höfum við nú rétt borið vætti okkart og verðum á eitt sáttir. Berum við svo skapað vætti þetta fram í Austfirðingadóm yfir höfði Jóni sem Mörður kvað þá að er hann lýsti.“

Í annað sinn sögðu þeir fram í dóm lýsingarvætti og höfðu sár fyrr en frumhlaup síðar og höfðu öll orð hin sömu sem fyrr og báru svo skapað lýsingarvætti þetta fram í Austfirðingadóm sem Mörður kvað að þá er hann lýsti.

Sakartökuvottar Marðar gengu þá að dómi og taldi annar vætti fram en báðir guldu samkvæði og kváðu svo að orði að þeir Mörður Valgarðsson og Þorgeir Þórisson nefndu þá í vætti að Þorgeir Þórisson seldi vígsök í hendur Merði Valgarðssyni á hendur Flosa Þórðarsyni um víg Helga Njálssonar, „seldi hann honum sök þá með sóknargögnum öllum þeim sem sökinni áttu að fylgja. Seldi hann honum að sækja og að sættast á og svo allra gagna að njóta sem hann væri réttur aðili. Seldi Þorgeir með lögum en Mörður tók með lögum.“

Báru þeir svo skapað sakartökuvætti fram í Austfirðingadóm yfir höfði Jóni sem þeir Þorgeir og Mörður nefndu þá votta að. Alla votta létu þeir eiða sverja áður en vætti bæru og svo dómendur.

Mörður Valgarðsson nefndi sér votta „í það vætti,“ sagði hann, „að eg býð búum þeim níu, er eg kvaddi um sök þessa er eg höfðaði á hönd Flosa Þórðarsyni, til setu vestur á árbakka og til ruðningar um kviðburð þann. Býð eg lögboði að dómi svo að dómendur heyra.“

Mörður nefndi sér votta „í það vætti að eg býð Flosa Þórðarsyni eða þeim manni öðrum er handselda lögvörn hefir fyrir hann til ruðningar um kviðburð þann er eg hefi saman settan vestur á árbakka. Býð eg lögboði að dómi svo að dómendur heyra.“

Enn nefndi Mörður sér votta „í það vætti að nú eru öll frumgögn fram komin þau er sökinni eiga að fylgja: boðið til eiðspjalls, unninn eiður, sögð fram sök, borið lýsingarvætti, borið sakartökuvætti, boðið búum í setu, boðið til ruðningar um kviðburðinn. Nefni eg mér þessa votta að gögnum þessum sem nú eru fram komin og svo að því að eg vil eigi vera sókn horfinn þótt eg gangi frá dómi gagna að leita eða annarra erinda.“

Þeir Flosi gengu nú þangað til sem búarnir sátu.

Flosi mælti til þeirra: „Það munu Sigfússynir vita hversu réttir vættfangsbúar þessir eru er hér eru kvaddir.“

Ketill úr Mörk svarar: „Hér er sá búi er hélt Merði undir skírn en annar er þrímenningur hans að frændsemi.“

Töldu þeir þá frændsemina og sönnuðu með eiði. Eyjólfur nefndi sér votta „í það vætti,“ sagði hann, „að eg ryð þessa menn báða úr kviðburðinum“ – og nefndi þá á nafn og svo feður þeirra – „fyrir þá sök að annar þeirra er þrímenningur Marðar að frændsemi en annar að guðsifjum þeim er kvið eiga að ryðja að lögum. Eruð þið fyrir laga sakir ónýtir í kviðinum því að nú er rétt lögruðning til ykkar komin. Ryð eg ykkur að alþingismáli réttu og allsherjarlögum. Ryð eg handseldu máli Flosa Þórðarsonar.“

Nú mælti öll alþýða og kváðu ónýtt málið fyrir Merði. Urðu þá allir á það sáttir að þá væri framar vörn en sókn.

Ásgrímur mælti þá við Mörð: „Eigi er enn þeirra allt þótt þeir þykist nú hafa fast fram gengið og skal nú fara að finna Þórhall son minn og vita hvað hann leggur til með oss.“

Þá var sendur maður til Þórhalls og sagði honum sem greinilegast hvar þá var komið málinu, að þeir Flosi þóttust hafa unnið kviðburðinn.

„Það skal eg að gera að yður skal þetta ekki að sakarspelli verða. Og seg þeim að þeir trúi því ekki þótt lögvillur séu gervar fyrir þeim því að vitringinum Eyjólfi hefir nú yfir sést. Skaltu nú ganga heim sem hvatlegast og seg að Mörður Valgarðsson gangi að dómi og nefni sér votta að ónýt er lögruðning þeirra“ og sagði hann þá fyrir greinilega hversu þeir skyldu með fara.

Sendimaðurinn fór og sagði þeim tillögur Þórhalls.

Mörður Valgarðsson gekk þá að dóminum og nefndi sér votta „í það vætti,“ sagði hann, „að eg ónýti lögruðning Eyjólfs Bölverkssonar. Finn eg það til að hann ruddi eigi við aðila frumsakar heldur við þann er við sök fór. Nefni eg mér þessa votta eða þeim er njóta þurfa þessa vættis.“

Síðan bar hann vættið í dóm. Nú gekk hann þar til er búarnir sátu og bað þá niður setjast er upp höfðu staðið og kvað þá rétta vera í kviðburðinum. Mæltu þá allir að Þórhallur hefði mikið að gert og þótti þá öllum framar sókn en vörn.

Flosi mælti þá við Eyjólf: „Ætlar þú þetta lög vera?“

„Það ætla eg víst,“ segir hann, „og hefir oss að vísu yfir sést. En þó skulum vér enn reyna þetta meir með oss.“

Eyjólfur nefndi sér votta „í það vætti,“ sagði hann, „að eg ryð þessa tvo menn úr kviðburðinum“ – og nefndi þá báða – „fyrir þá sök að þeir eru búðsetumenn en eigi bændur. Ann eg ykkur eigi að sitja í kviðinum því að nú er rétt lögruðning til ykkar komin. Ryð eg ykkur úr kviðburðinum að alþingismáli réttu og allsherjarlögum.“

Kvað Eyjólfur sér nú mjög á óvart koma ef þetta mætti rengja.

Mæltu þá allir að þá væri vörn framar en sókn. Lofuðu nú allir mjög Eyjólf og kölluðu engan mann mundu þurfa að reyna við hann lögkæni.

Mörður Valgarðsson og Ásgrímur Elliða-Grímsson sendu nú mann til Þórhalls að segja honum hvar þá var komið. En er Þórhallur heyrði þetta spurði hann hvað þeir ættu sér góss. Sendimaðurinn sagði að annar byggi við málnytu „og hefir bæði kýr og ær að búi en annar á þriðjung í landi því er þeir búa á og fæðir sig sjálfur og hafa þeir eina eldstó og hinn er landið leigir og einn smalamann.“

Þórhallur mælti: „Enn mun þeim fara sem fyrr að þeim mun hafa yfir sést og skal eg þetta allskjótt rengja fyrir þeim og svo þótt Eyjólfur hefði hér alldigur orð um að rétt væri.“

Þórhallur sagði nú sendimanni allt sem greinilegast hversu þeir skyldu með fara.

Kom sendimaður aftur og sagði Merði og Ásgrími ráð þau er Þórhallur hafði til lagt.

Mörður gekk þá að dómi og nefndi sér votta „í það vætti að eg ónýti lögruðning Eyjólfs Bölverkssonar fyrir það er hann ruddi þá menn úr kviðburðinum er að réttu eiga í að vera. Er sá hver réttur í búakviðburði er hann á þrjú hundruð í landi og þaðan af meir þótt hann hafi enga málnytu og þótt hann leigi eigi land.“

Lét hann þá koma vættið í dóminn. Gekk hann þá þangað er búarnir voru og bað þá niður setjast og kvað þá rétta í búakviðburðinum.

Þá varð óp mikið og kall og mæltu þá allir að mjög væri hrakið málið fyrir þeim Flosa og Eyjólfi og urðu nú á það sáttir að sókn væri framar en vörn.

Flosi mælti til Eyjólfs: „Mun þetta rétt vera?“

Eyjólfur lést eigi til þess hafa vitsmuni að vita það víst.

Sendu þeir þá mann til Skafta lögsögumanns að spyrja eftir hvort rétt væri. Hann sendi þeim þau orð aftur að þetta væru að vísu lög þótt fáir kunni. Var þá sagt þeim Flosa.

Eyjólfur Bölverksson spurði nú Sigfússonu að um aðra búa þá sem kvaddir voru. Þeir kváðu vera þá fjóra er rangkvaddir voru „því að þeir sitja heima er nærri voru.“

Eyjólfur nefnir sér votta að hann ryður þá alla fjóra menn úr kviðburðinum og með réttum ruðningarmálum.

Síðan mælti hann til búanna: „Þér eruð skyldir til að gera hvorumtveggjum lög. Nú skuluð þér ganga að dómum þá er þér eruð kvaddir og nefnið yður votta að þér látið það standa fyrir kviðburði yðrum að þér eruð fimm beiddir búakviðar en þér eigið níu að bera. Mun Þórhallur þá öllum málum fram koma ef hann bergur þessu við.“

Fannst það nú á í öllu að þeir Flosi og Eyjólfur hældust.

Gerðist rómur mikill að því að eytt væri brennumálinu og nú væri vörn framar en sókn.

Ásgrímur mælti til Marðar: „Eigi vita þeir enn hverju þeir skulu hælast fyrr en Þórhallur er fundinn son minn. Sagði Njáll mér svo að hann hefði svo kennt Þórhalli lög að hann mundi mestur lagamaður vera á Íslandi þótt reyna þyrfti.“

Var þá maður sendur til Þórhalls að segja honum hvar þá var komið og hól þeirra Flosa og orðróm alþýðu að þá væri eytt brennumáli fyrir þeim Merði.

„Vel er það,“ segir Þórhallur, „ef enga fá þeir svívirðing af þessu. Skaltu fara og segja Merði að hann nefni votta og vinni eið að því að meiri hlutur er rétt kvaddur. Skal hann þá láta koma vættið í dóm og bergur hann þá frumsökinni en sekur er hann þrem mörkum fyrir hvern þann er hann hefir rangt kvatt og má það ekki sækja á þessu þingi. Skaltu fara aftur.“

Hann gerir nú svo og sagði þeim Merði allt sem gerst frá orðum Þórhalls.

Mörður gekk að dómi og nefndi sér votta og vann eið að meiri hlutur var rétt kvaddur búanna. Kvaðst hann þá hafa borgið frumsökinni, „skulu óvinir vorir af öðru hafa metnað en því að vér höfum hér mikið rangt í gert.“

Var þá rómur mikill að því ger að Mörður gengi vel fram í málinu en töldu Flosa og hans menn fara með lögvillur einar og rangindi.

Flosi spurði Eyjólf hvort þetta mundi rétt vera en hann lést það eigi víst vita og kvað lögmann úr þessu slíta skyldu.

Fór þá Þorkell Geitisson af þeirra hendi að segja lögmanni hvar komið var og spurði hvort þetta væri rétt er Mörður hafði mælt.

Skafti svarar: „Fleiri eru nú allmiklir lögmenn en eg ætlaði. En þér til að segja þá er þetta svo rétt í alla staði að hér má ekki í móti mæla. En það ætlaði eg að eg einn mundi nú þetta kunna síðan Njáll var dauður því að hann einn vissi eg kunna.“

Þorkell gekk þá aftur til þeirra Flosa og Eyjólfs og sagði að þetta voru lög.

Mörður Valgarðsson gekk þá að dómi og nefndi sér votta „í það vætti,“ sagði hann, „að eg beiði búa þá, er eg kvaddi um sök þá er eg höfðaði á hönd Flosa Þórðarsyni, framburðar um kviðburðinn að bera annaðtveggja af eða á. Beiði eg lögboði að dómi svo að dómendur heyra um dóm þveran.“

Búar Marðar gengu þá að dómi. Taldi einn fram kviðburðinn en allir guldu samkvæðis og kváðu svo að orði: „Mörður Valgarðsson kvaddi oss kviðar þegna níu en vér stöndum hér fimm en fjórir eru úr ruddir. Hefir nú vottorð komið fyrir þá fjóra er bera áttu með oss. Skylda nú til lög að bera fram kviðburðinn. Vorum vér kvaddir að bera vitni um það hvort Flosi Þórðarson hljóp lögmætu frumhlaupi að Helga Njálssyni á því vættfangi er Flosi Þórðarson særði Helga Njálsson holundarsári eða mergundar því er að ben gerðist en Helgi fékk bana af. Kvaddi hann oss þeirra orða allra er oss skylda lög til um að skilja og hann vildi oss að dómi beitt hafa og þessu máli áttu að fylgja. Kvaddi hann svo að vér heyrðum á. Kvaddi hann um handselt mál Þorgeirs Þórissonar. Höfum vér nú allir eiða unnið og réttan kviðburð vorn og orðið á eitt sáttir, berum á Flosa kviðburðinn og teljum hann sannan að sökinni. Berum vér svo skapaðan níu búa kvið þenna fram í Austfirðingadóm yfir höfði Jóni sem Mörður kvaddi oss að. En sá er kviður vor allra,“ sögðu þeir.

Í annað sinn báru þeir á Flosa kviðinn og báru um sár fyrr en um frumhlaup síðar en öll önnur orð báru þeir sem fyrr. Báru þeir á Flosa kviðinn og báru hann sannan að sökinni.

Mörður Valgarðsson gekk að dómi og nefndi sér votta að búar þeir, er hann hafði kvadda um sök þá er hann höfðaði á hönd Flosa Þórðarsyni, höfðu borið kviðinn og borið hann sannan að sökinni. Nefndi hann sér þessa votta eða þeim er neyta eða njóta þyrftu þessa vættis.

Í annað sinn nefndi Mörður sér votta, „nefni í það vætti að eg býð Flosa Þórðarsyni eða þeim manni, er handselda lögvörn hefir fyrir hann, að taka til varna fyrir sök þá er eg höfðaði á hendur honum því að nú eru öll sóknargögn fram komin þau er sökinni eiga að fylgja að lögum, borin vætti öll og búakviður og nefndir vottar að kviðburði og öllum gögnum þeim er fram eru komin. En ef nokkur hlutur gerist sá í lögvörn þeirra er eg þurfi til sóknar að hafa þá kýs eg sókn undir mig. Býð eg lögboði að dómi svo að dómendur heyra.“

„Það hlægir mig nú, Eyjólfur,“ sagði Flosi, „í hug mér að þeim mun í brún bregða og ofarlega kleyja þá er þú berð fram vörnina.“

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 141

2014-08-05T21:27:20Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 141==

'''OF THE DECLARATIONS OF THE SUITS.'''

It was one day that men went to the Hill of Laws, and the chiefs were so placed that Asgrim Ellidagrim's son, and Gizur the White, and Gudmund the Powerful, and Snorri the Priest, were on the upper hand by the Hill of Laws; but the Eastfirthers stood down below.

Mord Valgard's son stood next to Gizur his father-in-law, he was of all men the readiest-tongued.

Gizur told him that he ought to give notice of the suit for manslaughter, and bade him speak up, so that all might hear him well.

Then Mord took witness and said, "I take witness to this that I give notice of an assault laid down by law against Flosi Thord's son, for that be rushed at Helgi Njal's son and dealt him a brain, or a body, or a marrow wound, which proved a death-wound, and from which Helgi got his death. I say that in this suit he ought to be made a guilty man, an outlaw, not to be fed, not to be forwarded, not to be helped or harboured in any need. I say that all his goods are forfeited, half to me and half to the men of the Quarter, who have a right by law to take his forfeited goods. I give notice of this suit for manslaughter in the Quarter Court into which this suit ought by law to come. I give notice of this lawful notice; I give notice in the hearing of all men on the Hill of Laws; I give notice of this suit to be pleaded this summer, and of full outlawry against Flosi Thord's son; I give notice of a suit which Thorgeir Thorir's son has handed over to me."

Then a great shout was uttered at the Hill of Laws, that Mord spoke well and boldly.

Then Mord began to speak a second time.

"I take you to witness to this," says he, "that I give notice of a suit against Flosi Thord's son. I give notice for that he wounded Helgi Njal's son with a brain, or a body, or a marrow wound, which proved a death-wound, and from which Helgi got his death on that spot where Flosi Thord's son had first rushed on Helgi Njal's son with an assault laid down by law. I say that thou, Flosi, ought to be made in this suit a guilty man, an outlaw, not to be fed, not to be forwarded, not to be helped or harboured in any need. I say that all thy goods are forfeited, half to me and half to the men of the Quarter, who have a right by law to take the goods which have been forfeited by thee. I give notice of this suit in the Quarter Court into which it ought by law to come; I give notice of this lawful notice; I give notice of it in the hearing of all men on the Hill of Laws; I give notice of this suit to be pleaded this summer, and of full outlawry against Flosi Thord's son. I give notice of the suit which Thorgeir Thorir's son hath handed over to me."

After that Mord sat him down.

Flosi listened carefully, but said never a word the while.

Then Thorgeir Craggeir stood up and took witness, and said, "I take witness to this, that I give notice of a suit against Glum Hilldir's son, in that he took firing and lit it, and bore it to the house at Bergthorsknoll, when they were burned inside it, to wit, Njal Thorgeir's son, and Bergthora Skarphedinn's daughter, and all those other men who were burned inside it there and then. I say that in this suit he ought to be made a guilty man, an outlaw, not to be fed, not to be forwarded, not to be helped or harboured in any need. I say that all his goods are forfeited. half to me, and half to the men of the Quarter, who have a right by law to take his forfeited goods; I give notice of this suit in the Quarter Court, into which it ought by law to come. I give notice in the hearing of all men on the Hill of Laws. I give notice of this suit to be pleaded this summer, and of full outlawry against Glum Hilldir's son."

Kari Solmund's son declared his suits against Kol Thorstein's son, and Gunnar Lambi's son, and Grani Gunnar's son, and it was the common talk of men that he spoke wondrous well.

Thorleif Crow declared his suit against all the sons of Sigfus, but Thorgrim the Big, his brother, against Modolf Kettle's son, and Lambi Sigurd's son, and Hroar Hamond's son, brother of Leidolf the Strong.

Asgrim Ellidagrim's son declared his suit against Leidolf and Thorstein Geirleif's son, Arni Kol's son, and Grim the Red.

And they all spoke well.

After that other men gave notice of their suits, and it was far on in the day that it went on so.

Then men fared home to their booths.

Eyjolf Bolverk's son went to his booth with Flosi, they passed east around the booth and Flosi said to Eyjolf.

"See'st thou any defence in these suits."

"None," says Eyjolf.

"What counsel is now to be taken?" says Flosi.

"I will give thee a piece of advice," said Eyjolf. "Now thou shalt hand over thy priesthood to thy brother Thorgeir, but declare that thou hast joined the Thing of Askel the Priest the son of Thorkettle, north away in Reykiardale; but if they do not know this, then may be that this will harm them, for they will be sure to plead their suit in the Eastfirthers' court, but they ought to plead it in the Northlanders' court, and they will overlook that, and it is a Fifth Court matter against them if they plead their suit in another court than that in which they ought, and then we will take that suit up, but not until we have no other choice left."

"May be," said Flosi, "that we shall get the worth of the ring."

"I don't know that," says Eyjolf; "but I will stand by thee at law, so that men shall say that there never was a better defence. Now, we must send for Askel, but Thorgeir shall come to thee at once, and a man with him."

A little while after Thorgeir came, and then he took on him Flosi's leadership and priesthood.

By that time Askel was come thither too, and then Flosi declared that he had joined his Thing, and this was with no man's knowledge save theirs.

Now all is quite till the day when the courts were to go out to try suits.

==References==

<references />

==Kafli 141==

Það var einn dag að menn gengu til Lögbergs og var svo skipað höfðingjum að Ásgrímur Elliða-Grímsson og Gissur hvíti, Guðmundur ríki, Snorri goði voru uppi hjá Lögbergi en Austfirðingar stóðu niðri fyrir. Mörður Valgarðsson stóð hjá Gissuri mági sínum. Hann var allra málsnjallastur. Gissur mælti að hann skyldi lýsa vígsökinni, bað hann mæla svo hátt að vel mætti heyra.

Mörður nefndi sér votta: „Nefni eg í það vætti að eg lýsi lögmætu frumhlaupi á hönd Flosa Þórðarsyni er hann hljóp til Helga Njálssonar og veitti honum holundarsár eða mergundar, það er að ben gerðist en hann fékk bana af. Tel eg hann eiga að verða um sök þá mann sekjan, skógarmann óalanda, óferjanda, óráðanda öllum bjargráðum. Tel eg sekt fé hans allt, hálft mér en hálft fjórðungsmönnum þeim sem sektarfé eiga að taka að lögum eftir hann. Lýsi eg vígsök þessi til fjórðungsdóms þess er sökin á í að koma að lögum. Lýsi eg löglýsing. Lýsi eg í heyranda hljóði að Lögbergi. Lýsi eg nú til sóknar í sumar og til sektar fullrar á hönd Flosa Þórðarsyni. Lýsi eg handseldri sök Þorgeirs Þórissonar.“

Að Lögbergi var ger mikill rómur að honum mæltist vel og skörulega.

Mörður tók til orðs í annað sinn. „Nefni eg yður í það vætti,“ segir hann, „að eg lýsi sök á hönd Flosa Þórðarsyni. Lýsi eg er hann særði Helga Njálsson holundarsári eða mergundar, því sári er að ben gerðist, en Helgi fékk bana af á því vættfangi er Flosi Þórðarson hljóp til Helga Njálssonar lögmætu frumhlaupi áður. Tel eg þig, Flosi, eiga að verða um sök þá mann sekjan, skógarmann óalanda, óferjanda, óráðanda öllum bjargráðum. Tel eg sekt fé þitt allt, hálft mér en hálft fjórðungsmönnum þeim sem sektarfé eiga að taka eftir þig að lögum. Lýsi sök þessi til fjórðungsdóms þess sem sökin á í að koma að lögum. Lýsi eg löglýsing. Lýsi eg í heyranda hljóði að Lögbergi. Lýsi eg nú til sóknar í sumar og fullrar sektar á hönd Flosa Þórðarsyni. Lýsi eg handseldri sök Þorgeirs Þórissonar.“

Síðan settist Mörður niður. Flosi gaf gott hljóð til og mælti ekki orð á meðan.

Þorgeir skorargeir stóð upp og nefndi sér votta: „Nefni eg í það vætti að eg lýsi sök á hendur Glúmi Hildissyni um það er hann tók eld og kveikti og bar í húsin að Bergþórshvoli þá er þeir brenndu inni Njál Þorgeirsson og Bergþóru Skarphéðinsdóttur og þá menn alla er þar brunnu inni. Tel eg hann eiga að verða um sök þá mann sekjan, skógarmann óalanda, óferjanda, óráðanda öllum bjargráðum. Tel eg sekt fé hans allt, hálft mér en hálft fjórðungsmönnum þeim sem sektarfé eiga að taka eftir hann að lögum. Lýsi sök þessi til fjórðungsdóms þess er sökin á í að koma að lögum. Lýsi eg í heyranda hljóði að Lögbergi. Lýsi eg nú til sóknar í sumar og til fullrar sektar á hönd Glúmi Hildissyni.“

Kári Sölmundarson sótti Kol Þorsteinsson og Gunnar Lambason og Grana Gunnarsson og var það mál manna að honum mæltist furðulega vel. Þorleifur krákur sótti Sigfússonu alla en Þorgrímur hinn mikli bróðir hans sótti Móðólf Ketilsson og Lamba Sigurðarson, Hróar Hámundarson, bróður Leiðólfs hins sterka. Ásgrímur Elliða-Grímsson sótti Leiðólf og Þorstein Geirleifsson, Árna Kolsson og Grím hinn rauða og mæltist þeim öllum vel. Síðan lýstu aðrir sökum sínum og var það lengi dags að því gekk. Fóru menn þá heim til búða sinna.

Eyjólfur Bölverksson gekk til búðar með Flosa. Þeir gengu austur um búðina.

Flosi mælti til Eyjólfs: „Hvort sérð þú nokkura vörn í málum þessum?“

„Enga,“ segir Eyjólfur.

„Hvað er nú til ráðs?“ segir Flosi.

„Til mun eg leggja eitthvert ráð með þér en ey. Nú skaltu selja af höndum goðorð þitt og í hendur Þorgilsi bróður þínum en þú segist í þing með Áskatli goða Þorketilssyni norðan úr Reykjardal. En ef þeir vita þetta eigi þá má vera að þeim verði að þessu mein því að þeir munu sækja í Austfirðingadóm en þeir ættu í Norðlendingadóm að sækja og mun þeim þetta yfir sjást. Og er fimmtardómsmál á þeim ef þeir sækja og mun í annan dóm en vera á. Skulum vér þá sök upp taka og þó að síðasta kosti.“

Flosi mælti: „Vera má að oss sé launaður hringurinn.“

„Eigi veit eg það,“ segir Eyjólfur, „en veita skal eg yður til laga svo að það sé mál manna að eigi sé framar von. Skal nú senda eftir Áskatli en Þorgils skal nú þegar koma til þín og einn maður með honum.“

Litlu síðar kom Þorgils. Tók hann þá við manna forræði. Þá kom þar og Áskell. Sagðist Flosi þá í þing með honum. Var þetta nú ekki á fleiri manna vitorði en þeirra.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 140

2014-08-05T21:26:50Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 140==

'''OF ASGRIM AND GUDMUND.'''

And when they came into the booth then they saw where Gudmund the Powerful sate and talked with Einar Conal's son, his foster- child; he was a wise man.

Then they come before him, and Gudmund welcomed them very heartily, and made them clear the booth for them, that they might all be able to sit down.

Then they asked what tidings, and Asgrim said, "There is no need to mutter what I have to say. We wish, Gudmund, to ask for thy steadfast help."

"Have ye seen any other chiefs before?" said Gudmund.

They said they had been to see Skapti Thorod's son and Snorri the Priest, and told him quietly how they had fared with each of them.

Then Gudmund said, "Last time I behaved badly and meanly to you. Then I was stubborn, but now ye shall drive your bargain with me all the more quickly because I was more stubborn then, and now I will go myself with you to the court with all my Thing-men, and stand by you in all such things as I can, and fight for you though this be needed, and lay down my life for your lives. I will also pay Skapti out in this way, that Thorstein Gape-mouth his son shall be in the battle on our side, for he will not dare to do aught else than I will, since he has Jodisa my daughter to wife, and then Skapti will try to part us."

They thanked him, and talked with him long and low afterwards, so that no other men could hear.

Then Gudmund bade them not to go before the knees of any other chiefs, for he said that would be little-hearted.

"We will now run the risk with the force that we have. Ye must go with your weapons to all law-business, but not fight as things stand."

Then they went all of them home to their booths, and all this was at first with few men's knowledge.

So now the Thing goes on.

==References==

<references />

==Kafli 140==

Og er þeir komu í búðina þá sáu þeir hvar Guðmundur hinn ríki sat og talaði við Einar Konalsson fóstra sinn. Hann var vitur maður. Þeir gengu þá fyrir hann. Guðmundur tók þeim allvel og lét ryðja fyrir þeim búðina að þeir skyldu allir sitja mega. Spurðust þeir þá tíðinda.

Ásgrímur mælti: „Vér viljum, Guðmundur, biðja þig öruggrar liðveislu.“

Guðmundur mælti: „Hvort hafið þér nokkura höfðingja fundið áður?“

Þeir svöruðu að þeir hefðu fundið Skafta Þóroddsson og Snorra goða og sögðu honum allt í hljóði hversu hvorum þeirra fór.

Þá mælti Guðmundur: „Næstum fór mér til yðvar lítilmannlega. Eg var yður þá erfiður. Skal eg nú því skemur troða fyrir yður sem eg var þá erfiðri. Og skal eg nú ganga til dóma með yður með alla þingmenn mína og veita yður slíkt er eg má og berjast með yður þótt þess þurfi við og leggja líf mitt við yðvart líf. Eg mun og því launa Skafta að Þorsteinn holmunnur son hans skal vera í bardaganum með oss því að hann mun eigi treystast öðru en gera sem eg vil þar sem hann á Jódísi dóttur mína. Mun Skafti þá vilja skilja oss.“

Þeir þökkuðu honum og töluðu lengi hljótt síðan svo að ekki heyrðu aðrir menn.

Guðmundur bað þá ekki fara fyrir kné fleirum höfðingjum og kvað hann það vera lítilmannlegt, „munum vér nú á hætta með þetta lið sem nú höfum vér. Þér skuluð ganga með vopnum til allra lögskila en berjast eigi svo búið.“

Gengu þeir þá allir og heim til búða sinna. Var þetta fyrst á fárra manna viti. Leið nú svo þingið.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 139

2014-08-05T21:26:15Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 139==

'''OF ASGRIM, AND GIZUR, AND KARI.'''

Now Asgrim Ellidagrim's son talks to Gizur the White, and Kari Solmund's son, and to Hjallti Skeggi's son, Mord Valgard's son, and Thorgeir Craggeir, and says, "There is no need to have any secrets here, for only those men are by who know all our counsel. Now I will ask you if ye know anything of their plans, for if you do, it seems to me that we must take fresh counsel about our own plans."

"Snorri the Priest," answers Gizur the White, "sent a man to me, and bade him tell me that Flosi had gotten great help from the Northlanders; but that Eyjolf Bolverk's son, his kinsman, had had a gold ring given him by some one, and made a secret of it, and Snorri said it was his meaning that Eyjolf Bolverk's son must be meant to defend the suit at law, and that the ring must have been given him for that."

They were all agreed that it must be so. Then Gizur spoke to them, "Now has Mord Valgard's son, my son-in-law, undertaken a suit, which all must think most hard, to prosecute Flosi; and now my wish is that ye share the other suits amongst you, for now it will soon be time to give notice of the suits at the Hill of Laws. We shall need also to ask for more help."

Asgrim said so it should be, "but we will beg thee to go round with us when we ask for help." Gizur said he would be ready to do that.

After that Gizur picked out all the wisest men of their company to go with him as his backers. There was Hjallti Skeggi's son, and Asgrim, and Kari, and Thorgeir Craggeir.

Then Gizur the White said, "Now will we first go to the booth of Skapti Thorod's son," and they do so. Gizur the White went first, then Hjallti, then Kari, then Asgrim, then Thorgeir Craggeir, and then his brothers.

They went into the booth. Skapti sat on the cross bench on the dais, and when he saw Gizur the White he rose up to meet him, and greeted him and all of them well, and bade Gizur to sit down by him, and he does so. Then Gizur said to Asgrim, "Now shalt thou first raise the question of help with Skapti, but I will throw in what I think good."

"We are come hither," said Asgrim, "for this sake, Skapti, to seek help and aid at thy hand."

"I was thought to be hard to win the last time," said Skapti, "when I would not take the burden of your trouble on me."

"It is quite another matter now," said Gizur. "Now the feud is for master Njal and mistress Bergthora, who were burnt in their own house without a cause, and for Njal's three sons, and many other worthy men, and thou wilt surely never be willing to yield no help to men, or to stand by thy kinsmen and connections."

"It was in my mind," answers Skapti, "when Skarphedinn told me that I had myself borne tar on my own head, and cut up a sod of turf and crept under it, and when he said that I had been so afraid that Thorolf Lopt's son of Eyrar bore me abroad in his ship among his meal-sacks, and so carried me to Iceland, that I would never share in the blood feud for his death."

"Now there is no need to bear such things in mind," said Gizur the White, "for he is dead who said that, and thou wilt surely grant me this, though thou wouldst not do it for other men's sake."

"This quarrel," says Skapti, "is no business of thine, except thou choosest to be entangled in it along with them."

Then Gizur was very wrath, and said, "Thou art unlike thy father, though he was thought not to be quite cleanhanded; yet was he ever helpful to men when they needed him most."

"We are unlike in temper," said Skapti. "Ye two, Asgrim and thou, think that ye have had the lead in mighty deeds; thou, Gizur the White, because thou overcamest Gunnar of Lithend; but Asgrim, for that he slew Gauk, his foster-brother."

"Few," said Asgrim, "bring forward the better if they know the worse, but many would say that I slew not Gauk ere I was driven to it. There is some excuse for thee for not helping us, but none for heaping reproaches on us; and I only wish before this Thing is out that thou mayest get from this suit the greatest disgrace, and that there may be none to make thy shame good."

Then Gizur and his men stood up all of them, and went out, and so on to the booth of Snorri the Priest.

Snorri sat on the cross-bench in his booth; they went into the booth, and he knew the men at once, and stood up to meet them, and bade them all welcome, and made room for them to sit by him.

After that, they asked one another the news of the day.

Then Asgrim spoke to Snorri, and said, "For that am I and my kinsman Gizur come hither, to ask thee for thy help."

"Thou speakest of what thou mayest always be forgiven for asking, for help in the blood-feud after such connections as thou hadst. We, too, got many wholesome counsels from Njal, though few now bear that in mind; but as yet I know not of what ye think ye stand most in need."

"We stand most in need," answers Asgrim, "of brisk lads and good weapons, if we fight them here at the Thing."

"True it is," said Snorri, "that much lies on that, and it is likeliest that ye will press them home with daring, and that they will defend themselves so in like wise, and neither of you will allow the others' right. Then ye will not bear with them and fall on them, and that will be the only way left; for then they will seek to pay you off with shame for manscathe, and with dishonour for loss of kin."

It was easy to see that he goaded them on in everything.

Then Gizur the White said "Thou speakest well, Snorri, and thou behavest ever most like a chief when most lies at stake."

"I wish to know," said Asgrim, "in what way thou wilt stand by us if things turn out as thou sayest."

"I will show thee those marks of friendship," said Snorri, "on which all your honour will hang, but I will not go with you to the court. But if ye fight here on the Thing, do not fall on them at all unless ye are all most steadfast and dauntless, for you have great champions against you. But if ye are overmatched, ye must let yourselves be driven hither towards us, for I shall then have drawn up my men in array hereabouts, and shall be ready to stand by you. But if it falls out otherwise, and they give way before you, my meaning is that they will try to run for a stronghold in the "Great Rift." But if they come thither, then ye will never get the better of them. Now I will take that on my hands, to draw up my men there, and guard the pass to the stronghold, but we will not follow them whether they turn north or south along the river. And when you have slain out of their band about as many as I think ye will be able to pay blood-fines for, and yet keep your priesthoods and abodes, then I will run up with all my men and part you. Then ye shall promise to do as I bid you, and stop the battle, if I on my part do what I have now promised."

Gizur thanked him kindly, and said that what he had said was just what they all needed, and then they all went out.

"Whither shall we go now?" said Gizur.

"To the Nortlanders' booth," said Asgrim.

Then they fared thither.

==References==

<references />

==Kafli 139==

Nú talar Ásgrímur Elliða-Grímsson við Gissur hvíta og Kára Sölmundarson, Hjalta Skeggjason, Mörð Valgarðsson, Þorgeir skorargeir: „Ekki þarf þetta í hljóðmæli að færa því að þeir einir menn eru hér að hver veit annars trúnað. Vil eg nú spyrja yður ef þér vitið nokkuð til ráðagerðar þeirra Flosa. Sýnist mér sem vér munum verða að gera ráð vort í annan stað.“

Gissur hvíti svarar: „Snorri goði sendi mann til mín og lét segja mér að Flosi hafði þegið mikið lið af Norðlendingum en Eyjólfur Bölverksson frændi hans hafði þegið gullhring af nokkurum og fór leynilega með. Og kvað Snorri það ætlan sína að Eyjólfur Bölverksson mundi ætlaður vera til að færa fram lögvarnir í málinu og mundi hringurinn til þess gefinn vera.“

Þeir urðu allir á það sáttir að það mundi svo vera.

Gissur mælti þá til þeirra: „Nú hefir Mörður Valgarðsson mágur minn tekið við málinu því er öllum mun torveldlegast þykja, að sækja Flosa. Vil eg nú að þér skiptið öðrum sóknum með yður því að nú mun brátt verða að lýsa sökum að Lögbergi. Vér munum og þurfa að biðja oss liðs.“

Ásgrímur sagði svo vera skyldu „en biðja viljum vér þig að þú sért í liðsbóninni með oss.“

Gissur kvaðst það mundu til leggja.

Síðan valdi Gissur með sér alla hina vitrustu menn af liði þeirra. Þar var Hjalti Skeggjason og Ásgrímur og Kári, Þorgeir skorargeir.

Þá mælti Gissur hvíti: „Nú munum vér fyrst ganga til búðar Skafta Þóroddssonar.“

Þeir gera nú svo. Gissur hvíti gekk fyrstur, þá Hjalti, þá Kári, þá Ásgrímur, þá Þorgeir skorargeir, þá bræður hans. Þeir gengu inn í búðina. Skafti sat á palli. Og er hann sá Gissur hvíta stóð hann upp í móti honum og fagnaði honum vel og öllum þeim og bað Gissur sitja hjá sér. Hann gerir nú svo.

Gissur mælti þá til Ásgríms: „Nú skaltu vekja til um liðveisluna við Skafta fyrst en eg mun leggja til slíkt sem sýnist.“

Ásgrímur mælti: „Til þess erum vér hingað komnir, Skafti, að sækja að þér traust og liðsinni.“

Skafti mælti: „Torsóttur þótti eg vera næstum er eg vildi ekki taka undir vandræði yður.“

Gissur mælti: „Nú er annan veg til farið. Nú er að mæla eftir Njál bónda og Bergþóru húsfreyju er saklaus voru inni brennd og eftir þrjá sonu Njáls og marga aðra menn. Og muntu aldrei það vilja gera að verða mönnum eigi að liði og veita frændum þínum og mágum.“

Skafti svarar: „Það var mér þá í hug er Skarphéðinn mælti við mig að eg hefði sjálfur borið tjöru í höfuð mér og skorið á mig jarðarmen og hann kvað mig orðið hafa svo hræddan að Þórólfur Loftsson bæri mig á skip út í mjölkýlum sínum og flutti mig svo til Íslands, að eg mundi eigi eftir hann mæla.“

Gissur hvíti mælti: „Ekki er nú á slíkt að minnast því að sá er nú dauður er þetta mælti og muntu vilja veita mér þótt þú viljir eigi gera fyrir sakir annarra manna.“

Skafti svarar: „Þetta mál kemur ekki til þín nema þú viljir vasast í með þeim.“

Gissur reiddist þá mjög og mælti: „Ólíkur ertu þínum föður. Þótt hann þætti nokkuð blandinn varð hann mönnum þó jafnan að liði er menn þurftu hans mest.“

Skafti mælti: „Vér erum óskaplíkir. Þið þykist hafa staðið í stórræðum. Þú, Gissur hvíti, þá er þú sóttir Gunnar að Hlíðarenda en Ásgrímur af því er hann drap Gauk fóstbróður sinn.“

Ásgrímur svarar: „Fár bregður hinu betra ef hann veit hið verra. En það munu margir mæla að eigi dræpi eg Gauk fyrr en mér væri nauður á. Er þér það nokkuð vorkunnarlaust að þú bregðir oss brigslum. Mundi eg það vilja um það er þessu þingi er lokið að þú fengir af þessum málum hina mestu óvirðing og bætti þér engi þá skömm.“

Þeir Gissur stóðu þá upp allir og gengu út og svo til búðar Snorra goða. Snorri sat á palli í búðinni. Þeir gengu inn í búðina. Hann kenndi þegar mennina og stóð upp í móti þeim og bað þá alla vel komna og gaf þeim rúm að sitja hjá sér. Síðan spurðust þeir almæltra tíðinda.

Ásgrímur mælti til Snorra: „Til þess erum við Gissur frændi minn komnir hingað að biðja þig liðveislu.“

Snorri goði svarar: „Það mælir þú þar er þér heldur vorkunn til, að mæla eftir mága þína slíka sem þú áttir. Þágum vér mörg ráð þægileg af Njáli þótt nú muni það fáir. Enda veit eg eigi hverrar liðveislu þér þykist mest þurfa.“

Ásgrímur svarar: „Mest þurfum vér ef vér berjumst hér á þinginu.“

Snorri mælti: „Svo er og að mikið liggur yður þá við. Er það og líkast að þér sækið með kappi enda munu þeir svo verja. Og munu hvorigir gera öðrum rétt. Munuð þér þá eigi þola þeim og ráða á þá. Er þá og sá einn til því að þeir vilja þá gjalda yður skömm fyrir mannskaða en svívirðing fyrir frændalát.“

Fannst það á að hann hvatti þá fram í öllu.

Gissur hvíti mælti þá: „Vel mælir þú, Snorri, og fer þér þá best jafnan og höfðinglegast er mest liggur við.“

Ásgrímur mælti: „Það vil eg vita hvað þú vilt þá veita oss ef svo fer sem þú segir.“

Snorri mælti: „Gera skal eg það vináttubragð þér er yður sæmd skal öll við liggja. En ekki mun eg til dóma ganga. En ef þér verðið forviða þá ráðið þér því aðeins á þá nema þér séuð allir sem öruggastir því að miklir kappar eru til móts. En ef þér verðið forviða munuð þér láta slá hingað til móts við oss því að eg mun þá hafa fylkt liði mínu hér fyrir og vera búinn að veita yður. En ef hinn veg fer að þeir hrökkvi fyrir þá er það ætlan mín að þeir muni ætla að renna til vígis í Almannagjá en ef þeir komast þangað þá fáið þér þá aldrei sótta. Mun eg það á hendur takast að fylkja þar fyrir liði mínu og verja þeim vígið en ekki munum vér eftir ganga hvort sem þeir hörfa með ánni norður eða suður. Og þá er þér hafið vegið í lið þeirra svo nokkuru mjög að mér þyki þér mega halda upp fébótum svo að þér haldið goðorðum yðrum og héraðsvistum mun eg til hlaupa með menn mína alla og skilja yður. Skuluð þér þá gera það fyrir mín orð að hætta bardaganum ef eg geri þetta sem nú hefi eg heitið.“

Gissur þakkaði honum vel og kvað þetta í allra þeirra nauðsyn mælt vera. Gengu þeir þá út allir.

Gissur mælti: „Hvert skulum vér nú ganga?“

„Til Norðlendingabúða,“ sagði Ásgrímur.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 138

2014-08-05T21:25:31Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 138==

'''OF EYJOLF BOLVERK'S SON.'''

There was a man named Eyjolf. He was the son of Bolverk, the son of Eyjolf the Guileful, of Otterdale (1). Eyjolf was a man of great rank, and best skilled in law of all men, so that some said he was the third best lawyer in Iceland. He was the fairest in face of all men, tall and strong, and there was the making of a great chief in him. He was greedy of money, like the rest of his kinsfolk.

One day Flosi went to the booth of Bjarni Broddhelgi's son. Bjarni took him by both hands, and sat Flosi down by his side. They talked about many things, and at last Flosi said to Bjarni, "What counsel shall we now take?"

"I think," answered Bjarni, "that it is now hard to say what to do, but the wisest thing seems to me to go round and ask for help, since they are drawing strength together against you. I will also ask thee, Flosi, whether there be any very good lawyer in your band; for now there are but two courses left; one to ask if they will take an atonement, and that is not a bad choice, but the other is to defend the suit at law, if there be any defence to it, though that will seem to be a bold course; and this is why I think this last ought to be chosen, because ye have hitherto fared high and mightily, and it is unseemly now to take a lower course."

"As to thy asking about lawyers said Flosi, "I will answer thee at once that there is no such man in our band; nor do I know where to look for one except it be Thorkel Geitir's son, thy kinsman."

"We must not reckon on him," said Bjarni, "for though he knows something of law, he is far too wary, and no man need hope to have him as his shield; but he will back thee as well as any man who backs thee best, for he has a stout heart; besides, I must tell thee that it will be that man's bane who undertakes the defence in this suit for the burning, but I have no mind that this should befall my kinsmen Thorkel, so ye must turn your eyes elsewhither."

Flosi said he knew nothing about who were the best lawyers.

"There is a man named Eyjolf," said Bjarni; "he is Bolverk's son, and he is the best lawyer in the Westfirther's Quarter; but you will need to give him much money if you are to bring him into the suit, but still we must not stop at that. We must also go with our arms to all law business, and be most wary of ourselves, but not meddle with them before we are forced to fight for our lives. And now I will go with thee, and set out at once on our begging for help, for now methinks the peace will be kept but a little while longer."

After that they go out of the booth, and to the booths of the Axefirthers. Then Bjarni talks with Lyting and Bleing, and Hroi Arnstein's son, and he got speedily whatever he asked of them. Then they fared to see Kol, the son of Killing-Skuti, and Eyvind Thorkel's son, the son of Askel the Priest, and asked them for their help; but they stood out a long while, but the end of it was that they took three marks of silver for it, and so went into the suit with them.

Then they went to the booths of the men of Lightwater, and stayed there some time. Flosi begged the men of Lightwater for help, but they were stubborn and hard to win over, and then Flosi said, with much wrath, "Ye are ill-behaved! Ye are grasping and wrongful at home in your own country, and ye will not help men at the Thing, though they need it. No doubt you will be held up to reproach at the Thing, and very great blame will be laid on you if ye bear not in mind that scorn and those biting words which Skarphedinn hurled at you men of Lightwater."

But on the other hand, Flosi dealt secretly with them, and bade them money for their help, and so coaxed them over with fair words, until it came about that they promised him their aid, and then became so steadfast that they said they would fight for Flosi, if need were.

Then Bjarni said to Flosi, "Well done! Well done! Thou art a mighty chief, and a bold outspoken man, and reckest little what thou savest to men."

After that they fared away west across the river, and so to the Hladbooth. They saw many men outside before the booth. There was one man who had a scarlet cloak over his shoulders, and a gold band round his head, and an axe studded with silver in his hand.

"This is just right," said Bjarni, "here now is the man I spoke of, Eyjolf Bolverk's son, if thou wilt see him, Flosi."

Then they went to meet Eyjolf, and hailed him. Eyjolf knew Bjarni at once, and greeted him well. Bjarni took Eyjolf by the hand, and led him up into the "Great Rift." Flosi's and Bjarni's men followed after, and Eyjolf's men went also with him. They bade them stay upon the lower brink of the Rift, and look about them, but Flosi, and Bjarni, and Eyjolf went on till they came to where the path leads down from the upper brink of the Rift.

Flosi said it was a good spot to sit down there, for they could see around them far and wide. Then they sat them down there. They were four of them together, and no more.

Then Bjarni spoke to Eyjolf, and said "Thee, friend, have we come to see, for we much need thy help in every way."

"Now," said Eyjolf, "there is good choice of men here at the Thing, and ye will not find it hard to fall on those who will be a much greater strength to you than I can be."

"Not so," said Bjarni, "thou hast many things which show that there is no greater man than thou at the Thing; first of all, that thou art so well-born, as all those men are who are sprung from Ragnar Hairybreeks; thy forefathers, too, have always stood first in great suits, both here at the Thing and at home in their own country, and they have always had the best of it; we think, therefore, it is likely that thou wilt be lucky in winning suits, like thy kinsfolk."

"Thou speakest well, Bjarni," said Evjolf; "but I think that I have small share in all this that thou savest."

Then Flosi said, "There is no need beating about the bush as to what we have in mind. We wish to ask for thy help, Eyjolf, and that thou wilt stand by us in our suits, and go to the court with us, and undertake the defence, if there be any, and plead it for us, and stand by us in all things that may happen at this Thing."

Eyjolf jumped up in wrath, and said that no man had any right to think that he could make a catspaw of him, or drag him on if he had no mind to go himself.

"I see, too, now," he says, "what has led you to utter all those fair words with which ye began to speak to me."

Then Hallbjorn the Strong caught hold of him and sate him down by his side, between him and Bjarni, and said, "No tree falls at the first stroke, friend, but sit here awhile by us." Then Flosi drew a gold ring off his arm.

"This ring will I give thee, Eyjolf, for thy help and friendship, and so show thee that I will not befool thee. It will be best for thee to take the ring, for there is no man here at the Thing to whom I have ever given such a gift."

The ring was such a good one, and so well made, that it was worth twelve hundred yards of russet stuff.

Hallbjorn drew the ring on Eyjolf's arm; and Eyjolf said, "It is now most fitting that I should take the ring, since thou behavest so handsomely; and now thou mayest make up thy mind that I will undertake the defence, and do all things needful."

"Now," said Bjarni, "ye behave handsomely on both sides, and here are men well fitted to be witnesses, since I and Hallbjorn are here, that thou hast undertaken the suit."

Then Eyjolf arose, and Flosi too, and they took one another by the hand; and so Eyjolf undertook the whole defence of the suit off Flosi's hands, and so, too, if any suit arose out of the defence, for it often happens that what is a defence in one suit, is a plaintiff's plea in another. So he took upon him all the proofs and proceedings which belonged to those suits, whether they were to be pleaded before the Quarter Court or the Fifth Court. Flosi handed them over in lawful form, and Eyjolf took them in lawful form, and then he said to Flosi and Bjarni, "Now I have undertaken this defence just as ye asked, but my wish it is that ye should still keep it secret at first; but if the matter comes into the Fifth Court, then be most careful not to say that ye have given goods for my help."

Then Flosi went home to his booth, and Bjarni with him, but Eyjolf went to the booth of Snorri the Priest, and sate down by him, and they talked much together.

Snorri the Priest caught hold of Eyjolf's arm, and turned up the sleeve, and sees that he had a great ring of gold on his arm. Then Snorri the Priest said, "Pray, was this ring bought or given?"

Eyjolf was put out about it, and had never a word to say. Then Snorri said, "I see plainly that thou must have taken it as a gift, and may this ring not be thy death!"

Eyjolf jumped up and went away, and would not speak about it; and Snorri said, as Eyjolf arose, "It is very likely that thou wilt know what kind of gift thou hast taken by the time this Thing is ended."

Then Eyjolf went to his booth.

ENDNOTES:

(1) Eyjolf the Guileful was the son of Thord Gellir, the son of Oleif Feilan. The mother of Eyjolf the Guileful was Rodny, the daughter of Skeggi of Midfirth.

==References==

<references />

==Kafli 138==

Eyjólfur hét maður. Hann var Bölverksson, Eyjólfssonar hins grá úr Otradal, Þórðarsonar gellis, Óleifssonar feilans. Móðir Eyjólfs hins grá var Hróðný dóttir Miðfjarðar-Skeggja. Eyjólfur var virðingamaður mikill og allra manna lögkænastur svo að hann var hinn þriðji mestur lögmaður á Íslandi. Hann var allra manna fríðastur sýnum, mikill og sterkur og hið mesta höfðingjaefni. Hann var fégjarn sem aðrir frændur hans.

Flosi gekk einn dag til búðar Bjarna Brodd-Helgasonar. Bjarni tók við honum báðum höndum og settist Flosi niður hjá honum. Þeir töluðust margt við.

Flosi mælti þá til Bjarna: „Hvað skulum vér nú til ráða taka?“

Bjarni svaraði: „Eg ætla nú úr vöndu að ráða en það sýnist mér þó ráðlegast að biðja sér liðs því að þeir draga afla að yður. Eg vil og spyrja þig, Flosi, hvort nokkur er allmikill lögmaður í liði yðru því að yður eru tveir kostir til. Annar hvor að biðja sætta og er sá allgóður, en hinn annar að verja mál með lögum ef varnir verða til þótt það þyki með kappi að gengið. Þykir mér því þann verða upp að taka að þér hafið áður með ofstopa farið og samir nú eigi að þér minnkið yður.“

Flosi mælti: „Þar er þú spurðir eftir um lögmenn þá mun eg þér því skjótt svara að sá er engi í vorum flokki og engis veit eg von nema Þorkels Geitissonar frænda þíns.“

Bjarni mælti: „Ekki munum við hann telja. Þótt hann sé lögvitur þá er hann þó forsjáll mjög. Þarf það og engi maður sér að ætla að hafa hann að skotspæni en fylgja mun hann þér sem sá annar er best fylgir því að hann er ofurhugi. En eg mun segja þér að það verður þess manns bani er vörn færir fram fyrir brennumálið en eg ann eigi þess Þorkatli frænda mínum. Munuð þér því verða annars staðar á leita.“

Flosi kvaðst eigi vita skyn á hverjir lögmenn væru mestir.

Bjarni mælti: „Eyjólfur heitir maður og er Bölverksson. Hann er mestur lagamaður í Vestfirðingafjórðungi og mun honum þurfa að gefa til fé mikið ef honum skal verða komið í málið en þó munum vér ekki að því fara. Vér skulum og ganga með vopnum til allra lögskila og vera sem varastir um oss en ráða eigi á þá fyrr nema vér eigum hendur vorar að verja. Mun eg nú ganga með þér og fara í liðsbónina því að mér þykir sem nú muni eigi mega kyrru fyrir halda.“

Síðan gengu þeir út úr búðinni og til þeirra Öxfirðinga. Talar Bjarni þá við Lýting og Blæng og Hróa Arnsteinsson og fékk hann skjótt af þeim slíkt er hann beiddi.

Þeir fóru þá til fundar við Kol son Víga-Skútu og Eyvind Þorkelsson Áskelssonar goða og báðu þá liðveislu en þeir fóru lengi undan en þó kom svo að þeir tóku til þrjár merkur silfurs og gengu þá í málið með þeim.

Þeir gengu þá til Ljósvetningabúðar og dvöldust þar nokkura hríð. Flosi beiddi Ljósvetninga liðveislu en þeir voru erfiðir og torsóttir.

Flosi mælti þá með mikilli reiði: „Illa er yður farið. Þér eruð ágjarnir heima í héraði og ranglátir en viljið mönnum ekki að liði verða á þingum þótt menn þurfi þess við. Það mun og allmjög í brigslum haft við yður á þingum og yður til ámælis lagt ef þér munið eigi háðung þá og bityrði er Skarphéðinn hrakti yður Ljósvetninga.“

Í annan stað hafði hann við þá hljóðmæli og bauð þeim fé til liðveislu og gerðu sig þá svo örugga að þeir kváðust berjast skyldu með Flosa þótt þess þyrfti við.

Bjarni mælti þá til Flosa: „Vel er þér farið. Þú ert höfðingi mikill og röskur maður og einarður og skerð lítt af manni.“

Síðan fóru þeir í braut og vestur yfir ána og svo til Hlaðbúðar. Þeir sáu margt manna úti fyrir búðinni. Þar var einn maður sá er hafði skarlatsskikkju á herðum sér og gullhlað um höfuð og öxi silfurrekna í hendi.

Bjarni mælti: „Hér ber vel til. Hér er hann nú Eyjólfur Bölverksson ef þú vilt finna hann, Flosi.“

Síðan gengu þeir til móts við Eyjólf og kvöddu hann. Eyjólfur kenndi Bjarna þegar og tók honum vel. Bjarni tók í hönd Eyjólfi og leiddi hann upp í Almannagjá. Menn þeirra Bjarna og Flosa gengu eftir. Menn Eyjólfs gengu og með honum. Þeir báðu þá vera uppi á gjárbakkanum og sjást þaðan um.

Þeir Flosi gengu þar til er þeir koma þar er gatan liggur ofan af hinni efri gjánni. Flosi kvað þar gott að sitja og mega víða sjá. Þeir settust þá niður. Þeir voru þar fjórir menn saman og eigi fleiri.

Bjarni mælti þá til Eyjólfs: „Þig erum vér komnir að finna, vinur, því að vér þurfum mjög þinnar liðveislu í alla staði.“

Eyjólfur mælti: „Hér er nú gott mannval á þinginu og mun yður lítið fyrir að finna þá er yður er miklu meiri styrkur að en hér sem eg er.“

Bjarni mælti: „Það er ekki svo. Þú hefir marga þá hluti er engi er þér meiri maður hér á þinginu. Það fyrst að þú ert ættaður svo vel sem allir þeir menn er komnir eru frá Ragnari loðbrók. Hafa og foreldrar þínir jafnan í stórmælum staðið víða á þingum og heima í héraði og höfðu jafnan hinn meira hlut. Þykir oss því líklegt að þú munir sigursæll í málum sem frændur þínir.“

Eyjólfur mælti: „Vel mælir þú, Bjarni, en lítið ætla eg mig í þessu eiga.“

Flosi mælti þá: „Ekki þarf hér að munda til þess er oss er í hug. Liðveislu viljum vér þig biðja, Eyjólfur, að þú veitir oss að málum vorum og gangir að dómum með oss og takir varnir ef verða og færir fram fyrir vora hönd og veitir um alla hluti oss á þingi þessu þá er til kunnu falla.“

Eyjólfur spratt upp reiður og sagði svo að engi maður þurfi sér það að ætla að hafa hann að ginningarfífli eða forhleypi fyrir sér ef hann drægi ekki til.

„Eg sé nú og,“ segir hann, „hvað yður hefir gengið fagurmælis þess er þér höfðuð við mig.“

Hallbjörn hinn sterki þreif til hans og setti hann niður hjá sér í millum þeirra Bjarna og mælti: „Eigi fellur tré við hið fyrsta högg, vinur, og sit hér fyrst hjá oss.“

Flosi dró þá gullhring af hendi sér: „Þenna hring vil eg gefa þér, Eyjólfur, til vináttu og liðveislu og sýna þér svo að eg vil eigi ginna þig. Er þér fyrir því best að þiggja hringinn að engi er hér sá á þingi að eg hafi þvílíka gjöf gefið.“

Hringurinn var svo góður og vel ger að hann tók tólf hundruð mórend. Hallbjörn dró á hönd Eyjólfi hringinn.

Eyjólfur mælti: „Það er nú líkast að eg þiggi hringinn svo vel sem þér fer. Muntu til þess ætla mega að eg mun taka við vörn og gera að slíkt er þarf.“

Bjarni mælti: „Nú fer hvorumtveggja ykkrum vel. Eru menn hér nú vel til fallnir að vera vottarnir, þar sem við Hallbjörn erum, að þú takir við málinu.“

Stóð þá Eyjólfur upp og svo Flosi og tókust í hendur. Tók Eyjólfur þá öll varnargögn af Flosa og svo ef sakir nokkurar gerðust af vörninni því að það er oft annars máls vörn er annars er sókn. Þá tók hann þau öll sóknargögn er þessum sökum áttu að fylgja hvort sem sækja skyldi í fjórðungsdóm eða fimmtardóm. Flosi seldi að lögum en Eyjólfur tók að lögum.

Hann mælti þá til Flosa og Bjarna: „Nú hefi eg hér tekið við máli sem þér beidduð. Nú vil eg þó að þér leynið þessu fyrst. En ef málið kemur í fimmtardóm þá skuluð þér það mest varast að segja að þér hafið fé til gefið til liðveislunnar.“

Flosi gekk þá heim til búðar sinnar og Bjarni en Eyjólfur gekk til búðar Snorra goða og settist niður hjá honum. Þeir töluðust margt við. Snorri goði þreif til handarinnar Eyjólfi og fletti upp af erminni og sér að hann hafði gullhring mikinn á hendi.

Snorri goði mælti: „Hvort er þessi hringur keyptur eða gefinn?“

Eyjólfi fannst um fátt og varð orðfall.

Snorri mælti: „Eg skil gjörla að þú munt að gjöf þegið hafa og skyldi hringurinn eigi verða þér að höfuðsbana.“

Eyjólfur spratt upp og gekk í braut og vildi ekki um tala.

Snorri mælti er Eyjólfur stóð upp: „Það er líkara um það er þessu þingi er lokið að þú vitir hvað þú hefir þegið.“

Gekk Eyjólfur þá til búðar sinnar.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 137

2014-08-05T21:24:46Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 137==

'''OF THORGEIR CRAGGEIR.'''

Thorgeir Craggier rode from the east with much people. His brothers were with him, Thorleif Crow and Thorgrim the Big. They came to Hof, to Mord Valgard's son's house, and bided there till he was ready. Mord had gathered every man who could bear arms, and they could see nothing about him but that he was most steadfast in everything, and now they rode until they came west across the rivers. Then they waited for Hjallti Skeggi's son. He came after they had waited a short while, and they greeted him well, and rode afterwards all together till they came to Reykia in Bishop's tongue, and bided there for Asgrim Ellidagrim's son, and he came to meet them there. Then they rode west across Bridgewater. Then Asgrim told them all that had passed between him and Flosi; and Thorgeir said, "I would that we might try their bravery ere the Thing closes."

They rode until they came to Baitvale. There Gizur the White came to meet them with a very great company, and they fell to talking together. Then they rode to the Upper Field, and drew up all their men in array there, and so rode to the Thing.

Flosi and his men all took to their arms, and it was within an ace that they would fall to blows. But Asgrim and his friends and their followers would have no hand in it, and rode to their booths; and now all was quiet that day, so that they had naught to do with one another. Thither were come chiefs from all the Quarters of the land; there had never been such a crowded Thing before, that men could call to mind.

==References==

<references />

==Kafli 137==

Þorgeir skorargeir reið austan með miklu liði. Voru þar bræður hans með honum, Þorleifur krákur og Þorgrímur hinn mikli. Þeir komu til Hofs til Marðar Valgarðssonar og biðu þar til þess er hann var búinn. Mörður hafði safnað hverjum manni er vopnfær var og fundu þeir það eina á að hann var hinn öruggasti í öllu.

Riðu þeir nú þar til er þeir komu vestur yfir ár. Þá biðu þeir Hjalta Skeggjasonar. Hann kom þá er þeir höfðu skamma stund beðið. Fögnuðu þeir honum vel og riðu síðan allir saman til þess er þeir komu til Reykja í Biskupstungu og biðu þeir þar Ásgríms Elliða-Grímssonar og kom hann þar til móts við þá.

Riðu þeir þá vestur yfir Brúará. Ásgrímur segir þeim þá allt sem farið hafði með þeim Flosa.

Þorgeir mælti: „Það mundi eg vilja að vér reyndum karlmennsku þeirra áður lyki þinginu.“

Riðu þeir allt þar til er þeir komu á Beitivöllu. Kom þar til móts við þá Gissur hvíti með allmikið fjölmenni. Tóku þeir þá tal sín á milli. Riðu þeir þá á Völlu hina efri og fylktu þeir þar öllu liði sínu og riðu svo á þing.

Flosi og menn hans tóku til vopna allir og var þá við sjálft að þeir mundu berjast en þeir Ásgrímur og þeirra sveit gerðust ekki til þess og riðu til búða sinna. Var nú kyrrt þann dag svo að þeir áttust ekki við.

Þar voru komnir höfðingjar úr öllum fjórðungum á landinu og hafði aldrei verið þing jafnfjölmennt áður svo að menn myndu.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 136

2014-08-05T21:22:54Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 136==

'''OF FLOSI AND THE BURNERS.'''

Flosi rode from the east and those hundred and twenty men who had been at the burning with him. They rode till they came to Fleetlithe. Then the sons of Sigfus looked after their homesteads and tarried there that day, but at even they rode west over Thurso-water, and slept there that night. But next morning early they saddled their horses and rode off on their way.

Then Flosi said to his men, "Now will we ride to Tongue to Asgrim to breakfast, and trample down his pride a little."

They said that were well done. They rode till they had a short way to Tongue. Asgrim stood out of doors, and some men with him. They see the band as soon as ever they could do so from the house. Then Asgrim's men said, "There must be Thorgeir Craggeir."

"Not he," said Asgrim. "I think so all the more because these men fare with laughter and wantonness; but such kinsmen of Njal as Thorgeir is would not smile before some vengeance is taken for the burning, and I will make another guess, and maybe ye will think that unlikely. My meaning is that it must be Flosi and the burners with him, and they must mean to humble us with insults, and we will now go indoors all of us."

Now they do so, and Asgrim made them sweep the house and put up the hangings, and set the boards and put meat on them. He made them place stools along each bench, all down the room.

Flosi rode into the "town," and bade men alight from their horses and go in. They did so, and Flosi and his men went into the hall. Asgrim sate on the cross-bench on the dais. Flosi looked at the benches and saw that all was made ready that men needed to have. Asgrim gave them no greeting, but said to Flosi, "The boards are set, so that meat may be free to those that need it."

Flosi sat down to the board, and all his men; but they laid their arms up against the wainscot. They sat on the stools who found no room on the benches; but four men stood with weapons just before where Flosi sat while they ate.

Asgrim kept his peace during the meat, but was as red to look on as blood.

But when they were full, some women cleared away the boards, while others brought in water to wash their hands. Flosi was in no greater hurry than if he had been at home. There lay a pole-axe in the corner of the dais. Asgrim caught it up with both hands, and ran up to the rail at the edge of the dais, and made a blow at Flosi's head. Glum Hilldir's son happened to see what he was about to do, and sprang up at once, and got hold of the axe above Asgrim's hands, and turned the edge at once on Asgrim; for Glum was very strong. Then many more men ran up and seized Asgrim, but Flosi said that no man was to do Asgrim any harm, "For we put him to too hard a trial, and he only did what he ought, and showed in that that he had a big heart."

Then Flosi said to Asgrim, "Here, now, we shall part safe and sound, and meet at the Thing, and there begin our quarrel over again."

"So it will be," says Asgrim; "and I would wish that, ere this Thing be over, ye should have to take in some of your sails."

Flosi answered him never a word, and then they went out, and mounted their horses, and rode away. They rode till they came to Laugarwater, and were there that night; but next morning they rode on to Baitvale, and baited their horses there, and there many bands rode to meet them. There was Hall of the Side, and all the Eastfirthers. Flosi gretted them well, and told them of his journeys and dealings with Asgrim. Many praised him for that, and said such things were bravely done.

Then Hall said, "I look on this in another way than ye do, for methinks it was a foolish prank--they were sure to bear in mind their griefs, even though they were not reminded of them anew; but those men who try others so heavily must look for all evil."

It was seen from Hall's way that he thought this deed far too strong. They rode thence all together, till they came to the Upper Field, and there they set their men in array, and rode down on the Thing.

Flosi had made them fit out Byrgir's booth ere be rode to the Thing; but the Eastfirthers rode to their own booths.

==References==

<references />

==Kafli 136==

Flosi reið austan og þeir tíu tigir manna er að brennunni höfðu verið með honum. Þeir riðu þar til er þeir komu til Fljótshlíðar. Skipuðu þá Sigfússynir til búa sinna og dvöldust þar um daginn en um kveldið riðu þeir vestur yfir Þjórsá og sváfu þar um nóttina. En um morguninn snemma tóku þeir hesta sína og riðu fram á leið.

Flosi mælti til sinna manna: „Nú munum vér ríða í Tungu til Ásgríms og troða við hann illsakar.“

Þeir kváðu það vel gert. Þeir riðu þar til er þeir áttu skammt til Tungu.

Ásgrímur stóð úti og nokkurir menn með honum. Þeir sjá þegar flokkinn er mátti heiman.

Menn Ásgríms mæltu: „Þar mun vera Þorgeir skorargeir.“

Ásgrímur mælti: „Ekki in heldur ætla eg það því að þessir menn fara með hlátri og gamni en frændur Njáls, slíkir sem Þorgeir er, munu eigi hlæja fyrr en nokkuð er hefnt brennunnar. Og mun eg geta annars til og má vera að yður þyki það ólíklegt. Það er ætlun mín að vera muni Flosi og brennumenn með honum og munu þeir ætla að troða illsakar við oss og skulum vér nú inn ganga allir.“

Þeir gera nú svo. Ásgrímur lét sópa húsin og tjalda og setja borð og bera á mat. Hann lét setja forsæti með endilöngum bekkjunum um alla stofuna.

Flosi reið í tún og bað menn stíga af hestum og ganga inn. Þeir gerðu svo. Þeir Flosi komu í stofuna. Ásgrímur sat á palli. Flosi leit á bekkina og sá að allt var reiðubúið það er menn þurftu að hafa.

Ásgrímur kvaddi þá ekki en mælti til Flosa: „Því eru borð sett að heimull er matur þeim er hafa þurfa.“

Flosi gengur undir borðið og allir menn hans en lögðu vopn sín upp að þili. Þeir sátu á forsætum er eigi máttu uppi sitja á bekkjunum en fjórir menn stóðu með vopnum fyrir framan þar sem Flosi sat meðan þeir mötuðust. Ásgrímur þagði um matmálið og var svo rauður á að sjá sem blóð. En er þeir voru mettir báru konur af borðunum en sumar báru innar handlaugar. Flosi fór að engu óðara en heima. Bolöx lá í pallshorninu. Ásgrímur tók hana tveim höndum og hljóp upp á pallsstokkinn og hjó til höfuðs Flosa. Glúmur Hildisson gat séð tilræðið og hljóp upp þegar og gat tekið öxina fyrir framan hendur Ásgrími og sneri þegar egginni að Ásgrími því að Glúmur var rammur að afli. Þá hljópu upp miklu fleiri menn og tóku Ásgrím en Flosi kvað engan mann Ásgrími mein gera „því að vér gerðum honum ofraun en hann gerði það eina að er hann átti og sýndi hann það að hann var ofurhugi.“

Flosi mælti til Ásgríms: „Hér munum vér nú skiljast og finnast á þingi og taka þar til óspilltra málanna.“

„Svo mun vera,“ segir Ásgrímur, „og mundi eg það vilja, um það er þessu þingi er lokið, að þér færuð lægra.“

Flosi svaraði engu. Gengu þeir þá út og stigu á hesta sína og riðu í braut.

Þeir riðu þar til er þeir komu til Laugarvatns og voru þar um nóttina. En um morguninn riðu þeir fram á Beitivöllum og áðu þar. Þar riðu að þeim flokkar margir. Var þar Hallur af Síðu og allir Austfirðingar. Flosi fagnaði þeim vel og sagði þeim frá ferðum sínum og viðskiptum þeirra Ásgríms. Margir lofuðu þetta og sögðu slíkt rösklega gert vera.

Þá mælti Hallur: „Þetta líst mér annan veg en yður því að þetta þykir mér óviturlegt bragð. Mundu þeir þó muna harmsakir sínar þótt væri eigi af nýju á minntir en þeim mönnum er allvant um er svo þunglega leita annarra.“

Fannst það á Halli að honum þótti þetta ofgert.

Þeir riðu þaðan allir saman þar til er þeir komu á Völlu hina efri og fylktu þar liði sínu og riðu á þing ofan. Flosi hafði látið tjalda Byrgisbúð áður hann riði til þings en Austfirðingar riðu til sinna búða.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 135

2014-08-05T21:21:20Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 135==

'''OF THORHALL AND KARI.'''

Thorhall Asgrim's son, and Kari Solmund's son, rode one day to Mossfell to see Gizur the White; he took them with both hands, and there they were at his house a very long while. Once it happened as they and Gizur talked of Njal's burning, that Gizur said it was very great luck that Kari had got away. Then a song came into Kari's mouth.

"I who whetted helmet-hewer (1),
I who oft have burnished brand,
From the fray went all unwilling
When Njal's rooftree crackling roared;
Out I leapt when bands of spearmen
Lighted there a blaze of flame!
Listen men unto my moaning,
Mark the telling of my grief."

Then Gizur said, "It must be forgiven thee that thou art mindful, and so we will talk no more about it just now."

Kari says that he will ride home; and Gizur said, "I will now make a clean breast of my counsel to thee. Thou shalt not ride home, but still thou shalt ride away, and east under Eyjafell, to see Thorgeir Craggeir, and Thorleif Crow. They shall ride from the east with thee. They are the next of kin in the suit, and with them shall ride Thorgrim the Big, their brother. Ye shall ride to Mord Valgard's son's house, and tell him this message from me, that he shall take up the suit for manslaughter for Helgi Njal's son against Flosi. But if he utters any words against this, then shalt thou make thy self most wrathful, and make believe as though thou wouldst let thy axe fall on his head; and in the second place, thou shalt assure him of my wrath if he shows any ill will. Along with that shalt thou say, that I will send and fetch away my daughter Thorkatla, and make her come home to me; but that he will not abide, for he loves her as the very eyes in his head."

Kari thanked him for his counsel. Kari spoke nothing of help to him, for he thought he would show himself his good friend in this as in other things.

Thence Kari rode east over the rivers, and so to Fleetlithe, and east across Markfleet, and so on to Selialandsmull. So they ride east to Holt.

Thorgeir welcomed them with the greatest kindliness. He told them of Flosi's journey, and how great help he had got in the east firths.

Kari said it was no wonder that he, who had to answer for so much, should ask for help for himself.

Then Thorgeir said, "The better things go for them, the worse it shall be for them; we will only follow them up so much the harder."

Kari told Thorgeir of Gizur's advice. After that they ride from the east to Rangrivervale to Mord Valgard's son's house. He gave them a hearty welcome. Kari told him the message of Gizur his father-in-law. He was slow to take the duty on him, and said it was harder to go to law with Flosi than with any other ten men.

"Thou behavest now as he (1) thought," said Kari; "for thou art a bad bargain in every way; thou art both a coward and heartless, but the end of this shall be as is fitting, that Thorkatla shall fare home to her father."

She busked her at once, and said she had long been "boun" to part from Mord. Then he changed his mood and his words quickly, and begged off their wrath, and took the suit upon him at once.

"Now," said Kari, "thou has taken the suit upon thee, see that thou pleadest it without fear, for thy life lies on it."

Mord said he would lay his whole heart on it to do this well and manfully.

After that Mord summoned to him nine neighbours, they were all near neighbours to the spot where the deed was done. Then Mord took Thorgeir by the hand and named two witnesses to bear witness, "That Thorgeir Thorir's son hands me over a suit for manslaughter against Flosi Thord's son, to plead it for the slaying of Helgi Njal's son, with all those proofs which have to follow the suit. Thou handest over to me this suit to plead and to settle, and to enjoy all rights in it, as though I were the rightful next of kin. Thou handest it over to me by law, and I take it from thee by law."

A second time Mord named his witnesses, "To bear witness," said he, "that I give notice of an assault laid down by law against Flosi Thord's son, for that he dealt Helgi Njal's son a brain, or a body, or a marrow wound, which proved a death wound; and from which Helgi got his death. I give notice of this before five witnesses"--here he named them all by name--"I give this lawful notice. I give notice of a suit which Thorgeir Thorir's son has handed over to me."

Again he named witnesses "To bear witness that I give notice of a brain, or a body, or a marrow wound against Flosi Thord's son, for that wound which proved a death wound, but Helgi got his death therefrom on such and such a spot, when Flosi Thord's son first rushed on Helgi Njal's son with an assault laid down by law. I give notice of this before five neighbours"--then he named them all by name--"I give this lawful notice. I give notice of a suit which Thorgeir Thorir's son has handed over to me."

Then Mord named his witnesses again "To bear witness," said he, "that I summon these nine neighbours who dwell nearest the spot"--here he named them all by name--"to ride to the Althing, and to sit on the inquest to find whether Flosi Thord's son rushed with an assault laid down by law on Helgi Njal's son, on that spot where Flosi Thord's son dealt Helgi Njal's son a brain, or a body, or a marrow wound, which proved a death wound, and from which Helgi got his death. I call on you to utter all those words which ye are bound to find by law, and which I shall call on you to utter before the court, and which belong to this suit; I call upon you by a lawful summons--I call on you so that ye may yourselves hear--I call on you in the suit which Thorgeir Thorir's son has handed over to me."

Again Mord named his witnesses "To bear witness, that I summon these nine neighbours who dwell nearest to the spot to ride to the Althing, and to sit on an inquest to find whether Flosi Thord's son wounded Helgi Njal's son with a brain, or body, or marrow wound, which proved a death wound, and from which Helgi got his death, on that spot where Flosi Thord's son first rushed on Helgi Njal's son with an assault laid down by law. I call on you to utter all those words which ye are bound to find by law, and which I shall call on you to utter before the court, and which belong to this suit. I call upon you by a lawful summons--I call on you so that ye may yourselves hear--I call on you in the suit which Thorgeir Thorir's son has handed over to me."

Then Mord said, "Now is the suit set on foot as ye asked, and now I will pray thee, Thorgeir Craggeir, to come to me when thou ridest to the Thing, and then let us both ride together, each with our band, and keep as close as we can together, for my band shall be ready by the very beginning of the Thing, and I will be true to you in all things."

They showed themselves well pleased at that, and this was fast bound by oaths, that no man should sunder himself from another till Kari willed it, and that each of them should lay down his life for the other's life. Now they parted with friendship, and settled to meet again at the Thing.

Now Thorgeir rides back east, but Kari rides west over the rivers till he came to Tongue, to Asgrim's house. He welcomed them wonderfully well, and Kari told Asgrim all Gizur the White's plan, and of the setting on foot of the suit.

"I looked for as much from him," says Asgrim, "that he would behave well, and now he has shown it."

Then Asgrim went on, "What heardest thou from the east of Flosi?"

"He went east all the way to Weaponfirth," answers Kari, "and nearly all the chiefs have promised to ride with him to the Althing, and to help him. They look, too, for help from the Reykdalesmen, and the men of Lightwater, and the Axefirthers."

Then they talked much about it, and so the time passes away up to the Althing.

Thorhall Asgrim's son took such a hurt in his leg that the foot above the ankle was as big and swollen as a woman's thigh, and he could not walk save with a staff. He was a man tall in growth, and strong and powerful, dark of hue in hair and skin, measured and guarded in his speech, and yet hot and hasty tempered. He was the third greatest lawyer in all Iceland.

Now the time comes that men should ride from home to the Thing, Asgrim said to Kari, "Thou shalt ride at the very beginning gf the Thing, and fit up our booths, and my son Thorhall with thee. Thou wilt treat him best and kindest, as he is footlame, but we shall stand in the greatest need of him at this Thing. With you two, twenty men more shall ride."

After that they made ready for their journey, and then they rode to the Thing, and set up their booths, and fitted them out well.

ENDNOTES:

(1) "Helmet-hewer," sword. (2) Gizur.

==References==

<references />

==Kafli 135==

Þórhallur Ásgrímsson og Kári Sölmundarson riðu einnhvern dag til Mosfells að finna Gissur hvíta. Hann tók við þeim báðum höndum og voru þeir þar mjög langa hríð.

Það var einu hverju sinni þá er þeir Gissur töluðu um brennu Njáls að Gissur kvað það allmikla giftu er Kári hafði í braut komist.

Þá varð Kára vísa á munni:

42. Hjálmskassa fór hvessir,

herðimeiðs, af reiði

út úr elris sveita

ófús Níals húsa

þá er eld-Gunnar inni

oddrunnar þar brunnu.

Menn nemi mál sem eg inni

mín, harmsakir tíni.

Þá mælti Gissur: „Vorkunn er það er þér sé minnisamt og skal eg nú gera mér dælt um ráðagerð við þig. Þú skalt eigi heim ríða en þó skaltu í braut ríða og austur undir Eyjafjöll að finna Þorgeir skorargeir og Þorleif krák. Þeir skulu ríða austan með þér. Þeir eru aðilar sakanna. Með þeim skal ríða Þorgrímur hinn mikli bróðir þeirra. Þeir skulu ríða til Marðar Valgarðssonar og segja honum orð mín til að hann taki við vígsmáli eftir Helga Njálsson á hendur Flosa. En ef hann mælir nokkuru orði í móti þessu þá skaltu gera þig sem reiðastan og láta sem þú munir hafa öxi í höfði honum. Þú skalt og í annan stað segja á reiði mína ef hann lætur illa að komast. Þar með skaltu segja að eg mun láta sækja Þorkötlu dóttur mína og láta hana fara heim til mín en það mun hann eigi þola því að hann ann henni sem augum í höfði sér.“

Kári þakkaði honum sína ráðagerð. Ekki samdi Kári um liðveislu við hann því að hann ætlaði þá að honum mundi það fara vinveitlega sem annað.

Kári reið þaðan austur yfir ár og þangað til Fljótshlíðar og austur yfir Markarfljót og svo til Seljalandsmúla. Þeir ríða austur í Holt. Þorgeir tók við þeim með hinni mestu blíðu. Hann sagði þeim um ferðir Flosa og hversu mikið lið hann hafði þegið í Austfjörðum. Kári sagði að það væri vorkunn að hann bæði sér liðs svo mörgum sem hann mundi svara eiga.

Þorgeir mælti: „Því betur er þeim fer öllum verr að.“

Kári segir Þorgeiri tillögur Gissurar.

Síðan ríða þeir austan á Rangárvöllu til Marðar Valgarðssonar. Hann tók vel við þeim. Kári sagði honum orðsending Gissurar mágs hans. Hann tók seinlega undir það og kvað meira að sækja Flosa einn en tíu aðra.

Kári mælti: „Þetta fer þér sem hann ætlaði því að þér eru allir hlutir illa gefnir. Því að þú ert bæði hræddur og huglaus enda skal það á bak koma sem þér er maklegt að Þorkatla skal fara heim til föður síns.“

Hún bjóst þegar og kvaðst þess fyrir löngu búin að skildi með þeim Merði. Hann skipti þá skjótt skapi sínu og svo orðum og bað af sér reiði og tók þegar við málinu.

Kári mælti: „Nú hefir þú tekið við málinu og sæk nú óhræddur því að líf þitt liggur við.“

Mörður kvaðst allan hug skyldu að leggja að gera þetta vel og drengilega.

Eftir það stefndi Mörður til sín níu búum. Þeir voru allir vettvangsbúar.

Mörður tók þá í hönd Þorgeiri og nefndi votta tvo „í það vætti að Þorgeir Þórisson selur mér vígsök á hendur Flosa Þórðarsyni að sækja um víg Helga Njálssonar með sóknargögnum þeim öllum er sökinni eiga að fylgja. Selur þú mér sök þessa að sækja og að sættast á, svo allra gagna að njóta sem eg sé réttur aðili. Selur þú mér að lögum en eg tek með lögum.“

Í annað sinn nefndi Mörður sér votta „í það vætti,“ segir hann, „að eg lýsi lögmætu frumhlaupi á hönd Flosa Þórðarsyni er hann veitti Helga Njálssyni heilundarsár eða holundar eða mergundar það er að ben gerðist en Helgi fékk bana af. Lýsi eg fyrir búum fimm“ – og nefndi hann þá alla – „lýsi eg löglýsing. Lýsi eg handseldri sök Þorgeirs Þórissonar.“

Í öðru sinni nefndi hann votta „í það vætti að eg lýsi heilundarsári eða holundar eða mergundar á hönd Flosa Þórðarsyni, því sári er að ben gerðist en Helgi fékk bana af á því vættfangi er Flosi Þórðarson hljóp til Helga Njálssonar lögmætu frumhlaupi áður. Lýsi eg fyrir búum fimm“ – síðan nefndi hann þá alla – „lýsi eg löglýsing. Lýsi eg handseldri sök Þorgeirs Þórissonar.“

Þá nefndi Mörður sér votta „í það vætti,“ segir hann, „að eg kveð vettvangsbúa þessa alla níu“ – og nefndi þá alla á nafn – „og alþingisreiðar og búakviðar að bera um það hvort Flosi Þórðarson hljóp lögmætu frumhlaupi til Helga Njálssonar á því vættfangi er Flosi Þórðarson veitti Helga Njálssyni heilundarsár eða holundarsár eða mergundar það er að ben gerðist en Helgi fékk bana af. Kveð eg yður þeirra orða allra er yður skylda lög til um að bera og eg vil yður að dómi beitt hafa og þessu máli eiga að fylgja. Kveð eg yður lögkvöð svo að þér heyrið á allir. Kveð eg um handselt mál Þorgeirs Þórissonar.“

Mörður nefndi sér votta „í það vætti að eg kveð búa þessa níu alþingisreiðar og búakviðar að bera um það hvort Flosi Þórðarson særði Helga Njálsson heilundarsári eða mergundar eða holundar, því er ben gerðist en Helgi fékk bana af á því vættfangi er Flosi Þórðarson hljóp að Helga Njálssyni lögmætu frumhlaupi áður. Kveð eg yður þeirra orða allra er yður skylda lög til um að bera og eg vil yður að dómi beitt hafa og þessu máli eiga að fylgja. Kveð eg yður lögkvöð. Kveð eg yður svo að þér heyrið á sjálfir. Kveð eg yður um handselt mál Þorgeirs Þórissonar.“

Þá mælti Mörður: „Nú er mál til búið sem þér beiddust. Vil eg nú biðja þig, Þorgeir skorargeir, að þú komir til mín er þú ríður til þings og ríðum við þá báðir saman með hvorntveggja flokkinn og höldum okkur sem best saman því að flokkur minn skal þegar búinn til öndverðs þings og skal eg yður í öllum hlutum trúr vera.“

Þeir tóku því öllu vel og var þetta bundið svardögum að engi skyldi við annan skilja fyrr en Kári vildi og hver þeirra skyldi leggja sitt líf við annars líf. Skildu þeir nú með vináttu og mæltu mót með sér á þingi.

Ríður nú Þorgeir austur aftur en Kári ríður vestur yfir ár þar til er hann kom í Tungu til Ásgríms. Hann tók við þeim ágæta vel. Kári sagði Ásgrími alla ráðagerð Gissurar hvíta og málatilbúnaðinn.

„Slíks var mér að honum von,“ segir Ásgrímur, „að honum mundi vel fara enda hefir hann það nú sýnt.“

Ásgrímur mælti: „Hvað spyrðu austan frá Flosa?“

Kári svarar: „Hann fór allt austur í Vopnafjörð og hafa nálega allir höfðingjar heitið honum sinni liðveislu og alþingisreið. Þeir væntu sér og liðs af Reykdælum og Ljósvetningum og Eyfirðingum.“

Þeir töluðu þar margt um. Líða nú stundir allt framan til alþingis.

Þórhallur Ásgrímsson tók fótarmein svo mikið að fóturinn fyrir ofan ökkla var svo digur og þrútinn sem konulær og mátti hann ekki ganga nema við staf. Hann var mikill maður vexti og rammur að afli, dökkur á hárslit og skinnslit, vel orðstilltur og þó skapbráður. Hann var hinn þriðji mestur lögmaður á Íslandi.

Nú kemur að því sem menn skyldu fara heiman til þings.

Ásgrímur mælti til Kára: „Þú skalt ríða til öndverðs þings og tjalda búðir vorar og með þér Þórhallur son minn. Þú munt best og hóglegast með hann fara er hann er fótlami en vér munum hans mest þurfa á þessu þingi. Með ykkur skulu ríða tuttugu menn aðrir.“

Eftir það var búin ferð þeirra og riðu þeir síðan til þings og tjölduðu búðir og bjuggust vel um.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 134

2014-08-05T21:14:45Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 134==

'''OF FLOSI'S JOURNEY AND HIS ASKING FOR HELP.'''

After that they busked them from home all together. Flosi was in long-hose because he meant to go on foot, and then he knew that it would seem less hard to the others to walk.

Then they fared from home to Knappvale, but the evening after to Broadwater, and then to Calffell, thence by Bjornness to Hornfirth, thence to Staffell in Lon, and then to Thvattwater to Hall of the Side.

Flosi had to wife Steinvora, his daughter.

Hall gave them a very hearty welcome, and Flosi said to Hall, "I will ask thee, father-in-law, that thou wouldst ride to the Thing with me with all thy Thingmen."

"Now," answered Hall, "it has turned out as the saw says, 'but a short while is hand fain of blow'; and yet it is one and the same man in thy band who now hangs his head, and who then goaded thee on to the worst of deeds when it was still undone. But my help I am bound to lend thee in all such places as I may."

"What counsel dost thou give me," said Flosi, "in the strait in which I now am."

"Thou shalt fare," said Hall, "north, right up to Weaponfirth, and ask all the chiefs for aid, and thou wilt yet need it all before the Thing is over."

Flosi stayed there three nights, and rested him, and fared thence east to Geitahellna, and so to Berufirth; there they were the night. Thence they fared east to Broaddale in Haydale. There Hallbjorn the Strong dwelt. He had to wife Oddny the sister of Saurli Broddhelgi's son, and Flosi had a hearty welcome there.

Hallbjorn asked how far north among the firths Flosi meant to go. He said he meant to go as far as Weaponfirth. Then Flosi took a purse of money from his belt, and said he would give it to Hallbjorn. He took the money, but yet said he had no claim on Flosi for gifts, "But still I would be glad to know in what thou wilt that I repay thee."

"I have no need of money," says Flosi, "but I wish thou wouldst ride to the Thing with me, and stand by me in my quarrel, but still I have no ties or kinship to tell towards thee."

"I will grant thee that," said Hallbjorn, "to ride to the Thing with thee, and to stand by thee in thy quarrel as I would by my brother."

Flosi thanked him, and Hallbjorn asked much about the burning, but they told him all about it at length.

Thence Flosi fared to Broaddale's heath, and so to Hrafnkelstede, there dwelt Hrafnkell, the son of Thorir, the son of Hrafnkell Raum. Flosi had a hearty welcome there, and sought for help and a promise to ride to the Thing from Hrafnkell, but he stood out a long while, though the end of it was that he gave his word that his son Thorir should ride with all their Thingmen, and yield him such help as the other priests of the same district.

Flosi thanked him and fared away to Bersastede. There Holmstein son of Bersi the Wise dwelt, and he gave Flosi a very hearty welcome. Flosi begged him for help. Holmstein said he had been long in his debt for help.

Thence they fared to Waltheofstede--there Saurli Broddhelgi's son, Bjarni's brother, dwelt. He had to wife Thordisa, a daughter of Gudmund the Powerful, of Modruvale. They had a hearty welcome there. But next morning Flosi raised the question with Saurli that he should ride to the Althing with him, and bid him money for it.

"I cannot tell about that," says Saurli, "so long as I do not know on which side my father-in-law Gudmund the Powerful stands, for I mean to stand by him on whichever side he stands."

"Oh!" said Flosi, "I see by thy answer that a woman rules in this house."

Then Flosi stood up and bade his men take their upper clothing and weapons, and then they fared away, and got no help there. So they fared below Lagarfleet and over the heath to Njardwick; there two brothers dwelt, Thorkel the Allwise, and Thorwalld his brother; they were sons of Kettle, the son of Thidrandi the Wise, the son of Kettle Rumble, son of Thorir Thidrandi. The mother of Thorkel the Allwise and Thorwalld was Yngvillda, daughter of Thorkel the Wise. Flosi got a hearty welcome there, he told those brothers plainly of his errand, and asked for their help; but they put him off until he gave three marks of silver to each of them for their aid; then they agreed to stand by Flosi.

Their mother Yngvillda was by when they gave their words to ride to the Althing, and wept. Thorkel asked why she wept; and she answered, "I dreamt that thy brother Thorwalld was clad in a red kirtle, and methought it was so tight as though it were sewn on him; methought too that he wore red hose on his legs and feet, and bad shoethongs were twisted round them; methought it ill to see when I knew he was so uncomfortable, but I could do naught for him."

They laughed and told her she had lost her wits, and said her babble should not stand in the way of their ride to the Thing.

Flosi thanked them kindly, and fared thence to Weaponfirth and came to Hof. There dwelt Bjarni Broddhelgi's son (1). Bjarni took Flosi by both hands, and Flosi bade Bjarni money for his help.

"Never," said Bjarni, "have I sold my manhood or help for bribes, but now that thou art in need of help, I will do thee a good turn for friendship's sake, and ride to the Thing with thee, and stand by thee as I would by my brother."

"Then thou hast thrown a great load of debt on my hands," said Flosi, "but still I looked for as much from thee."

Thence Flosi and his men fared to Crosswick. Thorkell Geitis' son was a great friend of his. Flosi told him his errand, and Thorkel said it was but his duty to stand by him in every way in his power, and not to part from his quarrel. Thorkel gave Flosi good gifts at parting.

Thence they fared north to Weaponfirth and up into the Fleetdale country, and turned in as guests at Holmstein's, the son of Bersi the Wise. Flosi told him that all had backed him in his need and business well, save Saurli Broddhelgi's son. Holmstein said the reason of that was that he was not a man of strife. Holmstein gave Flosi good gifts.

Flosi fared up Fleetdale, and thence south on the fell across Oxenlaya and down Swinehorndale, and so out by Alftafirth to the west, and did not stop till he came to Thvattwater to his father- in-law Hall's house. There he stayed half a month, and his men with him and rested him.

Flosi asked Hall what counsel he would now give him, and what he should do next, and whether he should change his plans.

"My counsel," said Hall, "is this, that thou goest home to thy house, and the sons of Sigfus with thee, but that they send men to set their homesteads in order. But first of all fare home, and when ye ride to the Thing, ride all together, and do not scatter your band. Then let the sons of Sigfus go to see their wives on the way. I too will ride to the Thing, and Ljot my son with all our Thing-men, and stand by thee with such force as I can gather to me."

Flosi thanked him, and Hall gave him good gifts at parting.

Then Flosi went away from Thvattwater, and nothing is to be told of his journey till he comes home to Swinefell. There he stayed at home the rest of the winter, and all the summer right up to the Thing.

ENDNOTES:

(1) Broddhelgi was the son of Thorgil, the son of Thorstein the White, the son of Oliver, the son of Eyvalld, the son of Oxen-Thorir. The mother of Bjarni was Halla, the daughter of Lyting. The mother of Broddhelgi was Asvora, the daughter of Thorir, the son of Porridge-Atli, the son of Thorir Thidrandi. Bjarni Broddhelgi's son had to wife Rannveiga the daughter of Thorgeir, the son of Eric of Gooddale, the son of Geirmund, the son of Hroald, the son of Eric Frizzelbeard.

==References==

<references />

==Kafli 134==
Síðan bjuggust þeir heiman allir. Flosi var í leistabrókum því að hann ætlaði að ganga. Vissi hann þá og að þá mundi öðrum minna fyrir þykja að ganga. Þá fóru þeir heiman á Hnappavöll en annan aftan til Breiðár en þá til Kálfafells, þaðan í Bjarnanes í Hornafjörð, þaðan til Stafafells í Lón en þá til Þvottár til Síðu-Halls. Flosi átti Steinvöru dóttur hans. Hallur tók við þeim allvel.

Flosi mælti til Halls: „Biðja vil eg þig, mágur, að þú ríðir til þings með mér með alla þingmenn þína.“

Hallur svaraði: „Nú er svo orðið sem mælt er að skamma stund verður hönd höggvi fegin. Og er sá nú allur einn í þínu liði er nú hefur eigi höfuðs og hinn er þá eggjaði hins versta verks er eigi var fram komið. En liðveislu mína er skylt að eg leggi til alla slíka sem eg má.“

Flosi mælti: „Hvað leggur þú nú til ráðs með mér þar sem nú er komið?“

Hallur mælti: „Fara skaltu allt norður í Vopnafjörð og biðja alla höfðingja liðsinnis og muntu þó þurfa þeirra allra áður en þingi sé lokið.“

Flosi dvaldist þar þrjár nætur og hvíldi sig og fór þaðan austur til Geitahellna og svo til Berufjarðar. Þar voru þeir um nótt. Þaðan fóru þeir austur til Breiðdals í Heydali. Þar bjó Hallbjörn hinn sterki. Hann átti Oddnýju, systur Sörla Brodd-Helgasonar, og hafði Flosi þar góðar viðtökur. Hallbjörn spurði hversu langt Flosi ætlaði norður í fjörðuna. Hann kvaðst fara ætla til Vopnafjarðar. Flosi tók þá fésjóð af belti sér og kvaðst vildu gefa Hallbirni.

Hann tók við fénu en kvaðst þó ekki gjafir eiga að Flosa „en þó vil eg vita hverju þú vilt að eg launi þér.“

„Ekki þarf eg fjár,“ segir Flosi, „en vildi eg að þú riðir til þings með mér og veittir að málum mínum. En þó á eg hvorki að telja til við þig mægðir né frændsemi.“

Hallbjörn mælti: „Það mun eg veita þér að ríða til þings með þér og veita að málum þínum sem eg mundi bróður mínum.“

Flosi þakkaði honum. Hallbjörn spurði margs úr brennunni en þeir sögðu honum frá öllu sem gerst.

Flosi fór þaðan Breiðdalsheiði og svo á Hrafnkelsstaði. Þar bjó Hrafnkell Þórisson, Hrafnkelssonar raums. Flosi fékk þar góðar viðtökur og leitaði hann eftir um þingreið við Hrafnkel og liðveislu. En hann fór lengi undan en þar kom er hann hét að Þórir son hans mundi ríða við alla þingmenn þeirra og vera í slíkri liðveislu sem aðrir samþingisgoðar hans.

Flosi þakkaði honum og fór í braut og á Bersastaði. Þar bjó Hólmsteinn Spak-Bersason og tók hann allvel við Flosa. Flosi bað hann liðveislu. Hólmsteinn kvað hann löngu hafa laun selt um liðveislu.

Þaðan fóru þeir á Valþjófsstaði. Þar bjó Sörli Brodd-Helgason, bróðir Bjarna Brodd-Helgasonar. Hann átti Þórdísi dóttur Guðmundar hins ríka á Möðruvöllum. Þeir höfðu þar góðar viðtökur. En um morguninn vakti Flosi til við Sörla að hann mundi ríða til alþingis með honum og bauð honum fé til.

„Eigi veit eg það,“ segir Sörli, „meðan eg veit eigi víst hvaðan Guðmundur hinn ríki stendur að, mágur minn, því að eg ætla honum að veita hvaðan sem hann stendur að.“

Flosi mælti: „Finn eg það á svörum þínum að þú hefir kvonríki.“

Flosi stóð þá upp og bað taka klæði þeirra og vopn. Fóru þeir þá í braut og fengu þar enga liðveislu.

Fóru þeir fyrir neðan Lagarfljót og yfir heiði til Njarðvíkur. Þar bjuggu bræður tveir, Þorkell fullspakur og Þorvaldur bróðir hans. Þeir voru synir Ketils Þiðrandasonar hins spaka, Ketilssonar þryms, Þórissonar þiðranda. Móðir þeirra Þorkels fullspaks og Þorvalds var Yngveldur Þorkelsdóttir fullspaks. Flosi hafði þar góðar viðtökur. Hann sagði þeim bræðrum deili á um erindi sín og bað þá liðveislu en þeir synjuðu áður en hann gaf þeim þrjár merkur silfurs hvorum þeirra til liðveislu. Þá játuðu þeir að veita Flosa.

Yngveldur móðir þeirra var hjá er þeir hétu alþingisreiðinni og grét.

Þorkell spurði hví hún grét.

Hún svarar: „Mig dreymdi að Þorvaldur bróðir þinn var í rauðum kyrtli og þótti mér svo þröngur vera sem saumaður væri að honum. Mér þótti hann og vera í rauðum hosum undir og vafður að vondum dreglum. Mér þótti illt á að sjá er eg vissi að honum var svo óhægt en eg mátti ekki að gera.“

Þeir hlógu að og kváðu vera vitlausu og kváðu geip hennar eigi skyldu standa fyrir þingreiðum þeirra.

Flosi þakkaði þeim vel og fór þaðan til Vopnafjarðar og kom til Hofs. Þar bjó Bjarni Brodd-Helgason Þorgilssonar, Þorsteinssonar hins hvíta, Ölvissonar, Eyvaldssonar, Öxna-Þórissonar. Móðir Bjarna var Halla Lýtingsdóttir. Móðir Brodd-Helga var Ásvör dóttir Þóris Graut-Atlasonar, Þórissonar þiðranda. Bjarni Brodd-Helgason átti Rannveigu Þorgeirsdóttur, Eiríkssonar úr Goðdölum, Geirmundarsonar, Hróaldssonar, Eiríkssonar örðigskeggja.

Bjarni tók við Flosa báðum höndum. Flosi bauð Bjarna fé til liðveislu.

Bjarni mælti: „Aldrei hefi eg selt karlmennsku mína við fémútu eða liðveislu. En nú er þú þarft liðs mun eg gera þér um vinveitt og ríða til þings með þér og veita þér sem eg mundi bróður mínum.“

„Þá snýrðu öllum vanda á hendur mér,“ segir Flosi, „en þó var mér slíks að þér von.“

Þaðan fóru þeir Flosi til Krossavíkur. Þorkell Geitisson var vin hans mikill áður. Flosi sagði honum erindi sitt. Þorkell kvað það skylt vera að hann veitti honum slíkt sem hann væri til fær og skiljast eigi við hans mál. Þorkell gaf Flosa góðar gjafir að skilnaði.

Þaðan fóru þeir norður til Vopnafjarðar og upp í Fljótsdalshérað og gistu að Hólmsteins Spak-Bersasonar. Flosi sagði honum að allir hefðu vel staðið undir hans nauðsyn og erindi nema Sörli Brodd-Helgason. Hólmsteinn kvað það til þess bera að hann væri engi ofstopamaður. Hólmsteinn gaf Flosa góðar gjafir. Fór Flosi upp Fljótsdal og þaðan suður á fjall um Öxnahraun og ofan Sviðinhornadal og út um Álftafjörð fyrir vestan og lauk eigi fyrr en hann kom til Þvottár til Halls mágs síns. Þar var hann hálfan mánuð og menn hans og hvíldi sig.

Flosi spurði Hall hvað hann legði nú til ráðs með honum, hversu hann skyldi nú með fara eða breyta högum sínum.

Hallur mælti: „Það ræð eg að þú sért heima við bú þitt og Sigfússynir en þeir sendi menn til að skipa til búa sinna en farið heim að sinni. En þá er þér ríðið til þings, ríðið allir saman og dreifið ekki flokki yðrum. Fari þá Sigfússynir að hitta konur sínar. Eg mun og ríða til þings og Ljótur sonur minn með alla þingmenn okkra og veita þér slíkt lið sem eg má mér við koma.“

Flosi þakkaði honum. Hallur gaf honum góðar gjafir að skilnaði.

Flosi fór þá frá Þvottá og er ekki um hans ferðir að tala fyrr en hann kemur heim til Svínafells. Er hann þá heima það er eftir var vetrarins og um sumarið allt til þings.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 133

2014-08-05T21:13:49Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 133==

'''FLOSI'S DREAM.'''

One night it so happened that Flosi struggled much in his sleep. Glum Hildir's son woke him up, and then Flosi said, "Call me Kettle of the Mark."

Kettle came thither, and Flosi said, "I will tell thee my dream."

"I am ready to hear it," says Kettle.

"I dreamt," says Flosi, "that methought I stood below Loom-nip, and went out and looked up to the Nip, and all at once it opened, and a man came out of the Nip, and he was clad in goatskins, and had an iron staff in his hand. He called, as he walked, on many of my men, some sooner and some later, and named them by name. First he called Grim the Red my kinsman, and Ami Kol's son. Then methought something strange followed, methought he called Eyjolf Bolverk's son, and Ljot son of Hall of the Side, and some six men more. Then he held his peace awhile. After that he called five men of our band, and among them were the sons of Sigfus, thy brothers; then he called other six men, and among them were Lambi, and Modolf, and Glum. Then he called three men. Last of all he called Gunnar Lambi's son, and Kol Thorstein's son. After that he came up to me; I asked him 'What news?' He said he had tidings enough to tell. Then I asked him for his name, but he called himself Irongrim. I asked him whither he was going; he said he had to fare to the Althing. 'What shalt thou do there?' I said. 'First I shall challenge the inquest,' he answers, 'and then the courts, then clear the field for fighters.' After that he sang this song:

"Soon a man death's snake-strokes dealing
High shall lift his head on earth,
Here amid the dust low rolling
Battered brainpans men shall see;
Now upon the hills in hurly
Buds the blue steel's harvest bright;
Soon the bloody dew of battle
Thigh-deep through the ranks shall rise."

"Then he shouted with such a mighty shout that methought everything near shook, and dashed down his staff, and there was a mighty crash. Then he went back into the fell, but fear clung to me; and now I wish thee to tell me what thou thinkest this dream is."

"It is my foreboding," says Kettle, "that all those who were called must be 'fey.' It seems to me good counsel that we tell this dream to no man just now."

Flosi said so it should be. Now the winter passes away till Yule was over. Then Flosi said to his men, "Now I mean that we should fare from home, for methinks we shall not be able to have an idle peace. Now we shall fare to pray for help, and now that will come true which I told you, that we should have to bow the knee to many ere this quarrel were ended."

==References==

<references />

==Kafli 133==

Eina nótt bar svo til að Svínafelli að Flosi lét illa í svefni. Glúmur Hildisson vakti hann og var lengi áður en hann gæti vakið hann. Flosi mælti þá: „Kallið mér Ketil úr Mörk.“

Ketill kom þangað.

Flosi mælti: „Segja vil eg þér draum minn.“

„Það má vel,“ segir Ketill.

„Mig dreymdi það,“ segir Flosi, „að eg þóttist staddur að Lómagnúpi og ganga út og sjá upp til gnúpsins. Og opnaðist hann og gekk maður út úr gnúpinum og var í geithéðni og hafði járnstaf í hendi. Hann fór kallandi og kallaði á menn mína, suma fyrr en suma síðar, og nefndi þá á nafn. Hann kallaði fyrstan Grím hinn rauða frænda minn og Árna Kolsson. Þá þótti mér undarlega við bregða. Mér þótti hann þá kalla Eyjólf Bölverksson og Ljót son Halls af Síðu og nokkura sex. Þá þagði hann stund nokkura. Síðan kallaði hann fimm menn og var þar Lambi og Móðólfur og Glúmur. Þá kallaði hann þrjá menn. Síðast kallaði hann Gunnar Lambason og Kol Þorsteinsson. Eftir það gekk hann að mér. Eg spurði hann tíðinda. Hann lést kunna að segja tíðindin. Þá spurði eg hann að nafni en hann nefndist Járngrímur. Eg spurði hvert hann skyldi fara. Hann kvaðst fara skyldu til alþingis. „Hvað skaltu þar gera?“ sagði eg. Hann svaraði: „Fyrst skal eg ryðja kviðu en þá dóma, þá vígvöll fyrir vegöndum.“ Síðan kvað hann þetta:

41. Höggorma mun hefjast

herði-Þundur á landi.

Sjá megu menn á moldu

margar heila borgir.

Nú vex blárra brodda

beystisullur í fjöllum.

Koma mun sumra seggja

sveita dögg á leggi.

Hann laust niður stafnum og varð brestur mikill. Gekk hann þá inn í fjallið en mér bauð ótta. Vil eg nú að þú segir hvað þú ætlar draum minn vera.“

„Það er hugboð mitt,“ segir Ketill, „að þeir muni allir feigir er kallaðir voru. Sýnist mér það ráð að þenna draum segjum við engum manni að svo búnu.“

Nú líður veturinn þar til er lokið var jólum.

Flosi mælti þá til sinna manna: „Nú ætla eg að vér skulum fara heiman því að mér þykir sem vér munum eigi setugrið hafa mega. Skulum vér nú fara í liðsbón. Mun nú það sannast sem eg sagði yður að vér mundum fyrir mörgum kné ganga verða áður en lokið er þessum málum.“

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 132

2014-08-05T21:13:23Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 132==

'''NJAL'S AND BERGTHORA'S BONES FOUND.'''

Kari bade Hjallti to go and search for Njal's bones, "For all will believe in what thou sayest and thinkest about them."

Hjallti said he would be most willing to bear Njal's bones to church; so they rode thence fifteen men. They rode east over Thurso-water, and called on men there to come with them till they had one hundred men, reckoning Njal's neighbours.

They came to Bergthorsknoll at mid-day.

Hjallti asked Kari under what part of the house Njal might be lying, but Kari showed them to the spot, and there was a great heap of ashes to dig away. There they found the hide underneath, and it was as though it were shrivelled with the fire. They raised up the hide, and lo! they were unburnt under it. All praised God for that, and thought it was a great token.

Then the boy was taken up who had lain between them, and of him a finger was burnt off which he had stretched out from under the hide.

Njal was home out, and so was Bergthora, and then all men went to see their bodies.

Then Hjallti said, "What like look to you these bodies?"

They answered, "We will wait for thy utterance."

Then Hjallti said, "I shall speak what I say with all freedom of speech. The body of Bergthora looks as it was likely she would look, and still fair; but Njal's body and visage seem to me so bright that I have never seen any dead man's body so bright as this."

They all said they thought so too.

Then they sought for Skarphedinn, and the men of the household showed them to the spot where Flosi and his men heard the song sung, and there the roof had fallen down by the gable, and there Hjallti said that they should look. Then they did so, and found Skarphedinn's body there, and he had stood up hard by the gable- wall, and his legs were burnt off him right up to the knees, but all the rest of him was unburnt. He had bitten through his under lip, his eyes were wide open and not swollen nor starting out of his head; he had driven his axe into the gable-wall so hard that it had gone in up to the middle of the blade, and that was why it was not softened.

After that the axe was broken out of the wall, and Hjallti took up the axe, and said, "This is a rare weapon, and few would be able to wield it."

"I see a man," said Kari, "who shall bear the axe."

"Who is that?" says Hjallti.

"Thorgeir Craggeir," says Kari, "he whom I now think to be the greatest man in all their family."

Then Skarphedinn was stripped of his clothes, for they were unburnt, he had laid his hands in a cross, and the right hand uppermost. They found marks on him; one between his shoulders and the other on his chest, and both were branded in the shape of a cross, and men thought that he must have burnt them in himself.

All men said that they thought that it was better to be near Skarphedinn dead than they weened, for no man was afraid of him.

They sought for the bones of Grim, and found them in the midst of the hall. They found, too, there, right over against him under the side wall, Thord Freedmanson; but in the weaving-room they found Saevuna the carline, and three men more. In all they found there the bones of nine souls. Now they carried the bodies to the church, and then Hjallti rode home and Kari with him. A swelling came on Ingialld's leg, and then he fared to Hjallti, and was healed there, but still he limped ever afterwards.

Kari rode to Tongue to Asgrim Ellidagrim's son. By that time Thorhalla was come home, and she had already told the tidings. Asgrim took Kari by both hands, and bade him be there all that year. Kari said so it should be.

Asgrim asked besides all the folk who had been in the house at Bergthorsknoll to stay with him. Kari said that was well offered, and said he would take it on their behalf.

Then all the folk were flitted thither.

Thorhall Asgrim's son was so startled when he was told that his foster-father Njal was dead, and that he had been burnt in his house, that he swelled all over, and a stream of blood burst out of both his ears, and could not be staunched, and he fell into a swoon, and then it was staunched.

After that he stood up, and said he had behaved like a coward, "But I would that I might be able to avenge this which has befallen me on some of those who burnt him."

But when others said that no one would think this a shame to him, he said he could not stop the mouths of the people from talking about it.

Asgrim asked Kari what trust and help he thought he might look for from those east of the rivers. Kari said that Mord Valgard's son, and Hjallti Skeggi's son, would yield him all the help they could, and so, too, would Thorgeir Craggeir and all those brothers.

Asgrim said that was great strength.

"What strength shall we have from thee?" says Kari.

"All that I can give," says Asgrim, "and I will lay down my life on it."

"So do," says Kari.

"I have also," says Asgrim, "brought Gizur the White into the suit, and have asked his advice how we shall set about it."

"What advice did he give?" asks Kari.

"He counselled," answers Asgrim, "'that we should hold us quite still till spring, but then ride east and set the suit on foot against Flosi for the manslaughter of Helgi, and summon the neighbours from their homes, and give due notice at the Thing of the suits for the burning, and summon the same neighbours there too on the inquest before the court. I asked Gizur who should plead the suit for manslaughter, but he said that Mord should plead it whether he liked it or not, and now,' he went on, 'it shall fall most heavily on him that up to this time all the suits he has undertaken have had the worst ending. Kari shall also be wroth whenever he meets Mord, and so, if he be made to fear on one side, and has to look to me on the other, then he will undertake the duty.'"

Then Kari said, "We will follow thy counsel as long as we can, and thou shalt lead us."

It is to be told of Kari that he could not sleep of nights. Asgrim woke up one night and heard that Kari was awake, and Asgrim said, "Is it that thou canst not sleep at night?"

Then Kari sang this song:

"Bender of the bow of battle,
Sleep will not my eyelids seal,
Still my murdered messmates' bidding
Haunts my mind the livelong night;
Since the men their brands abusing
Burned last autumn guileless Njal,
Burned him house and home together,
Mindful am I of my hurt."

Kari spoke of no men so often as of Njal and Skarphedinn, and Bergthora and Helgi. He never abused his foes, and never threatened them.

==References==

<references />

==Kafli 132==

Kári bað Hjalta að fara að leita beina Njáls „því að því munu allir trúa er þú segir frá og þér sýnist.“

Hjalti kvaðst það gjarna gera vilja að flytja bein Njáls til kirkju.

Þaðan riðu fimmtán menn. Þeir riðu austur yfir Þjórsá og kvöddu þar menn með sér til þess er þeir höfðu hundrað manna með nábúum Njáls. Þeir komu til Bergþórshvols að hádegi dags.

Hjalti spurði Kára hvar Njáll mundi undir liggja en Kári vísaði þeim til og var þar mikilli ösku af að moka. Þar fundu þeir undir húðina og var sem hún væri skorpnuð við eld. Þeir tóku upp húðina og voru þau óbrunnin undir. Allir lofuðu guð fyrir það og þótti stór jartegn í vera. Síðan var tekinn sveinninn er legið hafði í millum þeirra og var af honum brunninn fingurinn er hann hafði rétt út undan húðinni. Njáll var út borinn og svo Bergþóra. Síðan gengu til allir menn að sjá líkami þeirra.

Hjalti mælti: „Hversu lítast yður líkamir þessir?“

Þeir svöruðu: „Þinna atkvæða viljum vér bíða.“

Hjalti mælti: „Ekki mun mér um þetta einarðarfátt verða. Líkami Bergþóru þykir mér að líkindum og þó vel. En líkami Njáls og ásjóna sýnist mér svo bjartur að eg hefi engis dauðs manns líkama séð jafnbjartan.“

Allir sögðu að sýndist. Þá leituðu þeir Skarphéðins. Þar vísuðu þeir heimamenn til sem þeir Flosi heyrðu að vísan var kveðin og var þar þekjan fallin að gaflinum og þar mælti Hjalti að til skyldi leita. Síðan gera þeir svo og fundu líkama Skarphéðins þar og hafði hann staðið upp við gaflhlaðið og voru brunnir fætur af honum mjög svo neðan til knjá en allt annað óbrunnið á honum. Hann hafði bitið á kampinum. Augu hans voru opin og óþrútin. Hann hafði rekið öxina í gaflhlaðið svo fast að gengið hafði upp á miðjan fetann og var hún ekki af því dignuð. Síðan var út borin öxin.

Hjalti tók upp öxina og mælti: „Þetta er fágætt vopn og munu fáir bera mega.“

Kári mælti: „Sé eg mann til hver bera skal öxina.“

„Hver er sá?“ segir Hjalti.

„Þorgeir skorargeir,“ segir Kári, „sá er eg ætla nú mestan muni í þeirri ætt vera.“

Þá var Skarphéðinn flettur af klæðunum því að þau voru ekki brunnin. Hann hafði lagið hendur sínar í kross og á ofan hina hægri. Díla fundu þeir á honum í millum herðanna en annan á bringunni og var hvortveggi brenndur í kross og ætluðu menn að hann mundi sig sjálfur brennt hafa. Allir menn mæltu það að betra þætti hjá Skarphéðni dauðum en þeir ætluðu því að engi maður hræddist hann.

Þeir leituðu beina Gríms og fundu bein hans í miðjum skálanum. Þeir fundu þar gegnt honum undir hliðvegginum Þórð leysingja en í vefjarstofunni fundu þeir Sæunni kerlingu og þrjá menn aðra. Alls fundu þeir þar bein af níu mönnum. Fluttu þeir nú líkin til kirkju.

Þá reið Hjalti heim og Kári með honum.

Blástur kom í fótinn Ingjaldi. Fór hann þá til Hjalta og græddi hann Ingjald og var hann þó jafnan haltur síðan.

Kári reið í Tungu til Ásgríms Elliða-Grímssonar. Þá var Þórhalla heim komin og hafði hún þá sagt áður tíðindin. Ásgrímur tók við Kára báðum höndum að hann skyldi vera þar öll þau misseri. Kári kvað svo vera skyldu. Ásgrímur bauð því öllu liði til sín er að Bergþórshvoli hafði verið.

Kári kvað það vel boðið og lést það þiggja mundu fyrir þeirra hönd.

Var þá flutt þangað allt liðið.

Þórhalli Ásgrímssyni brá svo við er honum var sagt að Njáll fóstri hans var dauður og hann hafði inni brunnið að hann þrútnaði allur og blóðbogi stóð úr hvorutveggja eyranu og varð eigi stöðvað og féll hann í óvit og þá stöðvaðist.

Eftir stóð hann upp og kvað sér lítilmannlega verða „en það mundi eg vilja að eg hefndi þessa á þeim nokkurum er hann brenndu inni er nú hefir mig hent.“

En aðrir sögðu að engi mundi honum þetta virða til skammar en hann kvaðst ekki taka mega af því hvað mælt væri.

Ásgrímur spurði hvers trausts Kári mundi von eiga af þeim fyrir austan árnar. Kári segir að Mörður Valgarðsson og Hjalti Skeggjason mundu veita honum slíkan styrk sem þeir mættu og Þorgeir skorargeir og þeir allir bræður. Ásgrímur sagði það mikinn afla.

„Hvern styrk skulum vér af þér hafa?“ segir Kári.

„Allan þann sem eg má veita,“ segir Ásgrímur, „og skal eg líf á leggja.“

„Gerðu svo,“ segir Kári.

„Eg hefi og komið Gissuri í málið og spurði eg hann ráðs hversu með skyldi fara,“ sagði Ásgrímur.

„Hvað lagði hann til?“ segir Kári.

Ásgrímur svarar: „Það lagði hann til að vér skyldum öllu kyrru fyrir halda til vors en ríða þá austur og búa mál til á hendur Flosa um víg Helga og kveðja búa heiman og lýsa á þingi brennumálunum og kveðja þar hina sömu búa í dóm. Eg spurði og Gissur hver sækja skyldi vígsmálið en hann sagði að Mörður skyldi sækja hvort sem honum þætti gott eða illt, „skal hann því þungast af hafa að honum hafa öll málin verst farið hér til. Kári skal og síreiður jafnan er hann finnur Mörð og mun hann slíkt til draga og forsjá mín í annan stað,“ sagði Gissur.“

Kári mælti þá: „Þínum ráðum munum vér fram fara meðan þeirra er kostur og þú vilt fyrir vera.“

Svo er að segja frá Kára að hann mátti ekki sofa um nætur. Ásgrímur vaknaði eina nótt og heyrði að Kári vakti.

Ásgrímur mælti: „Hvort verður ekki svefnsamt á næturnar?“

Kári kvað þá vísu:

40. Kemrat, Ullur, um allar,

álmsíma, mér grímur,

beðhlíðar man eg bænir

bauga, svefn á auga,

síð brandviðir brenndu

böðvar nausts á hausti,

eg er að mínu meini

minnigur, Níal inni.

Engra manna gat Kári jafnoft sem Njáls og Skarphéðins. Aldrei ámælti hann óvinum sínum og aldrei heitaðist hann við þá.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 131

2014-08-05T21:12:48Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 131==

'''OF KARI SOLMUND'S SON.'''

Now it is to be told of Kari Solmund's son that he fared away from that hollow in which he had rested himself until he met Bard, and those words passed between them which Geirmund had told.

Thence Kari rode to Mord, and told him the tidings, and he was greatly grieved.

Kari said there were other things more befitting a man than to weep for them dead, and bade him rather gather folk and come to Holtford.

After that he rode into Thurso-dale to Hjallti Skeggi's son, and as he went along Thurso water, he sees a man riding fast behind him. Kari waited for the man, and knows that he was Ingialld of the Springs. He sees that he is very bloody about the thigh; and Kari asked Ingialld who had wounded him, and he told him.

"Where met ye two?" says Kari.

"By Rangwater side," says Ingialld, "and he threw a spear over at me."

"Didst thou aught for it?" asks Kari.

"I threw the spear back," says Ingialld, "and they said that it met a man, and he was dead at once."

"Knowest thou not," said Kari, "who the man was?"

"Methought he was like Thorstein Flosi's brother's son," says Ingialld.

"Good luck go with thy hand," says Kari.

After that they rode both together to see Hjallti Skeggi's son, and told him the tidings. He took these deeds ill, and said there was the greatest need to ride after them and slay them all.

After that he gathered men and roused the whole country; now he and Kari and Ingialld ride with this band to meet Mord Valgard's son, and they found him at Holtford, and Mord was there waiting for them with a very great company. Then they parted the hue and cry; some fared the straight road by the east coast to Selialandsmull, but some went up to Fleetlithe, and other-some the higher road thence to Threecorner Ridge, and so down into Godaland. Thence they rode north to Sand. Some too rode as far as Fishwaters, and there turned back. Some the coast road east to Holt, and told Thorgeir the tidings, and asked whether they had not ridden by there.

"This is how it is," said Thorgeir, "though I am not a mighty chief, yet Flosi would take other counsel than to ride under my eyes, when he has slain Njal, my father's brother, and my cousins; and there is nothing left for any of you but e'en to turn back again, for ye should have hunted longer nearer home; but tell this to Kari, that he must ride hither to me and be here with me if he will; but though he will not come hither east, still I will look after his farm at Dyrholms if he will, but tell him too that I will stand by him and ride with him to the Althing. And he shall also know this, that we brothers are the next of kin to follow up the feud, and we mean so to take up the suit, that outlawry shall follow and after that revenge, man for man, if we can bring it about; but I do not go with you now, because I know naught will come of it, and they will now be as wary as they can of themselves."

Now they ride back, and all met at Hof and talked there among themselves, and said that they had gotten disgrace since they had not found them. Alord said that was not so. Then many men were eager that they should fare to Fleetlithe, and pull down the homesteads of all those who had been at those deeds, but still they listened for Mord's utterance.

"That," he said, "would be the greatest folly." They asked why he said that.

"Because," he said, "if their houses stand, they will be sure to visit them to see their wives; and then, as time rolls on, we may hunt them down there; and now ye shall none of you doubt that I will be true to thee Kari, and to all of you, and in all counsel, for I have to answer for myself."

Hjallti bade him do as he said. Then Hjallti bade Kari to come and stay with him, he said he would ride thither first. They told him what Thorgeir had offered him, and he said he would make use of that offer afterwards, but said his heart told him it would be well if there were many such.

After that the whole band broke up.

Flosi and his men saw all these tidings from where they were on the fell; and Flosi said, "Now we will take our horses and ride away, for now it will be some good."

The sons of Sigfus asked whether it would be worth while to get to their homes and tell the news.

"It must be Mord's meaning," says Flosi, "that ye will visit your wives; and my guess is, that his plan is to let your houses stand unsacked; but my plan is that not a man shall part from the other, but all ride east with me."

So every man took that counsel, and then they all rode east and north of the Jokul, and so on till they came to Swinefell.

Flosi sent at once men out to get in stores, so that nothing might fall short.

Folsi never spoke about the deed, but no fear was found in him, and he was at home the whole winter till Yule was over.

==References==

<references />

==Kafli 131==

Nú er að segja frá Kára að hann fór úr gróf þeirri er hann hafði hvílt sig þar til er hann mætti Bárði og fóru svo orð með þeim sem Geirmundur hafði sagt. Reið Kári þaðan til Marðar og sagði honum tíðindin. Hann harmaði mjög. Kári kvað þá annað karlmannlegra en gráta þá dauða og bað hann heldur safna liði og koma til Holtsvaðs.

Síðan reið hann í Þjórsárdal til Hjalta Skeggjasonar. Og þá er hann kom upp með Þjórsá sér hann mann ríða eftir sér hvatlega. Kári beið mannsins og kennir að þar var Ingjaldur frá Keldum. Hann sér að hann var alblóðugur um lærið. Kári spurði Ingjald hver hann hefði særðan en hann sagði.

„Hvar fundust þið?“ segir Kári.

„Við Rangá,“ segir Ingjaldur, „og skaut hann yfir ána til mín.“

„Gerðir þú nokkuð í móti?“ segir Kári.

„Aftur skaut eg spjótinu,“ segir Ingjaldur, „og sögðu þeir er maður yrði fyrir og var sá þegar dauður.“

„Vissir þú eigi,“ segir Kári, „hver fyrir varð?“

„Líkt þótti mér vera Þorsteini bróðursyni Flosa,“ segir Ingjaldur.

„Njóttu heill handa,“ segir Kári.

Síðan riðu báðir saman til móts við Hjalta Skeggjason og sögðu honum tíðindin.

Hann tók illa á verkum þessum og kvað hina mestu nauðsyn að ríða eftir þeim og drepa þá alla. Síðan safnaði hann liði og kveður upp almenning. Ríða þeir Kári nú við þetta lið til móts við Mörð Valgarðsson og fundust þeir við Holtsvað. Var Mörður þar fyrir allmiklu liði. Þá skiptu þeir leitinni. Fóru sumir hið fremra austur til Seljalandsmúla en sumir upp til Fljótshlíðar en sumir hið efra til Þríhyrningshálsa og svo ofan í Goðaland. Þaðan riðu þeir norður til sands en sumir til Fiskivatna og hurfu þar aftur, sumir hið fremra austur í Holt og sögðu Þorgeiri tíðindin og spurðu hvort þeir hefðu ekki þar um riðið.

Þorgeir mælti: „Þann veg er þótt eg sé ekki mikill höfðingi þá mun Flosi annað ráð taka en ríða fyrir augu mér þar sem hann hefir drepið Njál föðurbróður minn og bræðrunga mína. Og er yður engi annar á ger en snúa aftur því að þér munuð hafa leitað langt um skammt fram. En segið það Kára að hann ríði hingað til mín og veri hér með mér ef hann vill það. Segið honum og það að eg mun veita honum og ríða til alþingis. Mun hann og vita það að vér bræður erum aðilar um eftirmálið. Ætlum vér og svo að að ganga málinu að sektir skuli verða ef vér megum ráða og síðan mannhefndir. En eg fer af því hvergi nú með yður að eg veit að ekki mun gera og munu þeir vera sem varastir um sig.“

Ríða þeir nú aftur og fundust allir að Hofi og töluðu þar um með sér að þeir hefðu svívirðing af fengið er þeir höfðu eigi fundið þá. Mörður kvað það ekki vera. Þá eggjuðu margir að fara skyldi til Fljótshlíðar og taka upp bú þeirra allra er að þessum verkum höfðu verið en þó var því vikið til atkvæða Marðar. Hann kvað það vera hið mesta óráð. Þeir spurðu hví hann mælti það.

„Því,“ segir hann, „ef bú þeirra standa þá munu þeir vitja þeirra og kvenna sinna og mun þá þar mega veiða á, er stundir líða. Skuluð þér nú ekki efa yður að eg skal trúr Kára í öllum ráðum því að eg á fyrir sjálfan mig að svara.“

Hjalti bað hann svo gera sem hann hét. Þá bauð Hjalti Kára til sín. Hann kvaðst þangað mundu fyrst ríða. Þeir sögðu hvað Þorgeir hafði boðið honum en hann lét þess boðs síðar neyta skyldu en kvað sér vel hug um segja ef slíkir væru margir. Dreifðu þeir þá öllu liðinu.

Þeir Flosi sáu öll tíðindi þar sem þeir voru í fjallinu.

Flosi mælti: „Nú skulum vér taka hesta vora og ríða í braut því að nú mun oss það duga.“

Þeir Sigfússynir spurðu hvort þeim mundi duga að koma til búa sinna og segja fyrir.

„Það mun Mörður ætla,“ segir Flosi, „að þér munuð vitja kvenna yðvarra og er það geta mín að það sé ráð hans að standa skuli bú yður órænt. Og er þá það mitt ráð að engi skiljist við annan og ríði allir austur með mér.“

Tóku þeir það til ráðs allir. Riðu þeir þá allir austur og fyrir norðan jökul og svo uns þeir komu til Svínafells. Flosi sendi þegar menn að draga að föng svo að engan hlut skyldi skorta.

Flosi hældist aldrei um verk þetta enda fann engi hræðslu á honum. Og var hann heima allan veturinn fram um jól.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 149

2014-08-05T21:11:54Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 149==

'''OF FLOSI AND THE BURNERS.'''

Now Flosi spoke to the burners, his companions, "It will no longer serve our turn to sit still, for now we shall have to think of our going abroad and of our fines, and of fulfilling our atonement as bravely as we can, and let us take a passage wherever it seems most likely to get one."

They bade him see to all that. Then Flosi said, "We will ride east to Hornfirth; for there that ship is laid up, which is owned by Eyjolf Nosy, a man from Drontheim, but he wants to take to him a wife here, and he will not get the match made unless he settles himself down here. We will buy the ship of him, for we shall have many men and little freight. The ship is big and will take us all."

Then they ceased talking of it.

But a little after they rode east, and did not stop before they came east to Bjornness in Homfirth, and there they found Eyjolf, for he had been there as a guest that winter.

There Flosi and his men had a hearty welcome, and they were there the night. Next morning Flosi dealt with the captain for the ship, but he said he would not be hard to sell the ship if he could get what he wanted for her. Flosi asked him in what coin he wished to be paid for her; the Easterling says he wanted land for her near where he then was.

Then Eyjolf told Flosi all about his dealings with his host, and Flosi says he will pull an oar with him, so that his marriage bargain might be struck, and buy the ship of him afterwards. The Easterling was glad at that. Flosi offered him land at Borgarhaven, and now the Easterling holds on with his suit to his host when Flosi was by, and Flosi threw in a helping word, so that the bargain was brought about between them.

Flosi made over the land at Borgarhaven to the Easterling, but shook hands on the bargain for the ship. He got also from the Easterling twenty hundreds in wares, and that was also in their bargain for the land.

Now Flosi rode back home. He was so beloved by his men that their wares stood free to him to take either on loan or gift, just as he chose.

He rode home to Swinefell, and was at home a while.

Then Flosi sent Kol Thorstein's son and Gunnar Lambi's son east to Hornfirth. They were to be there by the ship, and to fit her out, and set up booths, and sack the wares, and get all things together that were needful.

Now we must tell of the sons of Sigfus how they say to Flosi that they will ride west to Fleetlithe to set their houses in order, and get wares thence, and such other things as they needed. "Kari is not there now to be guarded against," they say, "if he is in the north country as is said."

"I know not," answers Flosi, "as to such stories, whether there be any truth in what is said of Kari's journeyings; methinks, we have often been wrong in believing things which are nearer to learn than this. My counsel is that ye go many of you together, and part as little as ye can, and be as wary of yourselves as ye may. Thou, too, Kettle of the Mark shalt bear in mind that dream which I told thee, and which thou prayedst me to hide; for many are those in thy company who were then called."

"All must come to pass as to man's life," said Kettle, "as it is foredoomed; but good go with thee for thy warning."

Now they spoke no more about it.

After that the sons of Sigfus busked them and those men with them who were meant to go with them. They were eight in all, and then they rode away, and ere they went they kissed Flosi, and he bade them farewell, and said he and some of those who rode away would not see each other more. But they would not let themselves be hindered. They rode now on their way, and Flosi said that they should take his wares in Middleland, and carry them east, and do the same in Landsbreach and Woodcombe.

After that they rode to Skaptartongue, and so on the fell, and north of Eyjafell Jokul, and down into Godaland, and so down into the woods in Thorsmark.

Bjorn of the Mark caught sight of them coming, and went at once to meet them.

Then they greeted each other well, and the sons of Sigfus asked after Kari Solmund's son.

"I met Kari," said Bjorn, "and that is now very long since; he rode hence north on Goose-sand, and meant to go to Gudmund the Powerful, and methought if he were here now, he would stand in awe of you, for he seemed to be left all alone."

Grani Gunnar's son said, "He shall stand more in awe of us yet before we have done with him, and he shall learn that as soon as ever he comes within spearthrow of us; but as for us, we do not fear him at all, now that he is all alone."

Kettle of the Mark bade them be still, and bring out no big words.

Bjorn asked when they would be coming back.

"We shall stay near a week in Fleetlithe," said they, and so they told him when they should be riding back on the fell.

With that they parted.

Now the sons of Sigfus rode to their homes, and their households were glad to see them. They were there near a week.

Now Bjorn comes home and sees Kari, and told him all about the doings of the sons of Sigfus, and their purpose.

Kari said he had shown in this great faithfulness to him, and Bjorn said, "I should have thought there was more risk of any other man's failing in that than of me if I had pledged my help or care to any one."

"Ah," said his mistress, "but you may still be bad and yet not be so bad as to be a traitor to thy master."

Kari stayed there six nights after that.

==References==

<references />

==Kafli 149==

Flosi ræðir nú til brennumanna félaga sinna: „Enn mun oss eigi duga kyrru fyrir að halda og munum vér enn hljóta að hugsa um utanferðir vorar og fégjöld og efna sættir vorar sem drengilegast, taka oss fari þar hver sem líkast þykir.“

Þeir báðu hann fyrir sjá.

Flosi mælti: „Austur munum vér ríða til Hornafjarðar því að þar stendur skip uppi er á Eyjólfur nef, þrænskur maður, en hann vill biðja sér konu og nær hann eigi ráðinu nema hann setjist aftur. Munum vér kaupa skipið að honum því að vér munum hafa fé lítið en manna margt. Er það skip mikið og mun það taka oss upp alla.“

Hættu þeir þá talinu.

En litlu síðar riðu þeir austur og léttu þeir eigi fyrr en þeir komu austur í Bjarnanes í Hornafjörð. Fundu þeir þar Eyjólf því að hann hafði þar verið á vist um veturinn. Þar var tekið vel við þeim Flosa og voru þeir þar um nóttina. En um morguninn eftir falaði Flosi skipið að stýrimanni. En hann kvaðst ekki þver vera í því að selja skipið ef hann hefði það fyrir sem hann vildi. Flosi spurði í hverjum aurum hann vildi fyrir hafa. Austmaðurinn kveðst vildu fyrir hafa land og þó nær sér. Sagði Eyjólfur þá Flosa allt um kaup þeirra bónda. Flosi kvaðst skyldu saman róa svo að keypt yrði en kaupa síðan skipið að honum. Austmaðurinn gladdist við þetta. Flosi bauð honum land í Borgarhöfn. Austmaðurinn heldur nú á málinu við bónda svo að Flosi var hjá. Lagði Flosi þá til orð sín svo að saman sé kaupið með þeim. Lagði Flosi til landið í Borgarhöfn með Austmanninum en tók handsölum á skipinu. Flosi hafði og af Austmanninum tuttugu hundruð vöru og varð það í kaupi þeirra.

Reið Flosi nú heim aftur. Hann var svo vinsæll af sínum mönnum að hann hafði þar vöru að láni eða gjöf sem hann vildi. Var hann nú heima um hríð. Flosi sendi þá Kol Þorsteinsson og Gunnar Lambason austur í Hornafjörð. Skyldu þeir þar vera við skip og búast um og tjalda búðir og sekka vöru og draga að slíkt sem þurfti.

Nú er að segja frá Sigfússonum að þeir segja Flosa að þeir vilja ríða vestur í Fljótshlíð að skipa til búa sinna og hafa þaðan vöru og slíkt annað sem þeir þyrftu.

„Er nú eigi Kára að varast,“ sögðu þeir, „ef hann er fyrir norðan land sem sagt er.“

Flosi svarar: „Eigi veit eg um sögur slíkar hvað satt er sagt um ferðir Kára. Þykir mér það oft rjúfast er skemmra er að frétta en slíkt. Er það mitt ráð að þér farið margir saman og skiljist lítt og verið um yður sem varastir. Skaltu nú og, Ketill úr Mörk, muna draum þann er eg sagði þér og þú baðst að við skyldum leyna, því að margir eru þeir í förinni með þér er kallaðir voru.“

Ketill mælti: „Allt mun það sínu fram fara um aldur manna sem ætlað er fyrir áður en gott gengur þér til vörunar þinnar.“

Töluðu þeir nú ekki um fleira. Síðan bjuggust þeir Sigfússynir og menn með þeim þeir sem til voru ætlaðir. Þeir voru átján saman. Riðu þeir þá í braut. Og áður en þeir fóru minntust þeir við Flosa. Hann bað þá vel fara og kvað þá eigi mundu sjást oftar suma er í braut riðu en þeir létu eigi letjast. Riðu þeir nú leið sína. Flosi mælti að þeir skyldu taka vöru hans í Meðallandi og flytja austur og svo í Landbroti og Skógahverfi.

Síðan riðu þeir til Skaftártungu og svo fjall og fyrir norðan Eyjafjallajökul og ofan í Goðaland og svo ofan í skóga í Þórsmörk.

Björn úr Mörk gat séð mannareiðina og fór þegar til fundar við þá. Þar kvöddu hvorir aðra vel. Sigfússynir spurðu að Kára Sölmundarsyni.

„Fann eg Kára,“ segir Björn, „og var það nú fyrir mjög löngu. Reið hann þaðan norður á Gásasand og ætlaði til Guðmundar hins ríka og þótti mér nú sem hann mundi heldur óttast yður. Þóttist hann nú mjög einmani.“

Grani Gunnarsson mælti: „Meir skyldi hann þó síðar óttast oss. Mun hann svo fremi vita að hann kæmi í kast við oss. Hræðumst vér hann nú alls ekki er hann er einn síns liðs.“

Ketill úr Mörk bað hann þegja og hafa engi stóryrði frammi. Björn spurði nær þeir mundu aftur.

„Nær viku munum vér dveljast í Fljótshlíð,“ sögðu þeir. Sögðu þeir honum hvenær þeir mundu á fjall ríða. Skildu þeir við þetta. Riðu nú Sigfússynir til búa sinna og urðu heimamenn þeirra þeim fegnir. Voru þeir þar nær viku.

Björn kemur nú heim og finnur Kára og sagði honum allt um ferðir Sigfússona og fyrirætlan þeirra. Kári kvað hann hafa sýnt í þessu mikla trúlegleika við sig.

Björn mælti: „Það ætlaði eg hættra nokkurum manni en mér ef eg héti trausti mínu eða umsjá að þeim skyldi mun í fara.“

Húsfreyja hans mælti: „Fyrr væri illa en þú værir drottinssviki.“

Kári dvaldist þar sjö nætur síðan.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 111

2014-08-04T06:34:19Z

Olga: /* Chapter 111 */

{{Njála_TOC}}

==Chapter 111==

'''THE SLAYING OF HAUSKULD, THE PRIEST OFWHITENESS.'''

About that time Hauskuld, the Priest of Whiteness, awoke; he put on his clothes, and threw over him his cloak, Flosi's gift. He took his corn-sieve, and had his sword in his other hand, and walks towards the fence, and sows the corn as he goes.

Skarphedinn and his band had agreed that they would all give him a wound. Skarphedinn sprang up from behind the fence, but when Hauskuld saw him he wanted to turn away, then Skarphedinn ran up to him and said, "Don't try to turn on thy heel, Whiteness priest," and hews at him, and the blow came on his head, and he fell on his knees. Hauskuld said these words when he fell, "God help me, and forgive you!"

Then they all ran up to him and gave him wounds.

After that Mord said, "A plan comes into my mind."

"What is that?" says Skarphedinn.

"That I shall fare home as soon as I can, but after that I will fare up to Gritwater, and tell them the tidings, and say 'tis an ill deed; but I know surely that Thorgerda will ask me to give notice of the slaying, and I will do that, for that will be the surest way to spoil their suit. I will also send a man to Ossaby and know how soon they take any counsel in the matter, and that man will learn all these tidings thence, and I will make believe that I have heard them from him."

"Do so by all means," says Skarphedinn.

Those brothers fared home, and Kari with them, and when they came home they told Njal the tidings.

"Sorrowful tidings are these," says Njal, "and such are ill to hear, for sooth to say this grief touches me so nearly, that methinks it were better to have lost two of my sons and that Hauskuld lived."

"It is some excuse for thee," says Skarphedinn, "that thou art an old man, and it is to be looked for that this touches thee nearly."

"But this," says Njal, "no less than old age, is why I grieve, that I know better than thou what will come after."

"What will come after?" says Skarphedinn.

"My death," says Njal, "and the death of my wife and of all my sons."

"What dost thou foretell for me?" says Kari.

"They will have hard work to go against thy good fortune, for thou wilt be more than a match for all of them."

This one thing touched Njal so nearly that he could never speak of it without shedding tears.

==References==

<references />

==Kafli 111==

Í þenna tíma vaknaði Höskuldur Hvítanesgoði. Hann fór í klæði sín og tók yfir sig skikkjuna Flosanaut. Hann tók kornkippu og sverð í aðra hönd og fer til gerðisins og sáir niður korninu.

Þeir Skarphéðinn höfðu það mælt með sér að þeir skyldu allir á honum vinna. Skarphéðinn spratt upp undan garðinum. En er Höskuldur sá hann vildi hann undan snúa.

Þá hljóp Skarphéðinn að honum og mælti: „Hirð eigi þú að hopa á hæl, Hvítanesgoði“ og höggur til hans og kom í höfuðið og féll hann á knéin.

Höskuldur mælti þetta: „Guð hjálpi mér en fyrirgefi yður.“

Hljópu þeir þá að honum allir og unnu á honum.

Eftir það mælti Mörður: „Ráð kemur mér í hug.“

„Hvert er það?“ segir Skarphéðinn.

„Það er eg mun fara heim fyrst en síðan mun eg fara upp til Grjótár og segja þeim tíðindin og láta illa yfir verkinu. En eg veit víst að Þorgerður mun biðja mig að eg lýsi víginu og mun eg það gera því að þeim mega það mest málaspell vera. Eg mun og senda mann í Ossabæ og vita hversu skjótt þau taki til ráða og mun sá spyrja þar tíðindin og mun eg láta sem eg taki af þeim.“

„Farðu svo með víst,“ segir Skarphéðinn.

Þeir bræður fóru heim og Kári. Og er þeir komu heim sögðu þeir Njáli tíðindin.

„Hörmuleg tíðindi eru þetta,“ segir Njáll, „og er slíkt illt að vita því að það er satt að segja að svo fellur mér þetta nær um trega að mér þætti betra að hafa látið tvo sonu mína og lifði Höskuldur.“

„Það er nokkur vorkunn,“ segir Skarphéðinn. „Þú ert maður gamall og er von að þér falli nær.“

„Eigi er það síður en elli,“ segir Njáll, „að eg veit gerr en þér hvað eftir mun koma.“

„Hvað mun eftir koma?“ segir Skarphéðinn.

„Dauði minn,“ segir Njáll, „og konu minnar og allra sona minna.“

„Hvað spáir þú fyrir mér?“ segir Kári.

„Erfitt mun þeim að ganga í móti giftu þinni því að þú munt þeim öllum drjúgari verða.“

Sjá einn hlutur var svo að Njáli féll svo nær að hann mátti aldrei óklökkvandi um tala.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 117

2014-08-04T06:33:35Z

Olga: /* Chapter 117 */

{{Njála_TOC}}

==Chapter 117==

'''OF FLOSI AND MORD AND THE SONS OF SIGFUS.'''

The sons of Sigfus heard how Flosi was at Holtford, and they rode thither to meet him, and there were Kettle of the Mark, and Lambi his brother, Thorkell and Mord, the sons of Sigfus, Sigmund their brother, and Lambi Sigurd's son, and Gunnar Lambi's son, and Grani Gunnar's son, and Vebrand Hamond's son.

Flosi stood up to meet them, and greeted them gladly. So they went down the river. Flosi had the whole story from them about the slaying, and there was no difference between them and Kettle of the Mark's story.

Flosi spoke to Kettle of the Mark, and said, "This now I ask of thee; how tightly are your hearts knit as to this suit, thou and the other sons of Sigfus?"

"My wish is," said Kettle, "that there should be peace between us, but yet I have sworn an oath not to part from this suit till it has been brought somehow to an end; and to lay my life on it."

"Thou art a good man and true," said Flosi, "and it is well to have such men with one."

Then Grani Gunnar's son and Lambi Sigurd's son both spoke together, and said, "We wish for outlawry and death."

"It is not given us," said Flosi, "both to share and choose, we must take what we can get."

"I have had it in my heart," says Grani, "ever since they slew Thrain by Markfleet, and after that his son Hauskuld, never to be atoned with them by a lasting peace, for I would willingly stand by when they were all slain, every man of them."

"Thou hast stood so near to them," said Flosi, "that thou mightest have avenged these things hadst thou had the heart and manhood. Methinks thou and many others now ask for what ye would give much money hereafter never to have had a share in. I see this clearly, that though we slay Njal or his sons, still they are men of so great worth, and of such good family, that there will be such a blood feud and hue and cry after them, that we shall have to fall on our knees before many a man, and beg for help, ere we get an atonement and find our way out of this strait. Ye may make up your minds, then, that many will become poor who before had great goods, but some of vou will lose both goods and life."

Mord Valgard's son rode to meet Flosi, and said he would ride to the Thing with him with all his men. Flosi took that well, and raised a matter of a wedding with him, that he should give away Rannveiga his daughter to Starkad Flosi's brother's son, who dwelt at Staffell. Flosi did this because he thouoht he would so make sure both of his faithfulness and force.

Mord took the wedding kindly, but handed the matter over to Gizur the White, and bade him talk about it at the Thing.

Mord had to wife Thorkatla, Gizur the White's daughter.

They two, Mord and Flosi, rode both together to the Thing, and talked the whole day, and no man knew aught of their counsel.

==References==

<references />

==Kafli 117==

Sigfússynir spurðu að Flosi var við Holtavað og riðu þangað til móts við hann og var þar Ketill úr Mörk og Lambi bróðir hans, Þorkell og Mörður Sigfússynir, Sighvatur bróðir þeirra og Lambi Sigurðarson og Gunnar Lambason og Grani Gunnarsson, Vébrandur Hámundarson. Flosi stóð upp í móti og fagnaði þeim glaðlega.

Þeir gengu fram að ánni. Flosi hafði af þeim sannar sögur og skildi þá ekki á og Runólf úr Dal.

Flosi mælti til Ketils úr Mörk: „Þig kveð eg að þessu. Hversu harðsnúinn ertu á þetta mál eða aðrir Sigfússynir?“

Ketill mælti: „Það vildi eg að sættir yrðu með oss. En þó hefi eg svarið eiða að skiljast eigi við þessi mál fyrr en yfir lýkur með nokkuru móti og leggja líf á.“

Flosi mælti: „Drengur ertu góður og er slíkum mönnum allvel farið.“

Þeir tóku báðir senn til orða Grani Gunnarsson og Gunnar Lambason: „Sektir viljum vér er fram komi og mannráð.“

Flosi mælti: „Eigi er ráðið að bæði sé að við kjósum og deilum.“

Grani mælti: „Það var mér þá í hug er þeir drápu Þráin við Markarfljót en síðan Höskuld son hans að eg mundi aldrei sættast við þá heilum sáttum því að eg vildi vera þar gjarna er þeir væru allir drepnir.“

Flosi mælti: „Setið hefir þú svo nær að þú mættir hafa hefnt þessa ef þú hefðir haft til þrek og karlmennsku. Þykir mér sem þess biðjir þú nú og margir aðrir er mundir mikið fé til gefa að þú hefðir eigi orðið við staddur. Sé eg það gjörla þótt vér dræpum Njál eða sonu hans, þá eru þeir svo mikils háttar menn að þar mun svo mikið eftirmál verða að vér munum fyrir margs manns kné ganga verða og biðja oss liðs áður vér komum oss í sætt og úr þessum vanda. Megið þér og svo til ætla að þeir munu margir snauðir er áður eiga stórfé en sumir munu láta bæði féið og lífið.“

Mörður Valgarðsson reið til fundar við Flosa og kvaðst ríða vilja til þings með honum með öllu liði sínu. Flosi tók því vel og hóf bónorð við hann að hann skyldi gifta Rannveigu dóttur sína Starkaði er bjó að Stafafelli, bróðursyni Flosa. Gekk Flosa það til að hann þóttist svo ráða undir sig trúnað hans og fjölmenni. Mörður tók vænlega á og veik undir Gissur hvíta og bað tala um á þingi. Mörður átti Þorkötlu dóttur Gissurar hvíta. Þeir Mörður og Flosi riðu báðir saman á þing og töluðu alla daga.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 112

2014-08-04T06:33:03Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 112==

'''OF HILDIGNNA AND MORD VALGARD'S SON.'''

Hildigunna woke up and found that Hauskuld was away out of his bed.

"Hard have been my dreams," she said, "and not good; but go and search for him, Hauskuld."

So they searched for him about the homestead and found him not.

By that time she had dressed herself; then she goes and two men with her, to the fence, and there they find Hauskuld slain.

Just then, too, came up Mord Valgard's son's shepherd, and told her that Njal's sons had gone down thence, "and," he said, "Skarphedinn called out to me and gave notice of the slaying as done by him."

"It were a manly deed," she says, "if one man had been at it."

She took the cloak and wiped off all the blood with it, and wrapped the gouts of gore up in it, and so folded it together and laid it up in her chest.

Now she sent a man up to Gritwater to tell the tidings thither, but Mord was there before him, and had already told the tidings. There, too, was come Kettle of the Mark.

Thorgerda said to Kettle, "Now is Hauskuld dead as we know, and now bear in mind what thou promisedst to do when thou tookest him for thy fosterchild."

"It may well be," says Kettle, "that I promised very many things then, for I thought not that these days would ever befall us that have now come to pass; but yet I am come into a strait, for 'nose is next of kin to eyes,' since I have Njal's daughter to wife."

"Art thou willing, then," says Thorgerda, "that Mord should give notice of the suit for the slaying?"

"I know not that," says Kettle, "for me ill comes from him more often than good."

But as soon as ever Mord began to speak to Kettle he fared the same as others, in that he thought as though Mord would be true to him, and so the end of their counsel was that Mord should give notice of the slaying, and get ready the suit in every way before the Thing.

Then Mord fared down to Ossaby, and thither came nine neighbours who dwelt nearest the spot.

Mord had ten men with him. He shows the neighbours Hauskuld's wounds, and takes witness to the hurts, and names a man as the dealer of every wound save one; that he made as though he knew not who had dealt it, but that wound he had dealt himself. But the slaying he gave notice of at Skarphedinn's hand, and the wounds at his brothers' and Kari's.

After that he called on nine neighbours who dwelt nearest the spot to ride away from home to the Althing on the inquest.

After that he rode home. He scarce ever met Njal's sons, and when he did meet them, he was cross, and that was part of their plan.

The slaying of Hauskuld was heard over all the land, and was ill-spoken of. Njal's sons went to see Asgrim Ellidagrim's son, and asked him for aid.

"Ye very well know that ye may look that I shall help you in all great suits, but still my heart is heavy about this suit, for there are many who have the blood feud, and this slaying is ill- spoken of over all the land."

Now Njal's sons fare home.

==References==

<references />

==Kafli 112==

Hildigunnur vaknaði og fann að Höskuldur var í brautu úr rúminu. Hún mælti: „Harðir hafa draumar verið og eigi góðir og leitið þér að honum Höskuldi.“

Þeir leituðu hans um bæinn og fundu hann eigi. Þá hafði hún klædda sig. Fer hún þá og tveir menn með henni til garðsins. Finna þau þar Höskuld veginn.

Þar kom þá og smalamaður Marðar Valgarðssonar og segir henni að þeir Njálssynir hefðu farið neðan þaðan „og kallaði Skarphéðinn á mig og lýsti víginu á hönd sér.“

„Karlmannlegt verk væri þetta,“ sagði hún, „ef einn maður hefði að verið.“

Hún tók skikkjuna og þerrði með blóðið allt og vafði þar í blóðlifrarnar og braut svo saman og lagði í kistu niður.

Nú sendi hún mann upp til Grjótár að segja þangað tíðindin. Þar var Mörður fyrir og hafði sagt áður tíðindin. Þar var og kominn Ketill úr Mörk.

Þorgerður mælti til Ketils: „Nú er Höskuldur dauður sem við vitum. Og mun þú nú hverju þú hefir heitið.“

„Það má vera,“ segir Ketill, „að eg hafi ærið mörgu heitið þá því að eg ætlaði ekki að þessir dagar mundu verða sem nú eru orðnir. Enda er eg við vant um kominn því að náið er nef augum þar er eg á dóttur Njáls.“

„Hvort viltu,“ segir Þorgerður, „að Mörður lýsi víginu?“

„Eigi veit eg það,“ segir Ketill, „því að fleirum þykir mér sem illt leiði af honum en gott.“

En þegar er Mörður talaði við Ketil þá fór honum sem öðrum að svo þótti sem Mörður mundi honum vera trúr og varð það ráð þeirra að Mörður skyldi lýsa víginu og búa mál að öllu til þings.

Fór Mörður þá ofan í Ossabæ. Þangað komu níu búar þeir er næstir bjuggu vættfangi. Mörður hafði tíu menn með sér. Hann sýnir búum sár Höskulds og nefnir votta að benjum og nefnir mann til hvers sárs nema eins. Það lét hann eigi sem hann vissi hver því hefði sært en því hafði hann sjálfur sært. En hann lýsti víginu á hendur Skarphéðni en sárum á hendur bræðrum hans og Kára. Síðan kvaddi hann heiman vettvangsbúa níu til alþingis. Eftir það reið hann heim.

Hann fann nær aldrei Njálssonu en þó var styggt þá er þeir fundust og var það ráðagerðir þeirra.

Víg Höskulds spurðist um allar sveitir og mæltist illa fyrir.

Þeir Njálssynir fóru að finna Ásgrím Elliða-Grímsson og báðu hann liðveislu.

„Þess megið þér von vita,“ segir hann, „að eg mun yður veita að öllum hinum stærstum málum. En segir mér þungt um málin því að margir eru til eftirmáls og mælist víg þetta allilla fyrir um allar sveitir.“

Nú fara Njálssynir heim.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 126

2014-08-04T06:31:16Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 126==

'''.'''

==References==

<references />

==Kafli 126==

Flosi bjó sig austan þá er tveir mánuðir voru til vetrar og stefndi til sín öllum sínum mönnum þeim sem honum höfðu liði og ferð heitið. Hver þeirra hafði tvo hesta og góð vopn. Þeir komu allir til Svínafells og voru þar um nóttina. Flosi lét snemma veita sér tíðir drottinsdaginn en síðan gekk hann til borðs. Hann sagði fyrir öllum heimamönnum sínum hvað hvergi skyldi starfa meðan hann væri í brautu. Síðan gekk hann til hesta sinna.

Þeir Flosi riðu fyrst vestur á sand. Flosi bað þá fyrst ekki allákaft ríða og kvað þó hinn veg lúka mundu. Hann bað alla bíða ef nokkur þyrfti að dveljast. Þeir riðu vestur til Skógahverfis og komu í Kirkjubæ. Flosi bað alla menn koma til kirkju og biðjast fyrir. Menn gerðu svo.

Síðan stigu þeir á hesta sína og riðu á fjall og svo til Fiskivatna og riðu nokkuru fyrir vestan vötnin og stefndu svo vestur á sandinn. Létu þeir þá Eyjafjallajökul á vinstri hönd sér og svo ofan í Goðaland og svo til Markarfljóts og komu um nónskeið annan dag vikunnar á Þríhyrningshálsa og biðu til miðs aftans.

Komu þar þá allir nema Ingjaldur frá Keldum. Sigfússynir töldu á hann mjög en Flosi bað þá ekki ámæla Ingjaldi meðan hann væri eigi hjá „en þó skulum vér gjalda honum síðar.“

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 129

2014-08-04T06:27:12Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 129==

'''NJAL'S BURNING.'''

Now they took fire, and made a great pile before the doors. Then Skarphedinn said, "What, lads! are ye lighting a fire, or are ye taking to cooking?"

"So it shall be," answered Grani Gunnar's son; "and thou shalt not need to be better done."

"Thou repayest me," said Skarphedinn, "as one may look for from the man that thou art. I avenged thy father, and thou settest most store by that duty which is farthest from thee."

Then the women threw whey on the fire, and quenched it as fast as they lit it. Some, too, brought water, or slops.

Then Kol Thorstein's son said to Flosi, "A plan comes into my mind; I have seen a loft over the hall among the crosstrees, and we will put the fire in there, and light it with the vetch-stack that stands just above the house."

Then they took the vetch-stack and set fire to it, and they who were inside were not aware of it till the whole hall was a-blaze over their heads.

Then Flosi and his men made a great pile before each of the doors, and then the women folk who were inside began to weep and to wail.

Njal spoke to them and said, "Keep up your hearts, nor utter shrieks, for this is but a passing storm, and it will be long before ye have another such; and put your faith in God, and believe that he is so merciful that he will not let us burn both in this world and the next."

Such words of comfort had he for them all, and others still more strong.

Now the whole house began to blaze. Then Njal went to the door and said, "Is Flosi so near that he can hear my voice."

Flosi said that he could hear it.

"Wilt thou," said Njal, "take an atonement from my sons, or allow any men to go out."

"I will not," answers Flosi, "take any atonement from thy sons, and now our dealings shall come to an end once for all, and I will not stir from this spot till they are all dead; but I will allow the women and children and house-carles to go out."

Then Njal went into the house, and said to the fold, "Now all those must go out to whom leave is given, and so go thou out Thorhalla Asgrim's daughter, and all the people also with thee who may."

Then Thorhalla said, "This is another parting between me and Helgi than I thought of a while ago; but still I will egg on my father and brothers to avenge this manscathe which is wrought here."

"Go, and good go with thee," said Njal, "for thou art a brave woman."

After that she went out and much folk with her.

Then Astrid of Deepback said to Helgi Njal's son, "Come thou out with me, and I will throw a woman's cloak over thee, and tie thy head with a kerchief."

He spoke against it at first, but at last he did so at the prayer of others.

So Astrid wrapped the kerchief round Helgi's head, but Thorhilda, Skarphedinn's wife, threw the cloak over him, and he went out between them, and then Thorgerda Njal's daughter, and Helga her sister, and many other folk went out too.

But when Helgi came out Flosi said, "That is a tall woman and broad across the shoulders that went yonder, take her and hold her."

But when Helgi heard that, he cast away the cloak. He had got his sword under his arm, and hewed at a man, and the blow fell on his shield and cut off the point of it, and the man's leg as well. Then Flosi came up and hewed at Helgi's neck, and took off his head at a stroke.

Then Flosi went to the door and called out to Njal, and said he would speak with him and Bergthora.

Now Njal does so, and Flosi said, "I will offer thee, master Njal, leave to go out, for it is unworthy that thou shouldst burn indoors."

"I will not go out," said Njal, "for I am an old man, and little fitted to avenge my sons, but I will not live in shame."

Then Flosi said to Bergthora, "Come thou out, housewife, for I will for no sake burn thee indoors."

"I was given away to Njal young," said Bergthora, "and I have promised him this, that we would both share the same fate."

After that they both went back into the house.

"What counsel shall we now take," said Bergthora.

"We will go to our bed," says Njal, "and lay us down; I have long been eager for rest."

Then she said to the boy Thord, Kari's son, "Thee will I take out, and thou shalt not burn in here."

"Thou hast promised me this, grandmother," says the boy, "that we should never part so long as I wished to be with thee; but methinks it is much better to die with thee and Njal than to live after you."

Then she bore the boy to her bed, and Njal spoke to his steward and said, "Now thou shalt see where we lay us down, and how I lay us out, for I mean not to stir an inch hence, whether reek or burning smart me, and so thou wilt be able to guess where to look for our bones,"

He said he would do so.

There had been an ox slaughtered and the hide lay there. Njal told the steward to spread the hide over them, and he did so.

So there they lay down both of them in their bed, and put the boy between them. Then they signed themselves and the boy with the cross, and gave over their souls into God's hand, and that was the last word that men heard them utter.

Then the steward took the hide and spread it over them, and went out afterwards. Kettle of the Mark caught hold of him, and dragged him out, he asked carefully after his father-in-law Njal, but the steward told him the whole truth. Then Kettle said, "Great grief hath been sent on us, when we have had to share such ill-luck together."

Skarphedinn saw how his father laid him down, and how he laid himself out, and then he said, "Our father goes early to bed, and that is what was to be looked for, for he is an old man."

Then Skarphedinn, and Kari, and Grim, caught the brands as fast as they dropped down, and hurled them out at them, and so it went on awhile. Then they hurled spears in at them, but they caught them all as they flew, and sent them back again.

Then Flosi bade them cease shooting, "for all feats of arms will go hard with us when we deal with them; ye may well wait till the fire overcomes them."

So they do that, and shoot no more.

Then the great beams out of the roof began to fall, and Skarphedinn said, "Now must my father be dead, and I have neither heard groan nor cough from him."

Then they went to the end of the hall, and there had fallen down a cross-beam inside which was much burnt in the middle.

Kari spoke to Skarphedinn, and said, "Leap thou out here, and I will help thee to do so, and I will leap out after thee, and then we shall both get away if we set about it so, for hitherward blows all the smoke."

"Thou shalt leap first," said Skarphedinn; "but I will leap straightway on thy heels."

"That is not wise," says Kari, "for I can get out well enough elsewhere, though it does not come about here."

"I will not do that," says Skarphedinn; "leap thou out first, but I will leap after thee at once."

"It is bidden to every man," says Kari, "to seek to save his life while he has a choice, and I will do so now; but still this parting of ours will be in such wise that we shall never see one another more; for if I leap out of the fire, I shall have no mind to leap back into the fire to thee, and then each of us will have to fare his own way."

"It joys me, brother-in-law," says Skarphedinn, "to think that if thou gettest away thou wilt avenge me."

Then Kari took up a blazing bench in his hand, and runs up along the cross-beam, then he hurls the bench out at the roof, and it fell among those who were outside.

Then they ran away, and by that time all Kari's upper clothing and his hair were a-b1aze, then he threw himself down from the roof, and so crept along with the smoke.

Then one man said who was nearest, "Was that a man that leapt out at the roof?"

"Far from it," says another; "more likely it was Skarphedinn who hurled a firebrand at us."

After that they had no more mistrust.

Kari ran till he came to a stream, and then he threw himself down into it, and so quenched the fire on him.

After that he ran along under shelter of the smoke into a hollow, and rested him there, and that has since been called Kari's Hollow.

==References==

<references />

==Kafli 129==

Þeir tóku nú eld og gerðu bál mikið fyrir dyrunum.

Þá mælti Skarphéðinn: „Eld kveikið þér nú, sveinar, eða hvort skal nú búa til seyðis?“

Grani Gunnarsson svaraði: „Svo skal það vera og skaltu eigi þurfa heitara að baka.“

Skarphéðinn mælti: „Því launar þú mér sem þú ert maður til er eg hefndi föður þíns og virðir það meira er þér er óskyldara.“

Þá báru konur sýru í eldinn og slökktu niður fyrir þeim.

Kolur Þorsteinsson mælti til Flosa: „Ráð kemur mér í hug. Eg hefi séð loft í skálanum á þvertrjám og skulum vér þar inn bera eldinn og kveikja við arfasátu þá er hér stendur fyrir ofan húsin.“

Síðan tóku þeir arfasátuna og báru í eld. Fundu þeir eigi fyrr, er inni voru, en logaði ofan allur skálinn. Gerðu þeir Flosi þá stór bál fyrir öllum dyrum. Tók þá kvennafólkið illa að þola það sem inni var.

Njáll mælti til þeirra: „Verðið vel við og mælið eigi æðru því að él eitt mun vera og skyldi langt til annars slíks. Trúið þér og því að guð er svo miskunnsamur að mun hann oss eigi bæði brenna láta þessa heims og annars.“

Slíkar fortölur hafði hann fyrir þeim og aðrar hraustlegri.

Nú taka öll húsin að loga. Þá gekk Njáll til dyra og mælti: „Hvort er Flosi svo nær að hann megi heyra mál mitt?“

Flosi kvaðst heyra mega.

Njáll mælti: „Vilt þú nokkuð taka sættum við sonu mína eða leyfa nokkurum mönnum útgöngu?“

Flosi svarar: „Eigi vil eg við sonu þína sættum taka og skal nú yfir lúka með oss og eigi fyrr frá ganga en þeir eru allir dauðir. En lofa vil eg útgöngu konum og börnum og húskörlum.“

Njáll gekk þá inn og mælti við fólkið: „Nú er þeim út að ganga öllum er leyft er. Og gakk þú út, Þórhalla Ásgrímsdóttir, og allur lýður með þér sá er lofað er.“

Þórhalla mælti: „Annar verður nú skilnaður okkar Helga en eg ætlaði um hríð en þó skal eg eggja föður minn og bræður að þeir hefni þessa mannskaða er hér er ger.“

Njáll mælti: „Vel mun þér fara því að þú ert góð kona.“

Síðan gekk hún út og margt lið með henni.

Ástríður af Djúpárbakka mælti við Helga Njálsson: „Gakktu út með mér og mun eg kasta yfir þig kvenskikkju og falda þig með höfuðdúki.“

Hann taldist undan fyrst en þó gerði hann þetta fyrir bæn þeirra. Ástríður vafði höfuðdúk að höfði Helga en Þórhildur kona Skarphéðins lagði yfir hann skikkjuna og gekk hann út á meðal þeirra. Og þá gekk út Þorgerður Njálsdóttir og Helga systir hennar og margt annað fólk.

En er hann kom út mælti Flosi: „Sú er há kona og mikil um herðar er þar fór. Takið og haldið henni.“

En er hann heyrði þetta kastaði hann skikkjunni. Hann hafði haft sverð undir hendi sér og hjó til manns og kom í skjöldinn og af sporðinn og fótinn af manninum. Þá kom Flosi að og hjó á hálsinn Helga svo að þegar tók af höfuðið.

Flosi gekk þá að dyrum og kallaði á Njál og kvaðst vildu tala við hann og Bergþóru. Njáll gerir nú svo.

Flosi mælti: „Útgöngu vil eg bjóða þér, Njáll bóndi, því að þú brennur ómaklegur inni.“

Njáll mælti: „Eigi vil eg út ganga því að eg er maður gamall og lítt til búinn að hefna sona minna en eg vil eigi lifa við skömm.“

Flosi mælti þá til Bergþóru: „Gakktu út, húsfreyja, því að eg vil þig fyrir engan mun inni brenna.“

Bergþóra mælti: „Eg var ung gefin Njáli. Hefi eg því heitið honum að eitt skyldi ganga yfir okkur bæði.“

Síðan gengu þau inn bæði.

Bergþóra mælti: „Hvað skulum við nú til ráða taka?“

„Ganga munum við til hvílu okkarrar,“ segir Njáll, „og leggjast niður, hefi eg lengi værugjarn verið.“

Hún mælti þá við sveininn Þórð Kárason: „Þig skal út bera og skaltu eigi inni brenna.“

„Hinu hefir þú mér heitið, amma,“ segir sveinninn, „að við skyldum aldrei skilja meðan eg vildi hjá þér vera. En mér þykir miklu betra að deyja með ykkur Njáli en lifa eftir.“

Hún bar þá sveininn til hvílunnar.

Njáll mælti við brytja sinn: „Nú skaltu sjá hvar við leggjumst niður og hversu eg bý um okkur því að eg ætla héðan hvergi að hrærast hvort sem mér angrar reykur eða bruni. Máttu nú nær geta hvar beina okkarra er að leita.“

Hann sagði svo vera skyldu. Þar hafði slátrað verið uxa einum og lá þar húðin. Njáll mælti við brytjann að hann skyldi breiða yfir þau húðina og hann hét því. Þau leggjast nú niður bæði í rúmið og leggja sveininn í millum sín. Þá signdu þau sig og sveininn og fálu guði önd sína á hendi og mæltu það síðast svo menn heyrðu. Þá tók brytinn húðina og breiddi yfir þau og gekk út síðan. Ketill úr Mörk tók í móti honum og kippti honum út. Hann spurði vandlega að Njáli mági sínum en brytinn sagði allt hið sanna.

Ketill mælti: „Mikill harmur er að oss kveðinn er vér skulum svo mikla ógæfu saman eiga.“

Skarphéðinn sá er faðir hans lagðist niður og hversu hann bjó um sig.

Hann mælti þá: „Snemma fer faðir vor að rekkju og er það sem von er. Hann er maður gamall.“

Þá tóku þeir Skarphéðinn og Kári og Grímur brandana jafnskjótt sem ofan duttu og skutu út á þá og gekk því um hríð. Þá skutu þeir spjótum inn að þeim en þeir tóku öll á lofti og sendu út aftur.

Flosi bað þá hætta að skjóta „því að oss munu öll vopnaskipti þungt ganga við þá. Megið þér nú vel bíða þess er eldurinn vinnur þá.“

Þeir gera nú svo. Þá féllu ofan stórviðirnir úr ræfrinu.

Skarphéðinn mælti þá: „Nú mun faðir minn dauður vera og hefir hvorki heyrt til hans styn né hósta.“

Þeir gengu þá í skálaendann. Þar var fallið ofan þvertré og brunnið mjög í miðju.

Kári mælti til Skarphéðins: „Hlauptu hér út og mun eg beina að með þér en eg mun hlaupa þegar eftir og munum við þá báðir í braut komast ef við breytum svo því að hingað leggur allan reykinn.“

Skarphéðinn mælti: „Þú skalt hlaupa fyrri en eg mun þegar á hæla þér.“

„Ekki er það ráð,“ segir Kári, „því að eg kemst vel annars staðar út þótt hér gangi eigi.“

„Eigi vil eg það,“ segir Skarphéðinn, „hlauptu út fyrri en eg mun þegar eftir.“

„Það er hverjum manni boðið að leita sér lífs meðan kostur er,“ segir Kári, „og skal eg og svo gera. En þó mun þó sá skilnaður með okkur verða að við munum aldrei sjást síðan því að ef eg hleyp úr eldinum þá mun eg eigi hafa skap til að hlaupa inn aftur í eldinn til þín og mun þá sína leið fara hvor okkar.“

„Það hlægir mig,“ segir Skarphéðinn, „ef þú kemst í braut, mágur, að þú munt hefna mín.“

Þá tók Kári einn setstokk loganda í hönd sér og hleypur út eftir þvertrénu. Kastar hann þá stokkinum út af þekjunni og féll hann að þeim er úti voru fyrir. Þeir hlupu þá undan. Þá loguðu klæðin öll á Kára og svo hárið. Hann steypir sér þá út af þekjunni og stiklar svo með reykinum.

Þá mælti einn maður er þar var næstur: „Hvort hljóp þar maður út af þekjunni?“

„Fjarri fór það,“ sagði annar, „heldur kastaði þar Skarphéðinn eldistokki að oss.“

Síðan grunuðu þeir það ekki.

Kári hljóp til þess er hann kom að læk einum. Hann kastaði sér þar í ofan og slökkti á sér eldinn. Síðan hljóp hann með reykinum í gróf nokkura og hvíldi sig og er það síðan kölluð Káragróf.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 128

2014-08-04T06:26:02Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 128==

'''OF PORTENTS AT BERGTHORSKNOLL.'''

Now we must take up the story, and turn to Bergthorsknoll, and say that Grim and Helgi go to Holar. They had children out at foster there, and they told their mother that they should not come home that evening. They were in Holar all the day, and there came some poor women and said they had come from far. Those brothers asked them for tidings, and they said they had no tidings to tell, "But still we might tell you one bit of news."

They asked what that might be, and bade them not hide it. They said so it should be.

"We came down out of Fleetlithe, and we saw all the sons of Sigfus riding fully armed--they made for Threecorner ridge, and were fifteen in company. We saw too Grani Gunnar's son and Gunnar Lambi's son, and they were five in all. They took the same road, and one may say now that the whole country-side is faring and flitting about."

"Then," said Helgi Njal's son, "Flosi must have come from the east, and they must have all gone to meet him, and we two, Grim, should be where Skarphedinn is."

Grim said so it ought to be, and they fared home.

That same evening Bergthora spoke to her household, and said, "Now shall ye choose your meat to-night, so that each may have what he likes best; for this evening is the last that I shall set meat before my household."

"That shall not be," they said.

"It will be though," she says, "and I could tell you much more if I would, but this shall be a token, that Grim and Helgi will be home ere men have eaten their full to-night; and if this turns out so, then the rest that I say will happen too."

After that she set meat on the board, and Njal said "Wondrously now it seems to me. Methinks I see all round the room, and it seems as though the gable wall were thrown down, but the whole board and the meat on it is one gore of blood."

All thought this strange but Skarphedinn, he bade men not be downcast, nor to utter other unseemly sounds, so that men might make a story out of them.

"For it befits us surely more than other men to bear us well, and it is only what is looked for from us."

Grim and Helgi came home ere the board was cleared, and men were much struck at that. Njal asked why they had returned so quickly but they told what they had heard.

Njal bade no man go to sleep, but to be ware of themselves.

==References==

<references />

==Kafli 128==

Nú talar Flosi við sína menn: „Nú munum vér ríða til Bergþórshvols og koma þar fyrir matmál.“

Þeir gera nú svo. Dalur var í hvolnum og riðu þeir þangað og bundu þar hesta sína og dvöldust þar til þess er mjög leið á kveldið.

Flosi mælti: „Nú skulum vér ganga heim að bænum og ganga þröngt og fara seint og sjá hvað þeir taki til ráðs.“

Njáll stóð úti og synir hans og Kári og allir heimamenn og skipuðust fyrir á hlaðinu og voru þeir nær þrír tigir.

Flosi nam stað og mælti: „Nú skulum vér að hyggja hvað þeir taka ráðs því að mér líst svo ef þeir standa úti fyrir sem vér munum þá aldrei sótta geta.“

„Þá er vor för ill,“ segir Grani Gunnarsson, „ef skulum eigi þora að að sækja.“

„Það skal og eigi vera,“ segir Flosi, „og munum vér að sækja þó að þeir standi úti. En það afhroð munum vér gjalda að margir munu eigi kunna frá að segja hvorir sigrast.“

Njáll mælti til sinna manna: „Hvað sjáið þér til hversu mikið lið þeir hafa?“

„Þeir hafa bæði mikið lið og harðsnúið,“ segir Skarphéðinn, „en því nema þeir þó nú stað að þeir ætla að þeim muni illa sækjast að vinna oss.“

„Það mun ekki vera,“ segir Njáll, „og vil eg að menn gangi inn því að illa sóttist þeim Gunnar að Hlíðarenda og var hann einn fyrir. En hér eru hús rammleg sem þar voru og munu þeir eigi skjótt sækja.“

„Þetta er ekki þann veg að skilja,“ segir Skarphéðinn, „því að Gunnar sóttu heim þeir höfðingjar er svo voru vel að sér að heldur vildu frá hverfa en brenna hann inni. En þessir munu þegar sækja oss með eldi er þeir mega eigi annan veg því að þeir munu allt til vinna að yfir taki við oss. Munu þeir það ætla sem eigi er ólíklegt að það sé þeirra bani ef oss dregur undan. Eg er og þess ófús að láta svæla mig inni sem melrakka í greni.“

Njáll mælti: „Nú mun sem oftar að þér munuð bera mig ráðum, synir mínir, og virða mig engis. En þá er þér voruð yngri gerðuð þér það eigi og fór yðvart ráð þá betur fram.“

Helgi mælti: „Gerum vér sem faðir vor vill. Það mun oss best gegna.“

„Eigi veit eg það víst,“ segir Skarphéðinn, „því að hann er nú feigur. En vel má eg gera það til skaps föður míns að brenna inni með honum því að eg hræðist ekki dauða minn.“

Hann mælti þá við Kára: „Fylgjumst vel, mágur, svo að engi skiljist við annan.“

„Það hefi eg ætlað,“ segir Kári, „en ef annars verður auðið þá mun það verða fram að koma og mun eg ekki mega við því gera.“

„Hefndu vor en vér þín,“ segir Skarphéðinn, „ef vér lifum eftir.“

Kári kvað svo vera skyldu. Gengu þeir þá inn allir og skipuðust í dyrin.

Flosi mælti: „Nú eru þeir feigir er þeir hafa inn gengið og skulum vér heim ganga sem skjótast og skipast sem þykkvast fyrir dyrin og geyma þess að engi komist í braut hvorki Kári né Njálssynir því að það er vor bani.“

Þeir Flosi komu nú heim og skipuðust umhverfis húsin ef nokkurar væru laundyr á. Flosi gekk framan að húsunum og hans menn. Hróaldur Össurarson hljóp þar að sem Skarphéðinn var fyrir og lagði til hans. Skarphéðinn hjó spjótið af skafti fyrir honum og hjó til hans og kom öxin ofan í skjöldinn og bar að Hróaldi þegar allan skjöldinn en hyrnan sú hin fremri tók andlitið og féll hann á bak aftur og þegar dauður.

Kári mælti: „Lítt dró enn undan við þig, Skarphéðinn, og ertu vor fræknastur.“

„Eigi veit eg það víst,“ segir Skarphéðinn og brá við grönum og glotti að.

Kári og Grímur og Helgi lögðu út mörgum spjótum og særðu marga menn en Flosi og hans menn fengu ekki að gert.

Flosi mælti: „Vér höfum fengið mikinn mannskaða á mönnum vorum. Eru margir sárir en sá veginn er vér mundum síst til kjósa. Er nú það séð að vér getum þá eigi með vopnum sótta. Er nú sá margur er eigi gengur jafnskörulega að sem létu. En þó munum vér nú verða að gera annað ráð fyrir oss. Eru nú tveir kostir til og er hvorgi góður. Sá annar að hverfa frá og er það vor bani, hinn annar að bera að eld og brenna þá inni og er það stór ábyrgðarhlutur fyrir guði er vér erum menn kristnir sjálfir. En þó munum vér það bragðs taka.“

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 127

2014-08-04T06:25:45Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 127==

'''FLOSI'S JOURNEY FROM HOME.'''

Flosi busked him from the east when two months were still to winter, and summoned to him all his men who had promised him help and company. Each of them had two horses and good weapons, and they all came to Swinefell, and were there that night.

Flosi made them say prayers betimes on the Lord's day, and afterwards they sate down to meat. He spoke to his household, and told them what work each was to do while he was away. After that he went to his horses.

Flosi and his men rode first west on the Sand (1). Flosi bade them not to ride too hard at first; but said they would do well enough at that pace, and he bade all to wait for the others if any of them had need to stop. They rode west to Woodcombe, and came to Kirkby. Flosi there bade all men to come into the church, and pray to God, and men did so.

After that they mounted their horses, and rode on the fell, and so to Fishwaters, and rode a little to the west of the lakes, and so struck down west on to the Sand (2). Then they left Eyjafell Jokul on their left hand, and so came down into Godaland, and so on to Markfleet, and came about nones (3) on the second day of the week to Threecorner ridge, and waited till mid-even. Then all had came thither save Ingialld of the Springs.

The sons of Sigfus spoke much ill of him, but Flosi bade them not blame Ingialld when he was not by, "But we will pay him for this hereafter."

ENDNOTES:

(1) "Sand," Skeidara sand. (2) "Sand," Maelifell's sand. (3) "Nones," the well-known canonical hour of the day, the ninth hour from six a.m., that is, about three o'clock when one of the church services took place.

==References==

<references />

==Kafli 127==

Nú er þar til máls að taka að Bergþórshvoli að þeir Grímur og Helgi fóru til Hóla, þar voru þeim fóstruð börn, og sögðu móður sinni að þeir mundu ekki heim um kveldið.

Þeir voru í Hólum allan daginn. Þar komu fátækar konur og kváðust komnar að langt. Þeir bræður spurðu þær tíðinda. Þær kváðust engi tíðindi segja „en segja kunnum vér nýlundu nokkura.“

Þeir spurðu hver sú væri og báðu þær eigi leyna. Þær sögðu svo vera skyldu.

„Vér komum að ofan úr Fljótshlíð og sáum vér Sigfússonu alla ríða með alvæpni. Þeir stefndu upp á Þríhyrningshálsa og voru fimmtán í flokki. Vér sáum og Grana Gunnarsson og Gunnar Lambason og voru þeir fimm saman. Þeir stefndu hina sömu leið. Og kalla má að nú sé allt á för og flaugum um héraðið.“

Helgi Njálsson mælti: „Þá mun Flosi kominn austan og munu þeir allir koma til móts við hann og skulum við, Grímur, vera þar Skarphéðinn er.“

Grímur kvað svo vera skyldu og fóru þeir heim.

Þenna aftan hinn sama mælti Bergþóra til hjóna sinna: „Nú skuluð þér kjósa yður mat í kveld að hver hafi það er mest fýsir til því að þenna aftan mun eg bera síðast mat fyrir hjón mín.“

„Það skyldi eigi vera,“ sögðu þau.

„Það mun þó vera,“ segir hún, „og má eg miklu fleira af segja ef eg vil og mun það til merkja að þeir Grímur og Helgi munu heim koma áður menn eru mettir í kveld. Og ef þetta gengur eftir þá mun svo fara fleira sem eg segi.“

Síðan bar hún mat á borð.

Njáll mælti: „Undarlega sýnist mér nú. Eg þykist sjá um alla stofuna og þykir mér sem undan sé gaflveggurinn en blóð eitt allt borðið og maturinn.“

Þá fannst öllum mikið um þetta nema Skarphéðni. Hann bað menn ekki syrgja né láta öðrum herfilegum látum svo að menn mættu orð á því gera „og mun oss vandara gert en öðrum að vér berum oss vel og er það að vonum.“

Þeir Grímur og Helgi komu heim áður borð voru ofan tekin og brá mönnum mjög við það. Njáll spurði hví þeir færu svo hverft en þeir sögðu slíkt sem þeir höfðu frétt. Njáll bað engan mann til svefns fara og vera vara um sig.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 125

2014-08-04T06:25:16Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 125==

'''OF PORTENTS.'''

At Reykium on Skeid dwelt one Runolf Thorstein's son. His son's name was Hildiglum. He went out on the night of the Lord's day, when nine weeks were still to winter; he heard a great crash, so that he thought both heaven and earth shook. Then he looked into the west "airt," and he thought he saw thereabouts a ring of fiery hue, and within the ring a man on a grey horse. He passed quickly by him, and rode hard. He had a flaming firebrand in his hand, and he rode so close to him that he could see him plainly. He was as black as pitch, and he sung this song with a mighty voice:

"Here I ride swift steed,
His Bank flecked with rime,
Rain from his mane drips,
Horse mighty for harm;
Flames flare at each end,
Gall glows in the midst,
So fares it with Flosi's redes
As this flaming brand flies;
And so fares it with Flosi's redes
As this flaming brand flies."

Then he thought he hurled the firebrand east towards the fells before him, and such a blaze of fire leapt up to meet it that he could not see the fells for the blaze. It seemed as though that man rode east among the flames and vanished there.

After that he went to his bed, and was senseless a long time, but at last he came to himself. He bore in mind all that had happened, and told his father, but he bade him tell it to Hjallti Skeggi's son. So he went and told Hjallti, but he said he had seen "'the Wolf's ride,' and that comes ever before great tidings."

==References==

<references />

==Kafli 125==

Að Reykjum á Skeiðum bjó Runólfur Þorsteinsson. Hildiglúmur hét son hans. Hann gekk út drottinsdagsnótt þá er níu vikur voru til vetrar. Hann heyrði brest mikinn svo að honum þótti skjálfa bæði jörð og himinn. Síðan leit hann í vesturættina. Hann þóttist sjá þangað hring og eldslit á og í hringinum mann á grám hesti. Hann bar skjótt yfir og fór hann hart. Hann hafði loganda eldbrand í hendi. Hann reið svo nær honum að hann mátti gjörla sjá hann. Hann var svartur sem bik. Hann kvað vísu þessa með mikilli raust:

37. Eg reið hesti

hélugbarða,

úrigtoppa,

ills valdanda.

Eldur er í endum,

eitur er í miðju.

Svo er um Flosa ráð

sem fari kefli

og svo er um Flosa ráð

sem fari kefli.

Þá þótti honum hann skjóta brandinum austur til fjallanna og þótti honum hlaupa upp eldur mikill í móti svo að hann þóttist ekki sjá til fjallanna fyrir. Honum sýndist sjá maður ríða austur undir eldinn og hvarf þar. Síðan gekk hann til rúms síns og fékk langt óvit og rétti þó við úr því. Hann mundi allt það er fyrir hann hafði borið og sagði föður sínum en hann bað hann segja Hjalta Skeggjasyni. Hann fór og sagði Hjalta.

En hann kvað hann séð hafa gandreið „og er það jafnan fyrir stórtíðindum.“

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 124

2014-08-04T06:24:54Z

Olga: /* Chapter 124 */

{{Njála_TOC}}

==Chapter 124==

'''AN ATTACK PLANNED ON NJAL AND HIS SONS.'''

Flosi summoned all his men up to the "Great Rift," and went thither himself.

So when all his men were come, there were one hundred and twenty of them.

Then Flosi spake thus to the sons of Sigfus, "In what way shall I stand by you in this quarrel, which will be most to your minds?"

"Nothing will please us," said Gunnar Lambi's son, "until those brothers, Njal's sons, are all slain."

"This," said Flosi, "will I promise to you, ye sons of Sigfus, not to part from this quarrel before one of us bites the dust before the other. I will also know whether there be any man here who will not stand by us in this quarrel."

But they all said they would stand by him.

Then Flosi said, "Come now all to me, and swear an oath that no man will shrink from this quarrel."

Then all went up to Flosi and swore oaths to him; and then Flosi said, "We will all of us shake hands on this, that he shall have forfeited life and land who quits this quarrel ere it be over."

These were the chiefs who were with Flosi:--Kol the son of Thorstein Broadpaunch, the brother's son of Hall of the Side, Hroald Auzur's son from Broadwater, Auzur son of Aunund Wallet- back, Thorstein the Fair, the son of Gerleif, Glum Hildir's son, Modolf Kettle's son, Thorir the son of Thord Illugi's son of Mauratongue, Kolbein and Egil Flosi's kinsmen, Kettle Sigfus' son, and Mord his brother, Ingialld of the Springs, Thorkel and Lambi, Grani Gunnar's son, Gunnar Lambi's son, and Sigmund Sigfus' son, and Hroar from Hromundstede.

Then Flosi said to the sons of Sigfus, "Choose ye now a leader, whomsoever ye think best fitted; for some one man must needs be chief over the quarrel"

Then Kettle of the Mark answered, "If the choice is to be left with us brothers, then we will soon choose that this duty should fall on thee; there are many things which lead to this. Thou art a man of great birth, and a mighty chief, stout of heart, and strong of body, and wise withal, and so we think it best that thou shouldst see to all that is needful in the quarrel."

"It is most fitting," said Flosi, "that I should agree to undertake this as your prayer asks; and now I will lay down the course which we shall follow, and my counsel is, that each man ride home from the Thing, and look after his household during the summer, so long as men's haymaking lasts. I, too, will ride home, and be at home this summer; but when that Lord's day comes on which winter is eight weeks off, then I will let them sing me a mass at home, and afterwards ride west across Loomnips Sand; each of our men shall have two horses. I will not swell our company beyond those which have now taken the oath, for we have enough and to spare if all keep true tryst. I will ride all the Lord's day and the night as well, but at even on the second day of the week, I shall ride up to Threecorner ridge about mid-even. There shall ye then be all come who have sworn an oath in this matter. But if there be any one who has not come, and who has joined us in this quarrel, then that man shall lose nothing save his life, if we may have our way."

"How does that hang together," said Kettle, "that thou canst ride from home on the Lord's day, and come the second day of the week to Threecorner ridge?"

"I will ride," said Flosi "up from Skaptartongue, and north of the Eyjafell Jokul, and so down into Godaland, and it may be done if I ride fast. And now I will tell you my whole purpose, that when we meet there all together, we shall ride to Bergthorsknoll with all our band, and fall on Njal's sons with fire and sword, and not turn away before they are all dead. Ye shall hide this plan, for our lives lie on it. And now we will take to our horses and ride home."

Then they all went to their booths.

After that Flosi made them saddle his horses, and they waited for no man, and rode home.

Flosi would not stay to meet Hall his father-in-law, for he knew of a surety that Hall would set his face against all strong deeds.

Njal rode home from the Thing and his sons. They were at home that summcr. Njal asked Kari his son-in-law whether he thought at all of riding east to Dyrholms to his own house.

"I will not ride east," answered Kari, "for one fate shall befall me and thy sons.

Njal thanked him, and said that was only what was likely from him. There were nearly thirty fighting men in Njal's house, reckoning the house-carles.

One day it happened that Rodny Hauskuld's daughter, the mother of Hauskuld Njal's son, came to the Springs. Her brother Ingialld greeted her well, but she would not take his greeting, but yet bade him go out with her. Ingialld did so, and went out with her; and so they walked away from the farm-yard both together. Then she clutched hold of him and they both sat down, and Rodny said, "Is it true that thou hast sworn an oath to fall on Njal, and slay him and his sons?"

"True it is," said he.

"A very great dastard art thou," she says, "thou, whom Njal hath thrice saved from outlawry."

"Still it hath come to this," says Ingialld, "that my life lies on it if I do not this?"

"Not so," says she, "thou shalt live all the same, and be called a better man, if thou betrayest not him to whom thou oughtest to behave best."

Then she took a linen hood out of her bag, it was clotted with blood all over, and torn and tattered, and said, "This hood, Hauskuld Njal's son, and thy sister's son, had on his head when they slew him; methinks, then, it is ill doing to stand by those from whom this mischief sprang."

"Well!" answers Ingialld, "so it shall be that I will not be against Njal whatever follows after, but still I know that they will turn and throw trouble on me."

"Now mightest thou," said Rodny, "yield Njal and his sons great help, if thou tellest him all these plans."

"That I will not do," says Ingialld, "for then I am every man's dastard if I tell what was trusted to me in good faith; but it is a manly deed to sunder myself from this quarrel when I know that there is a sure looking for of vengeance but tell Njal and his sons to be ware of themselves all this summer, for that will be good counsel, and to keep many men about them."

Then she fared to Bergthoknoll, and told Njal all this talk; and Njal thanked her, and said she had done well, "For there would be more wickedness in his falling on me than of all men else."

She fared home, but he told this to his sons.

There was a carline at Bergthorsknoll, whose name was Saevuna. She was wise in many things, and foresighted; but she was then very old, and Njal's sons called her an old dotard, when she talked so much, but still some things which she said came to pass. It fell one day that she took a cudgel in her hand, and went up above the house to a stack of vetches. She beat the stack of vetches with her cudgel, and wished it might never thrive, "Wretch that it was!"

Skarphedinn laughed at her, and asked why she was so angry with the vetch stack.

"This stack of vetches," said the carline, "will be taken and lighted with fire when Njal my master is burnt, house and all, and Bergthorn my foster-child. Take it away to the water, or burn it up as quick as you can."

"We will not do that," says Skarphedinn, "for something else will be got to light a fire with, if that were foredoomed, though this stack were not here."

The carline babbled the whole summer about the vetchstack that it should be got indoors, but something always hindered it.

==References==

<references />

==Kafli 124==

Flosi stefndi öllum sínum mönnum upp í Almannagjá og gekk þangað sjálfur. Þá voru þar komnir allir hans menn og voru það tíu tigir manna.

Flosi mælti til Sigfússona: „Hversu veiti eg yður þá að málum þessum að yður sé skapfelldlegast?“

Gunnar Lambason mælti: „Ekki líkar oss fyrr en þeir bræður eru allir vegnir, Njálssynir.“

Flosi mælti: „Því vil eg heita Sigfússonum að skiljast eigi fyrr við þetta mál en aðrir hvorir hníga fyrir öðrum. Vil eg og það vita hvort nokkur er sá hér að oss vilji eigi veita að þessu máli.“

En allir kváðust honum veita vilja.

Flosi mælti: „Gangi nú allir til mín og sverji eiða að engi skerist úr þessu máli.“

Þá gengu allir til Flosa og svörðu honum eiða.

Flosi mælti: „Vér skulum og allir hafa handtak að því að sá skal hafa fyrirgert fé og fjörvi er úr þessu máli gengur fyrr en yfir lýkur.“

Þessir voru höfðingjar með Flosa: Kolur son Þorsteins breiðmaga, bróðurson Halls af Síðu, Hróaldur Össurarson frá Breiðá, Össur Önundarson töskubaks, Þorsteinn hinn fagri Geirleifsson, Glúmur Hildisson, Móðólfur Ketilsson, Þórir son Þórðar illuga úr Möratungu, frændur Flosa Kolbeinn og Egill, Ketill Sigfússon og Mörður bróðir hans, Ingjaldur frá Keldum, Þorkell og Lambi, Grani Gunnarsson, Gunnar Lambason og Sigurður bróðir hans, Hróar frá Hrómundarstöðum.

Flosi mælti til Sigfússona: „Takið þér yður nú höfðingja þann er yður þykir best til fallinn því að einnhver mun þurfa að vera fyrir málinu.“

Ketill úr Mörk svaraði: „Ef undir oss bræður skal koma kjörið þá munum vér það skjótt kjósa að undir þig falli sá vandi. Þú ert maður ættstór og höfðingi mikill, harðdrægur og vitur. Virðum vér og svo að þú setjist fyrir vora nauðsyn í málið.“

Flosi mælti: „Það er líkast að eg játist undir þetta sem bæn yður stendur til. Mun eg nú og á kveða hverja atferð vér skulum hafa. Og er það mitt ráð að hver maður ríði heim af þingi og sjái um bú sitt í sumar meðan töður manna eru undir. Eg mun og heim ríða og vera heima í sumar. En drottinsdag, þann er átta vikur eru til vetrar, þá mun eg láta syngja mér messu heima og ríða síðan vestur yfir Lómagnúpssand. Hver vor maður skal hafa tvo hesta. Ekki mun eg lið auka úr því sem nú hefir til eiða gengið því að vér höfum ærið margt ef oss kæmi það vel að haldi. Eg mun ríða drottinsdaginn og svo nóttina með. En annan aftan vikunnar mun eg ríða á Þríhyrningshálsa fyrir miðjan aftan. Skuluð þér þá þar allir komnir er eiðsvarar eruð við þetta mál. En ef nokkur er sá eigi þar kominn er í mál þessi hafa gengið þá skal engu fyrir týna nema lífinu ef vér megum ráða.“

Ketill mælti: „Hversu má því saman fara að þú ríðir drottinsdag heiman en komir annan dag vikunnar á Þríhyrningshálsa?“

Flosi mælti: „Eg mun ríða upp úr Skaftártungu og fyrir norðan Eyjafjallajökul og ofan í Goðaland og mun þetta endast ef eg ríð hvatlega. Mun eg nú og segja yður alla mína fyrirætlan að þá er vér komum þar saman skulum vér ríða til Bergþórshvols með öllu liðinu og sækja Njálssonu með eldi og járni og ganga eigi fyrr frá en þeir eru allir dauðir. Skuluð þér þessi ráðagerð leyna því að líf vort allra liggur við. Munum vér nú leita til hesta vorra og ríða heim.“

Gengu þeir þá allir til búða sinna.

Síðan lét Flosi söðla hesta sína og biðu engra manna og ríða síðan heim. Flosi vildi eigi finna Hall mág sinn því að hann þóttist vita að Hallur mundi letja allra stórvirkja.

Njáll reið heim af þingi og synir hans. Voru þeir heima um sumarið. Njáll spurði Kára mág sinn hvort hann mundi nokkuð ríða austur til Dyrhólma til bús síns.

Kári svaraði: „Ekki skal eg austur ríða því að eitt skal ganga yfir mig og sonu þína.“

Njáll þakkaði honum og kvað slíks að honum von. Þar var jafnan nær þrem tigum vígra karla með húskörlum.

Það var einu hverju sinni að Hróðný Höskuldsdóttir kom til Keldna. Ingjaldur bróðir hennar fagnaði henni vel. Hún tók ekki kveðju hans en bað hann þó ganga út með sér. Ingjaldur gerði svo að hann gekk út með henni og gengu úr garði bæði saman. Síðan þreif hún til hans og settust þau niður bæði.

Hróðný mælti: „Hvort er það satt að þú hefir svarið eið að fara að Njáli og drepa hann og sonu hans?“

Hann svaraði: „Satt er það,“ segir hann.

„Allmikill níðingur ertu,“ segir hún, „þar sem Njáll hefir þrisvar leyst þig úr skógi.“

„Svo er nú þó komið,“ segir Ingjaldur, „að líf mitt liggur við ef eg geri eigi þetta.“

„Eigi mun það,“ segir hún, „lifa muntu allt að einu og heita að betri maður ef þú svíkur eigi þann er þú átt bestur að vera.“

Hún tók þá línhúfu úr pússi sínu alblóðga alla og raufótta og mælti: „Þessa húfu hafði Höskuldur Njálsson á höfði sér þá er þeir vógu hann. Þykir mér þér því verr fara að veita þeim er þaðan standa að.“

Ingjaldur svarar: „Svo mun og fara að eg mun eigi vera í mót Njáli hvað sem á bak kemur. En þó veit eg að þeir munu að mér snúa vandræðum.“

Hróðný mælti: „Þá máttu nú mikið lið veita Njáli og sonum hans ef þú segir honum þessa ráðagerð alla.“

„Það mun eg eigi gera,“ segir Ingjaldur, „því að þá er eg hvers manns níðingur ef eg segi það er þeir trúðu mér til. En það er karlmannlegt bragð að skiljast við þetta mál þar sem eg veit vissrar hefndar von. En seg það Njáli og sonum hans að þeir séu varir um sig þetta sumar allt því að það er þeim heilræði og hafi margt manna.“

Síðan fór hún til Bergþórshvols og sagði Njáli þessa viðræðu alla.

Njáll þakkaði henni og kvað hana vel hafa gert „því að honum mundi helst misgert í vera að fara að mér allra manna.“

Hún fór heim en hann sagði þetta sonum sínum.

Kerling var sú að Bergþórshvoli er Sæunn hét. Hún var fróð að mörgu og framsýn en þó var hún gömul mjög og kölluðu Njálssynir hana gamalæra er hún mælti margt en þó gekk það sumt eftir. Það var einn dag að hún þreif lurk í hönd sér og gekk upp um hús að arfasátu einni. Hún laust arfasátuna og bað hana aldrei þrífast svo vesöl sem hún var. Skarphéðinn hló að og spurði hví hún abbaðist upp á arfasátuna.

Kerlingin mælti: „Þessi arfasáta mun tekin og kveiktur við eldur þá er Njáll bóndi er inni brenndur og Bergþóra fóstra mín. Og berið þér hana á vatn,“ segir hún, „eða brennið hana upp sem skjótast.“

„Eigi munum vér það gera,“ segir Skarphéðinn, „því að fást mun annað til eldkveikna ef þess verður auðið þó að hún sé eigi.“

Kerling klifaði allt sumarið um arfasátuna að inn skyldi bera og fórst það fyrir.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 123

2014-08-04T06:24:28Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 123==

'''OF THE JUDGES.'''

Then Snorri the Priest spoke thus, "Now are we here twelve judges to whom these suits are handed over, now I will beg you all that we may have no stumbling blocks in these suits, so that they may not be atoned."

"Will ye," said Gudmund, "award either the lesser or the greater outlawry? Shall they be banished from the district, or from the whole land?"

"Neither of them," says Snorri, "for those banishments are often ill fulfilled, and men have been slain for that sake, and atonements broken, but I will award so great a money fine that no man shall have had a higher price here in the land than Hauskuld."

They all spoke well of his words.

Then they talked over the matter, and could not agree which should first utter how great he thought the fine ought to be, and so the end of it was that they cast lots, and the lot fell on Snorri to utter it.

Then Snorri said, "I will not sit long over this, I will now tell you what my utterance is, I will let Hauskuld be atoned for with triple manfines, but that is six hundred in silver. Now ye shall change it, if ye think it too much or too little."

They said that they would change it in nothing.

"This too shall be added," he said, "that all the money shall be paid down here at the Thing."

Then Gizur the White spoke and said, "Methinks that can hardly be, for they will not have enough money to pay their fines."

"I know what Snorri wishes," said Gudmund the Powerful, "he wants that all we daysmen should give such a sum as our bounty will bestow, and then many will do as we do."

Hall of the Side thanked him, and said he would willingly give as much as any one else gave, and then all the other daysmen agreed to that.

After that they went away, and settled between them that Hall should utter the award at the Hill of Laws.

So the bell was rung, and all men went to the Hill of Laws, and Hall of the Side stood up and spoke, "In this suit, in which we have come to an award, we have been all well agreed, and we have awarded six hundred in silver, and half this sum we the daysmen will pay, but it must all be paid up here at the Thing. But it is my prayer to all the people that each man will give something for God's sake."

All answered well to that, and then Hall took witness to the award, that no one should be able to break it.

Njal thanked them for their award, but Skarphedinn stood by, and held his peace, and smiled scornfully.

Then men went from the Hill of Laws and to their booths, but the daysmen gathered together in the freemen's churchyard the money which they had promised to give.

Njal's sons handed over that money which they had by them, and Kari did the same, and that came to a hundred in silver.

Njal took out that money which he had with him, and that was another hundred in silver.

So this money was all brought before the Hill of Laws, and then men gave so much, that not a penny was wanting.

Then Njal took a silken scarf and a pair of boots and laid them on the top of the heap.

After that, Hall said to Njal, that he should go to fetch his sons, "But I will go for Flosi, and now each must give the other pledges of peace."

Then Njal went home to his booth, and spoke to his sons and said, "Now are our suits come into a fair way of settlement, now are we men atoned, for all the money has been brought together in one place; and now either side is to go and grant the other peace and pledges of good faith. I will therefore ask you this, my sons, not to spoil these things in any way."

Skarphedinn stroked his brow, and smiled scornfully. So they all go to the Court of Laws.

Hall went to meet Flosi and said, "Go thou now to the Court of Laws, for now all the money has been bravely paid down, and it has been brought together in one place."

Then Flosi bade the sons of Sigfus to go up with him, and they all went out of their booths. They came from the east, but Njal went from the west to the Court of Laws, and his sons with him.

Skarphedinn went to the middle bench and stood there.

Flosi went into the Court of Laws to look closely at the money, and said, "This money is both great and good, and well paid down, as was to be looked for."

After that he took up the scarf, and waved it, and asked, "Who may have given this?"

But no man answered him.

A second time he waved the scarf, and asked, "Who may have given this?" and laughed, but no man answered him.

Then Flosi said, "How is it that none of you knows who has owned this gear, or is it that none dares to tell me?"

"Who?" said Skarphedinn, "dost thou think, has given it?"

"If thou must know," said Flosi, "then I will tell thee; I think that thy father the 'Beardless Carle' must have given it, for many know not who look at him whether he is more a man than a woman."

"Such words are ill-spoken," said Skarphedinn, "to make game of him, an old man, and no man of any worth has ever done so before. Ye may know, too, that he is a man, for he has had sons by his wife, and few of our kinsfolk have fallen unatoned by our house, so that we have not had vengeance for them."

Then Skarphedinn took to himself the silken scarf, but threw a pair of blue breeks to Flosi, and said he would need them more.

"Why," said Flosi, "should I need these more?"

"Because," said Skarphedinn, "thou art the sweetheart of the Swinefell's goblin, if, as men say, he does indeed turn thee into a woman every ninth night."

Then Flosi spurned the money, and said he would not touch a penny of it, and then he said he would only have one of two things: either that Hauskuld should fall unatoned, or they would have vengeance for him.

Then Flosi would neither give nor take peace, and he said to the sons of Sigfus, "Go we now home; one fate shall befall us all."

Then they went home to their booth, and Hall said, "Here most unlucky men have a share in this suit."

Njal and his sons went home to their booth, and Njal said, "Now comes to pass what my heart told me long ago, that this suit would fall heavy on us."

"Not so," says Skarphedinn; "they can never pursue us by the laws of the land."

"Then that will happen," says Njal, "which will be worse for all of us."

Those men who had given the money spoke about it, and said that they should take it back; but Gudmund the Powerful said, "That shame I will never choose for myself, to take back what I have given away, either here or elsewhere."

"That is well spoken," they said; and then no one would take it back.

Then Snorri the Priest said, "My counsel is, that Gizur the White and Hjallti Skeggi's son keep the money till the next Althing; my heart tells me that no long time will pass ere there may be need to touch this money."

Hjallti took half the money and kept it safe, but Gizur took the rest.

Then men went home to their booths.

==References==

<references />

==Kafli 123==
Snorri goði mælti svo: „Nú erum vér hér tólf dómendur er málum þessum er til skotið. Vil eg nú biðja yður alla að vér höfum enga trega í málum þessum svo að þeir megi eigi sáttir verða.“

Guðmundur mælti: „Viljið þér nokkuð héraðssektir gera eða utanferðir?“

„Engar,“ segir Snorri, „því að það efnist oft illa og hafa menn fyrir það drepnir verið og orðið ósáttir. En gera vil eg fésætt svo mikla að engi maður hafi dýrri verið hér á landi en Höskuldur.“

Hans orð mæltust vel fyrir. Síðan töluðu þeir um málið og urðu eigi á sáttir hver fyrst skyldi upp kveða hversu mikil fésekt vera skyldi. Og kom svo að þeir hlutuðu um og hlaut Snorri upp að kveða.

Snorri mælti: „Ekki mun eg lengur yfir þessu sitja. Mun eg nú segja yður hvað mitt ákvæði er, að eg vil Höskuld bæta láta þrennum manngjöldum en það eru sex hundruð silfurs. Skuluð þér nú að gera ef yður þykir of mikið eða of lítið.“

Þeir svöruðu að þeir skyldu hvergi að gera.

„Það skal og fylgja að hér skal allt féið upp gjaldast á þinginu.“

Þá mælti Gissur hvíti: „Þetta þykir mér varla vera mega því að þeir munu hafa lítinn einn hlut til að gjalda fyrir sig.“

Guðmundur hinn ríki mælti: „Eg veit hvað Snorri vill. Það vill hann að vér gefum til allir gerðarmenn slíkt sem vor er drengskapur til og mun þar þá margur eftir gera.“

Hallur af Síðu þakkaði honum og kvaðst gjarna vilja til gefa sem sá er mest gæfi til. Játuðu því þá allir gerðarmenn. Eftir það gengu þeir í braut og réðu það með sér að Hallur skyldi segja upp gjörðina að Lögbergi.

Eftir það var hringt og gengu allir menn til Lögbergs.

Hallur af Síðu stóð upp og mælti: „Mál þessi er vér höfum gert um höfum vér orðið vel á sáttir og höfum gert sex hundruð silfurs. Skulum vér gjalda upp helminginn gerðarmenn og skal hér allt upp gjaldast á þinginu. En það er bænarstaður minn til allrar alþýðu að nokkurn hlut gefi til fyrir guðs sakir.“

Því svöruðu allir vel. Nefndi Hallur þá votta að gerðinni að hana skyldi engi rjúfa mega. Njáll þakkaði þeim gerðina. Skarphéðinn stóð hjá og þagði og glotti við. Gengu menn þá frá Lögbergi og til búða sinna.

En gerðarmenn báru saman í bóndakirkjugarði fé það sem þeir höfðu heitið til að leggja. Njálssynir seldu fram fé það er þeir höfðu og svo Kári og var þar hundrað silfurs. Njáll tók það fé er hann hafði og var það annað hundrað silfurs. Síðan var fé þetta borið allt saman í lögréttu og gáfu menn þá svo mikið til að engan pening vantaði á. Njáll tók þá silkislæður og bóta og lagði á hrúguna ofan.

Síðan mælti Hallur til Njáls að hann skyldi ganga eftir sonum sínum „en eg mun ganga eftir Flosa og veiti nú hvorir öðrum tryggðir.“

Njáll gekk þá heim til búðar sinnar og mælti til sona sinna: „Nú er málum vorum komið í gott efni. Vér erum nú menn sáttir en fé allt komið í einn stað. Skulu nú hvorirtveggju ganga til og veita öðrum grið og tryggðir. Vil eg þess nú biðja yður sonu mína að þér spillið í engu um.“

Skarphéðinn strauk um ennið og glotti við. Ganga þeir nú allir til lögréttu.

Hallur gekk til móts við Flosa og mælti: „Gakktu nú til lögréttu því að nú er féið allt vel af hendi goldið og saman komið í einn stað.“

Flosi bað þá Sigfússonu ganga til með sér. Gengu þeir þá út allir. Þeir gengu austan, Njáll gekk vestan að lögréttu og synir hans. Skarphéðinn gekk á meðalpallinn og stóð þar.

Flosi gekk í lögréttu að hyggja að fénu og mælti: „Þetta fé er bæði mikið og gott og vel af höndum greitt sem von er að.“

Síðan tók hann upp slæðurnar og spurði hver þær mundi hafa til gefið en engi svaraði honum. Í annað sinn veifði hann slæðunum og spurði hver til mundi hafa gefið og hló að og svaraði honum engi.

Flosi mælti þá: „Hvort er að engi yðvar veit hver þenna búning hefir átt eða þorið þér eigi að segja mér?“

Skarphéðinn mælti: „Hvað ætlar þú hver til hafi gefið?“

Flosi mælti: „Ef þú vilt það vita þá mun eg segja þér að eg ætla að til hafi gefið faðir þinn, karl hinn skegglausi, því að margir vita eigi er hann sjá hvort hann er heldur kona eða karlmaður.“

Skarphéðinn mælti: „Slíkt er illa mælt að sneiða honum afgömlum er engi hefir áður til orðið dugandi maður. Megið þér það og vita að hann er karlmaður því að hann hefir sonu átt við konu sinni. Hafa fáir vorir frændur legið óbættir hjá garði vorum svo að vér höfum eigi hefnt.“

Síðan tók Skarphéðinn til sín slæðurnar en kastaði brókum blám til Flosa og kvað hann þeirra meir þurfa.

Flosi mælti: „Hví mun eg þeirra meir þurfa?“

Skarphéðinn mælti: „Því þá ef þú ert brúður Svínfellsáss sem sagt er hverja hina níundu nótt og hann geri þig að konu.“

Flosi hratt þá fénu og kvaðst þá engan pening hafa skyldu af, kvað þá vera skyldu annaðhvort að Höskuldur skyldi vera ógildur ella skyldu þeir hefna hans.

Vildi þá Flosi engi grið selja og engi taka og mælti til Sigfússona: „Göngum vér nú heim. Eitt skal yfir oss líða alla.“

Síðan gengu þeir heim til búðar.

Hallur mælti: „Helsti miklir ógæfumenn eiga hér í hlut að.“

Þeir Njáll og synir hans gengu heim til búðar.

Njáll mælti: „Nú kemur það fram sem mér sagði löngu hugur um að oss mundu þungt falla þessi mál.“

„Eigi er það,“ segir Skarphéðinn. „Þeir mega aldrei sækja oss að landslögum.“

„Þá mun það fram koma,“ segir Njáll, „er öllum oss mun verr gegna.“

Þeir menn töluðu um er gefið höfðu féið að þeir mundu í braut taka.

Guðmundur hinn ríki mælti: „Þá skömm kýs eg mér eigi til handa að taka það aftur er eg gef hvorki hér né annars staðar.“

„Vel er þetta mælt,“ sögðu þeir.

Vildi þá og engi í braut taka.

Snorri goði mælti: „Það er mitt ráð að Gissur hvíti og Hjalti Skeggjason varðveiti féið til annars alþingis. Segir mér svo hugur um að eigi muni langt líða áður til muni þurfa að taka þessa fjár.“

Hjalti tók og varðveitti helminginn fjárins en Gissur sumt. Gengu menn þá heim til búða sinna.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 122

2014-08-04T06:24:09Z

Olga: /* Chapter 122 */

{{Njála_TOC}}

==Chapter 122==

'''OF THE AWARD OF ATONEMENT BETWEEN FLOSI AND NJAL.'''

Then Njal stood up and said, "This I pray, Hall of the Side, and Flosi, and all the sons of Sigfus, and all our men, too, that ye will not go away but listen to my words."

They did so, and then he spoke thus: "It seems to me as though this suit were come to naught, and it is likely it should, for it hath sprung from an ill root. I will let you all know that I loved Hauskuld more than my own sons, and when I heard that he was slain, methought the sweetest light of my eyes was quenched, and I would rather have lost all my sons, and that he were alive. Now I ask thee, Hall of the Side, and thee Runolf of the Dale, and thee Hjallti Skeggi's son, and thee Einar of Thvera, and thee Hafr the Wise, that I may be allowed to make an atonement for the slaying of Hauskuld on my son's behalf; and I wish that those men who are best fitted to do so shall utter the award."

Gizur, and Hafr, and Einar, spoke each on their own part, and prayed Flosi to take an atonement, and promised him their friendship in return.

Flosi answered them well in all things, but still did not give his word.

Then Hall of the Side said to Flosi, "Wilt thou now keep thy word, and grant me my boon which thou hast already promised me, when I put beyond sea Thorgrim, the son of Kettle the Fat, thy kinsman, when he had slain Halli the Red."

"I will grant it thee, father-in-law," said Flosi, "for that alone wilt thou ask which will make my honour greater than it erewhile was."

"Then," said Hall, "my wish is that thou shouldst be quickly atoned, and lettest good men and true make an award, and so buy the friendship of good and worthy men."

"I will let you all know," said Flosi, "that I will do according to the word of Hall, my father-in-law, and other of the worthiest men, that he and others of the best men on each side, lawfully named, shall make this award. Methinks Njal is worthy that I should grant him this."

Njal thanked him and all of them, and others who were by thanked them too, and said that Flosi had behaved well.

Then Flosi said, "Now will I name my daysmen (1): First, I name Hall, my father-in-law; Auzur from Broadwater; Surt Asbjorn's son of Kirkby; Modolf Kettle's son,"--he dwelt then at Asar--"Hafr the Wise; and Runoff of the Dale; and it is scarce worth while to say that these are the fittest men out of all my company."

Now he bade Njal to name his daysmen, and then Njal stood up, and said, "First of these I name, Asgrim Ellidagrim's son; and Hjallti Skeggi's son; Gizur the White; Einar of Thvera; Snorri the Priest; and Gudmund the Powerful."

After that Njal and Flosi, and the sons of Sigfus shook hands, and Njal pledged his hand on behalf of all his sons, and of Kari, his son-in-law, that they would hold to what those twelve men doomed; and one might say that the whole body of men at the Thing was glad at that.

Then men were sent after Snorri and Gudmund, for they were in their booths.

Then it was given out that the judges in this award would sit in the Court of Laws, but all the others were to go away.

ENDNOTES:

(1) The true English word for "arbitrator," or " umpire." See "Job" ix. 33--"Neither is there any daysman betwixt us, that might lay his hand upon us both." See also Holland's "Translations of Livy", Page 137--"A more shameful precedent for the time to come: namely, that umpires and dates-men should convert the thing in suit unto their own and proper vantage."

==References==

<references />

==Kafli 122==

Njáll stóð þá upp og mælti: „Þess bið eg Hall af Síðu og Flosa og alla Sigfússonu og alla vora menn að þér gangið eigi í braut og heyrið mál mitt.“

Þeir gerðu svo.

Hann mælti þá: „Svo sýnist mér sem mál þetta sé komið í ónýt efni og er það að líkindum því að af illum rótum hefir upp runnið. Vil eg yður það kunnigt gera að eg unni meira Höskuldi en sonum mínum og er eg spurði að hann var veginn þótti mér slökkt hið sætasta ljós augna minna og heldur vildi eg misst hafa allra sona minna, og lifði hann. Nú bið eg þig, Hallur af Síðu, og Runólf úr Dal, Hjalta Skeggjason og Einar Þveræing og Hafur hinn spaka að eg nái að sættast á víg þetta fyrir hönd sona minna og vil eg að geri um þeir er best eru til fallnir.“

Þeir Gissur og Hafur og Einar talaði sitt erindi hver þeirra og báðu Flosa sættar og hétu honum sinni vináttu í mót. Flosi svaraði þá öllu vel og hét þó eigi.

Hallur af Síðu mælti þá til Flosa: „Viltu nú efna orð þín og veita mér bæn mína er þú hefir áður heitið mér þá er eg kom utan Þorgrími syni Digur-Ketils frænda þínum er hann hafði vegið Halla hinn rauða?“

Flosi mælti: „Veita vil eg þér, mágur, því að þú munt þess eins biðja að mín sæmd sé þá meiri en áður.“

Hallur mælti: „Þá vil eg að þú sættist skjótt og látir góða menn gera um og kaupir þú þér svo vináttu góðra manna.“

Flosi mælti: „Það vil eg yður kunnigt gera að eg vil gera fyrir orð Halls mágs míns og annarra hinna bestu drengja að hann geri um og hinir bestu menn af hvorra liði löglega til nefndir. Þykir mér Njáll maklegur vera að eg unni honum þess.“

Njáll þakkaði honum og þeim öllum og aðrir þeir er hjá voru og kváðu Flosa vel farið hafa.

Flosi mælti: „Nú vil eg nefna mína gjörðarmenn. Nefni eg fyrstan Hall mág minn, Össur frá Breiðá, Surt Ásbjarnarson úr Kirkjubæ, Móðólf Ketilsson“ – hann bjó þá í Ásum – „Hafur hinn spaka og Runólf úr Dal og mun það einmælt að þessir séu best til fallnir af öllum mínum mönnum.“

Bað hann nú Njál nefna sína gerðarmenn.

Njáll stóð þá upp og mælti: „Til þessa nefni eg fyrstan Ásgrím Elliða-Grímsson og Hjalta Skeggjason, Gissur hvíta, Einar Þveræing, Snorra goða og Guðmund hinn ríka.“

Síðan tókust þeir í hendur, Njáll og Flosi og Sigfússynir, og handsalaði Njáll fyrir alla sonu sína og Kára mág sinn það sem þessir tólf menn dæmdu. Og mátti svo að kveða að allur þingheimur yrði þessu feginn. Voru þá sendir menn eftir Snorra og Guðmundi því að þeir voru í búðum sínum. Var þá mælt að dómendur skyldu sitja í lögréttu en allir aðrir gengju í braut.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 121

2014-08-04T06:23:51Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 121==

'''OF THE PLEADING OF THE SUIT.'''

The next day Asgrim, and Gizur the White, and Hjallti Skeggi's son, and Einar of Thvera, met together. There, too, was Mord Valgard's son; he had then let the suit fall from his hand, and given it over to the sons of Sigfus.

Then Asgrim spoke.

"Thee first I speak to about this matter, Gizur the White and thee Hjallti, and thee Einar, that I may tell you how the suit stands. It will be known to all of you that Mord took up the suit, but the truth of the matter is, that Mord was at Hauskuld's slaying, and wounded him with that wound, for giving which no man was named. It seems to me, then, that this suit must come to naught by reason of a lawful flaw."

"Then we will plead it at once," says Hjallti.

"It is not good counsel," said Thorhall Asgrim's son, "that this should not be hidden until the courts are set."

"How so?" asks Hjallti.

"If," said Thorhall, "they knew now at once that the suit has been wrongly set on foot, then they may still save the suit by sending a man home from the Thing, and summoning the neighbours from home over again, and calling on them to ride to the Thing, and then the suit will be lawfully set on foot."

"Thou art a wise man, Thorhall," say they, "and we will take thy counsel."

After that each man went to his booth.

The sons of Sigfus gave notice of their suits at the Hill of Laws, and asked in what Quarter Courts they lay, and in what house in the district the defendants dwelt. But on the Friday night the courts were to go out to try suits, and so the Thing was quiet up to that day.

Many sought to bring about an atonement between them, but Flosi was steadfast; but others were still more wordy, and things looked ill.

Now the time comes when the courts were to go out, on the Friday evening. Then the whole body of men at the Thing went to the courts. Flosi stood south at the court of the men of Rangriver, and his band with him. There with him was Hall of the Side, and Runolf of the Dale, Wolf Aurpriest's son, and those other men who had promised Flosi help.

But north of the court of the men of Rangriver stood Asgrim Ellidagrim's son, and Gizur the White, Hjallti Skeggi's son, and Einar of Thvera. But Njal's sons were at home at their booth, and Kari and Thorleif Crow, and Thorgeir Craggeir, and Thorgrim the Big. They sate all with their weapons, and their band looked safe from onslaught.

Njal had already prayed the judges to go into the court, and now the sons of Sigfus plead their suit. They took witness and bade Njal's sons to listen to their oath; after that they took their oath, and then they declared their suit; then they brought forward witness of the notice, then they bade the neighbours on the inquest to take their seats, then they called on Njal's sons to challenge the inquest.

Then up stood Thorhall Asgrim's son, and took witness, and forbade the inquest by a protest to utter their finding; and his ground was, that he who had given notice of the suit was truly under the ban of the law, and was himself an outlaw.

"Of whom speakest thou this?" says Flosi.

"Mord Valgard's son," said Thorhall, "fared to Hauskuld's slaying with Njal's sons, and wounded him with that wound for which no man was named when witness was taken to the death-wounds; and ye can say nothing against this, and so the suit comes to naught."

==References==

<references />

==Kafli 121==

Annan dag eftir fundust þeir Ásgrímur og Gissur hvíti, Hjalti Skeggjason og Einar Þveræingur. Þar var þá og Mörður Valgarðsson. Hann hafði þá látið af höndum sökina og selt í hendur Sigfússonum.

Þá mælti Ásgrímur: „Þig kveð eg að þessu fyrstan, Gissur hvíti, og Hjalti og Einar, að eg vil segja yður í hvert efni komið er málum þessum. Yður mun það kunnigt að Mörður hefir sótt málið. En svo er við vaxið að Mörður hefir verið að vígi Höskulds og sært hann því sári er engi var til nefndur. Sýnist mér sem þetta mál muni ónýtt vera fyrir laga sakir.“

„Þá viljum vér það fram bera þegar,“ segir Hjalti.

Þórhallur Ásgrímsson mælti: „Það er ekki ráð að eigi fari þetta leynt allt þar til er dómar fara út.“

„Hverju skiptir það?“ segir Hjalti.

Þórhallur mælti: „Ef þeir vita nú það þegar að rangt hafi verið til búið málið þá mega þeir svo bjarga sökinni að senda mann heim af þingi og stefna heiman til þings en kveðja búa á þingi og er þá rétt sótt málið.“

„Vitur maður ertu, Þórhallur,“ segja þeir, „og skal þín ráð hafa.“

Eftir þetta gekk hver til sinnar búðar.

Sigfússynir lýstu sökum að Lögbergi og spurðu að þingfesti og heimilisfangi en föstunóttina skyldu fara út dómar til sóknar. Er nú kyrrt þingið þar til. Margir leituðu um sættir með þeim og var Flosi erfiður en aðrir þó miklu orðfleiri og þótti óvænlega horfa.

Nú kemur að því sem dómar skyldu út fara föstukveldið. Gekk þá allur þingheimur til dóma. Flosi stóð sunnan að Rangæingadómi og lið hans. Þar var með honum Hallur af Síðu og Runólfur úr Dal son Úlfs aurgoða og aðrir þeir sem Flosa höfðu liði heitið. En norðan að Rangæingadómi stóðu þeir Ásgrímur Elliða-Grímsson og Gissur hvíti, Hjalti Skeggjason og Einar Þveræingur en Njálssynir voru heima við búð og Kári og Þorleifur krákur og Þorgeir skorargeir og Þorgrímur mikli. Þeir sátu allir með vopnum og var þeirra flokkur óárennilegur.

Njáll hafði beðið dómendur að ganga í dóminn. Sigfússynir sækja nú málið. Þeir nefndu votta og buðu Njálssonum að hlýða til eiðspjalls síns. Síðan unnu þeir eið. Þá sögðu þeir fram sök. Þá létu þeir fram bera lýsingarvætti. Þá buðu þeir búum í setu. Þá buðu þeir til ruðningar um kviðinn.

Þá stóð upp Þórhallur Ásgrímsson og nefndi votta og varði lýriti kviðburðinn og fann það til að sá hafði lýst sökinni er sannir lagalestir voru á og sjálfur var útlagi.

„Til hvers mælir þú þetta?“ segir Flosi.

Þórhallur mælti: „Mörður Valgarðsson fór til vígs Höskulds með Njálssonum og særði hann því sári er engi maður var til nefndur þá er vottar voru nefndir að benjum. Megið þér eigi í móti mæla að ónýtt sé málið.“

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 120

2014-08-04T06:22:54Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 120==

'''OF SKARPHEDINN AND THORKEL FOULMOUTH.'''

Asgrim and his fellows went to Thorkel Foulmouth's booth, and Asgrim said then to his companions, "This booth Thorkel Foulmouth owns, a great champion, and it were worth much to us to get his-help. We must here take heed in everything, for he is self- willed and bad tempered; and now I will beg thee, Skarphedinn, not to let thyself be led into our talk."

Skarphedinn smiled at that. He was so clad, he had on a blue kirtle and grey breeks, and black shoes on his feet, coming high up his leg; he had a silver belt about him, and that same axe in his hand with which he slew Thrain, and which he called the "ogress of war," a round buckler, and a silken band round his brow, and his hair brushed back behind his ears. He was the most soldier-like of men, and by that all men knew him. He went in his appointed place, and neither before nor behind.

Now they went into the booth and into its inner chamber. Thorkel sate in the middle of the cross-bench, and his men away from him on all sides. Asgrim hailed him, and Thorkel took the greeting well, and Asgrim said to him, "For this have we come hither, to ask help of thee, and that thou wouldst come to the Court with us."

"What need can ye have of my help," said Thorkel, "when ye have already gone to Gudmund; he must surely have promised thee his help?"

"We could not get his help," says Asgrim.

"Then Gudmund thought the suit likely to make him foes," said Thorkel; "and so no doubt it will be, for such deeds are the worst that have ever been done; nor do I know what can have driven you to come hither to me, and to think that I should be easier to undertake your suit than Gudmund, or that I would back a wrongful quarrel."

Then Asgrim held his peace, and thought it would be hard work to win him over.

Then Thorkel went on and said, "Who is that big and ugly fellow, before whom four men go, pale-faced and sharp featured, and unlucky-looking, and cross-grained?"

"My name is Skarphedinn," said Skarphedinn, "and thou hast no right to pick me out, a guiltless man, for thy railing. It never has befallen me to make my father bow down before me, or to have fought against him, as thou didst with thy father. Thou hast ridden little to the Althing, or toiled in quarrels at it, and no doubt it is handier for thee to mind thy milking pails at home than to be here at Axewater in idleness. But stay, it were as well if thou pickedst out from thy teeth that steak of mare's rump which thou atest ere thou rodest to the Thing while thy shepherd looked on all the while, and wondered that thou couldst work such filthiness!"

Then Thorkel sprang up in mickle wrath, and clutched his short sword and said, "This sword I got in Sweden when I slew the greatest champion, but since then I have slain many a man with it, and as soon as ever I reach thee I will drive it through thee, and thou shalt take that for thy bitter words."

Skarphedinn stood with his axe aloft, and smiled scornfully and said, "This axe I had in my hand when I leapt twelve ells across Markfleet and slew Thrain Sigfus' son, and eight of them stood before me, and none of them could touch me. Never have I aimed weapon at man that I have not smitten him."

And with that he tore himself from his brothers, and Kari his brother-in-law, and strode forward to Thorkel.

Then Skarphedinn said, "Now, Thorkel Foulmouth, do one of these two things: sheathe thy sword and sit thee down, or I drive the axe into thy head and cleave thee down to the chine."

Then Thorkel sate him down and sheathed the sword, and such a thing never happened to him either before or since.

Then Asgrim and his band go out, and Skarphedinn said, "Whither shall we now go?"

"Home to our booths," answered Asgrim.

"Then we fare back to our booths wearied of begging," says Skarphedinn.

"In many places," said Asgrim, "hast thou been rather sharp- tongued, but here now, in what Thorkel had a share methinks thou hast only treated him as is fitting,"

Then they went home to their booths, and told Njal, word for word, all that had been done.

"Things," he said, "draw on to what must be."

Now Gudmund the Powerful heard what has passed between Thorkel and Skarphedinn, and said, "Ye all know how things fared between us and the men of Lightwater, but I have never suffered such scorn and mocking at their hands as has befallen Thorkel from Skarphedinn, and this is just as it should be."

Then he said to Einar of Thvera, his brother, "Thou shalt go with all my band, and stand by Njal's sons when the courts go out to try suits; but if they need help next summer, then I myself will yield them help."

Einar agreed to that, and sent and told Asgrim, and Asgrim said, "There is no man like Gudmund for nobleness of mind," and then he told it to Njal.

==References==

<references />

==Kafli 120==

Ásgrímur og þeir félagar gengu til búðar Þorkels háks.

Ásgrímur mælti þá til félaga sinna: „Þessa búð á Þorkell hákur, kappi mikill, og væri oss mikið undir að vér fengjum liðsinni hans. Skulum vér hér til gæta í alla staði því að hann er einlyndur og skapvandur. Vil eg nú biðja þig, Skarphéðinn, að þú létir ekki til þín taka um tal vort.“

Skarphéðinn glotti að og var svo búinn að hann var í blám kyrtli og í blárendum brókum og uppháva svarta skúa á fótum. Hann hafði silfurbelti um sig og öxi þá í hendi er hann hafði drepið Þráin með og hann kallaði Rimmugýgi og törgubuklara og silkihlað um höfuð og greitt hárið aftur um eyrun. Hann var allra manna hermannlegastur og kenndu því hann allir ósénn. Hann gekk sem honum var skipað og hvorki fyrr né síðar.

Þeir gengu nú inn í búðina og í innanverða. Þorkell sat á miðjum palli og menn hans alla vega út í frá honum. Ásgrímur kvaddi hann. Þorkell tók því vel.

Ásgrímur mælti til hans: „Til þess erum vér hingað komnir að biðja þig liðveislu að þú gangir til dóma með oss.“

Þorkell mælti: „Hvað munduð þér þurfa minnar liðveislu þar sem þér genguð til Guðmundar? Og mundi hann heita yður liði sínu.“

„Ekki fengum vér hans liðsinni,“ segir Ásgrímur.

Þorkell mælti: „Þá þótti Guðmundi óvinsælt vera málið og mun svo og vera því að slík verk hafa verst verið unnin. Og veit eg hvað þér hefir til gengið hingað að fara að þú ætlaðir að eg mundi vera óhlutvandari en Guðmundur og mundi eg vilja fylgja að röngu máli.“

Ásgrímur þagnaði þá og þótti þungt fyrir.

Þorkell mælti: „Hver er sá hinn mikli og hinn ferlegi er fjórir menn ganga fyrri, fölleitur og skarpleitur, ógæfusamlegur og illmannlegur?“

Skarphéðinn mælti: „Eg heiti Skarphéðinn,“ segir hann, „og er þér skuldlaust að velja mér hæðiyrði, saklausum manni. Hefir mig aldrei það hent að eg hafi kúgað föður minn og barist við hann sem þú gerðir við þinn föður. Hefir þú og lítt riðið til alþingis eða starfað í þingdeildum og mun þér kringra að hafa ljósaverk að búi þínu að Öxará í fásinninu. Er þér og nær að stanga úr tönnum þér rassgarnarendann merarinnar er þú ást áður þú reiðst til þings og sá smalamaður þinn og undraðist hann er þú gerðir slíka fúlmennsku.“

Þorkell spratt þá upp af mikilli reiði og þreif sax sitt og mælti: „Þetta sax fékk eg í Svíþjóð og drap eg hinn mesta kappa en síðan vó eg margan mann með. Og þegar eg næ til þín skal eg reka það í gegnum þig og skaltu það hafa fyrir fáryrði þín.“

Skarphéðinn stóð með reidda öxina og glotti við og mælti: „Þessa öxi hafði eg í hendi þá er eg hljóp tólf álna yfir Markarfljót og vó eg Þráin Sigfússon og stóðu þeir átta fyrir og fékk engi þeirra fang á mér. Hefi eg og aldrei svo reitt vopn að manni að eigi hafi við komið.“

Síðan hratt hann þeim frá bræðrum sínum og Kára mági sínum og óð fram að Þorkatli.

Skarphéðinn mælti þá: „Gerðu nú annaðhvort, Þorkell hákur, að þú slíðrar saxið og sest niður eða eg keyri öxina í höfuð þér og klýf þig í herðar niður.“

Þorkell sest þá niður og slíðraði saxið og hafði hvorki orðið á fyrir honum áður né síðan. Þeir Ásgrímur gengu þá út.

Skarphéðinn mælti: „Hvert skulum vér nú ganga?“

Ásgrímur svaraði: „Heim til búðar vorrar.“

„Þá förum vér bónleiðir til búðar,“ segir Skarphéðinn.

Ásgrímur mælti þá: „Margstaðar hefir þú verið heldur orðhvass en hér er Þorkell átti hlut að þykir mér þú það eitt hafa á hann leikið er maklegt er.“

Gengu þeir þá heim til búðar sinnar og sögðu Njáli frá öllu sem gerst.

Hann mælti: „Búið dragi til þess sem vera vill.“

Guðmundur hinn ríki spurði nú hversu farið hafði með þeim Skarphéðni og Þorkatli og mælti svo: „Kunnigt er yður hversu farið hefir með oss Ljósvetningum og hefi eg aldrei farið jafnmikla skömm né sneypu fyrir þeim sem nú fór Þorkell fyrir Skarphéðni og er þetta allvel orðið.“

Hann mælti þá til Einars Þveræings bróður síns: „Þú skalt fara með öllu liði mínu og veita Njálssonum þá er dómar fara út en ef þeir þurfa liðs annað sumar þá skal eg sjálfur veita þeim lið.“

Einar játaði því og lét segja Ásgrími.

Ásgrímur mælti: „Ólíkur er Guðmundur flestum höfðingjum.“

Ásgrímur sagði þetta Njáli.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 119

2014-08-04T06:22:22Z

Olga: /* Chapter 119 */

{{Njála_TOC}}

==Chapter 119==

'''ASGRIM AND NJAL'S SONS PRAY MEN FOR HELP.'''

By that time Flosi had come to the Thing, and filled all his booths. Runolf filled the Dale-dwellers' booths, and Mord the booths of the men from Rangriver. Hall of the Side had long since come from the east, but scarce any of the other men; but still Hall of the Side had come with a great band, and joined this at once to Flosi's company, and begged him to take an atonement and to make peace.

Hall was a wise man and good-hearted. Flosi answered him well in everything, but gave way in nothing.

Hall asked what men had promised him help? Flosi named Mord Valgard's son, and said he had asked for his daughter at the hand of his kinsman Starkad.

Hall said she was a good match, but it was ill dealing with Mord, "And that thou wilt put to the proof ere this Thing be over."

After that they ceased talking.

One day Njal and Asgrim had a long talk in secret.

Then all at once Asgrim sprang up and said to Njal's sons, "We must set about seeking friends, that we may not be overborne by force; for this suit will be followed up boldly."

Then Asgrim went out, and Helgi Njal's son next; then Kari Solmund's son; then Grim Njal's son; then Skarphedinn; then Thorhall; then Thorgrim the Big; then Thorleif Crow.

They went to the booth of Gizur the White and inside it. Gizur stood up to meet them, and bade them sit down and drink.

"Not thitherward," says Asgrim, "tends our way, and we will speak our errand out loud, and not mutter and mouth about it. What help shall I have from thee, as thou art my kinsman?"

"Jorunn, my sister," said Gizur, "would wish that I should not shrink from standing by thee; and so it shall be now and hereafter, that we will both of us have the same fate."

Asgrim thanked him, and went away afterwards.

Then Skarphedinn asked, "Whither shall we go now?"

"To the booths of the men of Olfus," says Asgrim.

So they went thither, and Asgrim asked whether Skapti Thorod's son were in the booth? He was told that he was. Then they went inside the booth.

Skapti sate on the cross-bench, and greeted Asgrim, and he took the greeting well.

Skapti offered Asgrim a seat by his side, but Asgrim said he should only stay there a little while, "But still we have an errand to thee."

"Let me hear it?" says Skapti.

"I wish to beg thee for thy help, that thou wilt stand by us in our suit."

"One thing I had hoped," says Skapti, "and that is, that neither you nor your troubles would ever come into my dwelling."

"Such things are ill-spoken," says Asgrim, "when a man is the last to help others, when most lies on his aid."

"Who is yon man," says Skapti, "before whom four men walk, a big burly man, and pale-faced, unlucky-looking, well-knit, and troll-like?"

"My name is Skarphedinn," he answers, "and thou hast often seen me at the Thing; but in this I am wiser than you, that I have no need to ask what thy name is. Thy name is Skapti Thorod's son, but before thou calledst thyself 'Bristlepoll,' after thou hadst slain Kettle of Elda; then thou shavedst thy poll, and puttedst pitch on thy head, and then thou hiredst thralls to cut up a sod of turf, and thou creptest underneath it to spend the night. After that thou wentest to Thorolf Lopt's son of Eyrar, and he took thee on board, and bore thee out here in his meal sacks."

After that Asgrim and his band went out, and Skarphedinn asked, "Whither shall we go now?"

"To Snorri the Priest's booth," says Asgrim.

Then they went to Snorri's booth. There was a man outside before the booth, and Asgrim asked whether Snorri were in the booth.

The man said he was.

Asgrim went into the booth, and all the others. Snorri was sitting on the cross-bench, and Asgrim went and stood before him, and hailed him well.

Snorri took his greeting blithely, and bade him sit down.

Asgrim said he should be only a short time there, "But we have an errand with thee."

Snorri bade him tell it.

"I would," said Asgrim, "that thou wouldst come with me to the court, and stand by me with thy help, for thou art a wise man, and a great man of business."

"Suits fall heavy on us now," says Snorri the Priest, "and now many men push forward against us, and so we are slow to take up the troublesome suits of other men from other quarters."

"Thou mayest stand excused," says Asgrim "for thou art not in our debt for any service."

"I know," says Snorri, "that thou art a good man and true, and I will promise thee this, that I will not be against thee, and not yield help to thy foes."

Asgrim thanked him, and Snorri the Priest asked, "Who is that man before whom four go, pale-faced, and sharp-featured, and who shows his front teeth, and has his axe aloft on his shoulder."

"My name is Hedinn," he says, "but some men call me Skarphedinn by my full name; but what more hast thou to say to me."

"This," said Snorri the Priest, "that methinks thou art a well- knit, ready-handed man, but yet I guess that the best part of thy good fortune is past, and I ween thou hast now not long to live."

"That is well," says Skarphedinn, "for that is a debt we all have to pay, but still it were more needful to avenge thy father than to foretell my fate in this way."

"Many have said that before," says Snorri, "and I will not be angry at such words."

After that they went out, and got no help there. Then they fared to the booths of the men of Skagafirth. There Hafr (1) the Wealthy had his booth. The mother of Hafr was named Thoruna, she was a daughter of Asbjorn Baldpate of Myrka, the son of Hrosbjorn.

Asgrim and his band went into the booth, and Hafr sate in the midst of it, and was talking to a man.

Asgrim went up to him, and bailed him well; he took it kindly, and bade him sit down.

"This I would ask of thee," said Asgrim, "that thou wouldst grant me and my sons-in-law help.

Hafr answered sharp and quick, and said he would have nothing to do with their troubles.

"But still I must ask who that pale-faced man is before whom four men go, so ill-looking, as though he had come out of the sea-crags."

"Never mind, milksop that thou art!" said Skarphedinn, "who I am, for I will dare to go forward wherever thou standest before me, and little would I fear though such striplings were in my path. 'Twere rather thy duty, too, to get back thy sister Swanlauga, whom Eydis Ironsword and his messmate Stediakoll took away out of thy house, but thou didst not dare to do aught against them."

"Let us go out," said Asgrim, "there is no hope of help here."

Then they went out to the booths of men of Modruvale, and asked whether Gudmund the Powerful were in the booth, but they were told he was.

Then they went into the booth. There was a high seat in the midst of it, and there sate Gudmund the Powerful.

Asgrim went and stood before him, and hailed him.

Gudmund took his greeting well, and asked him to sit down.

"I will not sit," said Asgrim, "but I wish to pray thee for help, for thou art a bold man and a mighty chief."

"I will not be against thee," said Gudmund, "but if I see fit to yield thee help, we may well talk of that afterwards," and so he treated them well and kindly in every way.

Asgrim thanked him for his words, and Gudmund said, "There is one man in your band at whom I have gazed for a while, and he seems to me more terrible than most men that I have seen."

"Which is he?" says Asgrim.

"Four go before him," says Gudmund; "dark brown is his hair, and pale is his face; tall of growth and sturdy. So quick and shifty in his manliness that I would rather have his following than that of ten other men; but yet the man is unlucky-looking."

"I know," said Skarphedinn, "that thou speakest at me, but it does not go in the same way as to luck with me and thee. I have blame, indeed, from the slaying of Hauskuld, the Whiteness Priest, as is fair and right; but both Thorkel Foulmouth and Thorir Helgi's son spread abroad bad stories about thee, and that has tried thy temper very much."

Then they went out, and Skarphedinn said, "Whither shall we go now?"

"To the booths of the men of Lightwater," said Asgrim.

There Thorkel Foulmouth (2) had set up his booth.

Thorkel Foulmouth had been abroad and worked his way to fame in other lands. He had slain a robber east in Jemtland's wood, and then he fared on east into Sweden, and was a messmate of Saurkvir the Churl, and they harried eastward ho; but to the east of Baltic side (3) Thorkel had to fetch water for them one evening; then he met a wild man of the woods (4), and struggled against him long; but the end of it was that he slew the wild man. Thence he fared east into Adalsyssla, and there he slew a flying fire-drake. After that he fared back to Sweden, and thence to Norway, and so out to Iceland, and let these deeds of derring do be carved over his shut bed, and on the stool before his high seat. He fought, too, on Lightwater way with his brothers against Gudmund the Powerful, and the men of Lightwater won the day. He and Thorir Helgi's son spread abroad bad stories about Gudmund. Thorkel said there was no man in Iceland with whom he would not fight in single combat, or yield an inch to, if need were. He was called Thorkel Foulmouth, because he spared no one with whom he had to do either in word or deed.

ENDNOTES:

(1) Hafr was the son of Thorkel, the son of Eric of Gooddale, the son of Geirmund, the son of Hroald, the son of Eric Frizzlebeard who felled Gritgarth in Soknardale in Norway.

(2) Thorkel was the son of Thorgeir the Priest, the son of Tjorfi, the son of Thorkel the Long; but the mother of Thorgeir was Thoruna, the daughter of Thorstein, the son of Sigmund, son of Bard of the Nip. The mother of Thorkel Foulmouth was named Gudrida; she was a daughter of Thorkel the B1ack of Hleidrargarth, the son of Thorir Tag, the son of Kettle the Seal, the son of Ornolf, the son of Bjornolf, the son of Grim Hairy-cheek, the son of Kettle Haeing, the son of Hallbjorn Halftroll.

(3) "Baltic side." This probably means a part of the Finnish coast in the Gulf of Bothnia. See "Fornm. Sogur", xii. 264-5.

(4) "Wild man of the woods." In the original Finngalkn, a fabulous monster, half man and half beast.

==References==

<references />

==Kafli 119==

Flosi var á þingi og skipaði alla búð sína. Runólfur skipaði Dalverjabúð en Mörður Rangæingabúð. Hallur af Síðu var lengst kominn austan en nær ekki annarra manna. Hallur af Síðu hafði þó fjölmennt mjög og fór þegar í lið með Flosa og bað hann sætta og friðar. Hallur var vitur maður og góðgjarn. Flosi svaraði öllu vel og tók þó lítið af. Hallur spurði hverjir honum hefðu liðsinni heitið.

Flosi nefndi til Mörð Valgarðsson og kvaðst hafa beðið dóttur hans til handa Starkaði frænda sínum.

Hallur kvað góðan kost í henni en kvað allt illt við Mörð að eiga „og muntu það reyna áður þessu þingi sé lokið.“

Síðan hættu þeir talinu.

Það var einnhvern dag að þeir Njáll og Ásgrímur töluðu lengi hljótt.

Síðan spratt Ásgrímur upp og mælti til Njálssona: „Ganga munum vér og leita oss vina að vér verðum eigi bornir ofliði því að þetta mál mun verða sótt með kappi.“

Ásgrímur gekk þá út og næst Helgi Njálsson, þá Kári Sölmundarson, þá Grímur Njálsson, þá Skarphéðinn, þá Þórhallur, þá Þorgrímur mikli, þá Þorleifur krákur. Þeir gengu til búðar Gissurar hvíta og gengu inn í búðina. Gissur stóð upp í móti þeim og bað þá sitja og drekka.

Ásgrímur svarar: „Eigi veit þannig við og skal þetta ekki á mutur mæla. Hverja liðveislu skal eg þar eiga er þú ert, frændi?“

Gissur mælti: „Það mundi Jórunn ætla að eg mundi eigi undan skerast þér að veita. Skal og svo vera nú og oftar að eitt skal yfir okkur ganga.“

Ásgrímur þakkaði honum og gekk í braut síðan.

Þá spurði Skaphéðinn: „Hvert skulum vér nú ganga?“

Ásgrímur svarar: „Til búðar Ölfusinga.“

Síðan gengu þeir þangað. Ásgrímur spurði hvort Skafti Þóroddsson væri að búð. Honum var sagt að hann var þar. Gengu þeir þá inn í búðina. Skafti sat á pallinum og fagnaði Ásgrími. Hann tók því vel. Skafti bauð Ásgrími að sitja hjá sér.

Ásgrímur kvaðst skamma dvöl eiga mundu „en þó er við þig erindið.“

„Lát heyra það,“ segir Skafti.

„Eg vil biðja þig liðsinnis að þú veitir að málum vorum.“

„Hitt hafði eg ætlað,“ segir Skafti, „að ekki mundi koma vandræði yður í híbýli mín.“

Ásgrímur svarar: „Illa er slíkt mælt að verða mönnum þá síst að liði er mest liggur við.“

„Hver er sá maður,“ segir Skafti, „er fjórir menn ganga fyrri, mikill maður og fölleitur, ógæfusamlegur, harðlegur og tröllslegur?“

Hann svarar: „Skarphéðinn heiti eg,“ segir hann, „og hefir þú séð mig jafnan á þingi en vera mun eg því vitrari en þú að eg þarf eigi að spyrja hvað þú heitir. Þú heitir Skafti Þóroddsson en fyrr kallaðir þú þig Burstakoll þá er þú hafðir drepið Ketil úr Eldu. Gerðir þú þér þá koll og barst tjöru í höfuð þér. Síðan keyptir þú að þrælum að rísta upp jarðarmen og skreiðst þú þar undir um nóttina. Síðan fórstu til Þórólfs Loftssonar á Eyrum og tók hann við þér og bar þig út í mjölsekkjum sínum.“

Eftir það gengu þeir Ásgrímur út.

Skarphéðinn spurði: „Hvert skulum vér nú ganga?“

„Til búðar Snorra goða.“

Síðan gengu þeir til búðar Snorra. Þar var einn maður úti fyrir búðinni. Ásgrímur spurði hvort Snorri væri í búð. Sá sagði að hann væri þar. Ásgrímur gekk inn í búðina og þeir allir. Snorri sat á palli. Ásgrímur gekk fyrir hann og kvaddi hann vel. Snorri tók honum blíðlega og bað hann sitja.

Ásgrímur kvaðst þar skamma dvöl mundu eiga „en við þig er erindið.“

Snorri bað hann segja það.

Ásgrímur mælti: „Eg vildi að þú færir til dóma með mér og veittir mér lið því að þú ert vitur og framkvæmdarmaður mikill.“

„Þungt ganga oss nú málaferlin,“ segir Snorri goði, „og draga sig nú fram mjög margir í móti oss og erum vér því trauðir að taka vandræði annarra í aðra fjórðunga.“

„Vorkunn er það,“ segir Ásgrímur, „því að þú átt oss ekki varlaunað.“

„Veit eg er þú ert góður drengur,“ segir Snorri, „og vil eg því heita þér að eg skal hvergi í móti þér vera og eigi veita lið óvinum þínum.“

Ásgrímur þakkaði honum.

Snorri goði mælti: „Hver er sá maður er fjórir ganga fyrri, fölleitur og skarpleitur og glottir við tönn og hefir öxi reidda um öxl?“

„Héðinn heiti eg,“ segir hann, „en sumir menn kalla mig Skarphéðin öllu nafni eða hvað viltu fleira til mín tala?“

Snorri goði mælti: „Það að mér þykir þú maður harðlegur og mikilfenglegur en þó get eg að þrotin sé þín hin mesta gæfa og skammt get eg eftir þinnar ævi.“

„Vel er það,“ segir Skarphéðinn, „því að þá skuld eiga allir að gjalda. En þó er þér meiri nauðsyn að hefna föður þíns en spá mér slíkar spár.“

„Margir hafa það mælt áður,“ segir Snorri, „og mun eg ekki við slíku reiðast.“

Eftir það gengu þeir út og fengu þar enga liðveislu. Þaðan fóru þeir til búðar Skagfirðinga. Þá búð átti Hafur hinn auðgi. Hann var son Þorkels Eiríkssonar úr Goðdölum, Geirmundarsonar, Hróaldssonar, Eiríkssonar örðumskeggja er felldi Grjótgarð í Sóknardal í Noregi. Móðir Hafurs hét Þórunn og var dóttir Ásbjarnar Myrkárskalla Hross-Bjarnarsonar. Þeir Ásgrímur gengu inn í búðina. Hafur sat í miðri búðinni og talaði við mann. Ásgrímur gekk að honum og heilsaði á hann. Hann tók því vel og bauð honum að sitja.

Ásgrímur mælti: „Hins vildi eg biðja þig að þú veittir mér lið og mágum mínum.“

Hafur svaraði skjótt og kvaðst ekki taka mundu undir vandræði þeirra „en þó vil eg spyrja hver sá er hinn fölleiti er fjórir menn ganga fyrri og svo illilegur sem genginn sé út úr sjávarhömrum.“

Skarphéðinn mælti: „Hirð ekki þú það, mjólki þinn, hver eg er því að eg mun þora þar fram að ganga er þú situr fyrir og mundi eg allt lítt hræðast þótt slíkir sveinar væru á götu minni. Er þér og skyldara að sækja Svanlaugu systur þína er Eydís járnsaxa og þau Steðjakollur tóku í braut úr híbýlum þínum og þorðir þú ekki að að hafa.“

Ásgrímur mælti: „Göngum út. Ekki er hér von liðveislu.“

Síðan gengu þeir til Möðruvellingabúðar og spurðu hvort Guðmundur hinn ríki væri í búðinni en þeim var sagt að hann var þar. Þeir gengu þá inn í búðina. Hásæti var í miðri búðinni og sat þar Guðmundur ríki. Ásgrímur gekk fyrir hann og kvaddi hann. Guðmundur tók honum vel og bauð honum að sitja.

Ásgrímur mælti: „Eigi vil eg sitja en biðja vil eg þig liðsinnis því að þú ert kappsamur og mikill höfðingi.“

Guðmundur mælti: „Ekki skal eg móti þér vera. En ef mér sýnist að veita þér lið þá munum við vel mega tala um það síðar“ og tók á öllu vel.

Ásgrímur þakkaði honum orð sín.

Guðmundur mælti: „Maður er sá einn í liði yðru er eg hefi horft á um hríð og líst mér ógurlegri flestum mönnum þeim er eg hefi séð.“

„Hver er sá?“ segir Ásgrímur.

„Fjórir ganga fyrri en hann,“ segir Guðmundur, „jarpur á hár og föllitaður, mikill vöxtum og ernlegur og svo skjótlegur til karlmennsku að heldur vildi eg hans fylgi hafa en tíu annarra. Og er þó maðurinn ógæfusamlegur.“

Skarphéðinn mælti: „Veit eg að þú þykist til mín mæla og er eigi einn veg farið ógæfu okkarri. Eg hefi ámæli af vígi Höskulds Hvítanesgoða sem vorkunn er en þeir gerðu illmæli um þig Þorkell hákur og Þórir Helgason og hefir þú af því hina mestu skapraun.“

Gengu þeir þá út. Skarphéðinn mælti þá: „Hvert skulum vér nú ganga?“

„Til Ljósvetningabúðar,“ segir Ásgrímur.

Þá búð hafði tjaldað Þorkell hákur. Hann var son Þorgeirs goða Tjörvasonar, Þorkelssonar langs, en móðir Þorgeirs var Þórunn Þorsteinsdóttir, Sigmundarsonar, Gnúpa-Bárðarsonar. Móðir Þorkels háks hét Guðríður. Hún var dóttir Þorkels hins svarta úr Hleiðrargarði, Þórissonar snepils, Brimilssonar, Örnólfssonar, Björnólfssonar, Grímssonar loðinkinna, Ketils hængs, Hallbjarnarsonar hálftrölls. Þorkell hákur hafði verið utan og framið sig í öðrum löndum. Hann hafði drepið spellvirkja austur á Jamtaskógi. Síðan fór hann austur í Svíþjóð og fór til lags með Sörkvi karli og herjuðu þeir í Austurveg. En fyrir austan Bálagarðssíðu átti Þorkell að sækja þeim vatn eitt kveld. Þá mætti hann finngálkni og varðist því lengi en svo lauk með þeim að hann drap finngálknið. Þaðan fór hann austur í Aðalsýslu. Þar vó hann að flugdreka. Síðan fór hann aftur til Svíþjóðar og þaðan til Noregs og síðan út til Íslands. Og lét hann gera þrekvirki þessi yfir lokhvílu sinni og á stóli fyrir hásæti sínu. Hann barðist og á Ljósvetningaleið við Guðmund hinn ríka með bræðrum sínum og höfðu Ljósvetningar sigur. Gerðu þeir síðan illmæli um Guðmund, Þórir Helgason og Þorkell hákur. Þorkell mælti svo að sá væri engi á Íslandi að hann mundi eigi ganga til einvígis við eða á hæl hopa. Var hann fyrir því kallaður Þorkell hákur að hann eirði engu hvorki í orðum né verkum við hvern sem hann átti.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 118

2014-08-04T06:21:49Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 118==

'''NJAL AND SKARPHEDINN TALK TOGETHER.'''

Now, we must say how Njal said to Skarphedinn.

"What plan have ye laid down for yourselves, thou and thy brothers and Kari?"

"Little reck we of dreams in most matters," said Skarphedinn; "but if thou must know, we shall ride to Tongue to Asgrim Ellidagrim's son, and thence to the Thing; but, what meanest thou to do about thine own journey, father?"

"I shall ride to the Thing," says Njal, "for it belongs to my honour not to be severed from your suit so long as I live. I ween that many men will have good words to say of me, and so I shall stand you in good stead, and do you no harm."

There, too, was Thorhall Asgrim's son, and Njal's fosterson. The sons of Njal laughed at him because he was clad in a coat of russet, and asked how long he meant to wear that?

"I shall have thrown it off," he said, "when I have to follow up the blood-feud for my foster-father."

"There will ever be most good in thee," said Njal, "when there is most need of it."

So they all busked them to ride away from home, and were nigh thirty men in all, and rode till they came to Thursowater. Then came after them Njal's kinsmen, Thorleif Crow, and Thorgrim the Big; they were Holt-Thorir's sons, and offered their help and following to Njal's sons, and they took that gladly.

So they rode altogether across Thursowater, until they came on Laxwater bank, and took a rest and baited their horses there, and there Hjallti Skeggi's son came to meet them, and Njal's sons fell to talking with him, and they talked long and low.

"Now, I will show," said Hjallti, "that I am not blackhearted; Njal has asked me for help, and I have agreed to it, and given my word to aid him; he has often given me and many others the worth of it in cunning counsel."

Hjallti tells Njal all about Flosi's doings. They sent Thorhall on to Tongue to tell Asgrim that they would be there that evening; and Asgrim made ready at once, and was out of doors to meet them when Njal rode into the town."

Njal was clad in a blue cape, and had a felt hat on his head, and a small axe in his hand. Asgrim helped Njal off his horse, and led him and sate him down in his own seat. After that they all went in, Njal's sons and Kari. Then Asgrim went out.

Hjallti wished to turn away, and thought there were too many there; but Asgrim caught hold of his reins, and said he should never have his way in riding off, and made men unsaddle their horses, and led Hjallti in and sate him down by Njal's side; but Thorleif and his brother sat on the other bench and their men with them.

Asgrim sate him down on a stool before Njal, and asked, "What says thy heart about our matter?"

"It speaks rather heavily," says Njal, "for I am afraid that we shall have no lucky men with us in the suit; but I would, friend, that thou shouldest send after all the men who belong to thy Thing, and ride to the Althing with me."

"I have always meant to do that," says Asgrim; "and this I will promise thee at the same time, that I will never leave thy cause while I can get any men to follow me."

But all those who were in the house thanked him, and said that was bravely spoken. They were there that night, but the day after all Asgrim's band came thither.

And after that they all rode together till they come up on the Thing-field, and fit up their booths.

==References==

<references />

==Kafli 118==

Njáll mælti við Skarphéðin: „Hverja ráðagerð hafið þér nú fyrir yður bræður og Kári?“

Skarphéðinn mælti: „Lítt rekjum vér drauma til flestra hluta. En þér til að segja þá munum vér ríða í Tungu til Ásgríms Elliða-Grímssonar og þaðan til þings. En hvað ætlar þú um ferð þína, faðir?“

Njáll svaraði: „Ríða mun eg til þings því að það er sómi minn að skiljast eigi við yðvart mál meðan eg lifi. Væntir mig þess að margir verpi þar góðum orðum á mig og njótið þér mín en gjaldið hvergi.“

Þar var Þórhallur Ásgrímsson fóstri Njáls. Þeir Njálssynir hlógu að honum er hann var í kasti mórendu og spurðu hve lengi hann ætlaði að hafa það.

Hann svaraði: „Kastað skal eg því hafa þá er eg á að mæla eftir fóstra minn.“

Njáll mælti: „Þá muntu best gefast er mest liggur við.“

Þeir bjuggust allir heiman þaðan og voru nær þrír tigir manna og riðu þar til er þeir komu til Þjórsár. Þá komu þeir eftir frændur Njáls, Þorleifur krákur og Þorgrímur hinn mikli. Þeir voru synir Holta-Þóris og buðu lið sitt Njálssonum og atgöngu og þeir þágu það. Ríða þá allir saman yfir Þjórsá og þar til er þeir komu á Laxárbakka og kom þar til móts við þá Hjalti Skeggjason og tóku þeir Njáll tal með sér og töluðu lengi hljótt.

Hjalti mælti: „Það mun eg sýna jafnan að eg er ekki myrkur í skapi. Njáll hefir beðið mig liðveislu. Hefi eg og í gengið og heitið honum og mínu liðsinni. Hefir hann áður selt mér laun og mörgum öðrum í heilræðum sínum.“

Hjalti segir Njáli allt um ferðir Flosa.

Þeir sendu Þórhall í Tungu fyrir að segja Ásgrími að þeir mundu þangað um kveldið. Ásgrímur bjóst þegar við og var úti er Njáll reið inn tún. Njáll var í blárri kápu og hafði þófahött á höfði og taparöxi í hendi.

Ásgrímur tók Njál af hesti og bar hann inn og setti í hásæti. Síðan gengu þeir inn allir Njálssynir og Kári. Ásgrímur gekk þá út. Hjalti vildi snúa í braut og þótti þar of margt vera. Ásgrímur tók í taumana og kvað hann eigi skyldu ná í braut að ríða og lét taka af hestum þeirra og fylgdi Hjalta inn og setti hann hjá Njáli en þeir Þorleifur sátu á annan bekk og menn þeirra.

Ásgrímur settist á stól fyrir Njál og spurði: „Hversu segir þér hugur um mál vor?“

Njáll svarar: „Heldur þunglega því að mig uggir að hér muni eigi gæfumenn í hlut eiga.“ Njáll mælti: „Sendu eftir öllum þingmönnum þínum og ríðið til þings með mér.“

„Það hefi eg ætlað,“ segir Ásgrímur, „og því mun eg heita þér með að úr yðrum málum mun eg aldrei ganga meðan eg fæ nokkura menn með mér.“

En allir þökkuðu honum þeir er inni voru og kváðu slíkt drengilega mælt.

Þar voru þeir um nóttina en um daginn eftir kom þar allt lið Ásgríms. Síðan ríða þeir allir saman þar til er þeir koma á þing upp og tjalda búðir sínar.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 118

2014-08-04T06:21:03Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 114==

'''NJAL AND SKARPHEDINN TALK TOGETHER.'''

Now, we must say how Njal said to Skarphedinn.

"What plan have ye laid down for yourselves, thou and thy brothers and Kari?"

"Little reck we of dreams in most matters," said Skarphedinn; "but if thou must know, we shall ride to Tongue to Asgrim Ellidagrim's son, and thence to the Thing; but, what meanest thou to do about thine own journey, father?"

"I shall ride to the Thing," says Njal, "for it belongs to my honour not to be severed from your suit so long as I live. I ween that many men will have good words to say of me, and so I shall stand you in good stead, and do you no harm."

There, too, was Thorhall Asgrim's son, and Njal's fosterson. The sons of Njal laughed at him because he was clad in a coat of russet, and asked how long he meant to wear that?

"I shall have thrown it off," he said, "when I have to follow up the blood-feud for my foster-father."

"There will ever be most good in thee," said Njal, "when there is most need of it."

So they all busked them to ride away from home, and were nigh thirty men in all, and rode till they came to Thursowater. Then came after them Njal's kinsmen, Thorleif Crow, and Thorgrim the Big; they were Holt-Thorir's sons, and offered their help and following to Njal's sons, and they took that gladly.

So they rode altogether across Thursowater, until they came on Laxwater bank, and took a rest and baited their horses there, and there Hjallti Skeggi's son came to meet them, and Njal's sons fell to talking with him, and they talked long and low.

"Now, I will show," said Hjallti, "that I am not blackhearted; Njal has asked me for help, and I have agreed to it, and given my word to aid him; he has often given me and many others the worth of it in cunning counsel."

Hjallti tells Njal all about Flosi's doings. They sent Thorhall on to Tongue to tell Asgrim that they would be there that evening; and Asgrim made ready at once, and was out of doors to meet them when Njal rode into the town."

Njal was clad in a blue cape, and had a felt hat on his head, and a small axe in his hand. Asgrim helped Njal off his horse, and led him and sate him down in his own seat. After that they all went in, Njal's sons and Kari. Then Asgrim went out.

Hjallti wished to turn away, and thought there were too many there; but Asgrim caught hold of his reins, and said he should never have his way in riding off, and made men unsaddle their horses, and led Hjallti in and sate him down by Njal's side; but Thorleif and his brother sat on the other bench and their men with them.

Asgrim sate him down on a stool before Njal, and asked, "What says thy heart about our matter?"

"It speaks rather heavily," says Njal, "for I am afraid that we shall have no lucky men with us in the suit; but I would, friend, that thou shouldest send after all the men who belong to thy Thing, and ride to the Althing with me."

"I have always meant to do that," says Asgrim; "and this I will promise thee at the same time, that I will never leave thy cause while I can get any men to follow me."

But all those who were in the house thanked him, and said that was bravely spoken. They were there that night, but the day after all Asgrim's band came thither.

And after that they all rode together till they come up on the Thing-field, and fit up their booths.

==References==

<references />

==Kafli 114==

Njáll mælti við Skarphéðin: „Hverja ráðagerð hafið þér nú fyrir yður bræður og Kári?“

Skarphéðinn mælti: „Lítt rekjum vér drauma til flestra hluta. En þér til að segja þá munum vér ríða í Tungu til Ásgríms Elliða-Grímssonar og þaðan til þings. En hvað ætlar þú um ferð þína, faðir?“

Njáll svaraði: „Ríða mun eg til þings því að það er sómi minn að skiljast eigi við yðvart mál meðan eg lifi. Væntir mig þess að margir verpi þar góðum orðum á mig og njótið þér mín en gjaldið hvergi.“

Þar var Þórhallur Ásgrímsson fóstri Njáls. Þeir Njálssynir hlógu að honum er hann var í kasti mórendu og spurðu hve lengi hann ætlaði að hafa það.

Hann svaraði: „Kastað skal eg því hafa þá er eg á að mæla eftir fóstra minn.“

Njáll mælti: „Þá muntu best gefast er mest liggur við.“

Þeir bjuggust allir heiman þaðan og voru nær þrír tigir manna og riðu þar til er þeir komu til Þjórsár. Þá komu þeir eftir frændur Njáls, Þorleifur krákur og Þorgrímur hinn mikli. Þeir voru synir Holta-Þóris og buðu lið sitt Njálssonum og atgöngu og þeir þágu það. Ríða þá allir saman yfir Þjórsá og þar til er þeir komu á Laxárbakka og kom þar til móts við þá Hjalti Skeggjason og tóku þeir Njáll tal með sér og töluðu lengi hljótt.

Hjalti mælti: „Það mun eg sýna jafnan að eg er ekki myrkur í skapi. Njáll hefir beðið mig liðveislu. Hefi eg og í gengið og heitið honum og mínu liðsinni. Hefir hann áður selt mér laun og mörgum öðrum í heilræðum sínum.“

Hjalti segir Njáli allt um ferðir Flosa.

Þeir sendu Þórhall í Tungu fyrir að segja Ásgrími að þeir mundu þangað um kveldið. Ásgrímur bjóst þegar við og var úti er Njáll reið inn tún. Njáll var í blárri kápu og hafði þófahött á höfði og taparöxi í hendi.

Ásgrímur tók Njál af hesti og bar hann inn og setti í hásæti. Síðan gengu þeir inn allir Njálssynir og Kári. Ásgrímur gekk þá út. Hjalti vildi snúa í braut og þótti þar of margt vera. Ásgrímur tók í taumana og kvað hann eigi skyldu ná í braut að ríða og lét taka af hestum þeirra og fylgdi Hjalta inn og setti hann hjá Njáli en þeir Þorleifur sátu á annan bekk og menn þeirra.

Ásgrímur settist á stól fyrir Njál og spurði: „Hversu segir þér hugur um mál vor?“

Njáll svarar: „Heldur þunglega því að mig uggir að hér muni eigi gæfumenn í hlut eiga.“ Njáll mælti: „Sendu eftir öllum þingmönnum þínum og ríðið til þings með mér.“

„Það hefi eg ætlað,“ segir Ásgrímur, „og því mun eg heita þér með að úr yðrum málum mun eg aldrei ganga meðan eg fæ nokkura menn með mér.“

En allir þökkuðu honum þeir er inni voru og kváðu slíkt drengilega mælt.

Þar voru þeir um nóttina en um daginn eftir kom þar allt lið Ásgríms. Síðan ríða þeir allir saman þar til er þeir koma á þing upp og tjalda búðir sínar.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 116

2014-08-04T06:20:14Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 116==

'''OF FLOSI AND HILDIGUNNA.'''

Hildigunna was out of doors, and said, "Now shall all the men of my household be out of doors when Flosi rides into the yard; but the women shall sweep the house and deck it with hangings, and make ready the high seat for Flosi."

Then Flosi rode into the town, and Hildigunna turned to him and said, "Come in safe and sound and happy kinsman, and my heart is fain at thy coming hither."

"Here," says Flosi, "we will break our fast, and then we will ride on."

Then their horses were tethered, and Flosi went into the sitting- room and sat him down, and spurned the high seat away from him on the dais, and said, "I am neither king nor earl, and there is no need to make a high seat for me to sit on, nor is there any need to make a mock of me."

Hildigunna was standing close by, and said, "It is ill if it mislikes thee, for this we did with a whole heart."

"If thy heart is whole towards me, then what I do will praise itself if it be well done, but it will blame itself if it be ill done."

Hildigunna laughed a cold laugh, and said, "There is nothing new in that, we will go nearer yet ere we have done."

She sat her down by Flosi, and they talked long and low.

After that the board was laid, and Flosi and his band washed their hands. Flosi looked hard at the towel and saw that it was all in rags, and had one end torn off. He threw it down on the bench and would not wipe himself with it, but tore off a piece of the tablecloth, and wiped himself with that, and then threw it to his men.

After that Flosi sat down to the board and bade men eat.

Then Hildigunna came into the room and went before Flosi, and threw her hair off her eyes and wept.

"Heavy-hearted art thou now, kinswoman," said Flosi, "when thou weepest, but still it is well that thou shouldst weep for a good husband."

"What vengeance or help shall I have of thee?" she says.

"I will follow up thy suit," said Flosi, "to the utmost limit of the law, or strive for that atonement which good men and true shall say that we ought to have as full amends."

"Hauskuld would avenge thee," she said, "if he had the blood-feud after thee."

"Thou lackest not grimness," answered Flosi, "and what thou wantest is plain."

"Arnor Ornolf's son, of Forswaterwood," said Hildigunna, "had done less wrong towards Thord Frey's priest thy father; and yet thy brothers Kolbein and Egil slew him at Skaptarfells-Thing."

Then Hildigunna went back into the hall and unlocked her chest, and then she took out the cloak, Flosi's gift, and in it Hauskuld had been slain, and there she had kept it, blood and all. Then she went back into the sitting-room with the Cloak; she went up silently to Flosi. Flosi had just then eaten his full, and the board was cleared. Hildigunna threw the cloak over Flosi, and the gore rattled down all over him.

Then she spoke and said, "This cloak, Flosi, thou gavest to Hauskuld, and now I will give it back to thee; he was slain in it, and I call God and all good men to witness, that I abjure thee, by all the might of thy Christ, and by thy manhood and bravery, to take vengeance for all those wounds which he had on his dead body, or else to be called every man's dastard."

Flosi threw the cloak off him and hurled it into her lap, and said, "Thou art the greatest hell-hag, and thou wishest that we should take that course which will be the worst for all of us. But 'women's counsel is ever cruel.'"

Flosi was so stirred at this, that sometimes he was bloodred in the face, and sometimes ashy pale as withered grass, and sometimes blue as death.

Flosi and his men rode away; he rode to Holtford, and there waits for the sons of Sigfus and other of his men.

Ingialld dwelt at the Springs; he was the brother of Rodny, Hauskuld Njal's son's mother (1). Ingialld had to wife Thraslauga, the daughter of Egil, the son of Thord Frey's priest (2). Flosi sent word to Ingialld to come to him, and Ingialld went at once, with fourteen men. They were all of his household. Ingialld was a tall man and a strong, and slow to meddle with other men's business, one of the bravest of men, and very bountiful to his friends.

Flosi greeted him well, and said to him, "Great trouble hath now come on me and my brothers-in-law, and it is hard to see our way out of it; I beseech thee not to part from my suit until this trouble is past and gone."

"I am come into a strait myself," said Ingialld, "for the sake of the ties that there are between me and Njal and his sons, and other great matters which stand in the way."

"I thought," said Flosi, "when I gave away my brother's daughter to thee, that thou gavest me thy word to stand by me in every suit."

"It is most likely," says Ingialld, "that I shall do so, but still I will now, first of all, ride home, and thence to the Thing."

ENDNOTES:

(1) They were children of Hauskuld the White, the son of Ingialld the Strong, the son of Gerfinn the Red, the son of Solvi, the son of Thorstein Baresarks-bane.

(2) The mother of Egil was Thraslauga, the daughter of Thorstein Titling; the mother of Thraslauga was Unna, the daughter of Eyvind Karf.

==References==

<references />

==Kafli 116==

Hildigunnur var úti og mælti: „Nú skulu allir heimamenn mínir vera úti er Flosi ríður í garð en konur skulu ræsta húsin og tjalda og búa Flosa öndvegi.“

Síðan reið Flosi í túnið. Hildigunnur sneri að honum og mælti: „Kom heill og sæll, frændi, og er fegið orðið hjarta mitt tilkomu þinni.“

„Hér skulum vér,“ segir Flosi, „eta dagverð og ríða síðan.“

Þá voru bundnir hestar þeirra.

Flosi gekk inn í stofuna og settist niður og kastaði í pallinn undan sér hásætinu og mælti: „Hvorki er eg konungur né jarl og þarf ekki að gera hásæti undir mér og þarf ekki að spotta mig.“

Hildigunnur var nær stödd og mælti: „Það er illa ef þér mislíkar því að þetta gerðum vér af heilum hug.“

Flosi mælti: „Ef þú hefir heilan hug við mig þá mun sjálft lofa sig ef vel er, enda mun sjálft lasta sig ef illa er.“

Hildigunnur hló kaldahlátur og mælti: „Ekki er enn mark að, nærri mun við ganga áður lýkur.“

Hún settist niður hjá Flosa og töluðu þau lengi hljótt.

Síðan voru borð tekin en Flosi tók laugar og lið hans. Flosi hugði að handklæðinu og var það raufar einar og numið til annars endans. Hann kastaði í bekkinn og vildi eigi þerra sér á og reist af borðdúkinum og þerrði sér þar á og kastaði til manna sinna. Síðan settist Flosi undir borð og bað menn eta.

Þá kom Hildigunnur í stofu og greiddi hárið frá augum sér og grét.

Flosi mælti: „Skapþungt er þér nú, frændkona, en þó er það vel er þú grætur góðan mann.“

„Hvert eftirmæli skal eg af þér hafa,“ segir hún, „eða liðveislu?“

Flosi mælti: „Sækja mun eg mál þitt til fullra laga eða veita til þeirra sætta er góðir menn sjá að vér séum vel sæmdir af í alla staði.“

Hún mælti: „Hefna mundi Höskuldur þín ef hann ætti eftir þig að mæla.“

Flosi svaraði: „Eigi skortir þig grimmleik og séð er hvað þú vilt.“

Hildigunnur mælti: „Minna hafði misgert Arnór Örnólfsson úr Fossárskógum við Þórð Freysgoða föður þinn og vógu bræður þínir hann á Skaftafellsþingi, Kolbeinn og Egill.“

Hildigunnur gekk þá fram í skálann og lauk upp kistu sinni. Tók hún þá upp skikkjuna er Flosi hafði gefið Höskuldi og í þeirri var hann veginn og hafði hún þar varðveitt í blóðið allt. Hún gekk þá innar í stofuna með skikkjuna. Hún gekk þegjandi að Flosa. Þá var Flosi mettur og af borið af borðinu. Hildigunnur lagði yfir Flosa skikkjuna. Dundi þá blóðið um hann allan.

Hún mælti þá: „Þessa skikkju gafst þú, Flosi, Höskuldi og vil eg nú gefa þér aftur. Var hann í þessi veginn. Skýt eg því til guðs og góðra manna að eg særi þig fyrir alla krafta Krists þíns og fyrir manndóm og karlmennsku þína að þú hefnir þeirra allra sára sem hann hafði á sér dauðum eða heit hvers manns níðingur ella.“

Flosi kastaði af sér skikkjunni og rak í fang henni og mælti: „Þú ert hið mesta forað og vildir að vér tækjum það upp er öllum oss gegnir verst og eru köld kvenna ráð.“

Flosa brá svo við að hann var í andliti stundum sem blóð en stundum fölur sem gras en stundum blár sem hel.

Þeir Flosi riðu í braut. Hann reið til Holtavaðs og bíður þar Sigfússona og annarra sinna manna.

Ingjaldur bjó að Keldum, bróðir Hróðnýjar móður Höskulds Njálssonar. Þau voru börn Höskulds hins hvíta Ingjaldssonar hins sterka Geirfinnssonar hins rauða Sölvasonar Þorsteinssonar berserkjabana. Ingjaldur átti Þraslaugu dóttur Egils Þórðarsonar Freysgoða. Móðir Egils var Þraslaug dóttir Þorsteins tittlings. Móðir Þraslaugar var Unnur dóttir Eyvindar karpa.

Flosi sendi orð Ingjaldi að hann kæmi til hans. Ingjaldur fór þegar við hinn fimmtánda mann. Ingjaldur var mikill maður og styrkur og fálátur og hinn hraustasti karlmaður og fédrengur góður við vini sína.

Flosi fagnaði honum vel og mælti til hans: „Mikill vandi er kominn að hendi oss mágum og er nú vant úr að ráða. Bið eg þig að þú skiljist eigi við mitt mál fyrr en lýkur yfir vandræði þessi.“

Ingjaldur mælti: „Við vant er eg um kominn við tengda sakir við Njál og sonu hans og annarra stórra hluta er hér hvarfa í milli.“

Flosi mælti: „Það ætlaði eg þá er eg gifti þér bróðurdóttur mína að þú hést mér því að veita mér að hverju máli.“

„Það er og líkast,“ segir Ingjaldur, „að eg geri svo en þó vil eg nú heim ríða fyrst og þaðan til þings.“

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 115

2014-08-04T06:19:31Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 115==

'''OF FLOSI THORD'S SON.'''

Flosi hears of Hauskuld's slaying, and that brings him much grief and wrath, but still he kept his feelings well in hand. He was told how the suit had been set on foot, as has been said, for Hauskuld's slaying, and he said little about it. He sent word to Hall of the Side, his father-in-law, and to Ljot his son, that they must gather in a great company at the Thing. Ljot was thought the most hopeful man for a chief away there east. It had been foretold that if he could ride three summers running to the Thing, and come safe and sound home, that then he would be the greatest chief in all his family, and the oldest man. He had then ridden one summer to the Thing, and now he meant to ride the second time.

Flosi sent word to Kol Thorstein's son, and Glum the son of Hilldir the Old, the son of Gerleif, the son of Aunund Wallet- back, and to Modolf Kettle's son, and they all rode to meet Flosi.

Hall gave his word, too, to gather a great company, and Flosi rode till he came to Kirkby, to Surt Asbjorn's son. Then Flosi sent after Kolbein Egil's son, his brother's son, and he came to him there. Thence he rode to Headbrink. There dwelt Thorgrim the Showy, the son of Thorkel the Fair. Flosi begged him to ride to the Althing with him, and he said yea to the journey, and spoke thus to Flosi, "Often hast thou been more glad, master, than thou art now, but thou hast some right to be so."

"Of a truth," said Flosi, "that hath now come on my hands, which I would give all my goods that it had never happened. Ill seed has been sown, and so an ill crop will spring from it."

Thence he rode over Amstacksheath, and so to Solheim that evening. There dwelt Lodmund Wolf's son, but he was a great friend of Flosi, and there he stayed that night, and next morning Lodmund rode with him into the Dale.

There dwelt RunoIf, the son of Wolf Aurpriest.

Flosi said to Runolf, "Here we shall have true stories as to the slaying of Hauskuld, the Priest of Whiteness. Thou art a truthful man, and hast got at the truth by asking, and I will trust to all that thou tellest me as to what was the cause of quarrel between them."

"There is no good in mincing the matter," said Runolf, "but we must say outright that he has been slain for less than no cause; and his death is a great grief to all men. No one thinks it so much a loss as Njal, his foster-father."

"Then they will be ill off for help from men," says Flosi; "and they will find no one to speak up for them."

"So it will be," says Runolf, "unless it be otherwise foredoomed."

"What has been done in the suit?" says Flosi.

"Now the neighbours have been summoned on the inquest," says Runolf, "and due notice given of the suit for manslaughter."

"Who took that step?" asks Flosi.

"Mord Valgard's son," says Runolf.

"How far is that to be trusted?" says Flosi.

"He is of my kin," says Runolf; "but still if I tell the truth of him, I must say that more men reap ill than good from him. But this one thing I will ask of thee, Flosi, that thou givest rest to thy wrath, and takest the matter up in such a way as may lead to the least trouble. For Njal will make a good offer, and so will others of the best men."

"Ride thou then to the Thing, Runolf," said Flosi, "and thy words shall have much weight with me, unless things turn out worse than they should."

After that they cease speaking about it, and Runolf promised to go to the Thing.

Runolf sent word to Hafr the Wise, his kinsman, and he rode thither at once.

Thence Flosi rode to Ossaby.

==References==

<references />

==Kafli 115==

Flosi spyr víg Höskulds og fær honum það mikillar áhyggju og reiði og var hann þó vel stilltur. Honum var sagður málatilbúnaður sá sem hafður hafði verið eftir víg Höskulds og lagði hann fátt til. Hann sendi orð Halli á Síðu mági sínum og Ljóti syni hans að þeir skyldu fjölmenna mjög til þings. Ljótur þótti best höfðingjaefni austur þar. Honum var það fyrir spáð ef hann riði þrjú sumur til þings og kæmi heill heim að þá mundi hann verða mestur höfðingi í ætt sinni og elstur. Hann hafði þá riðið eitt sumar til þings en nú ætlaði hann annað. Flosi sendi orð Kol Þorsteinssyni og Glúmi syni Hildis hins gamla, Geirleifi Önundarsyni töskubaks og Móðólfi Ketilssyni og riðu þeir allir til móts við Flosa. Hallur hét og að fjölmenna mjög.

Flosi reið þar til er hann kom í Kirkjubæ til Surts Ásbjarnarsonar. Þá sendi Flosi eftir Kolbeini Egilssyni bróðursyni sínum og kom hann þar.

Þaðan reið hann til Höfðabrekku. Þar bjó Þorgrímur skrauti son Þorkels hins fagra.

Flosi bað hann ríða til alþingis með sér en hann játaði ferðinni og mælti til Flosa: „Oftar hefir þú glaðari verið, bóndi, en nú og er þó nokkur vorkunn á þótt svo sé.“

Flosi mælti: „Það hefir nú víst að hendi borið er eg mundi gefa til mína eigu að það hefði eigi fram komið. Er og illu korni til sáð enda mun illt af gróa.“

Þaðan reið hann um Arnarstakksheiði og á Sólheima um kveldið. Þar bjó Löðmundur Úlfsson en hann var vinur mikill Flosa og var hann þar um nóttina. En um morguninn reið Löðmundur með honum í Dal. Þar bjó Runólfur son Úlfs aurgoða.

Flosi mælti til Runólfs: „Hér munum vér hafa sannar sögur um víg Höskulds Hvítanesgoða. Ertu maður sannorður og kominn nær frétt og mun eg því trúa öllu er þú segir mér frá hvað til saka hefir orðið með þeim.“

Runólfur mælti: „Ekki þarf það orðum að fegra að hann hefir meir en saklaus veginn verið og er hann öllum mönnum harmdauði. Þykir engum jafnmikið sem Njáli fóstra hans.“

„Þá mun þeim verða illt til liðveislumanna,“ segir Flosi.

„Svo mun það,“ segir Runólfur, „ef ekki dregur til.“

„Hvað er nú að gert?“ segir Flosi.

„Nú eru kvaddir búar og lýst víginu.“

„Hver gerði það?“ segir Flosi.

„Mörður Valgarðsson,“ segir Runólfur.

„Hve trútt mun það?“ segir Flosi.

„Skyldur er hann mér,“ segir Runólfur, „en þó mun eg satt frá honum segja að fleiri hljóta illt af honum en gott. Þess vil eg nú biðja þig, Flosi, að þú gefir ró reiði og takir það af er minnst vandræði standi af því að Njáll mun góð boð bjóða og aðrir hinir bestu menn.“

Flosi mælti: „Ríð þú þá til þings, Runólfur, og skulu mikið þín orð mega við mig nema til verra dragi en vera skyldi.“

Síðan hættu þeir talinu og hét Runólfur ferðinni. Runólfur sendi orð Hafri hinum spaka. Hann reið þegar þangað.

Flosi reið þaðan í Ossabæ.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 114

2014-08-04T06:18:59Z

Olga: /* Chapter 114 */

{{Njála_TOC}}

==Chapter 114==

'''OF SNORRI THE PRIEST, AND HIS STOCK.'''

There was a man named Snorri, who was surnamed the Priest. He dwelt at Helgafell before Gudruna Oswif's daughter bought the land of him, and dwelt there till she died of old age; but Snorri then went and dwelt at Hvamsfirth on Saelingdale's tongue. Thorgrim was the name of Snorri's father, and he was a son of Thorstein codcatcher (1). Snorri was a great friend of Asgrim Ellidagrim's son, and he looked for help there also. Snorri was the wisest and shrewdest of all these men in Iceland who had not the gift of foresight. He was good to his friends, but grim to his foes.

At that time there was a great riding to the Thing out of all the Quarters, and men had many suits set on foot.

ENDNOTES:

(1) Thorstein Codcatcher was the son of Thorolf Mostrarskegg, the son of Ornolf Fish-driver, but Ari the Wise ways he was the son of Thorgil Reydarside. Thorolf Mostrarskegg had to wife Oska, the daughter of Thorstein the Red. The mother of Thorgrim was named Thora, a daughter of Oleif the Shy, the son of Thorstein the Red, the son of Oleif the White, the son of Ingialld, the son of Helgi; but the mother of Ingialld was Thora, a daughter of Sigurd Snake-eye, son of Ragnar Hairybreeks; but the mother of Snorri the Priest was Thordisa, the daughter of Sur, and the sister of Gisli.

==References==

<references />

==Kafli 114==

Snorri hét maður er kallaður var goði. Hann bjó að Helgafelli áður Guðrún Ósvífursdóttir keypti að honum landið og bjó hún þar til elli en Snorri fór þá til Hvammsfjarðar og bjó í Sælingsdalstungu. Þorgrímur hét faðir Snorra og var son Þorsteins þorskabíts, Þórólfssonar Mostrarskeggs, Örnólfssonar fiskreka. En Ari hinn fróði segir hann vera son Þorgils reyðarsíðu. Þórólfur Mostrarskegg átti Ósku dóttur Þorsteins hins rauða. Móðir Þorgríms hét Þóra dóttir Óleifs feilans, Þorsteinssonar rauða, Óleifssonar hvíta, Ingjaldssonar Helgasonar, en móðir Ingjalds hét Þóra dóttir Sigurðar orms í auga, Ragnarssonar loðbrókar. En móðir Snorra goða var Þórdís Súrsdóttir, systir Gísla.

Snorri var vinur mikill Ásgríms Elliða-Grímssonar og ætlaði hann þar til liðveislu.

Snorri var vitrastur maður á Íslandi þeirra er eigi voru forspáir. Hann var góður vinum sínum en grimmur óvinum.

Í þenna tíma var þingreið mikil úr öllum fjórðungum og höfðu menn mörg mál til búin.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 113

2014-08-04T06:18:19Z

Olga: /* Chapter 113 */

{{Njála_TOC}}

==Chapter 113==

'''THE PEDIGREE OF GUDMUND THE POWERFUL.'''

There was a man named Gudmund the Powerful, who dwelt at Modruvale in Eyjafirth. He was the son of Eyjolf the son of Einar (1). Gudmund was a mighty chief, wealthy in goods; he had in his house a hundred hired servants. He overbore in rank and weight all the chiefs in the north country, so that some left their homesteads, but some he put to death, and some gave up their priesthoods for his sake, and from him are come the greatest part of all the picked and famous families in the land, such as "the Pointdwellers" and the "Sturlungs" and the "Hvamdwellers," and the "Fleetmen," and Kettle the Bishop, and many of the greatest men.

Gudmund was a friend of Asgrim Ellidagrim's son, and so he hoped to get his help.

ENDNOTES:

(1) Einar was the son of Audun the Bald, the son of Thorolf Butter, the son of Thorstein the Unstable, the son of Grim with the Tuft. The mother of Gudmund was Hallberg, the daughter of Thorodd Helm, but the mother of Hallbera was Reginleifa, daughter of Saemund the South-islander; after him is named Saemundslithe in Skagafirth. The mother of Eyjolf, Gudmund's father, was Valgerda Runolf's daughter; the mother of Valgerda was Valbjorg, her mother was Joruna the Disowned, a daughter of King Oswald the Saint. The mother of Einar, the father of Eyjolf, was Helga, a daughter of Helgi the Lean, who took Eyjafirth as the first settler. Helgi was the son of Eyvind the Easterling. The mother of Helgi was Raforta, the daughter of Kjarval, the Erse King. The mother of Helga Helgi's daughter, was Thoruna the Horned, daughter of Kettle Flatnose, the son of Bjorn the Rough-footed, the son of Grim, Lord of Sogn. The mother of Grim was Hervora, but the mother of Hervora was Thorgerda, daughter of King Haleyg of Helgeland. Thorlauga was the name of Gudmund the Powerful's wife, she was a daughter of Atli the Strong, the son of Eilif the Eagle. the son of Bard, the son of Jalkettle, the son of Ref, the son of Skidi the Old. Herdisa was the name of Thorlauga's mother, a daughter of Thord of the Head, the son of Bjorn Butter- carrier, the son of Hroald the son of Hrodlaug the Sad, the son of Bjorn Ironside, the son of Ragnar Hairybreeks, the son of Sigurd Ring, the son of Randver, the son of Radbard. The mother of Herdisa Thord's daughter was Thorgerda Skidi's daughter, her mother was Fridgerda, a daughter of Kjarval, the Erse King.

==References==

<references />

==Kafli 113==

Maður er nefndur Guðmundur hinn ríki er bjó á Möðruvöllum í Eyjafirði. Hann var Eyjólfsson, Einarssonar, Auðunarsonar rotins, Þórólfssonar smjörs, Þorsteinssonar skrofa, Grímssonar kambans. Móðir Guðmundar hét Hallbera dóttir Þórodds hjálms en móðir Hallberu hét Reginleif dóttir Sæmundar hins suðureyska. Við þann er kennd Sæmundarhlíð í Skagafirði. Móðir Eyjólfs, föður Guðmundar, var Valgerður Runólfsdóttir. Móðir Valgerðar var Valbjörg. Hennar móðir var Jórunn hin óborna dóttir Ósvalds konungs hins helga. Móðir Eyjólfs var Helga dóttir Helga hins magra er nam Eyjafjörð. Hann var son Eyvindar Austmanns og Raförtu dóttur Kjarvals Írakonungs. Móðir Helgu, dóttur Helga, var Þórunn hyrna dóttir Ketils flatnefs, Bjarnarsonar bunu, Grímssonar hersis. Móðir Gríms var Hervör en móðir Hervarar var Þorgerður dóttir Háleygs konungs af Hálogalandi.

Þorlaug hét kona Guðmundar hins ríka, dóttir Atla hins ramma, Eilífssonar arnar, Bárðarsonar í Ál, Ketilssonar refs, Skíðasonar hins gamla. Herdís hét móðir Þorlaugar, dóttir Þórðar Höfða-Bjarnarsonar byrðusmjörs, Hróaldssonar, Hróðlaugssonar hryggs, Bjarnarsonar járnsíðu, Ragnarssonar loðbrókar, Sigurðarsonar hrings, Randvéssonar, Ráðbarðssonar.

Móðir Herdísar Þórðardóttur var Friðgerður dóttir Kjarvals sonar Írakonungs.

Guðmundur var höfðingi mikill og auðigur. Hann hafði hundrað hjóna. Hann sat yfir virðingu allra höfðingja fyrir norðan land svo að sumir létu bústaði sína en suma tók hann af lífi en sumir létu goðorð sín fyrir honum. Og er frá honum komið allt hið mesta mannval á landinu: Oddaverjar og Sturlungar og Hvammverjar og Fljótamenn og Ketill biskup og margir hinir mestu menn.

Guðmundur var vinur Ásgríms Elliða-Grímssonar og ætlaði hann þar til liðveislu.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 155

2014-08-04T04:01:17Z

Olga: /* Chapter 155 */

{{Njála_TOC}}

==Chapter 155==

'''GUNNAR LAMBI'S SON'S SLAYING.'''

Just at that very time Kari and Kolbein and David the White came to Hrossey unawares to all men. They went straightway up on land, but a few men watched their ship.

Kari and his fellows went straight to the earl's homestead, and came to the hall about drinking time.

It so happened that just then Gunnar was telling the story of the burning, but they were listening to him meanwhile outside. This was on Yule-day itself.

Now King Sigtrygg asked, "How did Skarphedinn bear the burning?"

"Well at first for a long time," said Gunnar, "but still the end of it was that he wept." And so he went on giving an unfair leaning in his story, but every now and then he laughed out loud.

Kari could not stand this, and then he ran in with his sword drawn, and sang this song:

"Men of might, in battle eager,
Boast of burning Njal's abode,
Have the Princes heard how sturdy
Seahorse racers sought revenge?
Hath not since, on foemen holding
High the shield's broad orb aloft,
All that wrong been fully wroken?
Raw flesh ravens got to tear."

So he ran in up the hall, and smote Gunnar Lambi's son on the neck with such a sharp blow, that his head spun off on to the board before the king and the earls, and the board was all one gore of blood, and the earl's clothing too.

Earl Sigurd knew the man that had done the deed, and called out, "Seize Kari and kill him."

Kari had been one of Earl Sigurd's bodyguard, and he was of all men most beloved by his friends; and no man stood up a whit more for the earl's speech.

"Many would say, Lord," said Kari, "that I have done this deed on your behalf, to avenge your henchman."

Then Flosi said, "Kari hath not done this without a cause; he is in no atonement with us, and he only did what he had a right to do."

So Kari walked away, and there was no hue and cry after him. Kari fared to his ship, and his fellows with him. The weather was then good, and they sailed off at once south to Caithness, and went on shore at Thraswick to the house of a worthy man whose name was Skeggi, and with him they stayed a very long while.

Those behind in the Orkneys cleansed the board, and bore out the dead man.

The earl was told that they had set sail south for Scotland, and King Sigtrygg said, "This was a mighty bold fellow, who dealt his stroke so stoutly, and never thought twice about it!"

Then Earl Sigurd answered, "There is no man like Kari for dash and daring."

Now Flosi undertook to tell the story of the burning, and he was fair to all; and therefore what he said was believed.

Then King Sigtrygg stirred in his business with Earl Sigurd, and bade him go to the war with him against King Brian.

The earl was long steadfast, but the end of it was that he let the king have his way, but said he must have his mother's hand for his help, and be king in Ireland, if they slew Brian. But all his men besought Earl Sigurd not to go into the war, but it was all no good.

So they parted on the understanding that Earl Sigurd gave his word to go; but King Sigtrygg promised him his mother and the kingdom.

It was so settled that Earl Sigurd was to come with all his host to Dublin by Palm Sunday.

Then King Sigtrygg fared south to Ireland, and told his mother Kormlada that the earl had undertaken to come, and also what he had pledged himself to grant him.

She showed herself well pleased at that, but said they must gather greater force still.

Sigtrygg asked whence this was to be looked for?

She said there were two vikings lying off the west of Man; and that they had thirty ships, and, she went on, "They are men of such hardihood that nothing can withstand them. The one's name is Ospak, and the other's Brodir. Thou shalt fare to find them, and spare nothing to get them into thy quarrel, whatever price they ask."

Now King Sigtrygg fares and seeks the vikings, and found them lying outside off Man; King Sigtrygg brings forward his errand at once, but Brodir shrank from helping him until he, King Sigtrygg, promised him the kingdom and his mother, and they were to keep this such a secret that Earl Sigurd should know nothing about it; Brodir too was to come to Dublin on Palm Sunday.

So King Sigtrygg fared home to his mother, and told her how things stood.

After that those brothers, Ospak and Brodir, talked together, and then Brodir told Ospak all that he and Sigtrygg had spoken of, and bade him fare to battle with him against King Brian, and said he set much store on his going.

But Ospak said he would not fight against so good a king.

Then they were both wroth, and sundered their band at once. Ospak had ten ships and Brodir twenty.

Ospak was a heathen, and the wisest of all men. He laid his ships inside in a sound, but Brodir lay outside him.

Brodir had been a Christian man and a mass-deacon by consecration, but he had thrown off his faith and become God's dastard, and now worshipped heathen fiends, and he was of all men most skilled in sorcery. He had that coat of mail on which no steel would bite. He was both tall and strong, and had such long locks that he tucked them under his belt. His hair was black.

==References==

<references />

==Kafli 155==

Í þenna tíma komu þeir Kári og Kolbeinn og Davíður hvíti til Hrosseyjar öllum á óvart. Gengu þeir þegar upp á land en fáir menn gættu skips. Kári og þeir félagar gengu þegar til jarlsbæjarins og komu að höllinni um drykkju. Bar það saman og þá var Gunnar að að segja söguna en þeir hlýddu til á meðan úti. Þetta var jóladaginn sjálfan.

Sigtryggur konungur spurði: „Hversu þoldi Skarphéðinn í brennunni?“

„Vel fyrst lengi,“ sagði Gunnar, „en þó lauk svo að hann grét.“

Og um allar sagnir hallaði hann mjög til en ló víða frá.

Kári stóðst þetta eigi. Hljóp hann þá inn með brugðnu sverðinu og kvað vísu þessa:

47. Hrósa hildar fúsir,

hvað hafa til fregið skatnar

hve, ráfáka, rákum

rennendur? Níals brennu.

Varðat veiti-Njörðum

víðeims að það síðan,

hrátt gat hrafn að slíta

hold, slælega goldið.

Þá hljóp hann innar eftir höllinni og hjó á hálsinn Gunnari Lambasyni og svo snart að höfuðið fauk upp á borðið fyrir konunginn og jarlana.

Sigurður jarl kenndi manninn þann er vegið hafði vígið og mælti: „Takið þér Kára og drepið hann.“

Kári hafði verið hirðmaður Sigurðar jarls og var allra manna vinsælastur og stóð engi upp að heldur þótt jarl ræddi um.

Kári mælti: „Það munu margir mæla, herra, að eg hafi þetta fyrir yður unnið að hefna hirðmanns yðvars.“

Flosi mælti: „Ekki gerði Kári þetta um sakleysi því að hann er í engum sættum við oss. Gerði hann það að sem hann átti.“

Kári gekk í braut og varð ekki eftir honum gengið. Fór Kári til skips síns og þeir félagar, var þá veður gott og sigldu þegar suður til Kataness og fóru upp í Þrasvík til göfugs manns er Skeggi hét og var með honum mjög lengi.

Þeir í Orkneyjum hreinsuðu borðin og báru út hinn dauða. Jarli var sagt að þeir hefðu siglt suður til Skotlands.

Sigtryggur konungur mælti: „Þessi var herðimaður mikill fyrir sér er svo rösklega vann að og sást ekki fyrir.“

Sigurður jarl svaraði: „Engum manni er Kári líkur í hvatleik sínum.“

Flosi tók nú til að segja söguna frá brennunni. Bar hann öllum vel og var því trúað.

Sigtryggur konungur vakti þá til um erindi sitt við Sigurð jarl og bað hann fara til orustu með sér í móti Bríani konungi. Jarl var lengi erfiður en kom svo að hann gerði kost á. Mælti hann það til að eiga móður hans og vera konungur á Írlandi ef þeir felldu Brían. En allir löttu Sigurð jarl í að ganga og týði ekki. Skildu þeir að því að Sigurður jarl hét ferðinni en Sigtryggur konungur hét honum móður sinni og konungdómi. Var svo mælt að Sigurður jarl skyldi kominn með her sinn allan til Dyflinnar að pálmsunnudegi.

Fór Sigtryggur konungur þá suður til Írlands og sagði Kormlöðu móður sinni að jarl hafði í gengið og svo hvað hann hafði til unnið. Hún lét vel yfir því en kvað þau þó skyldu draga að meira lið. Sigtryggur spurði hvaðan þess væri að von.

Hún sagði að víkingar tveir lágu úti fyrir vestan Mön og höfðu þrjá tigu skipa „og svo harðfengir að ekki stendur við. Heitir annar Óspakur en annar Bróðir. Þú skalt fara til móts við þá og láta ekki að skorta að koma þeim í með þér hvað sem þeir mæla til.“

Sigtryggur konungur fer nú og leitar víkinganna og fann þá fyrir utan Mön. Ber Sigtryggur konungur þegar upp erindi sitt en Bróðir skarst undan allt til þess er Sigtryggur konungur hét honum konungdómi og móður sinni. Og skyldi þetta fara svo hljótt að Sigurður jarl yrði eigi vís. Hann skyldi og koma pálmsunnudag til Dyflinnar. Sigtryggur konungur fór heim til móður sinnar og sagði henni hvar þá var komið.

Eftir þetta talast þeir við Óspakur og Bróðir. Sagði þá Bróðir Óspaki alla viðræðu þeirra Sigtryggs og bað hann fara til bardaga með sér í móti Bríani konungi og kvað sér mikið við liggja. Óspakur kvaðst eigi vilja berjast í móti svo góðum konungi. Urðu þeir þá báðir reiðir og skiptu þegar liði sínu. Hafði Óspakur tíu skip en Bróðir tuttugu. Óspakur var heiðinn og allra manna vitrastur. Hann lagði skip sín inn á sundið er Bróðir lá fyrir utan. Bróðir hafði verið maður kristinn og messudjákn að vígslu en hann hafði kastað trú sinni og gerðist guðníðingur og blótaði nú heiðnar vættir og var allra manna fjölkunnigastur. Hann hafði herbúnað þann er eigi bitu járn. Hann var bæði mikill og sterkur og hafði hár svo mikið að hann drap undir belti sér. Það var svart.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 154

2014-08-04T04:00:57Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 154==

'''KARI GOES ABROAD.'''

Those messmates Kari and Kolbein the Black put out to sea from Eyrar half a month later than Flosi and his companions from Hornfirth.

They got a fine fair wind, and were but a short time out. The first land they made was the Fair Isle, it lies between Shetland and the Orkneys. There that man whose name was David the White took Kari into his house, and he told him all that he had heard for certain about the doings of the burners. He was one of Kari's greatest friends, and Kari stayed with him for the winter.

There they heard tidings from the west out of the Orkneys of all that was done there.

Earl Sigurd bade to his feast at Yule Earl Gilli, his brother- in-law, out of the Southern isles; he had to wife Swanlauga, Earl Sigurd's sister; and then, too, came to see Earl Sigurd that king from Ireland whose name was Sigtrygg. He was a son of Olaf Rattle, but his mother's name was Kormlada; she was the fairest of all women, and best gifted in everything that was not in her own power, but it was the talk of men that she did all things ill over which she had any power.

Brian was the name of the king who first had her to wife, but they were then parted. He was the best-natured of all kings. He had his seat in Connaught, in Ireland; his brother's name was Wolf the Quarrelsome, the greatest champion and warrior; Brian's foster-child's name was Kerthialfad. He was the son of King Kylfi, who had many wars with King Brian, and fled away out of the land before him, and became a hermit; but when King Brian went south on a pilgrimage, then he met King Kylfi, and then they were atoned, and King Brian took his son Kerthialfad to him, and loved him more than his own sons. He was then full grown when these things happened, and was the boldest of all men.

Duncan was the name of the first of King Brian's sons; the second was Margad; the third, Takt, whom we call Tann, he was the youngest of them; but the elder sons of King Brian were full grown, and the briskest of men.

Kormlada was not the mother of King Brian's children, and so grim was she against King Brian after their parting, that she would gladly have him dead.

King Brian thrice forgave all his outlaws the same fault, but if they misbehaved themselves oftener, then he let them be judged by the law; and from this one may mark what a king he must have been.

Kormlada egged on her son Sigtrygg very much to kill King Brian, and she now sent him to Earl Sigurd to beg for help.

King Sigtrygg came before Yule to the Orkneys, and there, too, came Earl Gilli, as was written before.

The men were so placed that King Sigtrygg sat in a high seat in the middle, but on either side of the king sat one of the earls. The men of King Sigtrygg and Earl Gilli sate on the inner side away from him, but on the outer side away from Earl Sigurd, sate Flosi and Thorstein, son of Hall of the Side, and the whole hall was full.

Now King Sigtrygg and Earl Gilli wished to hear of these tidings which had happened at the burning, and so, also, what had befallen since.

Then Gunnar Lambi's son was got to tell the tale, and a stool was set for him to sit upon.

==References==

<references />

==Kafli 154==

Tóku þeir Friðarey. Hún er á milli Hjaltlands og Orkneyja. Við Kára tók sá maður er hét Davíð hvíti. Hann sagði Kára allt um ferðir þeirra Flosa slíkt sem hann hafði vís orðið. Hann var hinn mesti vin Kára og var Kári með honum um veturinn. Höfðu þeir þá fréttir vestan úr Hrossey allar þær er þar gerðust.

Sigurður jarl bauð til sín að jólum Gilla jarli mági sínum úr Suðureyjum. Hann átti Svanlaugu systur Sigurðar jarls. Þá kom til Sigurðar jarls konungur sá er Sigtryggur hét af Írlandi. Hann var sonur Ólafs kvarans en móðir hans hét Kormlöð. Hún var allra kvenna fegurst og best að sér orðin um það allt er henni var ósjálfrátt en það var mál manna að henni hafi allt verið illa gefið það er henni var sjálfrátt.

Brían hét konungur sá er hana hafði átta og voru þau þá skilin því að hann var allra manna best að sér. Hann sat í Kantaraborg á Írlandi. Bróðir hans var Úlfur hræða, hinn mesti kappi. Fóstri Bríans hét Kerþjálfaður. Hann var son Kylfis konungs þess er margar orustur átti við Brían konung og stökk úr landi fyrir honum og settist í stein. En þá er Brían konungur gekk suður þá fann hann Kylfi konung og sættust þeir þá. Tók Brían konungur við syni hans Kerþjálfaði og unni meira en sínum sonum. Var hann þá roskinn er þetta er tíðinda og allra manna fríðastur. Dungaður hét son Bríans konungs en annar Margaður, þriðji Taktur, þann köllum vér Tann. Hann var þeirra yngstur en hinir eldri synir Bríans konungs voru frumvaxta og manna vaskastir. Ekki var Kormlöð móðir barna Bríans konungs. En svo var hún orðin grimm Bríani konungi eftir skilnað þeirra að hún vildi hann gjarna feigan. Brían konungur gaf upp þrisvar útlögum sínum hinar sömu sakir. En ef þeir misgerðu oftar þá lét hann dæma þá að lögum. Og má af slíku marka hvílíkur konungur hann hefir verið.

Kormlöð eggjaði mjög Sigtrygg son sinn að drepa Brían konung. Sendi hún hann nú til Sigurðar jarls að biðja hann liðs. Kom Sigtryggur konungur fyrir jól til Orkneyja. Þar kom þá og Gilli jarl sem fyrr var ritað.

Svo var mönnum skipað að Sigtryggur konungur sat í miðju hásæti en til sinnar handar konungi sat hvor jarlanna. Sátu menn þeirra Sigtryggs konungs og Gilla jarls innar frá en utar frá Sigurði jarli sat Flosi og Þorsteinn Síðu-Hallsson og var skipuð öll höllin.

Sigtryggur konungur og Gilli jarl vildu heyra tíðindin þau er gerst höfðu um brennuna og svo síðan hún var. Þá var fenginn til Gunnar Lambason að segja söguna og var settur undir hann stóll.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 153

2014-08-04T04:00:40Z

Olga: /* Chapter 153 */

{{Njála_TOC}}

==Chapter 153==

'''FLOSI GOES ABROAD.'''

Now Flosi rides east to Hornfirth, and most of the men in his Thing followed him, and bore his wares east, as well as all his stores and baggage which he had to take with him.

After that they busked them for their voyage, and fitted out their ship.

Now Flosi stayed by the ship until they were "boun." But as soon as ever they got a fair wind they put out to sea. They had it long passage and hard weather.

Then they quite lost their reckoning, and sailed on and on, and all at once three great waves broke over their ship, one after the other. Then Flosi said they must be near some land, and that this was a ground-swell. A great mist was on them, but the wind rose so that a great gale overtook them, and they scarce knew where they were before they were dashed on shore at dead of night, and the men were saved, but the ship was dashed all to pieces, and they could not save their goods.

Then they had to look for shelter and warmth for themselves, and the day after they went up on a height. The weather was then good.

Flosi asked if any man knew this land, and there were two men of their crew who had fared thither before, and said they were quite sure they knew it, and, say they, "We are come to Hrossey in the Orkneys."

"Then we might have made a better landing," said Flosi, "for Grim and Helgi, Njal's sons, whom I slew, were both of them of Earl Sigurd Hlodver's son's bodyguard."

Then they sought for a hiding-place and spread moss over themselves, and so lay for a while, but not for long, ere Flosi spoke and said, "We will not lie here any longer until the landsmen are ware of us."

Then they arose, and took counsel, and then Flosi said to his men, "We will go all of us and give ourselves up to the earl; for there is naught else to do, and the earl has our lives at his pleasure if he chooses to seek for them."

Then they all went away thence, and Flosi said that they must tell no man any tidings of their voyage, or what manner of men they were, before he told them to the earl.

Then they walked on until they met men who showed them to the town, and then they went in before the earl, and Flosi and all the others hailed him.

The earl asked what men they might be, and Flosi told his name, and said out of what part of Iceland he was.

The earl had already heard of the burning, and so be knew the men at once, and then the earl asked Flosi, "What hast thou to tell me about Helgi Njal's son, my henchman."

"This," said Flosi, "that I hewed off his head."

"Take them all," said the earl.

Then that was done, and just then in came Thorstein, son of Hall of the Side. Flosi had to wife Steinvora, Thorstein's sister. Thorstein was one of Earl Sigurd's bodyguard, but when be saw Flosi seized and held, he went in before the earl, and offered for Flosi all the goods he had.

The earl was very wroth a long time, but at last the end of it was, by the prayer of good men and true, joined to those of Thorstein, for he was well backed by friends, and many threw in their word with his, that the earl took an atonement from them, and gave Flosi and all the rest of them peace. The earl held to that custom of mighty men that Flosi took that place in his service which Helgi Njal's son had filled.

So Flosi was made Earl Sigurd's henchman, and he soon won his way to great love with the earl.

==References==

<references />

==Kafli 153==

Flosi ríður nú austur til Hornafjarðar og fylgdu honum flestir þingmenn hans og flutti austur vöru sína og önnur fargögn þau er þeir skyldu hafa með sér. Síðan bjuggu þeir ferð sína og skip. Var Flosi nú við skipið þar til er þeir voru búnir. En þegar byr gaf létu þeir í haf. Þeir höfðu langa útivist og veðráttu illa. Fóru þeir þá hundvillir.

Það var einu hverju sinni að þeir fengu áföll stór þrjú nokkur. Sagði Flosi þá að þeir mundu nokkur vera í nánd löndum og þetta væru grunnföll. Þoka var mikil en veðrið óx svo að hríð mikla gerði að þeim. Fundu þeir eigi fyrr en þá keyrði á land upp um nótt eina og varð þar borgið mönnum en skip braut allt í spón en fé máttu þeir ekki bjarga. Urðu þeir að leita sér verma.

En um daginn eftir gengu þeir upp á hæð nokkura. Var þá veður gott. Flosi spurði ef nokkur maður kenndi land þetta. Þar voru þeir menn tveir er farið höfðu áður og sögðust kenna að vísu „og erum vér komnir við Orkneyjar í Hrossey.“

„Fá mættum vér betri landtöku,“ segir Flosi, „því að þeir Grímur og Helgi Njálssynir voru hirðmenn Sigurðar jarls Hlöðvissonar er eg vó.“

Leituðu þeir sér þá fylgsnis og reyttu á sig mosa og lágu svo um stund og eigi langa áður Flosi mælti: „Ekki skulum vér hér liggja lengur svo að landsmenn verði þess varir.“

Stóðu þeir þá upp og gerðu ráð sitt.

Flosi mælti þá til sinna manna: „Vér skulum ganga allir á vald jarlsins því að oss gerir ekki annað því að jarl hefir að líku líf vort ef hann vill eftir því leita.“

Gengu þeir þá allir í braut þaðan. Flosi mælti að þeir skyldu engum manni segja tíðindin eða frá ferðum sínum fyrr en hann segði jarli.

Fóru þeir þá til þess er þeir fundu menn þá er þeim vísuðu til bæjarins og kvaddi Flosi hann og allir þeir. Jarl spurði hvað manna þeir væru. Flosi nefndi sig og sagði úr hverri sveit hann var af Íslandi. Jarl hafði spurt áður brennuna og kenndist hann af því þegar við mennina.

Jarl spurði þá Flosa: „Hvað segir þú mér til Helga Njálssonar, hirðmanns míns?“

„Það,“ sagði Flosi, „að eg hjó höfuð af honum.“

Jarl mælti: „Takið þá alla.“

Þá var svo gert. Þá kom að í því Þorsteinn Síðu-Hallsson. Flosi átti Steinvöru systur Þorsteins. Þorsteinn var hirðmaður Sigurðar jarls. En er Þorsteinn sá Flosa höndlaðan þá gekk hann fyrir jarl og bauð fyrir Flosa allt það góss sem hann átti. Jarl var hinn reiðasti lengi. En þó kom svo um síðir við umtölur góðra manna með Þorsteini, því að hann var vel vinum horfinn og gengu margir til að flytja með honum, að jarl tók sættum við þá og gaf Flosa grið og öllum þeim. Hafði jarl á því ríkra manna hátt að Flosi gekk í þá þjónustu sem Helgi Njálsson hafði haft. Gerðist Flosi nú hirðmaður Sigurðar jarls og kom hann sér brátt í kærleika mikla við jarlinn.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 152

2014-08-04T03:57:04Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 152==

'''OF KARI AND BJORN AND THORGEIR.'''

Now we must tell of Bjorn and Kari that they ride down on the Sand, and lead their horses under the banks where the wild oats grew, and cut the oats for them, that they might not die of hunger. Kari made such a near guess, that he rode away thence at the very time that they gave over seeking for him. He rode by night up through the Hundred, and after that he took to the fell; and so on all the same way as they had followed when they rode east, and did not stop till they came at Midmark.

Then Bjorn said to Kari, "Now shalt thou be my great friend before my mistress, for she will never believe one word of what I say; but everything lies on what you do, so now repay me for the good following which I have yielded to thee."

"So it shall be; never fear," says Kari.

After that they ride up to the homestead, and then the mistress asked them what tidings, and greeted them well.

"Our troubles have rather grown greater, old lass!"

She answered little, and laughed; and then the mistress went on to ask, "How did Bjorn behave to thee, Kari?"

"Bare is back," he answers, "without brother behind it, and Bjorn behaved well to me. He wounded three men, and, besides, he is wounded himself, and he stuck as close to me as he could in everything."

They were three nights there, and after that they rode to Holt to Thorgeir, and told him alone these tidings, for those tidings had not yet been heard there.

Thorgeir thanked him, and it was quite plain that he was glad at what he heard. He asked Kari what now was undone which he meant to do.

"I mean," answers Kari, "to kill Gunnar Lambi's son and Kol Thorstein's son, if I can get a chance. Then we have slain fifteen men, reckoning those five whom we two slew together. But one boon I will now ask of thee."

Thorgeir said he would grant him whatever he asked.

"I wish, then, that thou wilt take under thy safeguard this man whose name is Bjorn, and who has been in these slayings with me, and that thou wilt change farms with him, and give him a farm ready stocked here close by thee, and so hold thy hand over him that no-vengeance may befall him; but all this will be an easy matter for thee who art such a chief."

"So it shall be," says Thorgeir.

Then he gave Bjorn a ready-stocked farm at Asolfskal, but he took the farm in the Mark into his own hands. Thorgeir flitted all Bjorn's household stuff and goods to Asolfskal, and all his live stock; and Thorgeir settled all Bjorn's quarrels for him, and he was reconciled to them with a full atonement. So Bjorn was thought to be much more of a man than he had been before.

Then Kari rode away, and did not draw rein till he came west to Tongue to Asgrim Ellidagrim's son. He gave Kari a most hearty welcome, and Kari told him of all the tidings that had happened in these slayings.

Asgrim was well pleased at them, and asked what Kari meant to do next.

"I mean," said Kari, "to fare abroad after them, and so dog their footsteps and slay them, if I can get at them."

Asgrim said there was no man like him for bravery and hardihood.

He was there some nights, and after that he rode to Gizur the White, and he took him by both hands. Kari stayed there somme while, and then he told Gizur that he wished to ride down to Eyrar.

Gizur gave Kari a good sword at parting.

Now he rode down to Eyrar, and took him a passage with Kolbein the Black; he was an Orkneyman and an old friend of Kari, and he was the most forward and brisk of men.

He took Kari by both hands, and said that one fate should befall both of them.

==References==

<references />

==Kafli 152==

Nú er að segja frá þeim Birni og Kára að þeir ríða á sand og leiða hesta sína undir melbakka og skáru fyrir þá melinn að þeir dæju eigi af sulti. Kári varð svo nærgætur að hann reið þegar í braut er þeir hættu leitinni. Hann reið um nóttina upp eftir héraðinu en síðan á fjall og svo alla hina sömu leið sem þeir riðu austur og léttu eigi fyrr en þeir komu í Mið-Mörk.

Björn mælti þá til Kára: „Nú skalt þú vera vin minn mikill fyrir húsfreyju minni því að hún mun engu orði trúa því er eg segi en mér liggur hér nú allt við og launaðu mér nú vel góða fylgd er eg hefi þér veitta.“

„Svo skal vera,“ segir Kári.

Síðan ríða þeir heim á bæinn. Húsfreyja spurði þá tíðinda og fagnaði þeim vel.

Björn svaraði: „Aukist hafa heldur vandræðin, kerling.“

Hún svarar fá og brosti að. Húsfreyja mælti þá: „Hversu gafst Björn þér, Kári?“

Hann svarar: „Ber er hver að baki nema sér bróður eigi og gafst Björn mér vel. Hann vann á þremur mönnum en hann er þó sár sjálfur. Og var hann mér hinn hallkvæmasti í öllu því sem hann mátti.“

Þar voru þeir þrjár nætur. Síðan riðu þeir í Holt til Þorgeirs og sögðu honum einum saman tíðindin því að þangað höfðu eigi spurst tíðindin fyrr. Þorgeir þakkaði honum og fannst það á að hann varð þessu feginn. Hann spurði Kára að hvað þá væri óunnið það sem hann ætlaði að vinna.

Kári svarar: „Drepa ætla eg Gunnar Lambason og Kol Þorsteinsson ef færi gefur á. Höfum við þá drepið fimmtán menn með þeim fimm er við drápum báðir saman. En þó vil eg nú biðja þig bænar,“ segir Kári.

Þorgeir kvaðst veita honum mundu það er hann beiddi.

„Það vil eg að mann þenna er Björn heitir takir þú til þín, er að vígum hefir verið með mér, og skiptir þú um bústaði við hann og fáir bú algert hér hjá þér og halt svo hendi yfir honum að engri hefnd sé til hans snúið og er þér það sjálfrátt fyrir sakir höfðingskapar þíns.“

„Svo skal vera,“ segir Þorgeir.

Fékk hann þá Birni bú algert að Ásólfsskála en hann tók við búi í Mörk. Þorgeir færði bú Bjarnar til Ásólfsskála og allt búferli hans. Þorgeir sættist á öll mál fyrir Björn og gerði hann alsáttum sáttan við þá. Þótti Björn miklu heldur maður en áður fyrir sér.

Kári reið í braut og létti eigi fyrr en hann kom vestur í Tungu til Ásgríms Elliða-Grímssonar. Hann tók við Kára ágæta vel. Kári sagði honum frá öllum atburðum þeim sem orðið höfðu í vígum. Ásgrímur lét vel yfir því og spurði hvað Kári ætlaðist þá fyrir.

Kári svaraði: „Eg ætla að fara utan eftir þeim og sitja svo að þeim og drepa þá ef eg fæ náð þeim.“

Ásgrímur sagði að hann væri engum manni líkur fyrir hreysti sína. Þar var hann nokkurar nætur.

Síðan reið hann til Gissurar hvíta og tók hann við honum báðum höndum. Kári dvaldist þar nokkura stund. Hann sagði Gissuri að hann mundi ríða ofan á Eyrar. Gissur gaf Kára sverð gott að skilnaði.

Reið hann nú ofan á Eyrar og tók sér þar fari með Kolbeini svarta. Hann var orkneyskur og aldavin Kára og var hinn kappsamasti og hinn vaskasti maður. Tók hann við Kára báðum höndum og kvað eitt skyldu yfir þá ganga báða.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 151

2014-08-04T03:56:43Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 151==

'''MORE OF KARI AND BJORN.'''

Then Kari asked Bjorn, "What counsel shall we take now? Now I will try what thy wit is worth."

"Dost thou think now," answered Bjorn, "that much lies on our being as wise as ever we can?"

"Ay," said Kari, "I think so surely."

"Then our counsel is soon taken," says Bjorn. "We will cheat them all as though they were giants; and now we will make as though we were riding north on the fell, but as soon as ever we are out of sight behind the brae, we will turn down along Skaptarwater, and hide us there where we think handiest, so long as the hue and cry is hottest, if they ride after us."

"So will we do," said Kari; "and this I had meant to do all along."

"And so you may put it to the proof," said Bjorn, "that I am no more of an every-day body in wit than I am in bravery."

Now Kari and his companion rode as they had purposed down along Skaptarwater, till they came where a branch of the stream ran away to the south-east; then they turned down along the middle branch, and did not draw bridle till they came into Middleland, and on that moor which is called Kringlemire; it has a stream of lava all around it.

Then Kari said to Bjorn that he must watch their horses, and keep a good look-out; "But as for me," he says, "I am heavy with sleep."

So Bjorn watched the horses, but Kari lay him down, and slept but a very short while ere Bjorn waked him up again, and he had already led their horses together, and they were by their side. Then Bjorn said to Kari, "Thou standest in much need of me though! A man might easily have run away from thee if he had not been as brave-hearted as I am; for now thy foes are riding upon thee, and so thou must up and be doing."

Then Kari went away under a jutting crag, and Bjorn said, "Where shall I stand now?"

"Well!" answers Kari, "now there are two choices before thee; one is, that thou standest at my back and have my shield to cover thyself with, if it can be of any use to thee; and the other is, to get on thy horse and ride away as fast as thou canst."

"Nay," says Bjorn, "I will not do that, and there are many things against it; first of all, may be, if I ride away, some spiteful tongues might begin to say that I ran away from thee for faint- heartedness; and another thing is, that I well know what game they will think there is in me, and so they will ride after me, two or three of them, and then I should be of no use or help to thee after all. No! I will rather stand by thee and keep them off so long as it is fated."

Then they had not long to wait ere horses with packsaddles were driven by them over the moor, and with them went three men.

Then Kari said, "These men see us not."

"Then let us suffer them to ride on," said Bjorn.

So those three rode on past them; but the six others then came riding right up to them, and they all leapt off their horses straightway in a body, and turned on Kari and his companion.

First, Glum Hildir's son rushed at them, and thrust at Kari with a spear; Kari turned short round on his heel, and Glum missed him, and the blow fell against the rock. Bjorn sees that and hewed at once the head off Glum's spear. Kari leant on one side and smote at Glum with his sword, and the blow fell on his thigh, and took off the limb high up in the thigh, and Glum died at once.

Then Vebrand and Asbrand the sons of Thorbrand ran up to Kari, but Kari flew at Vebrand and thrust his sword through him, but afterwards he hewed off both of Asbrand's feet from under him.

In this bout both Kari and Bjorn were wounded.

Then Kettle of the Mark rushed at Kari, and thrust at him with his spear. Kari threw up his leg, and the spear stuck in the ground, and Kari leapt on the spear-shaft, and snapped it in sunder.

Then Kari grasped Kettle in his arms, and Bjorn ran up just then, and wanted to slay him, but Kari said, "Be still now. I will give Kettle peace; for though it may be that Kettle's life is in my power, still I will never slay him."

Kettle answers never a word, but rode away after his companions, and told those the tidings who did not know them already.

They told also these tidings to the men of the Hundred, and they gathered together at once a great force of armed men, and went straightway up all the water-courses, and so far up on the fell that they were three days in the chase; but after that they turned back to their own homes, but Kettle and his companions rode east to Swinefell, and told the tidings these.

Flosi was little stirred at what had befallen them, but said, "No one could tell whether things would stop there, for there is no man like Kari of all that are now left in Iceland."

==References==

<references />

==Kafli 151==

Kári spurði Björn: „Hvað skulum við nú til ráða taka?“

Björn svaraði: „Hvort þykir þér undir því mest að við séum sem vitrastir?“

„Já,“ sagði Kári, „svo er víst.“

„Þá er skjótt til ráða að taka,“ segir Björn. „Við skulum ginna þá alla sem þursa og skulum við láta sem við munum ríða norður á fjall. En þegar leiti ber á milli vor þá skulum við snúa ofan með Skaftá og felast þar sem okkur þykir vænlegast meðan leitin er sem áköfust ef þeir ríða eftir.“

Kári mælti: „Svo munum við gera og hafði eg þetta ætlað áður.“

„Svo mun þér reynast,“ sagði Björn, „að eg er ekki hjátækur mér í vitsmunum eigi síður en í harðræðum.“

Þeir Kári riðu nú sem þeir höfðu ætlað ofan með Skaftá. Þá féll áin sum í landsuður. Sneru þeir þá ofan með miðkvíslinni og léttu eigi fyrr en þeir komu í Meðalland og á mýri þá er Kringlumýri heitir. Þar er hraun allt umhverfis.

Kári mælti þá við Björn að hann skyldi gæta hesta þeirra og vera á varðhaldi „en mér gerir svefnhöfugt.“

Björn gætti hestanna en Kári lagðist niður og svaf allskamma stund áður en Björn vakti hann. Hann hafði þá leidda saman hestana og voru þar hjá þeim.

Björn mælti þá til Kára: „Allmjög þarftu þó mín til. Mundi sá nú hafa hlaupið í braut frá þér er eigi væri jafnvel hugaður sem eg er því að nú ríða hér óvinir þínir að þér og skalt þú svo við búast.“

Kári gekk þá undir hamarskúta nokkurn.

Björn mælti: „Hvar skal eg nú standa?“

Kári svarar: „Tveir eru nú kostir fyrir höndum. Sá er annar að þú standir að baki mér og hafir skjöldinn að hlífa þér með ef þér kemur hann að nokkuru gagni. Hinn er annar að þú stígir á hest þinn og ríðir undan sem þú mátt mest.“

„Það vil eg eigi,“ sagði Björn. „Heldur þar margt til þess. Það fyrst að vera kann að nokkurar skæðar tungur taki svo til orða að eg renni frá þér fyrir hugleysi ef eg ríð í braut. Hinn er annar að eg veit hver veiður þeim mun þykja í mér og munu ríða eftir mér tveir eða þrír en eg verð þér þá þó að engu gagni eða liði. Vil eg heldur standa hjá þér og verjast meðan auðið verður.“

Þá var eigi langt að bíða áður reknir voru klyfjahestar fram um mýrina og fóru þar með þrír menn.

Kári mælti: „Þessir sjá okkur ekki.“

„Látum við þá um ríða,“ segir Björn.

Síðan riðu þeir um fram en hinir sex riðu þá að fram og hljópu þegar af baki allir senn og sneru að þeim Kára. Fyrst hleypur að þeim Glúmur Hildisson og lagði til Kára með spjóti. Kári snerist undan á hæli og missti Glúmur hans og kom lagið í bjargið. Björn sér það og hjó þegar spjótið af skafti fyrir Glúmi. Kári hjó til Glúms höllum fæti og kom sverðið á lærið og tók undan fótinn uppi í lærinu og dó Glúmur þegar. Þá hljópu fram að Kára Þorfinnssynir, Vébrandur og Ásbrandur. Kári hljóp að Vébrandi og rak sverðið í gegnum hann en síðan hjó hann báða fætur undan Ásbrandi. Í þessi svipan urðu þeir sárir báðir, Kári og Björn. Þá hljóp að Kára Ketill úr Mörk og lagði til hans spjóti. Kári brá upp við fætinum og kom spjótið í völlinn. Kári hljóp á spjótskaftið og braut í sundur. Kári þreif Ketil höndum. Björn hljóp að og vildi vega hann.

Kári mælti: „Láttu vera kyrrt. Eg skal gefa Katli grið og þótt svo verði að eg eigi vald á lífi Ketils þá skal eg hann aldrei drepa.“

Ketill svarar engu og reið í braut eftir félögum sínum og sagði þeim er eigi vissu áður tíðindin. Þeir sögðu héraðsmönnum tíðindin. Héraðsmenn gerðu þegar herhlaup mikið og fóru þegar með öllum vatnföllum og svo langt norður á fjall að þeir voru þrjú dægur í leitinni. En síðan sneru þeir aftur til heimila sinna. En Ketill og þeir félagar riðu austur til Svínafells og sögðu þar tíðindin.

Flosi tók lítt á þeirra ferð og kvað þó eigi víst hvort hér næmi staðar, „er Kári engum manni líkur þeim sem nú er á Íslandi.“

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 150

2014-08-04T03:56:24Z

Olga: /* Chapter 150 */

{{Njála_TOC}}

==Chapter 150==

'''OF KARI AND BJORN.'''

Now Kari talks to Bjorn and says, "We shall ride east across the fell and down into Skaptartongue, and fare stealthily over Flosi's country, for I have it in my mind to get myself carried abroad east in Alftafirth."

"This is a very riskful journey," said Bjorn, "and few would have the heart to take it save thou and I."

"If thou backest Kari ill," said his housewife, "know this, that thou shalt never come afterwards into my bed, and my kinsmen shall share our goods between us."

"It is likelier, mistress," said he, "that thou wilt have to look out for something else than this if thou hast a mind to part from me: for I will bear my own witness to myself what a champion and daredevil I am when weapons clash."

Now they rode that day east on the fell to the north of the Jokul, but never on the highway, and so down into Skaptartongue, and above all the homesteads to Skaptarwater, and led their horses into a dell, but they themselves were on the look-out, and had so placed themselves that they could not be seen.

Then Kari said to Bjorn, "What shall we do now if they ride down upon us here from the fell?"

"Are there not but two things to be done," said Bjorn; "one to ride away from them north under the crags, and so let them ride by us, or to wait and see if any of them lag behind, and then to fall on them."

They talked much about this, and one while Bjorn was for flying as fast as he could in every word he spoke, and at another for staying and fighting it out with them, and Kari thought this the greatest sport.

The sons of Sigfus rode from their homes the same day that they had named to Bjorn. They came to the Mark and knocked at the door there, and wanted to see Bjorn; but his mistress went to the door and greeted them. They asked at once for Bjorn, and she said he had ridden away down under Eyjafell, and so east under Selialandsmull, and on east to Holt, "for he has some money to call in thereabouts," she said.

They believed this, for they knew that Bjorn had money out at call there.

After that they rode east on the fell, and did not stop before they came to Skaptartongue, and so rode down along Skaptarwater, and baited their horses just where Kari had thought they would. Then they split their band. Kettle of the Mark rode east into Middleland, and eight men with him, but the others laid them down to sleep, and were not ware of aught until Kari and Bjorn came up to them. A little ness ran out there into the river; into it Kari went and took his stand, and bade Bjorn stand back to back with him, and not to put himself too forward, "but give me all the help thou canst."

"Well," says Bjorn, "I never had it in my head that any man should stand before me as a shield, but still as things are thou must have thy way; but for all that, with my gift of wit and my swiftness I may be of some use to thee, and not harmless to our foes."

Now they all rose up and ran at them, and Modolf Kettle's son was quickest of them, and thrust at Kari with his spear. Kari had his shield before him, and the blow fell on it, and the spear stuck fast in the shield. Then Kari twists the shield so smartly, that the spear snapped short off, and then he drew his sword and smote at Modolf; but Modolf made a cut at him too, and Kari's sword fell on Modolf's hilt, and glanced off it on to Modolf's wrist, and took the arm off, and down it fell, and the sword too. Then Kari's sword passed on into Modolf's side, and between his ribs, and so Modolf fell down and was dead on the spot.

Grani Gunnar's son snatched up a spear and hurled it at Kari, but Kari thrust down his shield so hard that the point stood fast in the ground, but with his left hand he caught the spear in the air, and hurled it back at Grani, and caught up his shield again at once with his left hand. Grani had his shield before him, and the spear came on the shield and passed right through it, and into Grani's thigh just below the small guts, and through the limb, and so on, pinning him to the ground, and he could not get rid of the spear before his fellows drew him off it, and carried him away on their shields, and laid him down in a dell.

There was a man who ran up to Kari's side, and meant to cut off his leg, but Bjorn cut off that man's arm, and sprang back again behind Kari, and they could not do him any hurt. Kari made a sweep at that same man with his sword, and cut him asunder at the waist.

Then Lambi Sigfus' son rushed at Kari, and hewed at him with his sword. Kari caught the blow sideways on his shield, and the sword would not bite; then Kari thrust at Lambi with his sword just below the breast, so that the point came out between his shoulders, and that was his deathblow.

Then Thorstein Geirleif's son rushed at Kari, and thought to take him in flank, but Kari caught sight of him, and swept at him with his sword across the shoulders, so that the man was cleft asunder at the chine.

A little while after he gave Gunnar of Skal, a good man and true, his deathblow. As for Bjorn, he had wounded three men who had tried to give Kari wounds, and yet he was never so far forward that he was in the least danger, nor was he wounded, nor was either of those companions hurt in that fight, but all those that got away were wounded.

Then they ran for their horses, and galloped them off across Skaptarwater as hard as they could, and they were so scared that they stopped at no house, nor did they dare to stay and tell the tidings anywhere.

Kari and Bjorn hooted and shouted after them as they galloped off. So they rode east to Woodcombe, and did not draw bridle till they came to Swinefell.

Flosi was not at home when they came thither, and that was why no hue and cry was made thence after Kari.

This journey of theirs was thought most shameful by all men.

Kari rode to Skal, and gave notice of these manslayings as done by his hand; there, too, he told them of the death of their master and five others, and of Grani's wound, and said it would be better to bear him to the house if he were to live.

Bjorn said he could not bear to slay him, though he said he was worthy of death; but those who answered him said they were sure few had bitten the dust before him. But Bjorn told them he had it now in his power to make as many of the Sidemen as he chose bite the dust; to which they said it was a bad look out.

Then Kari and Bjorn ride away from the house.

==References==

<references />

==Kafli 150==

Kári talar nú við Björn: „Við skulum ríða austur um fjall og ofan í Skaftártungu og fara leynilega um þingmannasveit Flosa því að eg ætla að koma mér utan austur í Álftafirði.“

Björn mælti: „Þetta er hættuför mikil og munu fáir hug til hafa nema þú og eg.“

Húsfreyja mælti: „Ef þú fylgir Kára illa þá skalt þú það vita að aldrei skalt þú koma í mína rekkju sinn síðan. Skulu frændur mínir gera fjárskipti með okkur.“

„Það er líkara, húsfreyja,“ segir hann, „að fyrir öðru þurfi ráð að gera en það beri til skilnaðar okkars því að eg mun bera mér vitni hver garpur eða afreksmaður eg er í vopnaskipti.“

Þeir ríða nú um daginn á fjall og aldrei almannaveg og ofan í Skaftártungu og fyrir ofan bæi alla til Skaftár og leiddu hesta sína í dæl nokkura. En þeir voru á njósn og höfðu svo um sig búið að þá mátti ekki sjá.

Kári mælti til Bjarnar: „Hvað skulum við til taka ef þeir ríða hér ofan að okkur af fjallinu?“

„Munu eigi tveir til,“ segir Björn, „annaðhvort að ríða undan norður með brekkunum og láta þá ríða um fram eða bíða ef nokkurir dveljast eftir og ráða þá að þeim.“

Margt töluðu þeir um þetta og hafði Björn í sínu orði hvort að hann vildi flýja sem harðast eða hitt að hann vildi bíða og taka í móti og þótti Kára að þessu allmikið gaman.

Þeir Sigfússynir riðu heiman þann dag sem þeir höfðu sagt Birni. Þeir komu í Mörk og drápu þar á dyr og vildu finna Björn en húsfreyja gekk til dyra og heilsaði þeim. Þeir spurðu þegar að Birni.

Hún sagði að hann var riðinn ofan undir Eyjafjöll og austur undir Seljalandsmúla og svo austur í Holt „því að hann á þar fjárheimtur,“ sagði hún.

Þeir trúðu þessu og vissu að Björn átti þar fé að heimta, riðu síðan austur á fjall og léttu eigi fyrr en þeir komu í Skaftártungu og riðu ofan með Skaftá og áðu þar sem þeir Kári ætluðu.

Skiptu þeir þá liði sínu. Ketill úr Mörk reið austur í Meðalland og átta menn með honum en hinir lögðust niður til svefns og urðu eigi fyrr við varir en þeir Kári komu að þeim.

Þar gekk nes lítið í ána fram. Gekk Kári þar í fram og bað Björn standa að baki sér og hafa sig eigi allmjög frammi „en ger mér gagn slíkt er þú mátt.“

„Hitt hafði eg ætlað,“ segir Björn, „að hafa engan mann að hlífiskildi mér en þó er nú þar komið að þú munt ráða verða. En með vitsmunum mínum og hvatleika má eg þó verða þér að gagni en óvinum okkrum ekki óskeinisamur.“

Þeir stóðu nú upp allir og hljópu að þeim og varð skjótastur Móðólfur Ketilsson og lagði spjóti til Kára. Kári hafði skjöldinn fyrir sér og kom þar í lagið og festi í skildinum. Kári snaraði þá skjöldinn svo fast að brotnaði spjótið. Hann brá þá sverði sínu og hjó til Móðólfs. Hann hjó í móti og kom sverðið Kára í hjaltið og stökk af í braut á úlfliðinn Móðólfi og tók af höndina og féll hún niður og svo sverðið. Hljóp þá sverðið Kára á síðuna Móðólfi og í millum rifjanna. Féll Móðólfur þá og var þegar dauður. Grani Gunnarsson þreif spjót og skaut að Kára en Kári skýtur niður við skildinum svo að fastur stóð í vellinum en tók með hinni vinstri hendi spjótið á lofti og skaut aftur að Grana og tók þegar skjöld sinn hinni vinstri hendi. Grani hafði skjöld fyrir sér. Kom spjótið í skjöldinn og gekk þegar í gegnum og kom í lærið Grana fyrir neðan smáþarmana og þar í gegnum og svo í völlinn og komst hann eigi af spjótinu fyrr en félagar hans drógu hann af og bjuggu um hann í dæl nokkurri með hlífum. Maður einn skaust að og ætlaði að höggva fót undan Kára og komst á hlið honum. Björn hjó af þessum manni höndina og skaust aftur síðan að baki Kára og fengu þeir honum engan geig gervan. Kári slæmdi til þessa manns sverðinu og hjó hann í sundur í miðju. Þá hljóp Lambi Sigurðarson að Kára og hjó til hans með sverði. Kári brá við flötum skildinum og beit ekki á. Kári lagði til hans sverðinu fyrir neðan brjóstið svo að út gekk meðal herðanna. Varð það hans bani. Þá hljóp að Kára Þorsteinn Geirleifsson og ætlaði á hlið Kára. Hann fékk séð Þorstein og slæmdi til hans sverðinu um þverar herðarnar svo að í sundur tók manninn. Litlu síðar hjó hann mann banahögg, Gunnar úr Skál, góðan bónda. Björn hafði særða þrjá menn þá er ætlað höfðu til að vinna á Kára og var þó aldrei svo frammi að honum væri nein raun í. Varð hann og ekki sár og hvorgi þeirra félaga á fundinum en þeir voru allir sárir er undan komust. Hljópu þeir þá á hesta sína og hleyptu út á Skaftá sem mest máttu þeir og urðu svo hræddir að þeir komu hvergi til bæja og hvergi þorðu þeir að segja tíðindin. Þeir Kári æptu að þeim er þeir hleyptu undan.

Þeir riðu austur í Skógahverfi og léttu eigi fyrr en þeir komu til Svínafells. Flosi var ekki heima er þeir komu þar og var því þaðan ekki eftir leitað. Öllum þótti þeirra ferð hin svívirðlegasta. Kári reið í Skál og lýsti þar vígum þessum á hendur sér. Sagði hann þar lát húsbónda og þeirra fimm og sár Grana og kvað betra mundu að færa hann til húss ef hann skyldi lifa. Björn kvaðst eigi nenna að drepa hann og kvað hann þó þess maklegan en þeir er svöruðu kváðu fá fúnað hafa fyrir honum

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 156

2014-08-04T03:43:18Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 156==

'''OF SIGNS AND WONDERS.'''

It so happened one night that a great din passed over Brodir and his men, so that they all woke, and sprang up and put on their clothes.

Along with that came a shower of boiling blood.

Then they covered themselves with their shields, but for all that many were scalded.

This wonder lasted all till day, and a man had died on board every ship.

Then they slept during the day, but the second night there was again a din, and again they all sprang up. Then swords leapt out of their sheaths, and axes and spears flew about in the air and fought.

The weapons pressed them so hard that they had to shield themselves, but still many were wounded, and again a man died out of every ship.

This wonder lasted all till day.

Then they slept again the day after.

But the third night there was a din of the same kind, and then ravens flew at them, and it seemed to them as though their beaks and claws were of iron.

The ravens pressed them so hard that they had to keep them off with their swords, and covered themselves with their shields, and so this went on again till day, and then another man had died in every ship.

Then they went to sleep first of all, but when Brodir woke up, he drew his breath painfully, and bade them put off the boat. "For," he said, "I will go to see Ospak."

Then he got into the boat and some men with him, but when he found Ospak he told him of the wonders which had befallen them, and bade him say what he thought they bodcd.

Ospak would not tell him before he pledged him peace, and Brodir promised him peace, but Ospak still shrank from telling him till night fell.

Then Ospak spoke and said, "When blood rained on you, therefore shall ye shed many men's blood, both of your own and others. But when ye heard a great din, then ye must have been shown the crack of doom, and ye shall all die speedily. But when weapons fought against you, that must forebode a battle; but when ravens pressed you, that marks the devils which ye put faith in, and who will drag you all down to the pains of hell."

Then Brodir was so wroth that he could answer never a word, but he went at once to his men, and made them lay his ships in a line across the sound, and moor them by bearing their cables on shore at either end of the line, and meant to slay them all next morning.

Ospak saw all their plan, and then he vowed to take the true faith, and to go to King Brian, and follow him till his death- day.

Then he took that counsel to lay his ships in a line, and punt them along the shore with poles, and cut the cables of Brodir's ships. Then the ships of Brodir's men began to fall aboard of one another when they were all fast asleep; and so Ospak and his men got out of the firth, and so west to Ireland, and came to Connaught.

Then Ospak told King Brian all that he had learnt, and took baptism, and gave himself over into the king's hand.

After that King Brian made them gather force over all his realm, and the whole host was to come to Dublin in the week before Palm Sunday.

==References==

<references />

==Kafli 156==

Það bar við eina nótt að gnýr mikill kom yfir þá Bróður svo að þeir vöknuðu allir og spruttu upp og fóru í klæði sín. Þar með rigndi á þá blóði vellanda. Hlífðu þeir sér þá með skjöldum og brunnu þó margir. Undur þetta hélst allt til dags. Maður hafði látist af hverju skipi. Sváfu þeir þá um daginn.

Aðra nótt varð enn gnýr og spruttu þá enn allir upp. Þá renndu sverð úr slíðrum en öxar og spjót flugu í loft upp og börðust. Sóttu þá vopnin svo fast að þeim að þeir urðu að hlífa sér og urðu þó margir sárir en dó maður af hverju skipi. Hélst undur þetta allt til dags. Sváfu þeir þá enn um daginn eftir.

Þriðju nótt varð gnýr með sama hætti. Þá flugu að þeim hrafnar og sýndist þeim úr járni nefin og klærnar. Hrafnarnir sóttu þá svo fast að þeir urðu að verja sig með sverðum en hlífðu sér með skjöldum. Gekk þessu enn til dags. Þá hafði enn látist maður af hverju skipi. Þeir sváfu þá enn fyrst.

En er Bróðir vaknaði varp hann mæðilega öndunni og bað skjóta utan báti „því að eg vil finna Óspak.“ Steig hann þá í bátinn og nokkurir menn með honum. En er hann fann Óspak sagði hann honum undur þau er fyrir þá hafði borið og bað hann segja sér fyrir hverju vera mundi. Óspakur vildi eigi segja honum fyrr en hann seldi honum grið. Bróðir hét honum griðum en Óspakur dró þó undan allt til nætur.

Óspakur mælti þá: „Þar sem blóði rigndi á yður þar munuð þér hella út margs manns blóði, bæði yðru og annarra. En þar sem þér heyrðuð gný mikinn þar mun yður sýndur heimsbrestur og munuð þér deyja allir brátt. En þar er vopnin sóttu að yður, það mun vera fyrir orustu. En þar sem hrafnar sóttu að yður, það merkir djöfla þá er þér trúið á og yður munu draga til helvítis kvala.“

Bróðir var þá svo reiður að hann mátti engu svara og fór þegar til manna sinna og lét þekja sundið allt með skipum og bera strengi á land og ætlaði að drepa þá alla eftir um morguninn. Óspakur sá ráðagerð þeirra alla. Þá hét hann að taka trú og fara til Bríans konungs og fylgja honum til dauðadags. Hann lét þá það ráðs taka að þekja öll skipin og forka með landinu og höggva strengi þeirra Bróður. Tók þá að reiða saman skipin en þeir voru sofnaðir.

Þeir Óspakur fóru þá út úr firðinum og svo vestur til Írlands og komu til Kantaraborgar. Sagði Óspakur þá Bríani konungi allt það er hann var vís orðinn og tók skírn og fal sig konungi á hendi.

Síðan lét Brían konungur safna liði um allt ríki sitt og skyldi kominn herinn allur til Dyflinnar í vikunni pálmdrottinsdag.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 156

2014-08-04T03:43:06Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 156==

'''
OF SIGNS AND WONDERS.'''

It so happened one night that a great din passed over Brodir and his men, so that they all woke, and sprang up and put on their clothes.

Along with that came a shower of boiling blood.

Then they covered themselves with their shields, but for all that many were scalded.

This wonder lasted all till day, and a man had died on board every ship.

Then they slept during the day, but the second night there was again a din, and again they all sprang up. Then swords leapt out of their sheaths, and axes and spears flew about in the air and fought.

The weapons pressed them so hard that they had to shield themselves, but still many were wounded, and again a man died out of every ship.

This wonder lasted all till day.

Then they slept again the day after.

But the third night there was a din of the same kind, and then ravens flew at them, and it seemed to them as though their beaks and claws were of iron.

The ravens pressed them so hard that they had to keep them off with their swords, and covered themselves with their shields, and so this went on again till day, and then another man had died in every ship.

Then they went to sleep first of all, but when Brodir woke up, he drew his breath painfully, and bade them put off the boat. "For," he said, "I will go to see Ospak."

Then he got into the boat and some men with him, but when he found Ospak he told him of the wonders which had befallen them, and bade him say what he thought they bodcd.

Ospak would not tell him before he pledged him peace, and Brodir promised him peace, but Ospak still shrank from telling him till night fell.

Then Ospak spoke and said, "When blood rained on you, therefore shall ye shed many men's blood, both of your own and others. But when ye heard a great din, then ye must have been shown the crack of doom, and ye shall all die speedily. But when weapons fought against you, that must forebode a battle; but when ravens pressed you, that marks the devils which ye put faith in, and who will drag you all down to the pains of hell."

Then Brodir was so wroth that he could answer never a word, but he went at once to his men, and made them lay his ships in a line across the sound, and moor them by bearing their cables on shore at either end of the line, and meant to slay them all next morning.

Ospak saw all their plan, and then he vowed to take the true faith, and to go to King Brian, and follow him till his death- day.

Then he took that counsel to lay his ships in a line, and punt them along the shore with poles, and cut the cables of Brodir's ships. Then the ships of Brodir's men began to fall aboard of one another when they were all fast asleep; and so Ospak and his men got out of the firth, and so west to Ireland, and came to Connaught.

Then Ospak told King Brian all that he had learnt, and took baptism, and gave himself over into the king's hand.

After that King Brian made them gather force over all his realm, and the whole host was to come to Dublin in the week before Palm Sunday.

==References==

<references />

==Kafli 156==

Það bar við eina nótt að gnýr mikill kom yfir þá Bróður svo að þeir vöknuðu allir og spruttu upp og fóru í klæði sín. Þar með rigndi á þá blóði vellanda. Hlífðu þeir sér þá með skjöldum og brunnu þó margir. Undur þetta hélst allt til dags. Maður hafði látist af hverju skipi. Sváfu þeir þá um daginn.

Aðra nótt varð enn gnýr og spruttu þá enn allir upp. Þá renndu sverð úr slíðrum en öxar og spjót flugu í loft upp og börðust. Sóttu þá vopnin svo fast að þeim að þeir urðu að hlífa sér og urðu þó margir sárir en dó maður af hverju skipi. Hélst undur þetta allt til dags. Sváfu þeir þá enn um daginn eftir.

Þriðju nótt varð gnýr með sama hætti. Þá flugu að þeim hrafnar og sýndist þeim úr járni nefin og klærnar. Hrafnarnir sóttu þá svo fast að þeir urðu að verja sig með sverðum en hlífðu sér með skjöldum. Gekk þessu enn til dags. Þá hafði enn látist maður af hverju skipi. Þeir sváfu þá enn fyrst.

En er Bróðir vaknaði varp hann mæðilega öndunni og bað skjóta utan báti „því að eg vil finna Óspak.“ Steig hann þá í bátinn og nokkurir menn með honum. En er hann fann Óspak sagði hann honum undur þau er fyrir þá hafði borið og bað hann segja sér fyrir hverju vera mundi. Óspakur vildi eigi segja honum fyrr en hann seldi honum grið. Bróðir hét honum griðum en Óspakur dró þó undan allt til nætur.

Óspakur mælti þá: „Þar sem blóði rigndi á yður þar munuð þér hella út margs manns blóði, bæði yðru og annarra. En þar sem þér heyrðuð gný mikinn þar mun yður sýndur heimsbrestur og munuð þér deyja allir brátt. En þar er vopnin sóttu að yður, það mun vera fyrir orustu. En þar sem hrafnar sóttu að yður, það merkir djöfla þá er þér trúið á og yður munu draga til helvítis kvala.“

Bróðir var þá svo reiður að hann mátti engu svara og fór þegar til manna sinna og lét þekja sundið allt með skipum og bera strengi á land og ætlaði að drepa þá alla eftir um morguninn. Óspakur sá ráðagerð þeirra alla. Þá hét hann að taka trú og fara til Bríans konungs og fylgja honum til dauðadags. Hann lét þá það ráðs taka að þekja öll skipin og forka með landinu og höggva strengi þeirra Bróður. Tók þá að reiða saman skipin en þeir voru sofnaðir.

Þeir Óspakur fóru þá út úr firðinum og svo vestur til Írlands og komu til Kantaraborgar. Sagði Óspakur þá Bríani konungi allt það er hann var vís orðinn og tók skírn og fal sig konungi á hendi.

Síðan lét Brían konungur safna liði um allt ríki sitt og skyldi kominn herinn allur til Dyflinnar í vikunni pálmdrottinsdag.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 157

2014-08-04T03:42:15Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 157==

'''BRIAN'S BATTLE.'''

Earl Sigurd Hlodver's son busked him from the Orkneys, and Flosi offered to go with him.

The earl would not have that, since he had his pilgrimage to fulfil.

Flosi offered fifteen men of his band to go on the voyage, and the earl accepted them, but Flosi fared with Earl Gilli to the Southern isles.

Thorstein, the son of Hall of the Side, went along with Earl Sigurd, and Hrafn the Red, and Erling of Straumey.

He would not that Hareck should go, but said he would be sure to be the first to tell him the tidings of his voyage.

The earl came with all his host on Palm Sunday to Dublin, and there too was come Brodir with all his host.

Brodir tried by sorcery how the fight would go, but the answer ran thus, that if the fight were on Good-Friday King Brian would fall but win the day; but if they fought before, they would all fall who were against him.

Then Brodir said that they must not fight before the Friday.

On the fifth day of the week a man rode up to Kormlada and her company on an apple-grey horse, and in his hand he held a halberd; he talked long with them.

King Brian came with all his host to the Burg, and on the Friday the host fared out of the Burg, and both armies were drawn up in array.

Brodir was on one wing of the battle, but King Sigtrygg on the other.

Earl Sigurd was in the mid battle.

Now it must be told of King Brian that he would not fight on the fast-day, and so a shieldburg (1) was thrown round him, and his host was drawn up in array in front of it.

Wolf the Quarrelsome was on that wing of the battle against which Brodir stood; but on the other wing, where Sigtrygg stood against them, were Ospak and his sons.

But in mid battle was Kerthialfad, and before him the banners were home.

Now the wings fall on one another, and there was a very hard fight. Brodir went through the host of the foe, and felled all the foremost that stood there, but no steel would bite on his mail.

Wolf the Quarrelsome turned then to meet him, and thrust at him thrice so hard that Brodir fell before him at each thrust, and was well-nigh not getting on his feet again; but as soon as ever he found his feet, he fled away into the wood at once.

Earl Sigurd had a hard battle against Kerthialfad, and Kerthialfad came on so fast that he laid low all who were in the front rank, and he broke the array of Earl Sigurd right up to his banner, and slew the banner-bearer.

Then he got another man to bear the banner, and there was again a hard fight.

Kerthialfad smote this man too his death blow at once, and so on one after the other all who stood near him.

Then Earl Sigurd called on Thorstein the son of Hall of the Side, to bear the banner, and Thorstein was just about to lift the banner, but then Asmund the White said, "Don't bear the banner! For all they who bear it get their death."

"Hrafn the Red!" called out Earl Sigurd, "bear thou the banner."

"Bear thine own devil thyself," answered Hrafn.

Then the earl said, "'Tis fittest that the beggar should bear the bag;'" and with that he took the banner from the staff and put it under his cloak.

A little after Asmund the White was slain, and then the earl was pierced through with a spear.

Ospak had gone through all the battle on his wing, he had been sore wounded, and lost both his sons ere King Sigtrygg fled before him.

Then flight broke out throughout all the host.

Thorstein Hall of the Side's son stood still while all the others fled, and tied his shoe-string. Then Kerthialfad asked why he ran not as the others.

"Because," said Thorstein, "I can't get home to-night, since I am at home out in Iceland."

Kerthialfad gave him peace.

Hrafn the Red was chased out into a certain river; he thought he saw there the pains of hell down below him, and he thought the devils wanted to drag him to them.

Then Hrafn said, "Thy dog (2), Apostle Peter! hath run twice to Rome, and he would run the third time if thou gavest him leave."

Then the devils let him loose, and Hrafn got across the river.

Now Brodir saw that King Brian's men were chasing the fleers, and that there were few men by the shieldburg.

Then he rushed out of the wood, and broke through the shieldburg, and hewed at the king.

The lad Takt threw his arm in the way, and the stroke took it off and the king's head too, but the king's blood came on the lad's stump, and the stump was healed by it on the spot.

Then Brodir called out with a loud voice, "Now let man tell man that Brodir felled Brian."

Then men ran after those who were chasing the fleers, and they were told that King Brian had fallen, and then they turned back straightway, both Wolf the Quarrelsome and Kerthialfad.

Then they threw a ring round Brodir and his men, and threw branches of trees upon them, and so Brodir was taken alive.

Wolf the Quarrelsome cut open his belly, and led him round and round the trunk of a tree, and so wound all his entrails out of him, and he did not die before they were all drawn out of him.

Brodir's men were slain to a man.

After that they took King Brian's body and laid it out. The king's head had grown fast to the trunk.

Fifteen men of the burners fell in Brian's battle, and there, too, fell Halldor the son of Gudmund the Powerful, and Erling of Straumey.

On Good-Friday that event happened in Caithness that a man whose name was Daurrud went out. He saw folk riding twelve together to a bower, and there they were all lost to his sight. He went to that bower and looked in through a window slit that was in it, and saw that there were women inside, and they had set up a loom. Men's heads were the weights, but men's entrails were the warp and weft, a sword was the shuttle, and the reels were arrows.

They sang these songs, and he learnt them by heart:

THE WOOF OF WAR.

"See! warp is stretched
For warriors' fall,
Lo! weft in loom
'Tis wet with blood;
Now fight foreboding,
'Neath friends' swift fingers,
Our grey woof waxeth
With war's alarms,
Our warp bloodred,
Our weft corseblue.

"This woof is y-woven
With entrails of men,
This warp is hardweighted
With heads of the slain,
Spears blood-besprinkled
For spindles we use,
Our loom ironbound,
And arrows our reels;
With swords for our shuttles
This war-woof we work;
So weave we, weird sisters,
Our warwinning woof.

"Now Warwinner walketh
To weave in her turn,
Now Swordswinger steppeth,
Now Swiftstroke, now Storm;
When they speed the shuttle
How spearheads shall flash!
Shields crash, and helmgnawer (3)
On harness bite hard!

"Wind we, wind swiftly
Our warwinning woof
Woof erst for king youthful
Foredoomed as his own,
Forth now we will ride,
Then through the ranks rushing
Be busy where friends
Blows blithe give and take.

"Wind we, wind swiftly
Our warwinning woof,
After that let us steadfastly
Stand by the brave king;
Then men shall mark mournful
Their shields red with gore,
How Swordstroke and Spearthrust
Stood stout by the prince.

"Wind we, wind swiftly
Our warwinning woof.
When sword-bearing rovers
To banners rush on,
Mind, maidens, we spare not
One life in the fray!
We corse-choosing sisters
Have charge of the slain.

"Now new-coming nations
That island shall rule,
Who on outlying headlands
Abode ere the fight;
I say that King mighty
To death now is done,
Now low before spearpoint
That Earl bows his head.

"Soon over all Ersemen
Sharp sorrow shall fall,
That woe to those warriors
Shall wane nevermore;
Our woof now is woven.
Now battlefield waste,
O'er land and o'er water
War tidings shall leap.

"Now surely 'tis gruesome
To gaze all around.
When bloodred through heaven
Drives cloudrack o'er head;
Air soon shall be deep hued
With dying men's blood
When this our spaedom
Comes speedy to pass.

"So cheerily chant we
Charms for the young king,
Come maidens lift loudly
His warwinning lay;
Let him who now listens
Learn well with his ears
And gladden brave swordsmen
With bursts of war's song.

"Now mount we our horses,
Now bare we our brands,
Now haste we hard, maidens,
Hence far, far, away."

Then they plucked down the Woof and tore it asunder, and each kept what she had hold of.

Now Daurrud goes away from the Slit, and home; but they got on their steeds and rode six to the south, and the other six to the north.

A like event befell Brand Gneisti's son in the Faroe Isles.

At Swinefell, in Iceland, blood came on the priest's stole on Good-Friday, so that he had to put it off.

At Thvattwater the priest thought he saw on Good-Friday a long deep of the sea hard by the altar, and there he saw many awful sights, and it was long ere he could sing the prayers.

This event happened in the Orkneys, that Hareck thought he saw Earl Sigurd, and some men with him. Then Hareck took his horse and rode to meet the earl. Men saw that they met and rode under a brae, but they were never seen again, and not a scrap was ever found of Hareck.

Earl Gilli in the Southern isles dreamed that a man came to him and said his name was Hostfinn, and told him he was come from Ireland.

The earl thought he asked him for tidings thence, and then he sang this song:

"I have been where warriors wrestled,
High in Erin sang the sword,
Boss to boss met many bucklers,
Steel rung sharp on rattling helm;
I can tell of all their struggle;
Sigurd fell in flight of spears;
Brian fell, but kept his kingdom
Ere he lost one drop of blood."

Those two, Flosi and the earl, talked much of this dream. A week after, Hrafn the Red came thither, and told them all the tidings of Brian's battle, the fall of the king, and of Earl Sigurd, and Brodir, and all the Vikings.

"What," said Flosi, "hast thou to tell me of my men?

"They all fell there," says Hrafn, "but thy brother-in-law Thorstein took peace from Kerthialfad, and is now with him."

Flosi told the earl that he would now go away, "For we have our pilgrimage south to fulfil."

The earl bade him go as he wished, and gave him a ship and all else that he needed, and much silver.

Then they sailed to Wales, and stayed there a while.

ENDNOTES:

(1) "Shieldburg," that is, a ring of men holding their shields locked together.

(2) "Thy dog," etc. Meaning that he would go a third time on a pilgrimage to Rome if St. Peter helped him out of this strait.

(3) "Helmgnawer," the sword that bites helmets.

==References==

<references />

==Kafli 157==
Sigurður jarl Hlöðvisson bjóst af Orkneyjum. Flosi bauð að fara með honum. Jarl vildi það eigi þar sem hann átti suðurgöngu sína að leysa. Flosi bauð fimmtán menn af liði sínu til ferðarinnar en jarl þekktist það. En Flosi fór með Gilla jarli í Suðureyjar. Þorsteinn Síðu-Hallsson fór með Sigurði jarli, Hrafn hinn rauði, Erlingur af Straumey. Jarl vildi eigi að Hárekur færi en jarl lést mundu segja honum fyrstum tíðindin.

Jarlinn kom með allan her sinn að pálmadegi í Dyflin. Þá var og kominn Bróðir með allan her sinn. Bróðir reyndi til með forneskju hversu ganga mundi orustan. En svo gekk fréttin ef á föstudegi væri barist að Brían konungur mundi falla og hafa sigur en ef fyrr væri barist mundu þeir allir falla er í móti honum væru. Þá sagði Bróðir að eigi skyldi fyrr berjast en föstudaginn.

Þá reið maður að þeim Kormlöðu á apalgrám hesti og hafði í hendi pálstaf. Hann talaði lengi við þau.

Brían konungur kom með allan her sinn til borgarinnar. Föstudaginn fór út herinn af borginni og var fylkt liðinu hvorutveggja. Bróðir var í annan fylkingararminn en Sigtryggur konungur í annan. Sigurður jarl var í miðju liðinu.

Nú er að segja frá Bríani konungi að hann vildi eigi berjast föstudaginn og var skotið um hann skjaldborg og fylkt þar liðinu fyrir framan. Úlfur hræða var í þann fylkingararminn sem Bróðir var til móts en í annan fylkingararm var Óspakur og synir konungs en í miðri fylkingunni var Kerþjálfaður og voru fyrir honum borin merkin.

Fallast nú að fylkingarnar. Var þar orusta allhörð. Gekk Bróðir í gegnum lið þeirra og felldi þá alla er fremstir stóðu en hann bitu ekki járn. Úlfur hræða sneri þá í móti honum og lagði til hans þrisvar sinnum svo fast að Bróðir féll fyrir í hvert sinn og var við sjálft að hann mundi eigi á fætur komast. En þegar hann fékk upp staðið þá flýði hann og þegar í skóginn undan.

Sigurður jarl átti harðan bardaga við Kerþjálfað. Kerþjálfaður gekk svo fast fram að hann felldi þá alla er fremstir voru. Rauf hann þá fylkinguna Sigurðar jarls allt að merkjum og drap merkismanninn. Fékk hann þá til annan mann að bera merkið. Varð þá enn orusta hörð. Kerþjálfaður hjó þenna þegar banahögg og hvern að öðrum þá er í nánd voru. Sigurður jarl kvaddi þá til Þorstein Síðu-Hallsson að bera merkið. Þorsteinn ætlaði upp að taka merkið.

Þá mælti Ámundi hvíti: „Berðu eigi merkið því að þeir eru allir drepnir er það bera.“

„Hrafn hinn rauði,“ sagði jarl, „berðu merkið.“

Hrafn svaraði: „Berðu sjálfur fjanda þinn.“

Jarl mælti: „Það mun vera maklegast að fari saman karl og kýll.“

Tók hann þá merkið af stönginni og kom í millum klæða sinna. Litlu síðar var veginn Ámundi hvíti. Þá var jarl og skotinn spjóti í gegnum.

Óspakur hafði gengið um allan fylkingararminn. Hann var orðinn sár mjög en látið sonu sína báða áður. Sigtryggur konungur flýði fyrir honum. Brast þá flótti í öllu liðinu.

Þorsteinn Síðu-Hallsson nam staðar þá er aðrir flýðu og batt skóþveng sinn. Þá spurði Kerþjálfaður hví hann rynni eigi.

„Því,“ sagði Þorsteinn, „að eg tek eigi heim í kveld þar sem eg á heima út á Íslandi.“

Kerþjálfaður gaf honum grið.

Hrafn hinn rauði var eltur út á á nokkura. Hann þóttist þar sjá helvítis kvalar í niðri og þótti honum djöflar vilja draga sig til.

Hrafn mælti þá: „Runnið hefir hundur þinn, Pétur postuli, til Róms tvisvar og mundi renna hið þriðja sinn ef þú leyfðir.“

Þá létu djöflar hann lausan og komst Hrafn yfir ána.

Bróðir sá nú að liðið Bríans konungs rak flóttann og var fátt manna hjá skjaldborginni. Hljóp hann þá úr skóginum og rauf alla skjaldborgina og hjó til konungsins. Sveinninn Taktur brá upp við hendinni og tók hana af honum og höfuðið af konunginum en blóðið konungsins kom á stúf sveininum og greri þegar fyrir stúfinn.

Bróðir kallaði þá hátt: „Kunni það maður manni að segja að Bróðir felldi Brían.“

Þá var runnið eftir þeim er flóttann ráku og sagt þeim fallið Bríans konungs. Sneru þeir þá aftur þegar Úlfur hræða og Kerþjálfaður. Slógu þeir þá hring um þá Bróður og felldu að þeim viðu. Var þá Bróðir höndum tekinn. Úlfur hræða reist á honum kviðinn og leiddi hann um eik og rakti svo úr honum þarmana og dó hann eigi fyrr en allir voru úr honum raktir. Menn Bróður voru allir drepnir. Síðan tóku þeir lík Bríans konungs og bjuggu um. Höfuð konungsins var gróið við bolinn. Fimmtán menn af brennumönnum féllu í Bríansorustu. Þar féll og Halldór son Guðmundar hins ríka og Erlingur af Straumey.

Föstudaginn langa varð sá atburður á Katanesi að maður sá er Dörruður hét gekk út. Hann sá að menn riðu tólf saman til dyngju einnar og hurfu þar allir. Hann gekk til dyngjunnar. Hann sá í glugg er á var og sá að þar voru konur inni og höfðu færðan upp vef. Mannahöfuð voru fyrir kljána en þarmar úr mönnum fyrir viftu og garn, sverð var fyrir skeið en ör fyrir hræl.

Þær kváðu vísur þessar:

1.Vítt er orpinn

fyrir valfalli

rifs reiði,

rignir blóði.

Nú er fyrir geirum

grár upp kominn

vefur verþjóðar

er þær vinur fylla

rauðum vefti

Randversk blá.

2.Sjá er orpinn vefur

ýta þörmum

og harðkljáður

höfðum manna.

Eru dreyrrekin

dörr að sköftum,

járnvarður ylli

en örum hrælar.

Skulum slá sverðum

sigurvef þenna.

3.Gengur Hildur vefa

og Hjörþrimul,

Sanngríður, Svipul

sverðum rekna.

Skaft mun gnesta,

skjöldur mun bresta,

mun hjálmgagar

í hlíf koma.

4.Vindum, vindum

vef darraðar

og siklingi

síðan fylgjum.

Þar sjá bragnar

blóðgar randir

Gunnur og Göndul

þær er grami fylgdu.

5.Vindum, vindum

vef darraðar,

sá er ungur konungur

átti fyrri.

Fram skulum ganga

og í fólk vaða

þar er vinir vorir

vopnum skipta.

6.Vindum, vindum

vef darraðar

þar er vé vaða

vígra manna.

Látum eigi

líf hér sparast,

eiga valkyrjur

vals um kosti.

7.Þeir munu lýðir

löndum ráða

er útskaga

áður um byggðu.

Kveð eg ríkum gram

ráðinn dauða.

Nú er fyrir oddum

jarlmaður hniginn.

8.Og munu Írar

angur um bíða,

það er aldrei mun

ýtum fyrnast.

Nú er vefur ofinn,

en völlur roðinn,

munu um lönd fara

læspjöll gota.

9.Nú er ógurlegt

um að litast

er dreyrug ský

dregur með himni.

Mun loft litað

lýða blóði

er spár vorar

springa kunnu.

10. Vel kváðum vér

um konung ungan

sigurljóða fjöld.

Syngjum heilar,

en hinn nemi,

er heyrir á

geirhljóða fjöld

og gumum skemmti.

11. Ríðum hestum,

hart út berum

brugðnum sverðum

á brott héðan.

Rifu þær þá ofan vefinn og í sundur og hafði hver það er hélt á. Gekk Dörruður nú í braut frá glugginum og heim en þær stigu á hesta sína og riðu sex í suður en aðrar sex í norður.

Slíkan atburð bar fyrir Brand í Færeyjum Gneistason.

Á Íslandi að Svínafelli kom blóð ofan á messuhökul prests föstudaginn langa svo að hann varð úr að fara.

Að Þvottá sýndist presti á föstudaginn langa sjávardjúp hjá altarinu og sá þar í ógnir margar og var það lengi að hann mátti eigi syngja tíðirnar.

Sá atburður varð í Orkneyjum að Hárekur þóttist sjá Sigurð jarl og nokkura menn með honum. Tók Hárekur þá hest sinn og reið til móts við jarl. Sáu menn það að þeir fundust og riðu undir leiti nokkurt en þeir sáust aldrei síðan og engi urmul fundust af Háreki.

Gilla jarl í Suðureyjum dreymdi það að maður kæmi að honum og nefndist Herfinnur og kvaðst kominn af Írlandi. Jarl þóttist spyrja þaðan tíðinda.

Hann kvað vísu þessa:

48. Var eg þar er bragnar börðust;

brandur gall á Írlandi.

Margur, þar er mættust törgur,

málmur gnast í dyn hjálma.

Svipun þeirra frá eg snarpa;

Sigurður féll í dyn vigra,

áður téði ben blæða.

Brían féll og hélt velli.

Þeir Flosi og jarl töluðu margt um draum þenna. Viku síðar kom þar Hrafn hinn rauði og sagði þeim tíðindin öll úr Bríansorustu, fall konungs og Sigurðar jarls og Bróður og allra víkinganna.

Flosi mælti: „Hvað segir þú mér til manna minna?“

„Þar féllu þeir allir,“ segir Hrafn, „en Þorsteinn mágur þinn þá grið af Kerþjálfaði og er nú með honum.“

Flosi segir jarli að hann mundi í braut fara, „eigum vér suðurgöngu af höndum að inna.“ Jarl bað hann fara sem hann vildi og fékk honum skip og það sem hann þurfti og í silfur mikið. Sigldu þeir þá til Bretlands og dvöldust þar um stund.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 158

2014-08-04T03:38:35Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 158==

'''THE SLAYING OF KOL THORSTEIN'S SON.'''

Kari Solmund's son told master Skeggi that he wished he would get him a ship. So master Skeggi gave Kari a longship, fully trimmed and manned, and on board it went Kari, and David the White, and Kolbein the Black.

Now Kari and his fellows sailed south through Scotland's firths, and there they found men from the Southern isles. They told Kari the tidings from Ireland, and also that Flosi was gone to Wales, and his men with him.

But when Kari heard that, he told his messmates that he would hold on south to Wales, to fall in with Flosi and his band. So he bade them then to part from his company, if they liked it better, and said that he would not wish to beguile any man into mischief, because he thought he had not yet had revenge enough on Flosi and his band.

All chose to go with him; and then he sails south to Wales, and there they lay in hiding in a creek out of the way.

That morning Kol Thorstein's son went into the town to buy silver. He of all the burners had used the bitterest words. Kol had talked much with a mighty dame, and he had so knocked the nail on the head, that it was all but fixed that he was to have her, and settle down there.

That same morning Kari went also into the town. He came where Kol was telling the silver.

Kari knew him at once, and ran at him with his drawn sword and smote him on the neck; but he still went on telling the silver, and his head counted "ten" just as it spun off his body.

Then Kari said, "Go and tell this to Flosi, that Kari Solmund's son hath slain Kol Thorstein's son. I give notice of this slaying as done by my hand."

Then Kari went to his ship, and told his shipmates of the manslaughter.

Then they sailed north to Beruwick, and laid up their ship, and fared up into Whitherne in Scotland, and were with Earl Malcolm that year.

But when Flosi heard of Kol's slaying, he laid out his body, and bestowed much money on his burial.

Flosi never uttered any wrathful words against Kari.

Thence Flosi fared south across the sea and began his pilgrimage, and went on south, and did not stop till he came to Rome. There he got so great honour that he took absolution from the Pope himself, and for that he gave a great sum of money.

Then he fared back again by the east road, and stayed long in towns, and went in before mighty men, and had from them great honour.

He was in Norway the winter after, and was with Earl Eric till he was ready to sail, and the earl gave him much meal, and many other men behaved handsomely to him.

Now he sailed out to Iceland, and ran into Hornfirth, and thence fared home to Swinefell. He had then fulfilled all the terms of his atonement, both in fines and foreign travel.

==References==

<references />

==Kafli 158==

Kári Sölmundarson sagði Skeggja bónda að hann vildi að hann fengi honum skip. Skeggi bóndi gaf Kára skip alskipað. Stigu þeir þar á Kári og Davíður hvíti og Kolbeinn svarti. Sigldu þeir Kári nú suður fyrir Skotlandsfjörðu. Þá fundu þeir menn úr Suðureyjum. Þeir sögðu Kára tíðindin af Írlandi og svo það að Flosi var til Bretlands farinn og menn hans. En er Kári spurði þetta sagði hann félögum sínum að hann vildi halda suður til Bretlands til móts við þá Flosa. Bað hann þá þann skiljast við sitt föruneyti er það þætti betra og kvaðst að engum manni vilja vél draga að hann lést enn á þeim hafa óhefnt harma sinna. Allir vildu honum fylgja. Siglir hann þá suður til Bretlands og lögðu þar að í leynivog einn.

Þenna myrgin gekk Kolur Þorsteinsson í borg að kaupa silfur. Hann hafði mest hæðiyrði um brennuna. Kolur hafði talað margt við frú eina ríka og var mjög í gadda slegið að hann mundi fá hennar og setjast þar.

Þenna hinn sama morgun gekk Kári í borgina. Hann kom þar að er Kolur taldi silfrið. Kári kenndi hann og hljóp að honum með sverð brugðið og hjó á hálsinn en hann taldi silfrið og nefndi tíu höfuðið er það fauk af bolnum.

Kári mælti: „Segið það Flosa að Kári Sölmundarson hefir vegið Kol Þorsteinsson. Lýsi eg vígi þessu mér á hendur.“

Gekk Kári þá til skips síns. Sagði hann þá skipverjum sínum vígið. Þá sigldu þeir norður til Brunnsvíkur og settu upp skip sitt og fóru upp í Hvítsborg í Skotlandi og voru með Melkólfi jarli þau misseri.

En er Flosi fréttir víg Kols býr hann um lík hans og gefur fé mikið til legs honum. Flosa stukku aldrei hermdaryrði til Kára. Flosi fór þaðan suður um sjá og hóf upp suðurgöngu sína og gekk suður og létti ekki fyrr en hann kom til Rómaborgar. Þar fékk hann svo mikla sæmd að hann fékk lausn af sjálfum páfanum og gaf hann þar til mikið fé. Hann fór þá aftur hina eystri leið og dvaldist víða í borgum og gekk fyrir ríka menn og þá af þeim miklar sæmdir. Hann var í Noregi um veturinn eftir og þá skip af Eiríki jarli til útferðar og hann fékk honum mjöl mikið og margir menn aðrir gerðu sæmilega til hans. Sigldi hann nú út til Íslands og kom í Hornafjörð og fór þá heim til Svínafells. Hafði hann þá af hendi innt alla sætt sína bæði í utanferðum og fégjöldum.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]

Njála, 159

2014-08-04T03:26:48Z

Olga:

{{Njála_TOC}}

==Chapter 159==

'''OF FLOSI AND KARI.'''

Now it is to be told of Kari that the summer after he went down to his ship and sailed south across the sea, and began his pilgrimage in Normandy, and so went south and got absolution and fared back by the western way, and took his ship again in Normandy, and sailed in her north across the sea to Dover in England.

Thence he sailed west, round Wales, and so north, through Scotland's firths, and did not stay his course till he came to Thraswick in Caithness, to master Skeggi's house.

There he gave over the ship of burden to Kolbein and David, and Kolbein sailed in that ship to Norway, but David stayed behind in the Fair Isle.

Kari was that winter in Caithness. In this winter his housewife died out in Iceland.

The next summer Kari busked him for Iceland. Skeggi gave him a ship of burden, and there were eighteen of them on board her.

They were rather late "boun," but still they put to sea, and had a long passage, but at last they made Ingolf's Head. There their ship was dashed all to pieces, but the men's lives were saved. Then, too, a gale of wind came on them.

Now they ask Kari what counsel was to be taken; but he said their best plan was to go to Swinefell and put Flosi's manhood to the proof.

So they went right up to Swinefell in the storm. Flosi was in the sitting-room. He knew Kari as soon as ever he came into the room, and sprang up to meet him, and kissed him, and sate him down in the high seat by his side.

Flosi asked Kari to be there that winter, and Kari took his offer. Then they were atoned with a full atonement.

Then Flosi gave away his brother's daughter Hildigunna, whom Hauskuld the priest of Whiteness had had to wife to Kari, and they dwelt first of all at Broadwater.

Men say that the end of Flosi's life was, that he fared abroad, when he had grown old, to seek for timber to build him a hall; and he was in Norway that winter, but the next summer he was late "boun"; and men told him that his ship was not seaworthy.

Flosi said she was quite good enough for an old and deathdoomed man, and bore his goods on shipboard and put out to sea. But of that ship no tidings were ever heard.

These were the children of Kari Solmund's son and Helga Njal's daughter--Thorgerda and Ragneida, Valgerda, and Thord who was burnt in Njal's house. But the children of Hildigunna and Kari, were these, Starkad, and Thord, and Flosi.

The son of Burning-Flosi was Kolbein, who has been the most famous man of any of that stock.

And here we end the STORY of BURNT NJAL.

==References==

<references />

==Kafli 159==

Nú er segja frá Kára að um sumarið eftir fór hann til skips síns og sigldi suður um sjá og hóf upp suðurgöngu sína í Norðmandí og gekk suður og þá lausn og fór aftur hina vestri leið og tók skip sitt í Norðmandí og sigldi norður um sjó til Dofra á Englandi. Þaðan sigldi hann vestur um Bretland og svo norður fyrir Skotlandsfjörðu og létti eigi fyrr ferð sinni en hann kom í Þrasvík á Katanesi til Skeggja bónda. Fékk hann þá þeim Kolbeini og Davíði byrðinginn. Sigldi Kolbeinn þessu skipi til Noregs en Davíður var eftir í Friðarey. Kári var þenna vetur á Katanesi. Á þessum vetri andaðist húsfreyja hans á Íslandi.

Um sumarið eftir bjóst Kári til Íslands. Skeggi fékk honum byrðing. Voru þeir þar á átján. Þeir urðu heldur síðbúnir og sigldu þó í haf og höfðu langa útivist. En um síðir tóku þeir Ingólfshöfða og brutu þar skipið allt í spón. Þar varð mannbjörg. Þá gerði og á hríðveður. Spyrja þeir nú Kára hvað nú skal til ráða taka en hann sagði það ráð að fara til Svínafells og reyna þegnskap Flosa. Gengu þeir nú heim til Svínafells í hríðinni.

Flosi var í stofu. Hann kenndi Kára er hann kom í stofuna og spratt upp í móti honum og minntist til hans og setti hann í hásæti hjá sér. Flosi bauð Kára að vera þar um veturinn. Kári þá það. Sættust þeir þá heilum sáttum. Flosi gifti þá Kára Hildigunni bróðurdóttur sína er Höskuldur Hvítanesgoði hafði átta. Bjuggu þau þá fyrst að Breiðá.

Það segja menn að þau yrðu ævilok Flosa að hann færi utan þá er hann var orðinn gamall að sækja sér skálavið og var hann í Noregi þann vetur. En um sumarið var hann síðbúinn. Menn ræddu um að vant væri skip hans. Flosi sagði vera ærið gott gömlum og feigum og sté á skip og lét í haf. Og hefir til þess skips aldrei spurst síðan.

Þessi voru börn þeirra Kára Sölmundarsonar og Helgu Njálsdóttur: Þorgerður og Ragneiður, Valgerður og Þórður er inni brann. En börn þeirra Hildigunnar og Kára voru þeir Starkaður og Þórður og Flosi. Son Brennu-Flosa var Kolbeinn er ágætastur maður hefir verið einnhver í þeirri ætt.

Og lúkum vér þar Brennu-Njálssögu.

==Tilvísanir==

<references />
==Links==

[[Category:Njáls saga]][[Category:Njáls saga. Efnisyfirlit]]
[[Category:All entries]]